000658 |
Previous | 9 of 16 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
' fi- - i'r 'VPS
Nr 8283 ZWIĄZKOWIEC — środa 13 października 1975 r Itr 9
Romuald Wernik
Poniatowscy i
Nakładem firmy Sadea we
Florencji ukaże się w br książ-ka
Andrzeja hr Busiri-Vic- i pt
„I Poniatowski e Roma" Trak-tuje
o najmniej znanym i naj-bardziej
postępowym wśród Po-niatowskich
Stanisławie bra-tanku
króla Głucho o nim w li-teraturze
Szabelką nigdy nie
machał wiec został zapomniany
Przypomniał go w 1970 r Ma-rian
Brand) s popularną książe-czką
„Nieznany książę Ponia-towski"
i dopiero teraz obcokra-jowiec
wypełnił swą pracą lukę
w literaturze historycznej o ro-dzie
ostatniego króla Rzeczypo-spolitej
Ks Stanisław był synem bra-ta
Stanisława Augusta Kazimie-rza
potocznie zwanego „Panem
Podkomorzym" a który nazy-wał
siebie „eks-podkomorzy- m"
od czasu gdy zrzekł się tytułu
obrażony za króla za to że nie
dostał buławy hetmańskiej Bra-cia
króla nie bli bardzo udani
i historia traktuje ich surowo
Andrzej robił karierę w wojsku
austriackim gdzie został gene-rałem
feldcechmistrzem i jedy-na
chyba jego zasługa że dał
nam bohatera narodowego ks
Józefa którego spłodził z Tere-są
z Kińskich Michał twórca
rezydencji w Jabłonnie położył
pewne zasługi na polu edukacji
i uprzemysłowienia kraju ale
nie był ani dobrym biskupem
ani prymasem Kazimierz był
hulaką i rozrzutnikiem Założył
ogrody na Solcu i Górze Ksią-żęcej
był też pierwszym a może
i jedynym hodowcą małp i ana-nasó- w
w Polsce Małpy wy zdy-chały
w naszym klimacie ana-nasów
jednak zbierał podobno
5000 rocznie On to odstąpił
królowi panią Grabowską jego
późniejszą morganatyezną żonę
Warszawie dał rodzimą „Lady
Godivę" w postaci czarnookiej
Józefki podobno nadzwyczajnie
zgrabnej którą rozebrawszy do
naga obwiózł po stolicy w otwa-rtej
karecie Udali się nato-miast
królowi bratankowie
książęta Józef i Stanisław
KOBIETY I SZTUKA
Wszyscy Poniatowscy mieli
dwie wspólne cechy Jedna to
upodobanie do płci pięknej któ-rą
nie gardził i książę prymas
druga to zamiłowanie do'sztuki
i pochodna z tego namiętność
do kolekcjonerstwa Ks Stani-sław
był jedynym o którego ko-chankach
i skandalach jest głu-cho
aż do czasu szczęśliwego
zresztą małżeństwa Ojciec jego
kochał co dwa tygodnie inną
król naprawdę chyba tylko
Katarzynę Ckliwie wspomina w
swym pamiętniku jak stracił z
nią cnotę i jak dumny jest że
nie skorzystał z okazji w czasie
młodzieńczej podróży do Pary-ża
(chociaż towarzyszący mu Po-tocki
skorzystał) i mógł Kata-rzynie
swą czystość ofiarować
W świetle tego co wiemy dzisiaj
o Katarzynie mógł ją ofiarować
pierwszej lepszej panience w
pierwszej lepszej „maison de
iendez-vous- "
Wielką miłością ks Stanisła-wa
była pani Luci żona szewca
z Rzymu a kochały się w nim
przecież angielskie panny z naj-lcpszj- ch
domów gdy obtańco-wywa- ł
je w Londynie w salo-nach
arystokratycznych lub wi-zytował
w czasie swych studiów
w Cambridge Szalały za nim
piękne paryżanki wszystkie zda-je
się bez skutku Wydawać by
się mogło że brał rewanż na
płci pięknej za kochanki ojca i
stryja Kiedy po przedstawieniu
go Ludwikowi i Marii Leszczyń-skiej
mistrz ceremonii powie-dział:
a teraz pójdziemy do pani
du Barry będącej wtedy u
szczytu swej potęgi był może
jedynym który ośmielił się od-powiedzieć:
przybyłem tu tylkd
pokłonić się rodzinie królew-skiej
Charakteru mu nie brakow-ało'
tym się różnił od wielu
współczesnych mu Poniatow-skich
Potrafił z góry traktować
faworytów Katarzyny co nie
było tak łatwe w czasie gdy
pierwsze rody polskie wisiały u
ich klamek a nawet taka Iza-bella
Czartoryska załatwiała sze-reg
spraw w łóżku tego potwo-ra
Repnina Potrafił odwrócić
się plecami do papieża i opu-ścić
salę audiencyjną gdy ten
przyjął przed nim spóźnionego
Karola Stuarta prawnuka króla
Jana ni Gdy posłany za nim
kardynał Zeleda namówił go do
przyjścia na drugą audiencję
nadąsany książę Rzeczypospoli-tej
szarpnął za pantofel papies-ki
z taką siłą że papież podob-no
mało nie spadł z tronu
NIEDOSZŁY KRÓL
Trzy perspektywy ozdobienia
głowy koroną otwierały się
przed nim w różnych okresach
życia Pierwsza gdy na następcę
kreował go stryj Stanisław Au-gust
Na małżeństwo projekto-wane
z panną de Bourbon-Con-d- i'
nie pozwoliła Katarzyna a
młody książę naraził się szlach-cie
gdy jako dowódca gwardii
pieszej nazwał w czasie obrad
sejmowych kawalerię narodową
w której służyła drobna szlach-ta
— „zgrają" Druga gdy od-mówił
małżeństwa z córką kró-la
Neapolu które sugerowała
królowa Maria Amelia Kto wie
jakie perspektywy to małżeń-stwo
gdyby doszło do skutku
przed nim otwierało Trzecia
gdy Napoleon szukając głów dla
nowo przez siebie kreowanych
królestw wezwał go do Paryża
Ks Stanisław zajął podobne do
pozycji Kościuszki stanowisko
za co Napoleon obsadził mu
wojskiem majątki W świetle
tego pikanterii nabiera fakt że
w wiele lat później jedna z wnu-czek
księcia wyszła za Aleksan-dra
Walewskiego syna Napo-leona
VIGEE-LEBRU- N
Wiadomo że Poniatowscy byli
znawcami i mecenasami sztuki
Kobiety brytyjskie ufundowały
Wellingtonowi pomnik w po-staci
nagiego ogromnego gla-diatora
Stoi on w Hyde Parku
w Londynie niedaleko pałacu
Wellingtona Stanisławowi Au-gustowi
należy się pomnik od
kobiet Polek (nie za kochanki i
811 Queen St W Toronto Ont M6J IGI
Tel 364-557- 4 (2 linie)
NOWE CENNIKI JUŻ SĄ PKO
NA GWIAZDKĘ ZAMAWIAJCIE JUŻ
(Brak żywności w Kraju)
PACZKI ŻYWNOŚCIOWE ŚWIĄTECZNE
mąka cukier paczki mięsne
lub
BONY PKO
za które można wszystko dostać
lub legalnie sprzedać po
100—120 ZŁOTYCH ZA DOLARA
leki samochody węgiel itd
BIURO PODRÓŻY CANIAGA
TANIE ZIMOWE PODRÓŻE DO POLSKI
albo
TANIE ZIMOWE CZARTERY
NA WYSPĘ — RAJ KARAIBSKĄ
GRAND CAYMAN
-- ' hotel i przelot
- OD $38900 ZA 2 'TYGODNIE '
SZYBKOŚĆ PEWNOŚĆ ZAUFANIE
23 LAT PRACY Rej rząd 147498G
' 81-- P
ich portreciki
niekoniecznie nagi) za to że
potrafił ocenić w nich talent i
nie uważał że ich rola w żjciu
powinna ograniczać się do pil
nowania garnków i rodzenia
dzieci Stypendia królewskie
znajdował i dla dziewcząt po
raz pierwszy kształciły się za
granicą Polki w kunszcie malar-skim
jak np Anna Rajecka Za-mówienia
dostawały a nieraz
król karierę ich zapoczątkowy-wał
artystki jak W Paszkow-ska
Gruszkowska bratanka bra-tanica
biskupa Krasickiego
Charczewska żona i córki Bac-ciarelle- go itd
Może dlatego nie Bacciarelli
Lampi Pitschman Martou
Krafft czy nawet Perroneau i
Ludwik Toąue stworzyli najlep-szy
portret króla ale kobieta
znakomita malarka francuska
Mme Vigće-Lebru- n Może por-tret
(dziś w Luwrze) jest tym
pomnikiem od kobiet dla króla
Stasia
„Jest to najwspanialszy biją-cy
wszystkie inne arcyportret
Stanisława Augusta" — pisał
wiele lat temu W Łoś —
„Zwykliśmy wkładać w ten wi-zerunek
to co najlepszego daje
się powiedzieć o duchowym
obliczu Stanisława Augusta wy-patrjw- ać
filozoficzną i moralną
postawę człowieka dobiegające-go
końca bytu — zadumę smu-tek
świadomość złud życia i
win łagodność rozum dosto-jeństwo"
— napisze Wasylew-sk- i
ANGELIKA KAUFFMAN
Czym Vigee-Lebru- n była dla
stryja tym Angelika Kauffmann
stała się dla ks Stanisława
Dzięki niej wiemy jak wyglą-dał
Stworzyła dwa jego por-trety
W swym notatniku z
okresu rzymskiego zapisała w
styczniu 1786 r: „Dla księcia
Rzeczypospolitej bratanka kró-la
potret — naturalnych wy-miarów
głowa — pokazujący
część munduru z wstęgą św Sta-nisława
Ten obraz miał być
modelem do dużego portretu w
pełnej postaci naturalnej wiel-kości"
Obraz o wymiarach 68x64
cm jest w posiadaniu architek-ta
Andrzeja hr Busiri-Vic- i w
Rzymie Odziedzicz)! go po Va-guzzi- ch
b właścicielach pałacu
na via Flamina należącego daw-niej
do ks Stanisława Naprze-ciwko
tego pałacu miał zakład
szewski pan Luci bijący żonę
mocno i często Gdy ta schroni-ła
się raz w bramie pałacu
przed ścigającj m ją mężem
ujrzał ją "książę i oszalał z mi-łości
Pulchna pani Luci zostaje
jego kochanką a później żoną
Co by o tym — gdyby żyła —
powiedziała Katarzyna która
chciała ożenić księcia ze' swą
wnuczką Aleksandrą po zerwa-niu
jej zaręczyn z Gustawem IV
szwedzkim?
Order św Stanisława którego
wstęgę widać na portrecie księ-cia
został ustanowiony przez
Stanisława Augusta w 1765 r
i jest drugim w kolejności usta-nowienia
orderem polskim Naj-starszy
jest order Orła Białego
ustanowiony przez Augusta
Mocnego w 1705 r Virtuti Mili-ta- ri
zaczęto nadawać dopiero w
1792 r Order św Stanisława
jest wielką rzadkością kolekcjo-nerską
o ile wiem nie posiada
go — złotego na pewno — żad-ne
z muzeów polskich
Wróćmy do portretów Ange-lika
Kauffmann namalowała
później wspomniany w cytowa-nej
notatce duży portret księcia
„en pied" do którego wykonała
przed tym dwa rysunki Pierw-szy
z nich przeszedł z kolekcji
Janosa Scholca do muzeum w
Rhode Island Drugi który ksią-żę
zaakceptował reprodukuje-my
Jest własnością pani J Stu-dzińskiej
z Paryża która nabyła
go z kolekcji Jean Pozzi
Portret reprodukow any był
według rysunku Tommaso M-inardi
w broszurze ks Stanisła-wa
„O ustanowieniu czynszu
powszechnego" (o której póź-niej)
znanej z wydania polskie-go
francuskiego i włoskiego
Rytowany był dwukrotnie przez
Bartolomeo Pinelli i Piętro Bat-telli- ni
- x
Dokładna Angelika Kauff-mann
notuje wRzymie w kwiet
niu 1788 r: „Skończony" Dla"
Jego Wysokości ks Stanisława
Poniatowskiego bratanka króla
Polski — jego portret w pełnej
postaci naturalnej wysokości
ubranego w mundur oficerski
patrzącego na statuę (malowa-ną
--w kolorze białego marmuru)
reprezentującą wolność stojącą
na okrągłym piedestale w bas-reli- ef
z figurami kobiecymi re-prezentuj
ącymi rolnictwo i han-del
12 maja uzyskałam zapła-tę
za ten' portret i drugi głowa
na płótnie która była modelem
do dużego portretu"
Ten wielki portret znajdował
się w zbiorach Poniatowskich i
do 1914 r zdobił ich pałac w
Paryżu W związku ze zbliżają-c)m- i
się działaniami wojennymi
wj słano go w skrzni z najcen-szjm- i
rzeczami pociągiem na
wieś Ślad wszelki po nim zagi-nął
Przypuszcza się że pociąg
został zbombardowany i portret
spłonął Replika portretu o
zmienionym tle j zredukowanej
postaci znajduje się na ratuszu
w Poznaniu W Wilanowie znaj-duje
się portret ks Stanisława
jako dziecko namalowane wraz
z matką Apolonią z Ustrzyckich
Należał kiedyś do króla i b)ł
jego darem dla brata Kazimie-rza
Przedstawia księcia w wie-ku
lat około 4 z przerzuconą
przez ramię żółtą jedwabną dra-pen- a
przewiązaną z prawego
ramienia niebieską wstążeczką
podającego matce koszyk kwia-tów
Malował go Bacciarelli
#
Jeszcze jedna krótka dygre-sja
Angelika Kauffmann cieszy-ła
się wzięciem u klienteli pol-skiej
W notatkach jej często
spotykamy strasznie poprzekrę-cane
nazwiska polskie W 1788
roku namalowała dwa obrazy o
tematyce klas)cznej dla ks Sta-nisława
i trzy — dla króla
POLSKIE PORTRETY
W W Brytanii znajdują się
Jdwa niezmiernie ciekawe potre-t- y
jej pędzla Jeden — w Naro-dowej
Galerii Szkocji — przed-stawia
hr Nowosielskiego zna-nego
niegdyś architekta Był
malowany w Rzymie w 1792 r
Nowosielski wybudował m in
Kings Theatre na Haymarket w
Londynie wprowadzając po raz
pierwszy w Anglii audytorium
w kształcie podkowy oparte na
wzorach włoskich Portret jest
darem dla galerii Elżbiety wdo-wy
po jego synie poruczniku
marynarki
Istnieje też portret żony ar-chitekta
Felicji Reginy Należał
do 1920 r do p Holbrook Ga-sk- el
z Chester który go sprze-dał
u Chrestiego Kupił go za
£1312 p James King Portret
hr Nowosielskiej jest „pen-dant"
do portretu męża
Na swoim portrecie Nowosiel-ski
trzyma w ręku plan Kings
Theatre Ciekawe co się stało z
jego synem — porucznikiem
„Royal Navy'' Pod Trafalgar
chyba nie zdążył żona jego mu-siała
owdowieć młodo Wyszła
za pana Stuarta i pod tym na-zwiskiem
zapisana jest jako
ofiarodawczjni portretu Nowo-sielskiego
Może nie chciała by
portret przypominał jej lub jej
drugiemu mężowi pierwszego
małżonka
Angelika Kauffmann miała
jedną cechę wspólną z"ks Sta-nisławem:
wspaniałą głowę do
interesów Była także bardzo
skąpa Zdradza to nawet jej te-stament
Rozporządzając dość
dużą portuną daje wprawdzie
100 talarów na biednych ale
tylko 1 talara na szpital św Du-cha
w Rzymie gdzie spędziła
długie lata
Muzea polskie posiadają sze-reg
jej prac Może do najćieka-wsz)c- h
zaliczyć można portret
M K Ogińskiego kompoz)tora
i twórcy kanału swego imienia
do najlepszych — może portret
Anny zCetnerów która pocho-wała
4 mężów wychodząc kolej-no
za Sapiehę Sanguszkę Poto-ckiego
i Karola ks Lotaryńskie-g- o
Oba portrety są w Wilanowie
FRANCUSCY PONIATOWSCY
Ks Stanisław osiadł w Rzy-mi- e
około 1801 r po parolet-nim
pobycie w Wiedniu Miał
we Włoszech majątki na któ-rych
wzorowo gospodarzył Był
popularnym i szanowanym oby-watelem
łożył hojnie na cele
filantropijne Był prostolinijny
nie ukrywał swego wspóżycia z
panią Luci Nachodzony przez
kardynałów sforowany przez
papieża przenosi się do Floren-cji
Jego małżeństwo zawarte
po śmierci szewca było szczę- śliwe Miał 2 synów i 2 córki
Syn Józef był założycielem
francuskiej linii Poniatowskich
żyjący dziś ks Andrzej nie
mówi już po polsku ale jego
syn także Andrzej służył w
pierwszym pułku pancernym
gen Maczka i zginął w 1945 r
w Belgii Był odznaczony krzy-żem
Virtuti Militari ustanowio-nym
przez stryja -- jego prapra-dziad- a
Ks Stanisław pochowany zo- stał w kościele św Marka we
Florencji gdzie zmarł w wieku
79 lat w 1833 r Zapomniany
przez rodaków bronił się przed
tym zapomnieniem spisując swe
pamiętniki wydając wspomnia-ne
już bioszury Na sprawy pol-skie
reagował mocno i ogłosił
drukiem dwie prace dyskutując
z antypolskim historykiem fran-cuskim
Thiesse Wydał opis
swych zbiorów z pałacu w Uzy-mi- e
Jako zbieracz wykazał się
wielkim znawstwem i smakiem
ale i jemu zdarzały się potknię-cia
Raz kupił w Rzymie urnę z
rzekomymi prochami Scypioua
Afrykańskiego która wysłał
królowi Okazało się później że
urna zawierała prochy ofiarne- -
go cielęcia Szkoda mielib)śmy
m-- Polsce trzeci grób tego w o- -
dza Jeden podobno znajduje się
przy via Appia drugi ogląda- -
łem pod Tarragoną w Hiszpanii
Nie bez przyczyny kazał ksia- -
żc ozdobić swój grobowiec rzeź- -
bami przedstawiającymi sceny
uwolnienia chłopów w jego do
brach od powinności dwór- -
skich a postument pod figurą
wolności na swym portrecie —
postaciami symbolizując) mi roi- -
metwo i handel Ustanowienie c™ Swch dtach u„
zał za największe osiągnięcie
swego życia Napisał na ten te- -
mat broszurę „O ustanowieniu
tezynszu powszechnego"
REFORMY
Otóż książę Stanisław zakupił
na Ukrainie po krwawych roz- -
ruchach i słynnej pac)fikacji
K Branickięgo ogromne dobra
przeważnie leżące odłogiem
Rozpoczął na nich gospodarkę
z niezmordowana energią stosu--
jąc najbardziej nowoczesne me- -
tody i wiedzę nab)tą w podró- -
żach zagraniczn)ch oraz na stu- -
diach w Anglii Sam zakup zie- -
mi odbjł się bł)skawicznie na
sposób dziś stosowany przy po- -
mocy kredytów banków pol- -
skich i zagranicznych Gospoda- -
rzac równocześnie wprowadzać
zaczął w życie szerokie reformy
społeczne
Feformv Wo wn™
ennkP „11™'' sku wodnym Niby odległa księciem i „ świadczenia
nazywał się Poniatowski musie- -
li by dźwigać jego portrety ro
dacy w Kraju w pochodach ma-jowych
Reformy te zaczęte na
Ukrainie w 1777 r zostaną w
następnym przeszczepione na
dobra księcia w Pol-sce
Polegały one na oczynszo-wani- u
chłopa w połączeniu z
w ieczystą dzierżawą gruntu i in-wentarza
Przeczytajmy co o
tym pisze współczesna „Gazeta
Warszawska: „książę jegomość
ogłosił wolę swoją iż chcąc ich
widzieć
nieszymi postanowił ich od
wszelkich dotąd
posłu dworsk ćh
uw-olni5-
a woln 1 os b wła
snoid zbytku i pewne rozpo--
rządzenie im nadać"
Ks Stanisław
ma7em'' nowoSvni
WaSć Z X
szcza się dziś iszjuue kraje ScSSSe" JS
nów podniesienia stopTlydo
wej w Polsce i zwiększenia eks
portu produktów krajowych
Przeprowadzał badania możli-woś- ci
eksportowych i uciekał
się nawet do dziś szeroko stoso-- nZZ U°SIT!!- -
iuwici ie juui raiowa- - niJ L=nUm
Zaglądnijmy do diariusza je-go
podróży t do Niemiec pamię-tając
że jechał książę Rzecz)
spolitej młody przystojny i
ku aam diariuszu nguruja:
cutner — ogroaniK M_ ei_del- -
sohn — uczony żyd Gruminger
dyrektor fabryki
L-ez-ar
— d)reKtor czegoś Wa- -
gonn — nandel z Polską utrzy- -
mujący aptekarz księgarz mi- -
jedwabiu
złotnik „mechanik machiny do
pisania" itd
Książę nie by lubiany przez
szlachtę powaga wydawa- -
ła jej wyniosłością Jego wy- -
stąpienia na sejmach tak
przemyślane i rzeczowe o argu- -
mentacji nie do zbicia wła- -
ściwie wykluczały dyskusję Gdy
mówił troska notrzehie rr7- -
budowy wojska i piechoty
Chodzące bukłaki
Jeszcze nic straconego je- -
szcze wszystko jest możliwe!
Dopóki bowiem odpowiedź
brzmi "Nie ale" można
mieć nadzieję I można powo- -
ływać się na dziesiątki prece- -
densowych sytuacji któ--
rych początkowe niepewne
zaprzeczenie zmieniało sie
odpowiedź caikiem pozytyw- -
ną Jeśli więc Viking posma- -
kewawszy na swoim automa- -
tycznym podniebieniu łyżkę
marsjańskiego gruntu nie
stwierdził smaku życia ale
zrobil Ją ti'lko raz co nie da"
£ÓH-°- -- 'JEJ-takieg0
organicznego smaku _ wciąż jeszcze możemy się
spodziewać No raczej nie
"małych zielonych ludzików"
uganiających sie po marsjan- -
skich Pustyniach przer- -
wach miedzy odwiedzinami
Ziemi która oglądają z lata- -
jących spodków lecz jakichś
tam bakterii grzybów glo- -
nów
A °Sole to osiągnięcia
kosmonautyki maja jak me- -
daL awers rewers to bar"
dz0 sie od siebie rozmącę
Awers Jest llsta-
- zwycięstw
ludzkiego rozumu
jących sukcesów nauki tech- -
™ki- - Rewers natomiast lista
rozczarowań Ot np czegóż
to me spodziewaliśmy wc w leść po drugiej niewidocznej
z Ziemi stronie Księżyca Juz
starożytni umieszczali tam
fantastyczne królestwa a
n?sz żuławski żyć tam kazał
latającym stworom i pokole- -
™ iiai FMm w
formach
sio to VaV
me nie „:„ udowodnionego
ow„u
ma--
Jego
się
były
ty
Siedlecki
ogiaaai uwoln&ilUi JV w nie
tylko szem na
musieliśmy dwu-ja- k sobą dziesty to różnica
skały I oceanie skali cywilizacyj-ludzki- e
z ta- - słoną Można dać
Globu głodo- - sl°ną wodą której się zjawisk
bo im zabrano dziemy
lat za
stalibyśmy czy ćwierć-- Venus firio sugerować nazwie
na y rozsąam auy me
n Pla"!cfct
najpiękniejszych o
wnechswiata Kosmi ek przy
urodzie i
mencie "bledną zalety Ziemia--
nek so- -
bieciePł° z o chłód
™ śmiercią planety dalej niz
na °d SIT3 „T
™ PT?6 wet esli kledys na nich
g°raCą Ve-US°v-
"
bujmejszym niz ziem- -
skie Bujniejszym i mlod- -
szym przypadała nam do gu- -
stu na niczym oparta hi
poteza że Venus
Ziemie minionych
geologicznych że jej
„i}„j„ „„„Um- -
nych paproci i wi--
diaków a fauna z olbrzymich
gadów o mrożących
żyłach
No znowu: automatyczne
stwierdziły
jętny Z kimsię spot)ka i z kim stacje wyladowaw-prowad- zi
Oprócz kil- - szy na powierzchni
w
—
z o
w
w
w
w
w
[
i
w
w
temperaturę takie ciśnienie
zc nasza wyobraźnia z punktu
Przesldld nracować- - VenUS
stała sie dla niej
prawie nieinteresującym bo
j co może się znaj- -
(J0WaĆ kotła paro--
napełnionego dodat- -
i„ 14
™zosiat iviko warb
lu u1 lc"'at VJ J
Dwa jego
— wedle mocno
prawdopodobieństwie
— miały wew- -
nątrz sztucznymi
co oczywiście świadczyłoby o
o kawale- - istnieniu wy&uiuej tywuiAdujł
rii zabrakło jego Jeśli nłe żywej to wy-przeciwnik-om
Ru- - marłej Z teoretycznych spe-bach- a
Branicki zawołał tylko kulacji na temat
przy entuzjastycznym wyciu panujących na powierzchni
popleczników: w kawalerii tej na kredyt
dosyć będzie gdy nowa a całkiem serio
brata zawoła: dalej pa-- wana dyscyplina
nie Pawle dalej panie Janie! — astrobiologia W
już wszyscy skok do ognia"
takich książę teczne warunki marsjańskich
słowne z okolic równikowych i spraw-kretese- m
zwycię-- dzono jak w takim śro-ża- ł
"' dowisku zachowują
glony Wyniki były obiecu-Książ- ę
skoczył J3ce: ziemskie organizmy zno-d- o
Elstery przegrał kilku sity' bez
nie zginał na wojnie "ości marsjański klimat Eo
akademii mii nie udowodniono
dza Jeśli za- - życia na tej pustyn-gladni- e
do kościoła św Marka "ej Nie
we1 Florencji zapew- - wspominam nawet o wczes-ne
obok grobowca z dziewietnastowiecz-białeg- o
marmuru nie wiedząc nych hipotezach ą-na- wet
że spoczywa nim bra- - cych Marsa
króla Rzeczy budowniczymi Ka-pospoli- tej
jeden z nałów istnienie zaw-światły- ch
ludzi swej epoki niedoskonałej
rozdzielczej ówczesnych
(Tydzień Polski" Londyn) teleskopów
Jeśli się ma na
ową listę rozczarowań to
choćby się było fan- -
tastą trzeba obiektywnie
ze szanse znalezie- -
nia życia na Marsie są prawie
żadne choć wyniki
cznych badań Vikinga nie
uprawniają do wyciągania
ogólniejszych nega- -
Najprawdopodob- -
niej Mars okaże się
bez śladów zjcia teraźniejsze- -
go ani też Osobi- -
ście jako stary sceptyk za
tym sie właśnie opowiadam
Ae „ „ f sPtJ- - uściślam formułę
pojecie 'zycie do--
datkowym określeniem "typu
Zdm ze naazieJa znaiezie
nle z'cia Pu ziemskiego jest
przejawem nie tyle
naszeJ co właśnie jej
ograniczoności
wrecz nie dalej swe- -
g° nosa' P™sz$- - spójrzmy
tylko na własny
układ planetarny Warunki
panujące na Ziemi raczej
nietypowe My zaś zamiast
myslec o organizacji
materii dla tego
układu skrojonych na jego
miarę usiłujemy przymierzyć
do niego własny
ziemski punkt widzenia
wielkimi
naszej
pianecie powstaio
T„wi
nychj
lądowe żywe
czterech
nogach swojej
Różnica polega
próżni
miczne
JrflEH
z skóry
cznych osłon) wewnątrz
wodę
wrzenia żeby
Gdyby
życie środo- -
gazo- -
wym dzisiaj bąbel- -
gazem gdyby
stało w
cznym w —
łącznie się to jas- - albo
cł™ nie P"e-Gdyb- y
był SKariaiycn seienonautów
-- centralnej
po
porcelany
fabrykant
że
oszałamia- -
tej
nie
Jc&u
są
nie]
sami
nie
czy
albo dwu
kos- -
kos- -
my zaś
leków
sztu
któ- -
rej
albo
nasze
się amen tak
skie
lecz
pow- -
nieco
Ł
tylk0
a rakietę
kto
sie j się
materia nie może
innym wodne!
Jeszcze
tym razem
już
łożmy
wa} w kosmos 0 pare wieków
jeszcze nie
nie
Szes--
ziemski kosmo- -
obcej pla- -
lonych
fi
k j
i t v ł b?
Q
aby
gruntu którą
śladow ż t -w
jest bardzo
dobne kazali
szukać śladów
terii równie
wysoko jak nasza żywa lecz
jak
wanej? Uczeni
wau-i-ni- o nu 4
już pół
naturalnych haHri„ „„„
T" — uv ww
muzna mej -- - ov U}
się nie °an' zycia
Aż w końcu brzeg jednakże aby '
uczynić zabrać wiek czy
tam jest wodę 1 to skoro życia" —
i sie w wodę w
wiązane jak nego głowę to
nie nie
śmiercią w toczą przyrody które
wszelką nasze procesy badać i
strawę z wody
' sie popio- -
Albo Nie dając ju soli minerał- - i Pr™Ł-n- ć byliśmy
umieszczac
których tempera--
Natomiast kojarząc
życiem
a
ciem
w dawno
epokach
P„
kształtach
i
Porannej taką
badawcze
rozmowy? Gwiazdy
neralolog
i
obiektem
weg0 w
łntpi7nami'
C-ipg- ci
sialiśmy! księżyce
wcale
nvch w
pustymi
satelitami
brakach
narodowej
trakto-bra- t
naukowa:
ziemskich
i hipo-Prz- y
przegrywał szermierki
się
i
nie
nie
więc się urzą-- iPso
zabłąkany Polak
i zimnej planecie
przechodzi
obojętnie
w
tanek ostatniego
i których
przyznać
automaty- -
wniosków
tywnych
pustynią
'na
ubóstwa
patrzenia
garnitur
ludzików"
przynajmniej
na przykładzie
Otoz gdy tylko porzucimy
sobie wydamy Ie
Zycie na
w sroaowi- -
MnZi łl
łowiących niewielki
odsetek masy organizmu
istoty
wyłączając są
akwariami) to
ukorzenionymi chadzają- -
Cymi na
Na rodzonej
planecie
monautów poruszających sie
zawierających
właściwego im
tyIl° "a tym' Że
czy w
maia skafandry uszv- - te w laboratoriach
0d urodzenia w
WARTOŚĆ
własnej
Ichoć korzystamy też ze
przez błoniaste
naczynia przelewa sie słona
woda nas wysu- -
szyć doprowadzić do
zamrozić
to akwarium zepsuło
na ziem- -
powstało w
wisku nie wodnym
kami z A
krystali- -
albo plazmie
necie "małych zie-rosiara- m
P™y m"
istoci
™£ juf ££
razlć#
Czy sa to
"e bzdUI?? K°"ia
raczej fotonową te- -
mu udowodni że
zorganizovana samozaehowu- -
jąca sani0replikująca
powstać w
niż
raz zmobilizujmy
wvobraznię do
Za- -
ze CzIowielc wystarto- -
kiedy
wynaleziono mikroskopu i
stworżono mikrobiologii
nastovieczny
nauta na
takich- -
h
fftwerilrtoć gTfe
-- nłw
bezpośrednich ba- -
my w próbce
marsjańskiego
trawił w swoich
micznych trzewiach szukał
ia ziemskieg0
czyli tego czego istnienie
marsjańskich
mało prawdopo- -
mu
obecności ma- -
zorganizowanej
No"vła]śnie
twierdza że
mn
odpowiedzi
Z
nnluWrMlu
nie na ze zadneS° tu lokować wszystko co ow- -
zamarzyło
sowiecki sputnik podejrzał to Szesnasty
gole ze coz za
kratery wszystkie narodziło rozwoju
fantazje" Czymże za
jemniczą półkulą Srebrnego bukłakami wypełnionymi że dostrzegamy mnóstwa
bę-w- a wszystkie fizjo- - dostrzegać
logiczne? wykorzystywać za sto
grudką półwiecze nawet
się garsteczka wie™
°dlegle
?
darzalismy
przypomina
skrzypów
krew
ciekawego
wewnątrz
hipotez
matematycznie zakotwiczo- -
szczególności
choćby
argumentów
warunków
planety wyrosła
narodowej
na
fitotronach odtwarzano
argumentach
Ciemnogród
bakterie
Stanisław
aczkolwiek przyjem-bite- w
możliwość
istnienia
niejszych
zaludniaj
inteligentnymi
kanałów
najbardziej
dzięczamy zdol-ności
względzie
zajadłym
przeszłego
opatrując
wybujałej
fantazji
c'10Ciazby
typowych
wyłożyć
dziwadłami
nfUr4rv
Wszystkie
kserofitów
przypominamy
skafandrach
kawałeczek
środowiska
Księżycu
chadzamy
rozmaite
£
wysoko
wysiłku
umarły
J kowe ZIOŁA ZAKONNIKA pomagają i nigdy nie szkodzą
mamy lysiące zadowolonjch Każdemu wyślemy bezpłat- nie broszurę pt „JAK UŻYWAĆ ZIOŁA?" Mamy świeże
Herbaty Ziołowe luzem i w torebkach POLECAMY rów-nież
wygodne w użyciu TABLETKI ZIOŁOWE ZAKON-NIKA:
Nr 1 „FIGOL" 100 tabletek ułatwiających
odchudzenie $350 Nr łS - 80 kapsułek zlołowjch na
artretyzm wątrobę 'oxk żółciowy $3 25 Nr 27 „NER-VOL- "
na nerwy bozennotć 50 kapsułek $225 Nr 51
„CONSTIP" — 80 kapwiłek ziołowych na przeczyszczenie
S' I 75:' Nr 70 — kronle Walerian na noriw cnrn fiut
_
"
„ r
-
$230 Nr 57 — reumolin" 80 kpuiek zlołowjch na reumatyzm $325
Nr 59 — „urolin" eo kapsułek ziołowych na nerw 1 pęcherz $325 Nr 13
JM"LTIVIT" ~ wszystkei wlUmny naturalne razem 100 tabl $5 00
Nr 38 „GERIATRIO VIT - komplet naturalnych witamin dla starszych
100 tabi $5 00 Nr 3 słynny ginseng chiński korzeń życia so kapsułek
$1200 Nr dziurawiec nalewka but $390 Nr 47
żywokost nalewka but $390 Nr Mydło rumiankowe wydeUkat- -
niające duże sztuka 95? Nr 37B — Witamina „E" na serce 100 kaps
20° un $55°- - (Katalog "w3™ darm0- -
Dbaicie o zdrowie Wjślijcle zaraz numery wybranjch leków natural--
nych 2a}ączajac M-0- - lub czek- - pr0Simy doliczyć na przesyłkę po 15ć od
każdego dolara Bez zapłaty ani na COD nie wysjłamy Adresujcie:
monks her(j CEfJTER( mĄ Mllw4uke8 Av(Sf ChIeag0 „_ 6M1B
fo
Wszystkie ZIOŁA ZAKONNIKA do nabycia przed wszystkim
w ADttct Kolarskiego
SOLARSKI PHARMACY 149 RoneesvallesAve
Toronto 3 Ont — Tel (416) 536-545- 2
j?o?ovJvv?o©o35s55SwSSSSSSSSSSKSKr
MEBLE Z FABRYKI
WPROST I OSZCZĘDZAJ
meble na 3 pokoje w cenie
od $29800
Duży wybór najlepsze] wartości mebli z dobrze
składu
sypialnie jadalnie — komplety i 1000 różnych
rzeczy po zniżonych do 60% cenach w celu
szybkiej sprzedaży
SPRZEDAJEMY "TEAK" MEBLE
Niskie ceny — Bezpłatna dostawa — OrwarU
' dla
VJS+-- nn ne
skafandrach
Wystarczy
bjlibyśmy
środowisku
fantastycz- -
środowisku
mnlejS2eg0
WCześnlej
szuka'łby
zwierzakóWi chociazby
wynikami
Ylklngowi
mechano-che- -
warunkach
Gdybyśmy
zorganizo- -
Wyszliśmy
naprawdę:
jesteśmy'
Odciśnięci
k0Sm°naUci
odmładzających
KUPUJ
zaopatrzonego
Chesterfields
publiczności
B T _ -
fu mi' n - ilripiifc I I
FURNlTUim
FACTOBIES WAftEIlOUSE
UEttJtffi
409 King St W (jiist East of Spadina Ave) Tel 68-83-18
Zobaczcie p Stefana
Otwarte wieczorami do godz 9 soboty do godz 5
— MÓWIMY PO POLSKU —
Każdy kto zakupi u nas meble wartości $300 lub więcej
otrzyma BONUS $10 po okazaniu niniejszego ogłoszenia
4ś5S!SSS£5S££SSS£SS£SS2śKS5Siś
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, October 13, 1976 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1976-10-13 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| Identifier | ZwilaD3000719 |
Description
| Title | 000658 |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| OCR text | ' fi- - i'r 'VPS Nr 8283 ZWIĄZKOWIEC — środa 13 października 1975 r Itr 9 Romuald Wernik Poniatowscy i Nakładem firmy Sadea we Florencji ukaże się w br książ-ka Andrzeja hr Busiri-Vic- i pt „I Poniatowski e Roma" Trak-tuje o najmniej znanym i naj-bardziej postępowym wśród Po-niatowskich Stanisławie bra-tanku króla Głucho o nim w li-teraturze Szabelką nigdy nie machał wiec został zapomniany Przypomniał go w 1970 r Ma-rian Brand) s popularną książe-czką „Nieznany książę Ponia-towski" i dopiero teraz obcokra-jowiec wypełnił swą pracą lukę w literaturze historycznej o ro-dzie ostatniego króla Rzeczypo-spolitej Ks Stanisław był synem bra-ta Stanisława Augusta Kazimie-rza potocznie zwanego „Panem Podkomorzym" a który nazy-wał siebie „eks-podkomorzy- m" od czasu gdy zrzekł się tytułu obrażony za króla za to że nie dostał buławy hetmańskiej Bra-cia króla nie bli bardzo udani i historia traktuje ich surowo Andrzej robił karierę w wojsku austriackim gdzie został gene-rałem feldcechmistrzem i jedy-na chyba jego zasługa że dał nam bohatera narodowego ks Józefa którego spłodził z Tere-są z Kińskich Michał twórca rezydencji w Jabłonnie położył pewne zasługi na polu edukacji i uprzemysłowienia kraju ale nie był ani dobrym biskupem ani prymasem Kazimierz był hulaką i rozrzutnikiem Założył ogrody na Solcu i Górze Ksią-żęcej był też pierwszym a może i jedynym hodowcą małp i ana-nasó- w w Polsce Małpy wy zdy-chały w naszym klimacie ana-nasów jednak zbierał podobno 5000 rocznie On to odstąpił królowi panią Grabowską jego późniejszą morganatyezną żonę Warszawie dał rodzimą „Lady Godivę" w postaci czarnookiej Józefki podobno nadzwyczajnie zgrabnej którą rozebrawszy do naga obwiózł po stolicy w otwa-rtej karecie Udali się nato-miast królowi bratankowie książęta Józef i Stanisław KOBIETY I SZTUKA Wszyscy Poniatowscy mieli dwie wspólne cechy Jedna to upodobanie do płci pięknej któ-rą nie gardził i książę prymas druga to zamiłowanie do'sztuki i pochodna z tego namiętność do kolekcjonerstwa Ks Stani-sław był jedynym o którego ko-chankach i skandalach jest głu-cho aż do czasu szczęśliwego zresztą małżeństwa Ojciec jego kochał co dwa tygodnie inną król naprawdę chyba tylko Katarzynę Ckliwie wspomina w swym pamiętniku jak stracił z nią cnotę i jak dumny jest że nie skorzystał z okazji w czasie młodzieńczej podróży do Pary-ża (chociaż towarzyszący mu Po-tocki skorzystał) i mógł Kata-rzynie swą czystość ofiarować W świetle tego co wiemy dzisiaj o Katarzynie mógł ją ofiarować pierwszej lepszej panience w pierwszej lepszej „maison de iendez-vous- " Wielką miłością ks Stanisła-wa była pani Luci żona szewca z Rzymu a kochały się w nim przecież angielskie panny z naj-lcpszj- ch domów gdy obtańco-wywa- ł je w Londynie w salo-nach arystokratycznych lub wi-zytował w czasie swych studiów w Cambridge Szalały za nim piękne paryżanki wszystkie zda-je się bez skutku Wydawać by się mogło że brał rewanż na płci pięknej za kochanki ojca i stryja Kiedy po przedstawieniu go Ludwikowi i Marii Leszczyń-skiej mistrz ceremonii powie-dział: a teraz pójdziemy do pani du Barry będącej wtedy u szczytu swej potęgi był może jedynym który ośmielił się od-powiedzieć: przybyłem tu tylkd pokłonić się rodzinie królew-skiej Charakteru mu nie brakow-ało' tym się różnił od wielu współczesnych mu Poniatow-skich Potrafił z góry traktować faworytów Katarzyny co nie było tak łatwe w czasie gdy pierwsze rody polskie wisiały u ich klamek a nawet taka Iza-bella Czartoryska załatwiała sze-reg spraw w łóżku tego potwo-ra Repnina Potrafił odwrócić się plecami do papieża i opu-ścić salę audiencyjną gdy ten przyjął przed nim spóźnionego Karola Stuarta prawnuka króla Jana ni Gdy posłany za nim kardynał Zeleda namówił go do przyjścia na drugą audiencję nadąsany książę Rzeczypospoli-tej szarpnął za pantofel papies-ki z taką siłą że papież podob-no mało nie spadł z tronu NIEDOSZŁY KRÓL Trzy perspektywy ozdobienia głowy koroną otwierały się przed nim w różnych okresach życia Pierwsza gdy na następcę kreował go stryj Stanisław Au-gust Na małżeństwo projekto-wane z panną de Bourbon-Con-d- i' nie pozwoliła Katarzyna a młody książę naraził się szlach-cie gdy jako dowódca gwardii pieszej nazwał w czasie obrad sejmowych kawalerię narodową w której służyła drobna szlach-ta — „zgrają" Druga gdy od-mówił małżeństwa z córką kró-la Neapolu które sugerowała królowa Maria Amelia Kto wie jakie perspektywy to małżeń-stwo gdyby doszło do skutku przed nim otwierało Trzecia gdy Napoleon szukając głów dla nowo przez siebie kreowanych królestw wezwał go do Paryża Ks Stanisław zajął podobne do pozycji Kościuszki stanowisko za co Napoleon obsadził mu wojskiem majątki W świetle tego pikanterii nabiera fakt że w wiele lat później jedna z wnu-czek księcia wyszła za Aleksan-dra Walewskiego syna Napo-leona VIGEE-LEBRU- N Wiadomo że Poniatowscy byli znawcami i mecenasami sztuki Kobiety brytyjskie ufundowały Wellingtonowi pomnik w po-staci nagiego ogromnego gla-diatora Stoi on w Hyde Parku w Londynie niedaleko pałacu Wellingtona Stanisławowi Au-gustowi należy się pomnik od kobiet Polek (nie za kochanki i 811 Queen St W Toronto Ont M6J IGI Tel 364-557- 4 (2 linie) NOWE CENNIKI JUŻ SĄ PKO NA GWIAZDKĘ ZAMAWIAJCIE JUŻ (Brak żywności w Kraju) PACZKI ŻYWNOŚCIOWE ŚWIĄTECZNE mąka cukier paczki mięsne lub BONY PKO za które można wszystko dostać lub legalnie sprzedać po 100—120 ZŁOTYCH ZA DOLARA leki samochody węgiel itd BIURO PODRÓŻY CANIAGA TANIE ZIMOWE PODRÓŻE DO POLSKI albo TANIE ZIMOWE CZARTERY NA WYSPĘ — RAJ KARAIBSKĄ GRAND CAYMAN -- ' hotel i przelot - OD $38900 ZA 2 'TYGODNIE ' SZYBKOŚĆ PEWNOŚĆ ZAUFANIE 23 LAT PRACY Rej rząd 147498G ' 81-- P ich portreciki niekoniecznie nagi) za to że potrafił ocenić w nich talent i nie uważał że ich rola w żjciu powinna ograniczać się do pil nowania garnków i rodzenia dzieci Stypendia królewskie znajdował i dla dziewcząt po raz pierwszy kształciły się za granicą Polki w kunszcie malar-skim jak np Anna Rajecka Za-mówienia dostawały a nieraz król karierę ich zapoczątkowy-wał artystki jak W Paszkow-ska Gruszkowska bratanka bra-tanica biskupa Krasickiego Charczewska żona i córki Bac-ciarelle- go itd Może dlatego nie Bacciarelli Lampi Pitschman Martou Krafft czy nawet Perroneau i Ludwik Toąue stworzyli najlep-szy portret króla ale kobieta znakomita malarka francuska Mme Vigće-Lebru- n Może por-tret (dziś w Luwrze) jest tym pomnikiem od kobiet dla króla Stasia „Jest to najwspanialszy biją-cy wszystkie inne arcyportret Stanisława Augusta" — pisał wiele lat temu W Łoś — „Zwykliśmy wkładać w ten wi-zerunek to co najlepszego daje się powiedzieć o duchowym obliczu Stanisława Augusta wy-patrjw- ać filozoficzną i moralną postawę człowieka dobiegające-go końca bytu — zadumę smu-tek świadomość złud życia i win łagodność rozum dosto-jeństwo" — napisze Wasylew-sk- i ANGELIKA KAUFFMAN Czym Vigee-Lebru- n była dla stryja tym Angelika Kauffmann stała się dla ks Stanisława Dzięki niej wiemy jak wyglą-dał Stworzyła dwa jego por-trety W swym notatniku z okresu rzymskiego zapisała w styczniu 1786 r: „Dla księcia Rzeczypospolitej bratanka kró-la potret — naturalnych wy-miarów głowa — pokazujący część munduru z wstęgą św Sta-nisława Ten obraz miał być modelem do dużego portretu w pełnej postaci naturalnej wiel-kości" Obraz o wymiarach 68x64 cm jest w posiadaniu architek-ta Andrzeja hr Busiri-Vic- i w Rzymie Odziedzicz)! go po Va-guzzi- ch b właścicielach pałacu na via Flamina należącego daw-niej do ks Stanisława Naprze-ciwko tego pałacu miał zakład szewski pan Luci bijący żonę mocno i często Gdy ta schroni-ła się raz w bramie pałacu przed ścigającj m ją mężem ujrzał ją "książę i oszalał z mi-łości Pulchna pani Luci zostaje jego kochanką a później żoną Co by o tym — gdyby żyła — powiedziała Katarzyna która chciała ożenić księcia ze' swą wnuczką Aleksandrą po zerwa-niu jej zaręczyn z Gustawem IV szwedzkim? Order św Stanisława którego wstęgę widać na portrecie księ-cia został ustanowiony przez Stanisława Augusta w 1765 r i jest drugim w kolejności usta-nowienia orderem polskim Naj-starszy jest order Orła Białego ustanowiony przez Augusta Mocnego w 1705 r Virtuti Mili-ta- ri zaczęto nadawać dopiero w 1792 r Order św Stanisława jest wielką rzadkością kolekcjo-nerską o ile wiem nie posiada go — złotego na pewno — żad-ne z muzeów polskich Wróćmy do portretów Ange-lika Kauffmann namalowała później wspomniany w cytowa-nej notatce duży portret księcia „en pied" do którego wykonała przed tym dwa rysunki Pierw-szy z nich przeszedł z kolekcji Janosa Scholca do muzeum w Rhode Island Drugi który ksią-żę zaakceptował reprodukuje-my Jest własnością pani J Stu-dzińskiej z Paryża która nabyła go z kolekcji Jean Pozzi Portret reprodukow any był według rysunku Tommaso M-inardi w broszurze ks Stanisła-wa „O ustanowieniu czynszu powszechnego" (o której póź-niej) znanej z wydania polskie-go francuskiego i włoskiego Rytowany był dwukrotnie przez Bartolomeo Pinelli i Piętro Bat-telli- ni - x Dokładna Angelika Kauff-mann notuje wRzymie w kwiet niu 1788 r: „Skończony" Dla" Jego Wysokości ks Stanisława Poniatowskiego bratanka króla Polski — jego portret w pełnej postaci naturalnej wysokości ubranego w mundur oficerski patrzącego na statuę (malowa-ną --w kolorze białego marmuru) reprezentującą wolność stojącą na okrągłym piedestale w bas-reli- ef z figurami kobiecymi re-prezentuj ącymi rolnictwo i han-del 12 maja uzyskałam zapła-tę za ten' portret i drugi głowa na płótnie która była modelem do dużego portretu" Ten wielki portret znajdował się w zbiorach Poniatowskich i do 1914 r zdobił ich pałac w Paryżu W związku ze zbliżają-c)m- i się działaniami wojennymi wj słano go w skrzni z najcen-szjm- i rzeczami pociągiem na wieś Ślad wszelki po nim zagi-nął Przypuszcza się że pociąg został zbombardowany i portret spłonął Replika portretu o zmienionym tle j zredukowanej postaci znajduje się na ratuszu w Poznaniu W Wilanowie znaj-duje się portret ks Stanisława jako dziecko namalowane wraz z matką Apolonią z Ustrzyckich Należał kiedyś do króla i b)ł jego darem dla brata Kazimie-rza Przedstawia księcia w wie-ku lat około 4 z przerzuconą przez ramię żółtą jedwabną dra-pen- a przewiązaną z prawego ramienia niebieską wstążeczką podającego matce koszyk kwia-tów Malował go Bacciarelli # Jeszcze jedna krótka dygre-sja Angelika Kauffmann cieszy-ła się wzięciem u klienteli pol-skiej W notatkach jej często spotykamy strasznie poprzekrę-cane nazwiska polskie W 1788 roku namalowała dwa obrazy o tematyce klas)cznej dla ks Sta-nisława i trzy — dla króla POLSKIE PORTRETY W W Brytanii znajdują się Jdwa niezmiernie ciekawe potre-t- y jej pędzla Jeden — w Naro-dowej Galerii Szkocji — przed-stawia hr Nowosielskiego zna-nego niegdyś architekta Był malowany w Rzymie w 1792 r Nowosielski wybudował m in Kings Theatre na Haymarket w Londynie wprowadzając po raz pierwszy w Anglii audytorium w kształcie podkowy oparte na wzorach włoskich Portret jest darem dla galerii Elżbiety wdo-wy po jego synie poruczniku marynarki Istnieje też portret żony ar-chitekta Felicji Reginy Należał do 1920 r do p Holbrook Ga-sk- el z Chester który go sprze-dał u Chrestiego Kupił go za £1312 p James King Portret hr Nowosielskiej jest „pen-dant" do portretu męża Na swoim portrecie Nowosiel-ski trzyma w ręku plan Kings Theatre Ciekawe co się stało z jego synem — porucznikiem „Royal Navy'' Pod Trafalgar chyba nie zdążył żona jego mu-siała owdowieć młodo Wyszła za pana Stuarta i pod tym na-zwiskiem zapisana jest jako ofiarodawczjni portretu Nowo-sielskiego Może nie chciała by portret przypominał jej lub jej drugiemu mężowi pierwszego małżonka Angelika Kauffmann miała jedną cechę wspólną z"ks Sta-nisławem: wspaniałą głowę do interesów Była także bardzo skąpa Zdradza to nawet jej te-stament Rozporządzając dość dużą portuną daje wprawdzie 100 talarów na biednych ale tylko 1 talara na szpital św Du-cha w Rzymie gdzie spędziła długie lata Muzea polskie posiadają sze-reg jej prac Może do najćieka-wsz)c- h zaliczyć można portret M K Ogińskiego kompoz)tora i twórcy kanału swego imienia do najlepszych — może portret Anny zCetnerów która pocho-wała 4 mężów wychodząc kolej-no za Sapiehę Sanguszkę Poto-ckiego i Karola ks Lotaryńskie-g- o Oba portrety są w Wilanowie FRANCUSCY PONIATOWSCY Ks Stanisław osiadł w Rzy-mi- e około 1801 r po parolet-nim pobycie w Wiedniu Miał we Włoszech majątki na któ-rych wzorowo gospodarzył Był popularnym i szanowanym oby-watelem łożył hojnie na cele filantropijne Był prostolinijny nie ukrywał swego wspóżycia z panią Luci Nachodzony przez kardynałów sforowany przez papieża przenosi się do Floren-cji Jego małżeństwo zawarte po śmierci szewca było szczę- śliwe Miał 2 synów i 2 córki Syn Józef był założycielem francuskiej linii Poniatowskich żyjący dziś ks Andrzej nie mówi już po polsku ale jego syn także Andrzej służył w pierwszym pułku pancernym gen Maczka i zginął w 1945 r w Belgii Był odznaczony krzy-żem Virtuti Militari ustanowio-nym przez stryja -- jego prapra-dziad- a Ks Stanisław pochowany zo- stał w kościele św Marka we Florencji gdzie zmarł w wieku 79 lat w 1833 r Zapomniany przez rodaków bronił się przed tym zapomnieniem spisując swe pamiętniki wydając wspomnia-ne już bioszury Na sprawy pol-skie reagował mocno i ogłosił drukiem dwie prace dyskutując z antypolskim historykiem fran-cuskim Thiesse Wydał opis swych zbiorów z pałacu w Uzy-mi- e Jako zbieracz wykazał się wielkim znawstwem i smakiem ale i jemu zdarzały się potknię-cia Raz kupił w Rzymie urnę z rzekomymi prochami Scypioua Afrykańskiego która wysłał królowi Okazało się później że urna zawierała prochy ofiarne- - go cielęcia Szkoda mielib)śmy m-- Polsce trzeci grób tego w o- - dza Jeden podobno znajduje się przy via Appia drugi ogląda- - łem pod Tarragoną w Hiszpanii Nie bez przyczyny kazał ksia- - żc ozdobić swój grobowiec rzeź- - bami przedstawiającymi sceny uwolnienia chłopów w jego do brach od powinności dwór- - skich a postument pod figurą wolności na swym portrecie — postaciami symbolizując) mi roi- - metwo i handel Ustanowienie c™ Swch dtach u„ zał za największe osiągnięcie swego życia Napisał na ten te- - mat broszurę „O ustanowieniu tezynszu powszechnego" REFORMY Otóż książę Stanisław zakupił na Ukrainie po krwawych roz- - ruchach i słynnej pac)fikacji K Branickięgo ogromne dobra przeważnie leżące odłogiem Rozpoczął na nich gospodarkę z niezmordowana energią stosu-- jąc najbardziej nowoczesne me- - tody i wiedzę nab)tą w podró- - żach zagraniczn)ch oraz na stu- - diach w Anglii Sam zakup zie- - mi odbjł się bł)skawicznie na sposób dziś stosowany przy po- - mocy kredytów banków pol- - skich i zagranicznych Gospoda- - rzac równocześnie wprowadzać zaczął w życie szerokie reformy społeczne Feformv Wo wn™ ennkP „11™'' sku wodnym Niby odległa księciem i „ świadczenia nazywał się Poniatowski musie- - li by dźwigać jego portrety ro dacy w Kraju w pochodach ma-jowych Reformy te zaczęte na Ukrainie w 1777 r zostaną w następnym przeszczepione na dobra księcia w Pol-sce Polegały one na oczynszo-wani- u chłopa w połączeniu z w ieczystą dzierżawą gruntu i in-wentarza Przeczytajmy co o tym pisze współczesna „Gazeta Warszawska: „książę jegomość ogłosił wolę swoją iż chcąc ich widzieć nieszymi postanowił ich od wszelkich dotąd posłu dworsk ćh uw-olni5- a woln 1 os b wła snoid zbytku i pewne rozpo-- rządzenie im nadać" Ks Stanisław ma7em'' nowoSvni WaSć Z X szcza się dziś iszjuue kraje ScSSSe" JS nów podniesienia stopTlydo wej w Polsce i zwiększenia eks portu produktów krajowych Przeprowadzał badania możli-woś- ci eksportowych i uciekał się nawet do dziś szeroko stoso-- nZZ U°SIT!!- - iuwici ie juui raiowa- - niJ L=nUm Zaglądnijmy do diariusza je-go podróży t do Niemiec pamię-tając że jechał książę Rzecz) spolitej młody przystojny i ku aam diariuszu nguruja: cutner — ogroaniK M_ ei_del- - sohn — uczony żyd Gruminger dyrektor fabryki L-ez-ar — d)reKtor czegoś Wa- - gonn — nandel z Polską utrzy- - mujący aptekarz księgarz mi- - jedwabiu złotnik „mechanik machiny do pisania" itd Książę nie by lubiany przez szlachtę powaga wydawa- - ła jej wyniosłością Jego wy- - stąpienia na sejmach tak przemyślane i rzeczowe o argu- - mentacji nie do zbicia wła- - ściwie wykluczały dyskusję Gdy mówił troska notrzehie rr7- - budowy wojska i piechoty Chodzące bukłaki Jeszcze nic straconego je- - szcze wszystko jest możliwe! Dopóki bowiem odpowiedź brzmi "Nie ale" można mieć nadzieję I można powo- - ływać się na dziesiątki prece- - densowych sytuacji któ-- rych początkowe niepewne zaprzeczenie zmieniało sie odpowiedź caikiem pozytyw- - ną Jeśli więc Viking posma- - kewawszy na swoim automa- - tycznym podniebieniu łyżkę marsjańskiego gruntu nie stwierdził smaku życia ale zrobil Ją ti'lko raz co nie da" £ÓH-°- -- 'JEJ-takieg0 organicznego smaku _ wciąż jeszcze możemy się spodziewać No raczej nie "małych zielonych ludzików" uganiających sie po marsjan- - skich Pustyniach przer- - wach miedzy odwiedzinami Ziemi która oglądają z lata- - jących spodków lecz jakichś tam bakterii grzybów glo- - nów A °Sole to osiągnięcia kosmonautyki maja jak me- - daL awers rewers to bar" dz0 sie od siebie rozmącę Awers Jest llsta- - zwycięstw ludzkiego rozumu jących sukcesów nauki tech- - ™ki- - Rewers natomiast lista rozczarowań Ot np czegóż to me spodziewaliśmy wc w leść po drugiej niewidocznej z Ziemi stronie Księżyca Juz starożytni umieszczali tam fantastyczne królestwa a n?sz żuławski żyć tam kazał latającym stworom i pokole- - ™ iiai FMm w formach sio to VaV me nie „:„ udowodnionego ow„u ma-- Jego się były ty Siedlecki ogiaaai uwoln&ilUi JV w nie tylko szem na musieliśmy dwu-ja- k sobą dziesty to różnica skały I oceanie skali cywilizacyj-ludzki- e z ta- - słoną Można dać Globu głodo- - sl°ną wodą której się zjawisk bo im zabrano dziemy lat za stalibyśmy czy ćwierć-- Venus firio sugerować nazwie na y rozsąam auy me n Pla"!cfct najpiękniejszych o wnechswiata Kosmi ek przy urodzie i mencie "bledną zalety Ziemia-- nek so- - bieciePł° z o chłód ™ śmiercią planety dalej niz na °d SIT3 „T ™ PT?6 wet esli kledys na nich g°raCą Ve-US°v- " bujmejszym niz ziem- - skie Bujniejszym i mlod- - szym przypadała nam do gu- - stu na niczym oparta hi poteza że Venus Ziemie minionych geologicznych że jej „i}„j„ „„„Um- - nych paproci i wi-- diaków a fauna z olbrzymich gadów o mrożących żyłach No znowu: automatyczne stwierdziły jętny Z kimsię spot)ka i z kim stacje wyladowaw-prowad- zi Oprócz kil- - szy na powierzchni w — z o w w w w w [ i w w temperaturę takie ciśnienie zc nasza wyobraźnia z punktu Przesldld nracować- - VenUS stała sie dla niej prawie nieinteresującym bo j co może się znaj- - (J0WaĆ kotła paro-- napełnionego dodat- - i„ 14 ™zosiat iviko warb lu u1 lc"'at VJ J Dwa jego — wedle mocno prawdopodobieństwie — miały wew- - nątrz sztucznymi co oczywiście świadczyłoby o o kawale- - istnieniu wy&uiuej tywuiAdujł rii zabrakło jego Jeśli nłe żywej to wy-przeciwnik-om Ru- - marłej Z teoretycznych spe-bach- a Branicki zawołał tylko kulacji na temat przy entuzjastycznym wyciu panujących na powierzchni popleczników: w kawalerii tej na kredyt dosyć będzie gdy nowa a całkiem serio brata zawoła: dalej pa-- wana dyscyplina nie Pawle dalej panie Janie! — astrobiologia W już wszyscy skok do ognia" takich książę teczne warunki marsjańskich słowne z okolic równikowych i spraw-kretese- m zwycię-- dzono jak w takim śro-ża- ł "' dowisku zachowują glony Wyniki były obiecu-Książ- ę skoczył J3ce: ziemskie organizmy zno-d- o Elstery przegrał kilku sity' bez nie zginał na wojnie "ości marsjański klimat Eo akademii mii nie udowodniono dza Jeśli za- - życia na tej pustyn-gladni- e do kościoła św Marka "ej Nie we1 Florencji zapew- - wspominam nawet o wczes-ne obok grobowca z dziewietnastowiecz-białeg- o marmuru nie wiedząc nych hipotezach ą-na- wet że spoczywa nim bra- - cych Marsa króla Rzeczy budowniczymi Ka-pospoli- tej jeden z nałów istnienie zaw-światły- ch ludzi swej epoki niedoskonałej rozdzielczej ówczesnych (Tydzień Polski" Londyn) teleskopów Jeśli się ma na ową listę rozczarowań to choćby się było fan- - tastą trzeba obiektywnie ze szanse znalezie- - nia życia na Marsie są prawie żadne choć wyniki cznych badań Vikinga nie uprawniają do wyciągania ogólniejszych nega- - Najprawdopodob- - niej Mars okaże się bez śladów zjcia teraźniejsze- - go ani też Osobi- - ście jako stary sceptyk za tym sie właśnie opowiadam Ae „ „ f sPtJ- - uściślam formułę pojecie 'zycie do-- datkowym określeniem "typu Zdm ze naazieJa znaiezie nle z'cia Pu ziemskiego jest przejawem nie tyle naszeJ co właśnie jej ograniczoności wrecz nie dalej swe- - g° nosa' P™sz$- - spójrzmy tylko na własny układ planetarny Warunki panujące na Ziemi raczej nietypowe My zaś zamiast myslec o organizacji materii dla tego układu skrojonych na jego miarę usiłujemy przymierzyć do niego własny ziemski punkt widzenia wielkimi naszej pianecie powstaio T„wi nychj lądowe żywe czterech nogach swojej Różnica polega próżni miczne JrflEH z skóry cznych osłon) wewnątrz wodę wrzenia żeby Gdyby życie środo- - gazo- - wym dzisiaj bąbel- - gazem gdyby stało w cznym w — łącznie się to jas- - albo cł™ nie P"e-Gdyb- y był SKariaiycn seienonautów -- centralnej po porcelany fabrykant że oszałamia- - tej nie Jc&u są nie] sami nie czy albo dwu kos- - kos- - my zaś leków sztu któ- - rej albo nasze się amen tak skie lecz pow- - nieco Ł tylk0 a rakietę kto sie j się materia nie może innym wodne! Jeszcze tym razem już łożmy wa} w kosmos 0 pare wieków jeszcze nie nie Szes-- ziemski kosmo- - obcej pla- - lonych fi k j i t v ł b? Q aby gruntu którą śladow ż t -w jest bardzo dobne kazali szukać śladów terii równie wysoko jak nasza żywa lecz jak wanej? Uczeni wau-i-ni- o nu 4 już pół naturalnych haHri„ „„„ T" — uv ww muzna mej -- - ov U} się nie °an' zycia Aż w końcu brzeg jednakże aby ' uczynić zabrać wiek czy tam jest wodę 1 to skoro życia" — i sie w wodę w wiązane jak nego głowę to nie nie śmiercią w toczą przyrody które wszelką nasze procesy badać i strawę z wody ' sie popio- - Albo Nie dając ju soli minerał- - i Pr™Ł-n- ć byliśmy umieszczac których tempera-- Natomiast kojarząc życiem a ciem w dawno epokach P„ kształtach i Porannej taką badawcze rozmowy? Gwiazdy neralolog i obiektem weg0 w łntpi7nami' C-ipg- ci sialiśmy! księżyce wcale nvch w pustymi satelitami brakach narodowej trakto-bra- t naukowa: ziemskich i hipo-Prz- y przegrywał szermierki się i nie nie więc się urzą-- iPso zabłąkany Polak i zimnej planecie przechodzi obojętnie w tanek ostatniego i których przyznać automaty- - wniosków tywnych pustynią 'na ubóstwa patrzenia garnitur ludzików" przynajmniej na przykładzie Otoz gdy tylko porzucimy sobie wydamy Ie Zycie na w sroaowi- - MnZi łl łowiących niewielki odsetek masy organizmu istoty wyłączając są akwariami) to ukorzenionymi chadzają- - Cymi na Na rodzonej planecie monautów poruszających sie zawierających właściwego im tyIl° "a tym' Że czy w maia skafandry uszv- - te w laboratoriach 0d urodzenia w WARTOŚĆ własnej Ichoć korzystamy też ze przez błoniaste naczynia przelewa sie słona woda nas wysu- - szyć doprowadzić do zamrozić to akwarium zepsuło na ziem- - powstało w wisku nie wodnym kami z A krystali- - albo plazmie necie "małych zie-rosiara- m P™y m" istoci ™£ juf ££ razlć# Czy sa to "e bzdUI?? K°"ia raczej fotonową te- - mu udowodni że zorganizovana samozaehowu- - jąca sani0replikująca powstać w niż raz zmobilizujmy wvobraznię do Za- - ze CzIowielc wystarto- - kiedy wynaleziono mikroskopu i stworżono mikrobiologii nastovieczny nauta na takich- - h fftwerilrtoć gTfe -- nłw bezpośrednich ba- - my w próbce marsjańskiego trawił w swoich micznych trzewiach szukał ia ziemskieg0 czyli tego czego istnienie marsjańskich mało prawdopo- - mu obecności ma- - zorganizowanej No"vła]śnie twierdza że mn odpowiedzi Z nnluWrMlu nie na ze zadneS° tu lokować wszystko co ow- - zamarzyło sowiecki sputnik podejrzał to Szesnasty gole ze coz za kratery wszystkie narodziło rozwoju fantazje" Czymże za jemniczą półkulą Srebrnego bukłakami wypełnionymi że dostrzegamy mnóstwa bę-w- a wszystkie fizjo- - dostrzegać logiczne? wykorzystywać za sto grudką półwiecze nawet się garsteczka wie™ °dlegle ? darzalismy przypomina skrzypów krew ciekawego wewnątrz hipotez matematycznie zakotwiczo- - szczególności choćby argumentów warunków planety wyrosła narodowej na fitotronach odtwarzano argumentach Ciemnogród bakterie Stanisław aczkolwiek przyjem-bite- w możliwość istnienia niejszych zaludniaj inteligentnymi kanałów najbardziej dzięczamy zdol-ności względzie zajadłym przeszłego opatrując wybujałej fantazji c'10Ciazby typowych wyłożyć dziwadłami nfUr4rv Wszystkie kserofitów przypominamy skafandrach kawałeczek środowiska Księżycu chadzamy rozmaite £ wysoko wysiłku umarły J kowe ZIOŁA ZAKONNIKA pomagają i nigdy nie szkodzą mamy lysiące zadowolonjch Każdemu wyślemy bezpłat- nie broszurę pt „JAK UŻYWAĆ ZIOŁA?" Mamy świeże Herbaty Ziołowe luzem i w torebkach POLECAMY rów-nież wygodne w użyciu TABLETKI ZIOŁOWE ZAKON-NIKA: Nr 1 „FIGOL" 100 tabletek ułatwiających odchudzenie $350 Nr łS - 80 kapsułek zlołowjch na artretyzm wątrobę 'oxk żółciowy $3 25 Nr 27 „NER-VOL- " na nerwy bozennotć 50 kapsułek $225 Nr 51 „CONSTIP" — 80 kapwiłek ziołowych na przeczyszczenie S' I 75:' Nr 70 — kronle Walerian na noriw cnrn fiut _ " „ r - $230 Nr 57 — reumolin" 80 kpuiek zlołowjch na reumatyzm $325 Nr 59 — „urolin" eo kapsułek ziołowych na nerw 1 pęcherz $325 Nr 13 JM"LTIVIT" ~ wszystkei wlUmny naturalne razem 100 tabl $5 00 Nr 38 „GERIATRIO VIT - komplet naturalnych witamin dla starszych 100 tabi $5 00 Nr 3 słynny ginseng chiński korzeń życia so kapsułek $1200 Nr dziurawiec nalewka but $390 Nr 47 żywokost nalewka but $390 Nr Mydło rumiankowe wydeUkat- - niające duże sztuka 95? Nr 37B — Witamina „E" na serce 100 kaps 20° un $55°- - (Katalog "w3™ darm0- - Dbaicie o zdrowie Wjślijcle zaraz numery wybranjch leków natural-- nych 2a}ączajac M-0- - lub czek- - pr0Simy doliczyć na przesyłkę po 15ć od każdego dolara Bez zapłaty ani na COD nie wysjłamy Adresujcie: monks her(j CEfJTER( mĄ Mllw4uke8 Av(Sf ChIeag0 „_ 6M1B fo Wszystkie ZIOŁA ZAKONNIKA do nabycia przed wszystkim w ADttct Kolarskiego SOLARSKI PHARMACY 149 RoneesvallesAve Toronto 3 Ont — Tel (416) 536-545- 2 j?o?ovJvv?o©o35s55SwSSSSSSSSSSKSKr MEBLE Z FABRYKI WPROST I OSZCZĘDZAJ meble na 3 pokoje w cenie od $29800 Duży wybór najlepsze] wartości mebli z dobrze składu sypialnie jadalnie — komplety i 1000 różnych rzeczy po zniżonych do 60% cenach w celu szybkiej sprzedaży SPRZEDAJEMY "TEAK" MEBLE Niskie ceny — Bezpłatna dostawa — OrwarU ' dla VJS+-- nn ne skafandrach Wystarczy bjlibyśmy środowisku fantastycz- - środowisku mnlejS2eg0 WCześnlej szuka'łby zwierzakóWi chociazby wynikami Ylklngowi mechano-che- - warunkach Gdybyśmy zorganizo- - Wyszliśmy naprawdę: jesteśmy' Odciśnięci k0Sm°naUci odmładzających KUPUJ zaopatrzonego Chesterfields publiczności B T _ - fu mi' n - ilripiifc I I FURNlTUim FACTOBIES WAftEIlOUSE UEttJtffi 409 King St W (jiist East of Spadina Ave) Tel 68-83-18 Zobaczcie p Stefana Otwarte wieczorami do godz 9 soboty do godz 5 — MÓWIMY PO POLSKU — Każdy kto zakupi u nas meble wartości $300 lub więcej otrzyma BONUS $10 po okazaniu niniejszego ogłoszenia 4ś5S!SSS£5S££SSS£SS£SS2śKS5Siś |
Tags
Comments
Post a Comment for 000658
