000106 |
Previous | 2 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
U--
ł
&Yi
fety
isns?
Mr4yi Tłrrjły-t- - jiłmMłw4 £jl
' i" u #K5A'A i'' 'W--'
' yRtfjmwr ISptrAfit W
S7R 2 "2WIĄ2K0WIEC" LUTY (February) wtorek 19 — 1974 NR 14
"Związkowiec" (The Alliancer)
Prlnted ind Pubttihed for vrr Tułłdif
tnd rrldi? kr y
OiO rULISM ALLIANlt fK) LIWII I IV
OfflcMlfOrsv of Th IJ)llłh AilUijc rrUndlr Moaitij tt Cu4a
H M LopInsM — Chatrman of th Boird S Ltuk — (tCTtUr
Edllor In-CM-ef
— B Htyieąkpzn — qenr] Miiuftr — T Xttif)m
Builnepł Minłftr — S Ttlkkt
Mihicrlptliin In Carud SIO 00 per yu In othtr CountzlM fil M
Sccond elan mail reflstratlon numbtr 1(71
1475 Oueen Sł W Toronto 156 qntrlo TI 531-249- 1 131-249- 1
M6R 1A2
PRENUMERATA
Roczna w Kanjkie $1000 hi Zagranicą — Roczna fllOt
Półroczna $ 5 50 Półroczna $ 800
Kwartalna j 350 Pojedynczy numer 1B#
osycp O
Waszyngtońska konferencja energetyczna przedłużyła się
dzień ale 'nie zapewniło to jej sukcesu
Ujawniły się może w bardziej drastyczne] formie aniżeli w
szeregu ostatnich międzynarodowych spotkań zasadnicze
lozbjęzności w łonie sojuszników Optymiści wprawdzie za- pewniają ze sojusze zachodnie przeżyły już niejeden kry-zys
a jednak ostały się a więc nie należy zbytnio tragizo-wa- ć widzieć przyszłość w najczarniejszych barwach Wyda-je
się jednak iż obecny kryzys sojuszów zachodnich jest gru- bo poważniejszy
Wystarczy np przypomnieć że sekretarz stanu Kissin-ge- r
oświadczył niedawno publicznie — po spotkaniu się z mi-nistrami
spraw zagranicznych Paktu Atlantyckiego — iż łat-wiej
mu prowadzić rozmowy z przedstawicielami państw
wrogich aniżeli sojuszniczych Zapewne ta drastyczna uwa-ga
nie była skierowana pod adresem wszystkich partnerów
Stanów Zjednoczonych w Pakcie Atlantyckim czy w innych
układach sojuszniczych ale niemniej jednak charakteryzuje
ł-ranc-ii
aimosierę jaka panuje między USA a niektórymi państwa-mi
zachodnio-europejskim- i
Od kilkunastu lat stosunki między Francją a USA są —
określając najbardziej powściągliwie — chłodne Stany Zje-dnoczone
odmówiły dostarczania Francji broni nuklearnych
dopuszczenia do "klubu atomowego" i to spowodowało ost-rą
reakcję gen de Gaulle'a której efekty są dotychczas od-czuwalne
Francja zażądała aby w możliwie najkrótszym ter-minie
obce wojska wchodzące w skład sił zbrojnych Paktu
Atlantyckiego opuściły jej terytorium W pierwszym rzę-dzie
zażądała aby Stany Zjednoczone zlikwidowały swoje ba-zy
i składy broni nuklearnych dalej aby zlikwidowane zosta-ły
bazy lotnictwa Paktu Atlantyckiego oraz siedziba sztabu
sil zbrojnych po czyni Francja wycofała się z militarnych
zobowiązań w ramach tego sojuszu Jej siły zbrojne nie bra-ły
więc udziału w żadnych manewrach przedstawiciele szta-bu
francuskiego nie zasiadają w sztabie Paktu a wojska
francuskie w NRF stacjonują na podstawie dwustronnego
porozumienia a nie jako jednostki Paktu Atlantyckiego
Francja przystąpiła we własnym zakresie do badań
wyprodukowała samodzielnie odpowiednie
tronie i stale przeprowadza próby Rząd francuski odmówił
udziału w międzynarodowej konferencji rozbrojeniowej nie
przystąpił później do konwencji zakazującej przeprowadza-nia
pemych prób nuklearnych Prez de Gaulle konsekwent-nie
zmierzał do wyłączenia Stanów Zjednoczonych z polityki
europejskiej i dlatego m in tak zdecydowanie przeciwsta-wiał
się dopuszczeniu Wielkiej Brytanii do Wspólnego
Kynku
Ambicją de Gaulle'a — zresztą również i jego następcy
to jest prez Pompidou — było uzyskanie dla Francji czoło-wej
pozycji w Europie Wielkomocarstwowe ambicje dykto-wały
Paryżowi szereg ryzykownych ale i efektownych po-sunięć
jednakże korzyści były więcej aniżeli minimalne
Partnerzy we Rynku godzili się na szereg
ustępstw na rzecz Francji w przeświadczeniu iż po wstąpie-niu
Wielkiej Brytanii Irianem i Danii sytuacja w łonie tej
organizacji ulegnie zmianie Oczekiwania te okazały się jed-nak
ułudne jak to wykazał rozwój wypadków
Poważne rozbieżności ujawniły się na tle przesilenia
walutowego Na konferencji ministrów skarbu i prezesów
banków emisyjnych Francja zajmowała odmienne stanowi-ik- o
udaremniając wspólną akcję W konsekwencji uzgod-- l
i one bez niej stanowisko było chwiejne i nie wytrzymywa-ło
próby Francja występowała jak najbardziej zdecydowa-nie
przeciwko upłynnieniu kursu walut zapewniając iż bę-dzie
twardo stać przy swoim sztywnym kursie po czym nag-le
— z dnia na dzień — upłynniła kurs franka — uderzając
boleśnie swoich europejskich sojuszników
Ale chyba najsilniej zachwiany został Wspólny Rynek
oraz związki sojusznicze polityczne państw zachodnio-europejskic- h
z USA w związku z wojną arabsko — izraelską oraz
kryzysem energetycznym Francja zajmowała co najmniej
cd 1967 r zdecydowanie różne stanowisko aniżeli Stany Zje-dnoczone
w zagadnieniach środkowego Wschodu Nie ina-czej
zresztą jak w wielu innych problemach międzynarodo-wych
nie mówiąc oczywiście o Wietnamie
If iedy w październiku ub r Waszyngton zarządził nego dnia pełne pogotowie swoich sił zbrojnych gdyż
ZSIUt gotów był do interwencji w wojnie arabsko-izraelski- ej
— Francja pierw rsza ustosunkowała sie jak najbardziej kry-tycznie
jakkolwiek nie była to akcja która by w jakiejkol-wiek
mierze dotyczyła ją Paryż zareagował negatywnie na
akcję amerykańsko-sowieck- ą która doprowadziła do zawie-szenia
działań zbrojnych i wystąpiła z propozycją zwołania
konferencji pod jej
W odpowiedzi na zastosowanie przez państwa arabskie
nafty jako oręża politycznego Francja rozpoczęła dwustron-ne
rozmowy z nimi nie oglądając się na swoich sojuszników
Więcej od tych swoich sojuszników nawet najbardziej dot-kniętych
akcją państw arabskich domagała się deklaracji
popierających ich polityczne stanowisko Zawierała umowy
na dostawę sprzętu zbrojnego w zamian za ropę naftową
nie bacząc na potwornie wygórowane ceny podyktowane
przez kontrahentów Oczywiście Paryż udaremnił w ten spo-sób
jakąkolwiek wspólną racjonalną akcję
Stosunki w łonie Wspólnego Rynku stały się naprężo-ne
weszły w stadium wysoce krytyczne W tym stanie rze-czy
prez Nixon zaproponował konferencję 13 państw będą-cych
największynriodbiorcąrni ropy naftowej celem podję-cia
wspólnych kroków zmierzających do opanowania sytua-cj-f
eseistycznej Wąsjilgton nie pozostawiał żadnej Jwąt-Clhvosc- L
iż chodzi o akcję "długofalową że bynajmniej nie
szukaf konfrontacji z eksporterami ropy ale zmierza" do' zna-lezienia
płaszczyzny racjonalnej współpracy' z nimi — "po
oczywiście uzgodnieniu stanowisJca w gronie najbardziej za- -
-l- isKft-ri!-
inieresowąnycn importerów
Trancja udała się na tęt konferencję doo naciskiem part-her- or
ze' "Wspólnego Rynku ale pntol bnie dopuścić ćfo ja- -
kiejkolwiek akcji po raz pierwszy jednak znalazła się
osobnteniu Minister spraw zagranicznych "Walter"'
SiKeefw fcrmielbodajżenąjbąrdzięj dosadnej postawipró- -
ł" n!oVisłnł iprrf7t Tn7hiłv nio rn7
? wobeq' tęgo
' Si "V!p Vcnńlnv Rvnfłr lfSrAsH !?%££ Calt
iwucuu ad wyt ężone Czy' zaklejone?
Wspólnym
patronatem
#"aJ?i$%'ao%ojus'zŁ"żb"stay
zuaiaiia
wod- -
NRF
rysy
Garść wrażeń Kisielewskiego z
W krakowskim "Tygodniku ralne małe duże średnie sale
Powszechnym ukazał się cykl prób garderoby studio do na-felieton- ów
Stefana Kisielew-- grywań — wszystko znakomite
skiego z wrażeniami z poby- - Ale okazuje się że dla nich tu-t- u
w Stanach Zjednoczonych taj wielkością jest tylko i jedy- -
i Kanadzie
" A oto jeden z nich:
Więc w Kanadzie też mi się choć brak tutaj
amerykańskiego napięcia na-elektryzowa- nia
tej jakiejś su-gestywnej
a prostej siły jaka
emanuje w Stanach z wszelkich
ludzkich zbiorowisk Tu za to
mamy połączenie supertechniki
z łagodnym spokojem spoko-jem
chciałoby się rzec emery-talnym
gdyby nie to że pracu-ją
wszyscy jak najęci — cóż za
dziwny obyczaj!
A miasta jakie tu dziwne —
toć już chyba miasta XXI wie- -
ku Bezludne na pozór choć rze
koma cisza nabita jest pracą a
mnóstwo najrozmaitszych osób
liwych urządzeń technicznych
każe przypuszczać że jednakże
ludzie tu są — a co najmniej
krasnoludki Za to tłumu na
chodnikach nikt tu nigdy nie
widział tłumu takiego jak choć-by
w "starym" Nowym Jorku
czy w centrum Chicago Zresztą
i chodników niewiele widać
ważniejsza jest jezdnia szeroka
z kilku pasami bezkresna
(przestrzenią się tu szafuje)
zbrojna w system tajemniczych
znaków i sygnałów Nie tylko
pizy tym ludzi — domów też
mało dostrzeżecie tylko jakieś
wrośnięte w ziemię kolorowe
szalety — dopieio gdy wejdzie-cie
do środka oko Wam zbie-leje:
ileż miejsca ileż urządzeń
jaka staronność! Zaskakująca
bywa ta Kanada tylko mieć
oczy w głowie i patrzyć
A jakaż osobliwa wyda się
stołeczna Ottawa! Jest tu ow-szem
wielkomiejskie centrum z
wielkim w st&roangiclskim sty-lu
utrzymanym czerwonawo-zie-lonawy- m
Parlamentem na
wzgórzu jest parę szklanych
ulic na krzyż obstawionych już
jarzącymi się choinkami No i
jest duma Ottawy: "National
Arts Centrę" kombinat kultu--
ralny teatralno operowo-kon- -
certowy na który wyciągnięto
z budżetu ileś tam razy więcej
milionów dolarów niż pierwot- -
nie projektowano Ludzie z po- -
czątku się wściekali dziś sa
dumni Dyrektoruje temu cuuo- -
były ambasador Kanady w
Warszawie ten co zwracał nam
kiedyś wawelskie arrasy p Ha-milton
Southam Zarekomendo-wany
przez niego zwiedzam sa-le
operowe koncertowe teat- -
KULTURA
MIESIĘCZNIK
KULTURA
Numery 11 listopad 1973 ---12
grudzień 1973
Ze znacznym opóźnieniem
nadeszły równocześnie listo-padowe
i grudniowe nume-ry
paryskiego miesięcznika
"Kultura" Zasyieraja one
min następujące pozycje:
NUMER LISTOPADOWY
Zbigniew Byrski: Przemiany
Polaków w PRL
Gustaw Herling -- Grudziński:
Dziennik pisany nocą
Czesław Miłosz: Dzwony w
zimie
Juliusz Mieroszewski: Milcze-nie
nie jest złotem
Bogusław Borowicz i NN
Dwa listy z Chi e
Brukselczyk: List do Redak-tora
J Mirski: Wrażenia z ZSRR
1970V-19- 73
Adam Kruczek: W sowiec-kiej
prasie
Józef Kaliski: Glossy do wy-darzeń
Antoni Gutowski: Otwieranie
zamkniętej gospodarki
Łukasz Kielski Jeszcze o wy-darzeniach
'marcowych
Marek Glogoczewski: Widzia-ne
z p'aży
Kazimierz Okujicz: Tadeusz
Święcicki
Alicja Iwańska: Terenowe
badania socjologiczne
Ponadto omawiają książki:
Jan Ifryling Włodzimierz
Bączkowski ióiff Czapski
Andrzej Vincenz) M Broń-ski
i Adam Czerniawski
NUMER GRUDNIOWY
Juliusz Mieroszewski: Tcmaf:
Konfikty
Aleksander Litwm: "Przodu-jąca
ró"a 'klasy robotni-czej"
Jan Darowsty: Z notatnika
3rukfelcik: Widziane zBru- -
kse'i
' Witold' Wirpsza: Tour d'hori--
zon z Poską pośrodku
Andrzej Chi'ecki: Na linii
Warszawa—Bonn
E 'Zabieli' Lilfl a
Karój ' Szwedowjej: Kronika
"czeska TsFowacka-- - L Redaktor "Kultury": List do
literatów kraju
L Jjłjzf Ląwdowhh Cossy
„no cimoru współczesnej ' Gi-azyn- a NowalcList zLon- -
avnu
WA Zbyszewski: Kajetan
JJorawskij Cpiadw numerze: Kra-nika
kulrurajna' nowości wy-"dawniczejrwyda- nenia
mlesia- -
ca 'listy Czytelników ' '
Każdy numer! objętością 16Q
- stron
Cena pojedynczegoegzem- -
' plarzą— OÓ " ' ' "
' Do MfcycU w Ićsiegaml
r"3w!xk)neV 4 '
nie Grotowski który zresztą nie
dawno bawił w Kanadzie Z re-ligijną
czcią wypytują mnie o'
niego gdy mówię że nic nie
wiem bo nigdy tego teatru nie
widziałem choć Grotowskiego
kiedyś widziałem autorytet mój
pryska jak przysłowiowa mydla-na
bańka To chyba nie praw-dziwy
Polak jeśli nie widział
teatru Grotowskiego Hi!
Więc to by było centrum Ot
ławy niewielkie i przytulne do
zwiedzenia w godzinę A poza
tym"" Ogrom przestrzeń pust-ka
Wyspy mosty lasy szeioko
rozlana woda nieskończone
krzhljace Sle autostradj par- -
kingi tunele dalekie willowe
dzielnice ciche "wiejskie" do
my drzemiące w ogrodach No
i wszędzie magazny sklepy
domy towarowe — pałace kró-lestwo
blasku techniki w so-dy
i sprawności jeszcze lepsze
niz w Stanach A przy tym po
kój wokoło — jakiś wręcz przy-rodniczy
Za to Montreal to potęga —
pojęcia nie miałem że taki jest
rozmach w tym mieście przysz
łej siedzibie olimpijskiej Rze-ką
Świętego Wawrzyńca do At
lantyku płynie się jeśli łaska
700 mil (nie kilometrów) z
drugiej strony systemem kana-łów
i jezior pruje się do Chica-go
i dalej Nad ogromna nęka
w mroźnym już powietrzu rsu-j- e
się na blckitnm niebie sza-robia- ła
sylweta potężnego mia-sta
wieżowce jak na Manhat- -
w rozłożysta mieozy ja samolot owadów sprzed innycii
góra Royal) ni'1 osobliwego będzie szych dziedzinach gospodar- -
ma krzyżami Centrum śródmie-ścia
to olśniewający "Dominion
Squarc" tuż kilometrowe po-dziemne
sklepy istne drugie mia-sto
wkopane w ziemie (ratują
się tak przed zimnenf)
niedaleko 23-pietro-wy
nowy
gmach radia telewizji - nie- -
samowity Kanadyjskie radio za- -
prasza mnie na wywiad polskie
radio biedniejsze i prywatne _ też Jest oczywiście Instytut
p0lski generałowa Wanda
chiewiczowa były minister i
ambasador Adam Romer a
także jak zwykle fura znajo
Skąd oni się tu wzięli
witają mnie jak brata (co
mniej) na odczycie sporo nie- -
dawno z Kraju przybyłej mło-dzieży
dyskusja żywa jak w
Warszawie ci dopiero!
Acha przy "Dominion Squa-re- "
jest katedra na wzór świę-tego
Piotra w Rzymie tylko
mniejsza Zwiedzam też francu- -
clrn "olońii Urał tłie! łflnł tlllfn SAJ llUV "UO c
wąskich ciemnych uliczek jak
w "tPuiyzu jest kobCioł 'Notie
Damę" wręcz cudowny orygi- -
nalny złocisty gotyk Pokazują
na
lULOMiii i™ „
wydarzeniem w życiu e
wszystkich słowiańskich grup
ntnirrmrrh nrnuincii Ort 1S14 r
wysuwano plany ustanowienia
taV-irtf-n flpnnrlnmontli fin
piero po 35 latach zostały zrea- -
lizowane Departament ten nic
tyko wzbogacił słowiańską kul- -
turę związaną z kanadyjską ale
także inne Do uformowania De- -
w w
ińskc-Kanadyjsk- i Kongres (Ukr
Can Committee) 2) Wysiłki nie
obywateli a mia-nowicie
w pierwszym rzędzie:
E I Etseii Dr AHS Gil!-so- n
rektora Uniwersytetu Ma-nitobskie-go
3) Przybycie wyso-ko
kwalifikowanych
po drugiej wojnie światowej
Dr JB Rudnyckija który
w opinii AHS Gillson'a był
najodpowiedniejszym
na kierownika nowego De-partamentu
Slawistycznego
Zna'azł się też w departa-mencie
Paweł Juryk obecny
senator
Przez 25 Departament za-chęcał
nie tyko do nauczania
t a'e roz- -
szenył także co kul- -
k tura'nego żyda
- w Kanadzie Departament
wciqż dąży byi pomóc
studentom! którzy sja- -
wistyke przez stypendia
opublikowane iU}
Departament
miał w planie języ-ków-
jak: ukraiń- -
f ski po!ski Jed
trzy były więk-szym
zamteresowaniem dla mło-dzieży
i jeżyk czeski
h odpadł języki te są nie
tego samego pochotkenfa 'alo
mi oczywiście kamienne scho-dy
z których ktoś wolał: "Vive
Quebcc librę!" a słuchacze hur-mem
płakali Bo sprawa sześciu
Kanadyjczyków fran-cuskich
wciąż tu jest jakoś na-brzmiała
choć i w samvm
Montrealu ostatnio
whorv Rozpisywał się o tej
materii Jacek Woźniakowski
wice nie będę Tvle że paru
młodych francuskich fran- -
kofońskich profesoińw onrimo- - kawiarni o francuskiej naz-wało
mnie przez kilka długich Wlt na kanadyjskim Bloorze
godzin mówiąc o Kanadzie z polski pianista z Lodzi gra
tanie środku na min
(Mont z
ludzie
tym
tym
czeski
taka nienawiścią z jaka Tkraiń- -
cy mówili kiedyś o Pohce Słu- -
dialem ich jakoś bez wielkiego
co wyczuli — juz
to Polacy cenią raczej swoje
wlanie zmaitwienia
jeszcze owa
Oórp Na wyniosłej ska-le
wznosi się tam shnaca cu-dami
pełna pątni-ków
bazylika Świętego Józefa
A z drugiej strony wzdłuż wi-jrc- cj
się szosy ścieżki
pna się jakieś szwajearkie ko-loiow- e
szaleH: to donn najbo-gatszych
ludzi Montrealu Wi-dok
wspanial na
izekc port miasto A zima już
na całego
I znów wracam Toronto
swojskiego polskiego do idyl-licznego
domku redaktora
(tak zwanego piesz-czotliwie
"Bumka") Toronto
ma także swój niewielki lecz
Manhattan Jest
tam ratusz dziwo złożony z
dwóch olbrzymich napowietrz-nych
którym to ratu-szem
Gospodarz mój ciągle ka-7a- l
mi się W śród- -
siwa szKiany grzyo — 10 saia
posiedzeń wokoi zespoły rei- -
przed ratuszem śli7- -
gawka-bajk- a Naprzeciwko na
olbrzymich oszklonych wysta-wach
odgrywają się ruchome
sceny sie ze
zdziwieniom przewracają
wielkie barwne krasnolud-ki
uśmiecha sic
Królewna już święta tu
się długo — i hand-luje
Obok olbrzymie szklane
bańki i jakieś w nocnej
podniebne — to
buduje się wieża
świata (podobno co dzień
metr) I mała lecz niesa- -
™wta ?hinska dzielnica Dun
das — istne arcydziełko egzo-tyki
my na przykład
nie mamy swoich Chińczyków?
— Wielka to szkoda! Są tu zna-komite
restauracje że al-koholu
w nich nie podają —
nawet wina: Chińczykom nie
wolno ani pić ani sprzeda- -
P""1 "° v""" ""
miedzy soha
y"-"- ł y"
Jak Polacy
Wracając do Polaków to w
~!HE " -- --j - "
Język ukraiński natomiast sal- -
diują przeważnie studenci ukra- -
ińskie2o pochodzenia
Program Departamentu zost?ł
namnio rrv757pr7onv i urozmal- -
eony Oprócz nauki języka są
z historii geografii li- -
teratury i
Bardzo ważnym to że stu- -
dia te mogą podjęte przez
pąrtamentu przyczyniły się na- - osoby które nie znają języsa
stępujące wysiłki i okoliczności: wykłady odbywają się w angie'-1- )
Akcje grupy et- - skim i danym słowiańskim ję-niczn- ej
latach zyku
1914—16 1931—35 a od tego Osoby które skończyły
czasu sponsorowane przez Ukra- -
słowiańskich
i
slawistow
w
kondyda-te- m
dr
języków słowiańskich
wykłady
słowiańskich
grup
tego
studiują
nowo
książki- -
Początkowo
wykładanie
słowiańskich
rosyjski i
pierwsze
Pzjsjaj
milionów
przegrali
współc7iicia
Zwiedzam Kró-lewska
pielcmmów
górskiej
bezkresm
Iley-denkorn- a
niebotyczny
skrzydeł
zachwcać
lektorów
kłaniają zwierzęta
zaczarowana
świętuje
ciemno-ści
światełko
przy-bywa
Dlaczego
tyle
c
Zupełnie
wykłady
ekonomii polityki
jest
być
ukraińskiej
Manitobie
Kanady
Toronto można ich mieć do sy-ta
jak wspomniałem wariatów
i proroków też Zachwycał mnie
polski Quecn i polski Bloor a
zwłaszcza urzekła redakcia
"Związkowca" w starym
z własną drukarnia jak nieza- -
pomniana przedwojenna war- - saska redakcja "Robotnika"
— Wuieeka 7 Dostać do łap ta- -
ką redakcję — moj Boże!
W węgiersko czeskiej ozdob- -
l0'lle prosto ze "Spatifu" Moz- -
™ spłakać (ze śmiechu
ocz wiście) a potem wędrować
nieskończonymi kanadyjskimi
ulicami gdzie wszystkie drzewa
przemienione sa teraz w choin-ki
iMane purpurowo fioletowy-mi
lub złociście świecącymi ża-lonka-nu
Zostawiam w tej Ka-nadzie
spoio nowy cli lub sta-łych
polskich przyjaciół będę
o tym jeszcze pisał o Polakach
można w nieskończoność Ale
juz Boże Naiodzenie — pora
wracać do Euiopy
liumek roniąc Izy (ze
smiechu) odstawia mnie nalot- - dziewany jest napływ dal- - towego w Puławach przekażą-nisk- o radar oględziny kontro- - SZycn zgłoszeń i potwierdzeń no do użytku Puław- -
la iczy nie porywacz') i juz zapowiadanych skje Przedsiębiorstwo Bu-Boe- mg
unosi się nad Nowym mnych grup turystycznych z downictwa Przemysłowego
tto 12 pracę
nad iat
Sta- -
naj
To
"j™
oraw
studia
Dr
Dr
lat
do
do
neJ
°?
sc
Jorkiem Wieżyce i kolosy Man
hattanu wyglądają z góiy jak
dziecinne klocki posąg Wol-ności
jak mała ozdobna zabaw-ka
Na lotnisku Kennedy pokaz
amerykańskiej organizacji: za-gubionego
w tłumie odnajduje
mnie urzędniczka imigracyjna
któia nigdy nie widziała mojej
osoby na oczy Wie że jadę
tranzytem że wieczora będę
na lotnisku że dwie walizki
ron celnej to tranzyt z Ka--
na(Vi Wie wszystko U-smiec-ha
sie ekstatcznie jakby mnie ko- -
chaki To lubię rzekłem to lu- -
bię!
A potem przed budynkiem
Pnnnflinn Ait-lin- p P7fk-- n w sn- -
mochodzie Lolo Wiezie mnie
hal "Panamu" tam spędzimy
dzień Whisky wspomnienia
— whisky — pretensje — w hi- -
skv — trochę łez — whisky —
pożegnanie (na zawsze'!) Olb- -
rzymi Bocing-Jumb- o zabiera
500 osób Samo zapakowanie
lvch osób do środka zabiera
dzinę-najpier- w z dzieć
mi notem kobiety bez dzieci
potem starsi potem młodsi
tem średni W samolocie kola
cja whisky napoje kolorowe
mnctnrnu ni plrranin rnmowa
_ 7 polskim zyuem-emigrame- m
i ani się obejrzysz jak noc ze- -
szła Zresztą nocy nie było i
będzie została zjedzona przez
łożnice czasów pizez przesta- -
wienie zegarków Toto już Pa- -
lyż — prawie ojczyzna
KISIEL
25-lec- ie S__ł— = Slawistyki Uniwersytecie Manitoba
rS?5S r_ 41'nn
nak
wykłady języków słowian- -
sklch odbywają się tylko na
iinmprsł tępię llanitoby ale
także wprowadzone są szkół
nnrktau nwcll 1 średnich gdzie
język ukraiński był zaintereso
waniem da u studentoy
st John's High School) wyda- -
wał nawet gazetkę
R __- - iaiszv ios Departa- - - m -
mentu za'eży w dużej mierze
od słowiańskiej
Jlanitoby i studentów
Irenę Szczebiwonik
vmi!rpi"""y"'T:'!~' —™~" ~~l ~~ r~-- ~ T'"" u-- y 'V?
OBRAZ KANADY: Historyk Donald Creirhton przedsta- -
wi edbiorcem telewizyjnym CBC serie zatytulow?ną
"Obraz Kanadr"w której zaznajomi ich z rysiąletnią
przeszłością kraju Nasz historyk zwiedza w
tej serii szereg miejscowości:' w Lcutsburgu (sta-nowiącą
tło tego francuski fort zbudowany w
lalach 1720 zrównanyz' ziemią przez Anglików- - i odbu-dowan- y:
w swej dawnej świetności w latach 1970
}S9!33S3!5!53sSSs33Ss33333
WIEŚCI z
poiiUwi praw hakut}
przez
przyjazdów
znakomity
idtecia)
Uprtuewms na
DOMY JEDNORODZINNE
W Polsce coraz liczniej po- -
wstają domki jednorodzinne
jikkolwiek koszt wybudowa- -
ria takiego domku jest wy- -
soki wynosi bowiem około 6
tysięcy złolycli za metr kwa- -
dratowy Główny kłopot bu--
downictwa jednorodzinnego
stanowi uzyskanie terenu bu- -
dowlanego odpowiednie jego
uzbrojenie opracowanie do- -
kumentacji prawnej i tech- -
nicznej oraz pozyskanie ma- -
teriałów i wykonawcy
ZAGRANICZNE WYCIECZKI
pierwszych tygodniach
br zapowiedziało swój przy-jazd
do Polski ok 100 wycie-czek
polonijnych Są to na ra-zie
grupy Polonii z USA i Ka-nady
— każdego roku trady-cyjnie
najliczniej odwiedzia- -
jące Polskę — a także 7 wy
cieczek Polonu francuskiej
y najbliższym czasie spo- -
wielu krajów świata
DONIOSŁE ODKRYCIE
NAUKOWE
Dobiegają końca badania
nad znalezionymi w starym
kamieniołomie w Przewornie
pod Wrocłowiem skamienia
łymi szczątkami zwierząt
dawnych epok geologicznych
Jedna z największych rewe- -
iacii bvło odkrycie szczat- -
w krzemionkowych naciekach
dawnej jaskini
Znalezione okazy renre- -
zentują gatunki żyjące współ- -
cześnie co świadczy że ewo- -
łucja tej grupy owadów do- -
knnaln sie dUŻO WCZeŚniej
Rozpoznano chrząszcze które
spotykane sa dziś w Europie
i Afryce
Chrząszcze z Przeworna są
jedynvm w Polsce i unikał- -
nym w świecie znaleziskiem
szczątków dawnych owadów
wodnych
%-™K-f?
r T
s
8 W A TlYTl? f
N WAZjlJLLł 1 u
O __„_--- — iecowBss's'wW'i~- - ~—
WŁ0CHY PROWADZĄ
Wediug 0ffice Intematio- -
Jq y e( du vin„
Parviu w 1971 r Włochy
po raz pierwszy w aziejacn
„„„„„ołn ci m niprwsze
miejsce przed Fra?icje w pro- -
rhhrn whm fnod wzaledem
gaiena pójść
mych
domu
rwrprlp inC711RTK17TL LrfUćfU
n'm„tn:m„sianu Aieanoczu- - oiujiynt
Fronda zajmuje dal- -
Jrhńicoiąngummchzwmiaizejasc-e-
7iyci pijaństwem pisze
Monae jeaen ozieem
mężczyzn jedna dwunastu
Kobiet Na
ie?en przypada przecięt- -
nie 250 osób
przypadkowe
Ich wy-starczyłoby
tiochę
by ha niezwykle in-teresujące
Lwia jak Peru sta-nowią
potężny depozyt mate-riału
któ-ry
powinien być zbadany
BEZPIECZNE KOLORY
POLSKI
wfeś"i
ROŚNIE
Już 220 700 tys
dolarów wpłynęło na konto
budowy pomnika — szpitala
Centrum Zdrowia Dziecka
Obok tej sumy wymienić na- -
leżv 70 min zł i 100 tys do- -
larów jako wartość rzeczo- -
wych zobowiązań złożonych
przez liczne przedsiębiorstwa
i instytucje tak krajowe jak
i zagraniczne Sa wśród nich
materiały budowlane jctóre
dostarczone będą na teren
budowy szpitala i apara
medyczna zadeklarowa-na
nieodpłatnie
Centrum Zdrowia Dziecka
jest inwesheją będąca ca-łości
darem społeczeństwa
Jej oddanie do użytku nastą-pi
1978 roku Koszt budo-wy
i podstawowego wyposa-żenia
500 min zł
WYTWÓRNIA KWASU
Na terenie kombinatu azo- -
wytwornię kwasu siarkowe-go
Fabryka produko-wać
100 tys ton kwasu siar-kowego
rocznie
PRACA DLA EMERYTÓW
W i gastronomii
brakuje przeszło 20000 pra-cowników
Szkoły zawodowe
szkolą odpowiednią liczbę ab-solwentów
ale ci podejmują
ki
Deficyt tej dziedzinie
mają złagodzić emeryci i ren-ciści
posiadający odpowied-nie
Zgodnie decyzją minister
stwa handlu wewnętrznego
grudnia uD roKU emt- -
rytów podjęło pracę hand- -
Przy zatrudnieniu nie- -
pełnym wymiarze czasu pra--
cy mogą oni zarobić do 2000
zł miesięcznie co nie ma
wpływu na zawieszenie wy- -
płaty ich rent
- yjifieł~ oosiaoo5i©'
i Ku- - smycnami paryski airdiscyjmej-sist- a
trze- -
nabożeń- - -- panamu" me kont- - doskonale zachowanych
i
a'p
dlatego
ja
czy
me- -
i
do
ocza-mi
To
najwyższa
do
ma- -
bo
do
—
go
kobiety
p°--
nie
nie
do
wie
społeczności
od
forlecę
W
c-w4wv-sQflaeasieeisieieiQSiSiSiOSisa0U
--: : Ł'
1 - - y i V 8a
TVTT1?W7 A 7iri? R llJLi WŻŁJLM Ku
zdarzają
natrafić
POD WPŁYWEM
Firma japońsca rozpocty--
ilości ale nie jakości) Po raz pierwszy zastoso
wać ma te jarbę jeden nu-ZSR- R
się na trze- - strowamjch magazynów to-ci- m
miejscu (kraje Kaukazu biecuc)u p0d wpływem ciep- - ££śmlż
„
W
pieiwsze
"Le
z
i z
są alkoholikami
oaT
się
odkrycia
odkiycia
'
FUNDUSZ
i
w
w
wyniesie
w
iauu
lu w
i
-
le- - w
7e
znajduje
łin
lic nu
w
- ——~
{
{
z
z
z
na produkcję Jarbij drukar- -
rtjtj uunuuujm---j o
zvmkła właściwością: zmienia
ona kolor w zależności
temperatunj
„ Włilyii rn(SM lfflfr
„-- „
MOWą ]ul Uą lliici eduje oip
Pzemijsl spożywczy pragnąc
stosować ją ao aruKowama
etykiet opakowań
kabLE ZE SZKŁA
Zdaniem specjalistów w
dziedzinie telekomunikacji
nQSt wkrótce prawdziwy
przewrót Chodzi mianowicie
o zastosowanie wiązen wwn- -
HISTORIA j
W Polsce pierwsze monety
pojawiły się za panowa-nia
Mieszka I w X wieku
Do końca XVII wieku wybi-jano
je ręcznie Najstarszą
monetą denar
¥ieszka 1 Na głównej stro-nie
zwanej awersem widńja
notonu i napis "Musicó''
czui na odwwt--
no szklanego jako kabli
ODKRYCIE wodzących dźwięki i obrazy
W czasie robót ziemnych Nad zagadnieniami tymi
związanych z budową nowej pracuje od dłuższego czasu
drogi wiążącej centrum Li- - specjalne konsorcjum jirm
my z nadmorskimi miejsco-- w Niemczech zachodnich ta-wościa- mi
wypoczynkowymi kich jak
znaleziono ogromne naczynie Siemens i Schott
'sprzed tysiąca lat Pochodzi Zdaniem ekspertów jedno
oro z tzw szkoły prekolum- - włókno wystarcza do jedno-bijski- ej
i przedstawia porio-- czesnego piowadzenie 15 ty-biz- nę
kota-bóstw- a Przetrwa- - sięcy rozmów telejonicznych
ło ono niemal cudem do na- - Nowa technika jest również
szych czasów i wydobyto je korzystniejsza pod względem
bez uszkodzeń Archeologa- - ekonomicznym od dotychcza-wi- e
wiedzą że w Peru często sowej
zdaniem
pokopać
Zarów-no
i całą
archeologicznego
Prymusi maiormacumu
będzie
handlu
przygotowanie
z
DOTKNIĘCIA
i
MONET
polską
Mieszko
prze-SENSACYJ- NE
AEG-Telejunke- n
jlie ustaje w poszukiwaniach — rewersie — krzyż }V
najbezpieczniejszych kolorów Xlii wieku denara zastąpib-karoser- ii
Test przeprowadza- - no graczami które jednali
jiy na no!gojiię prób fabryki miały wówczas niemałą' war-Merced- es
wykazał że kolora- - tość — korzec żyta kószw-m- i
gwarantującymi najwięk- - wał 5 groszy para butów
sze bezpieczeństwo są w Teo- - — 2 grosze jjj
lejn ości: biały jasnożółty ja- - Pierwszy polski złoty zos-snopomarańcz- owy
jasnozie-- tał wybity drugiej połowie
lony Dodatkowy margines XVi wieku ale "wcale nie
bezpieczeństwa stwarza — był złoty tylko srebrny Je-zdani-em
zachodnioniemiec- - go wartość ulegała-- wielu
kich specjalistów — kontra- - zmianom o złotówka o uxp-sfoiran-je
koloru czarnego z- - tościj 100 groszy ppjawiła-- se
żółtym i czerwonym- - dopkio u? 1924 ro]iu
i
lV3a
5 v
I &
min zł
jak
tura
już
byl
a
nej
a
ło
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, February 19, 1974 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1974-02-19 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| Identifier | ZwilaD3000472 |
Description
| Title | 000106 |
| Rights | Licenced under section 77(1) of the Copyright Act. For detailed information visit: http://www.connectingcanadians.org/en/content/copyright |
| OCR text | U-- ł &Yi fety isns? Mr4yi Tłrrjły-t- - jiłmMłw4 £jl ' i" u #K5A'A i'' 'W--' ' yRtfjmwr ISptrAfit W S7R 2 "2WIĄ2K0WIEC" LUTY (February) wtorek 19 — 1974 NR 14 "Związkowiec" (The Alliancer) Prlnted ind Pubttihed for vrr Tułłdif tnd rrldi? kr y OiO rULISM ALLIANlt fK) LIWII I IV OfflcMlfOrsv of Th IJ)llłh AilUijc rrUndlr Moaitij tt Cu4a H M LopInsM — Chatrman of th Boird S Ltuk — (tCTtUr Edllor In-CM-ef — B Htyieąkpzn — qenr] Miiuftr — T Xttif)m Builnepł Minłftr — S Ttlkkt Mihicrlptliin In Carud SIO 00 per yu In othtr CountzlM fil M Sccond elan mail reflstratlon numbtr 1(71 1475 Oueen Sł W Toronto 156 qntrlo TI 531-249- 1 131-249- 1 M6R 1A2 PRENUMERATA Roczna w Kanjkie $1000 hi Zagranicą — Roczna fllOt Półroczna $ 5 50 Półroczna $ 800 Kwartalna j 350 Pojedynczy numer 1B# osycp O Waszyngtońska konferencja energetyczna przedłużyła się dzień ale 'nie zapewniło to jej sukcesu Ujawniły się może w bardziej drastyczne] formie aniżeli w szeregu ostatnich międzynarodowych spotkań zasadnicze lozbjęzności w łonie sojuszników Optymiści wprawdzie za- pewniają ze sojusze zachodnie przeżyły już niejeden kry-zys a jednak ostały się a więc nie należy zbytnio tragizo-wa- ć widzieć przyszłość w najczarniejszych barwach Wyda-je się jednak iż obecny kryzys sojuszów zachodnich jest gru- bo poważniejszy Wystarczy np przypomnieć że sekretarz stanu Kissin-ge- r oświadczył niedawno publicznie — po spotkaniu się z mi-nistrami spraw zagranicznych Paktu Atlantyckiego — iż łat-wiej mu prowadzić rozmowy z przedstawicielami państw wrogich aniżeli sojuszniczych Zapewne ta drastyczna uwa-ga nie była skierowana pod adresem wszystkich partnerów Stanów Zjednoczonych w Pakcie Atlantyckim czy w innych układach sojuszniczych ale niemniej jednak charakteryzuje ł-ranc-ii aimosierę jaka panuje między USA a niektórymi państwa-mi zachodnio-europejskim- i Od kilkunastu lat stosunki między Francją a USA są — określając najbardziej powściągliwie — chłodne Stany Zje-dnoczone odmówiły dostarczania Francji broni nuklearnych dopuszczenia do "klubu atomowego" i to spowodowało ost-rą reakcję gen de Gaulle'a której efekty są dotychczas od-czuwalne Francja zażądała aby w możliwie najkrótszym ter-minie obce wojska wchodzące w skład sił zbrojnych Paktu Atlantyckiego opuściły jej terytorium W pierwszym rzę-dzie zażądała aby Stany Zjednoczone zlikwidowały swoje ba-zy i składy broni nuklearnych dalej aby zlikwidowane zosta-ły bazy lotnictwa Paktu Atlantyckiego oraz siedziba sztabu sil zbrojnych po czyni Francja wycofała się z militarnych zobowiązań w ramach tego sojuszu Jej siły zbrojne nie bra-ły więc udziału w żadnych manewrach przedstawiciele szta-bu francuskiego nie zasiadają w sztabie Paktu a wojska francuskie w NRF stacjonują na podstawie dwustronnego porozumienia a nie jako jednostki Paktu Atlantyckiego Francja przystąpiła we własnym zakresie do badań wyprodukowała samodzielnie odpowiednie tronie i stale przeprowadza próby Rząd francuski odmówił udziału w międzynarodowej konferencji rozbrojeniowej nie przystąpił później do konwencji zakazującej przeprowadza-nia pemych prób nuklearnych Prez de Gaulle konsekwent-nie zmierzał do wyłączenia Stanów Zjednoczonych z polityki europejskiej i dlatego m in tak zdecydowanie przeciwsta-wiał się dopuszczeniu Wielkiej Brytanii do Wspólnego Kynku Ambicją de Gaulle'a — zresztą również i jego następcy to jest prez Pompidou — było uzyskanie dla Francji czoło-wej pozycji w Europie Wielkomocarstwowe ambicje dykto-wały Paryżowi szereg ryzykownych ale i efektownych po-sunięć jednakże korzyści były więcej aniżeli minimalne Partnerzy we Rynku godzili się na szereg ustępstw na rzecz Francji w przeświadczeniu iż po wstąpie-niu Wielkiej Brytanii Irianem i Danii sytuacja w łonie tej organizacji ulegnie zmianie Oczekiwania te okazały się jed-nak ułudne jak to wykazał rozwój wypadków Poważne rozbieżności ujawniły się na tle przesilenia walutowego Na konferencji ministrów skarbu i prezesów banków emisyjnych Francja zajmowała odmienne stanowi-ik- o udaremniając wspólną akcję W konsekwencji uzgod-- l i one bez niej stanowisko było chwiejne i nie wytrzymywa-ło próby Francja występowała jak najbardziej zdecydowa-nie przeciwko upłynnieniu kursu walut zapewniając iż bę-dzie twardo stać przy swoim sztywnym kursie po czym nag-le — z dnia na dzień — upłynniła kurs franka — uderzając boleśnie swoich europejskich sojuszników Ale chyba najsilniej zachwiany został Wspólny Rynek oraz związki sojusznicze polityczne państw zachodnio-europejskic- h z USA w związku z wojną arabsko — izraelską oraz kryzysem energetycznym Francja zajmowała co najmniej cd 1967 r zdecydowanie różne stanowisko aniżeli Stany Zje-dnoczone w zagadnieniach środkowego Wschodu Nie ina-czej zresztą jak w wielu innych problemach międzynarodo-wych nie mówiąc oczywiście o Wietnamie If iedy w październiku ub r Waszyngton zarządził nego dnia pełne pogotowie swoich sił zbrojnych gdyż ZSIUt gotów był do interwencji w wojnie arabsko-izraelski- ej — Francja pierw rsza ustosunkowała sie jak najbardziej kry-tycznie jakkolwiek nie była to akcja która by w jakiejkol-wiek mierze dotyczyła ją Paryż zareagował negatywnie na akcję amerykańsko-sowieck- ą która doprowadziła do zawie-szenia działań zbrojnych i wystąpiła z propozycją zwołania konferencji pod jej W odpowiedzi na zastosowanie przez państwa arabskie nafty jako oręża politycznego Francja rozpoczęła dwustron-ne rozmowy z nimi nie oglądając się na swoich sojuszników Więcej od tych swoich sojuszników nawet najbardziej dot-kniętych akcją państw arabskich domagała się deklaracji popierających ich polityczne stanowisko Zawierała umowy na dostawę sprzętu zbrojnego w zamian za ropę naftową nie bacząc na potwornie wygórowane ceny podyktowane przez kontrahentów Oczywiście Paryż udaremnił w ten spo-sób jakąkolwiek wspólną racjonalną akcję Stosunki w łonie Wspólnego Rynku stały się naprężo-ne weszły w stadium wysoce krytyczne W tym stanie rze-czy prez Nixon zaproponował konferencję 13 państw będą-cych największynriodbiorcąrni ropy naftowej celem podję-cia wspólnych kroków zmierzających do opanowania sytua-cj-f eseistycznej Wąsjilgton nie pozostawiał żadnej Jwąt-Clhvosc- L iż chodzi o akcję "długofalową że bynajmniej nie szukaf konfrontacji z eksporterami ropy ale zmierza" do' zna-lezienia płaszczyzny racjonalnej współpracy' z nimi — "po oczywiście uzgodnieniu stanowisJca w gronie najbardziej za- - -l- isKft-ri!- inieresowąnycn importerów Trancja udała się na tęt konferencję doo naciskiem part-her- or ze' "Wspólnego Rynku ale pntol bnie dopuścić ćfo ja- - kiejkolwiek akcji po raz pierwszy jednak znalazła się osobnteniu Minister spraw zagranicznych "Walter"' SiKeefw fcrmielbodajżenąjbąrdzięj dosadnej postawipró- - ł" n!oVisłnł iprrf7t Tn7hiłv nio rn7 ? wobeq' tęgo ' Si "V!p Vcnńlnv Rvnfłr lfSrAsH !?%££ Calt iwucuu ad wyt ężone Czy' zaklejone? Wspólnym patronatem #"aJ?i$%'ao%ojus'zŁ"żb"stay zuaiaiia wod- - NRF rysy Garść wrażeń Kisielewskiego z W krakowskim "Tygodniku ralne małe duże średnie sale Powszechnym ukazał się cykl prób garderoby studio do na-felieton- ów Stefana Kisielew-- grywań — wszystko znakomite skiego z wrażeniami z poby- - Ale okazuje się że dla nich tu-t- u w Stanach Zjednoczonych taj wielkością jest tylko i jedy- - i Kanadzie " A oto jeden z nich: Więc w Kanadzie też mi się choć brak tutaj amerykańskiego napięcia na-elektryzowa- nia tej jakiejś su-gestywnej a prostej siły jaka emanuje w Stanach z wszelkich ludzkich zbiorowisk Tu za to mamy połączenie supertechniki z łagodnym spokojem spoko-jem chciałoby się rzec emery-talnym gdyby nie to że pracu-ją wszyscy jak najęci — cóż za dziwny obyczaj! A miasta jakie tu dziwne — toć już chyba miasta XXI wie- - ku Bezludne na pozór choć rze koma cisza nabita jest pracą a mnóstwo najrozmaitszych osób liwych urządzeń technicznych każe przypuszczać że jednakże ludzie tu są — a co najmniej krasnoludki Za to tłumu na chodnikach nikt tu nigdy nie widział tłumu takiego jak choć-by w "starym" Nowym Jorku czy w centrum Chicago Zresztą i chodników niewiele widać ważniejsza jest jezdnia szeroka z kilku pasami bezkresna (przestrzenią się tu szafuje) zbrojna w system tajemniczych znaków i sygnałów Nie tylko pizy tym ludzi — domów też mało dostrzeżecie tylko jakieś wrośnięte w ziemię kolorowe szalety — dopieio gdy wejdzie-cie do środka oko Wam zbie-leje: ileż miejsca ileż urządzeń jaka staronność! Zaskakująca bywa ta Kanada tylko mieć oczy w głowie i patrzyć A jakaż osobliwa wyda się stołeczna Ottawa! Jest tu ow-szem wielkomiejskie centrum z wielkim w st&roangiclskim sty-lu utrzymanym czerwonawo-zie-lonawy- m Parlamentem na wzgórzu jest parę szklanych ulic na krzyż obstawionych już jarzącymi się choinkami No i jest duma Ottawy: "National Arts Centrę" kombinat kultu-- ralny teatralno operowo-kon- - certowy na który wyciągnięto z budżetu ileś tam razy więcej milionów dolarów niż pierwot- - nie projektowano Ludzie z po- - czątku się wściekali dziś sa dumni Dyrektoruje temu cuuo- - były ambasador Kanady w Warszawie ten co zwracał nam kiedyś wawelskie arrasy p Ha-milton Southam Zarekomendo-wany przez niego zwiedzam sa-le operowe koncertowe teat- - KULTURA MIESIĘCZNIK KULTURA Numery 11 listopad 1973 ---12 grudzień 1973 Ze znacznym opóźnieniem nadeszły równocześnie listo-padowe i grudniowe nume-ry paryskiego miesięcznika "Kultura" Zasyieraja one min następujące pozycje: NUMER LISTOPADOWY Zbigniew Byrski: Przemiany Polaków w PRL Gustaw Herling -- Grudziński: Dziennik pisany nocą Czesław Miłosz: Dzwony w zimie Juliusz Mieroszewski: Milcze-nie nie jest złotem Bogusław Borowicz i NN Dwa listy z Chi e Brukselczyk: List do Redak-tora J Mirski: Wrażenia z ZSRR 1970V-19- 73 Adam Kruczek: W sowiec-kiej prasie Józef Kaliski: Glossy do wy-darzeń Antoni Gutowski: Otwieranie zamkniętej gospodarki Łukasz Kielski Jeszcze o wy-darzeniach 'marcowych Marek Glogoczewski: Widzia-ne z p'aży Kazimierz Okujicz: Tadeusz Święcicki Alicja Iwańska: Terenowe badania socjologiczne Ponadto omawiają książki: Jan Ifryling Włodzimierz Bączkowski ióiff Czapski Andrzej Vincenz) M Broń-ski i Adam Czerniawski NUMER GRUDNIOWY Juliusz Mieroszewski: Tcmaf: Konfikty Aleksander Litwm: "Przodu-jąca ró"a 'klasy robotni-czej" Jan Darowsty: Z notatnika 3rukfelcik: Widziane zBru- - kse'i ' Witold' Wirpsza: Tour d'hori-- zon z Poską pośrodku Andrzej Chi'ecki: Na linii Warszawa—Bonn E 'Zabieli' Lilfl a Karój ' Szwedowjej: Kronika "czeska TsFowacka-- - L Redaktor "Kultury": List do literatów kraju L Jjłjzf Ląwdowhh Cossy „no cimoru współczesnej ' Gi-azyn- a NowalcList zLon- - avnu WA Zbyszewski: Kajetan JJorawskij Cpiadw numerze: Kra-nika kulrurajna' nowości wy-"dawniczejrwyda- nenia mlesia- - ca 'listy Czytelników ' ' Każdy numer! objętością 16Q - stron Cena pojedynczegoegzem- - ' plarzą— OÓ " ' ' " ' Do MfcycU w Ićsiegaml r"3w!xk)neV 4 ' nie Grotowski który zresztą nie dawno bawił w Kanadzie Z re-ligijną czcią wypytują mnie o' niego gdy mówię że nic nie wiem bo nigdy tego teatru nie widziałem choć Grotowskiego kiedyś widziałem autorytet mój pryska jak przysłowiowa mydla-na bańka To chyba nie praw-dziwy Polak jeśli nie widział teatru Grotowskiego Hi! Więc to by było centrum Ot ławy niewielkie i przytulne do zwiedzenia w godzinę A poza tym"" Ogrom przestrzeń pust-ka Wyspy mosty lasy szeioko rozlana woda nieskończone krzhljace Sle autostradj par- - kingi tunele dalekie willowe dzielnice ciche "wiejskie" do my drzemiące w ogrodach No i wszędzie magazny sklepy domy towarowe — pałace kró-lestwo blasku techniki w so-dy i sprawności jeszcze lepsze niz w Stanach A przy tym po kój wokoło — jakiś wręcz przy-rodniczy Za to Montreal to potęga — pojęcia nie miałem że taki jest rozmach w tym mieście przysz łej siedzibie olimpijskiej Rze-ką Świętego Wawrzyńca do At lantyku płynie się jeśli łaska 700 mil (nie kilometrów) z drugiej strony systemem kana-łów i jezior pruje się do Chica-go i dalej Nad ogromna nęka w mroźnym już powietrzu rsu-j- e się na blckitnm niebie sza-robia- ła sylweta potężnego mia-sta wieżowce jak na Manhat- - w rozłożysta mieozy ja samolot owadów sprzed innycii góra Royal) ni'1 osobliwego będzie szych dziedzinach gospodar- - ma krzyżami Centrum śródmie-ścia to olśniewający "Dominion Squarc" tuż kilometrowe po-dziemne sklepy istne drugie mia-sto wkopane w ziemie (ratują się tak przed zimnenf) niedaleko 23-pietro-wy nowy gmach radia telewizji - nie- - samowity Kanadyjskie radio za- - prasza mnie na wywiad polskie radio biedniejsze i prywatne _ też Jest oczywiście Instytut p0lski generałowa Wanda chiewiczowa były minister i ambasador Adam Romer a także jak zwykle fura znajo Skąd oni się tu wzięli witają mnie jak brata (co mniej) na odczycie sporo nie- - dawno z Kraju przybyłej mło-dzieży dyskusja żywa jak w Warszawie ci dopiero! Acha przy "Dominion Squa-re- " jest katedra na wzór świę-tego Piotra w Rzymie tylko mniejsza Zwiedzam też francu- - clrn "olońii Urał tłie! łflnł tlllfn SAJ llUV "UO c wąskich ciemnych uliczek jak w "tPuiyzu jest kobCioł 'Notie Damę" wręcz cudowny orygi- - nalny złocisty gotyk Pokazują na lULOMiii i™ „ wydarzeniem w życiu e wszystkich słowiańskich grup ntnirrmrrh nrnuincii Ort 1S14 r wysuwano plany ustanowienia taV-irtf-n flpnnrlnmontli fin piero po 35 latach zostały zrea- - lizowane Departament ten nic tyko wzbogacił słowiańską kul- - turę związaną z kanadyjską ale także inne Do uformowania De- - w w ińskc-Kanadyjsk- i Kongres (Ukr Can Committee) 2) Wysiłki nie obywateli a mia-nowicie w pierwszym rzędzie: E I Etseii Dr AHS Gil!-so- n rektora Uniwersytetu Ma-nitobskie-go 3) Przybycie wyso-ko kwalifikowanych po drugiej wojnie światowej Dr JB Rudnyckija który w opinii AHS Gillson'a był najodpowiedniejszym na kierownika nowego De-partamentu Slawistycznego Zna'azł się też w departa-mencie Paweł Juryk obecny senator Przez 25 Departament za-chęcał nie tyko do nauczania t a'e roz- - szenył także co kul- - k tura'nego żyda - w Kanadzie Departament wciqż dąży byi pomóc studentom! którzy sja- - wistyke przez stypendia opublikowane iU} Departament miał w planie języ-ków- jak: ukraiń- - f ski po!ski Jed trzy były więk-szym zamteresowaniem dla mło-dzieży i jeżyk czeski h odpadł języki te są nie tego samego pochotkenfa 'alo mi oczywiście kamienne scho-dy z których ktoś wolał: "Vive Quebcc librę!" a słuchacze hur-mem płakali Bo sprawa sześciu Kanadyjczyków fran-cuskich wciąż tu jest jakoś na-brzmiała choć i w samvm Montrealu ostatnio whorv Rozpisywał się o tej materii Jacek Woźniakowski wice nie będę Tvle że paru młodych francuskich fran- - kofońskich profesoińw onrimo- - kawiarni o francuskiej naz-wało mnie przez kilka długich Wlt na kanadyjskim Bloorze godzin mówiąc o Kanadzie z polski pianista z Lodzi gra tanie środku na min (Mont z ludzie tym tym czeski taka nienawiścią z jaka Tkraiń- - cy mówili kiedyś o Pohce Słu- - dialem ich jakoś bez wielkiego co wyczuli — juz to Polacy cenią raczej swoje wlanie zmaitwienia jeszcze owa Oórp Na wyniosłej ska-le wznosi się tam shnaca cu-dami pełna pątni-ków bazylika Świętego Józefa A z drugiej strony wzdłuż wi-jrc- cj się szosy ścieżki pna się jakieś szwajearkie ko-loiow- e szaleH: to donn najbo-gatszych ludzi Montrealu Wi-dok wspanial na izekc port miasto A zima już na całego I znów wracam Toronto swojskiego polskiego do idyl-licznego domku redaktora (tak zwanego piesz-czotliwie "Bumka") Toronto ma także swój niewielki lecz Manhattan Jest tam ratusz dziwo złożony z dwóch olbrzymich napowietrz-nych którym to ratu-szem Gospodarz mój ciągle ka-7a- l mi się W śród- - siwa szKiany grzyo — 10 saia posiedzeń wokoi zespoły rei- - przed ratuszem śli7- - gawka-bajk- a Naprzeciwko na olbrzymich oszklonych wysta-wach odgrywają się ruchome sceny sie ze zdziwieniom przewracają wielkie barwne krasnolud-ki uśmiecha sic Królewna już święta tu się długo — i hand-luje Obok olbrzymie szklane bańki i jakieś w nocnej podniebne — to buduje się wieża świata (podobno co dzień metr) I mała lecz niesa- - ™wta ?hinska dzielnica Dun das — istne arcydziełko egzo-tyki my na przykład nie mamy swoich Chińczyków? — Wielka to szkoda! Są tu zna-komite restauracje że al-koholu w nich nie podają — nawet wina: Chińczykom nie wolno ani pić ani sprzeda- - P""1 "° v""" "" miedzy soha y"-"- ł y" Jak Polacy Wracając do Polaków to w ~!HE " -- --j - " Język ukraiński natomiast sal- - diują przeważnie studenci ukra- - ińskie2o pochodzenia Program Departamentu zost?ł namnio rrv757pr7onv i urozmal- - eony Oprócz nauki języka są z historii geografii li- - teratury i Bardzo ważnym to że stu- - dia te mogą podjęte przez pąrtamentu przyczyniły się na- - osoby które nie znają języsa stępujące wysiłki i okoliczności: wykłady odbywają się w angie'-1- ) Akcje grupy et- - skim i danym słowiańskim ję-niczn- ej latach zyku 1914—16 1931—35 a od tego Osoby które skończyły czasu sponsorowane przez Ukra- - słowiańskich i slawistow w kondyda-te- m dr języków słowiańskich wykłady słowiańskich grup tego studiują nowo książki- - Początkowo wykładanie słowiańskich rosyjski i pierwsze Pzjsjaj milionów przegrali współc7iicia Zwiedzam Kró-lewska pielcmmów górskiej bezkresm Iley-denkorn- a niebotyczny skrzydeł zachwcać lektorów kłaniają zwierzęta zaczarowana świętuje ciemno-ści światełko przy-bywa Dlaczego tyle c Zupełnie wykłady ekonomii polityki jest być ukraińskiej Manitobie Kanady Toronto można ich mieć do sy-ta jak wspomniałem wariatów i proroków też Zachwycał mnie polski Quecn i polski Bloor a zwłaszcza urzekła redakcia "Związkowca" w starym z własną drukarnia jak nieza- - pomniana przedwojenna war- - saska redakcja "Robotnika" — Wuieeka 7 Dostać do łap ta- - ką redakcję — moj Boże! W węgiersko czeskiej ozdob- - l0'lle prosto ze "Spatifu" Moz- - ™ spłakać (ze śmiechu ocz wiście) a potem wędrować nieskończonymi kanadyjskimi ulicami gdzie wszystkie drzewa przemienione sa teraz w choin-ki iMane purpurowo fioletowy-mi lub złociście świecącymi ża-lonka-nu Zostawiam w tej Ka-nadzie spoio nowy cli lub sta-łych polskich przyjaciół będę o tym jeszcze pisał o Polakach można w nieskończoność Ale juz Boże Naiodzenie — pora wracać do Euiopy liumek roniąc Izy (ze smiechu) odstawia mnie nalot- - dziewany jest napływ dal- - towego w Puławach przekażą-nisk- o radar oględziny kontro- - SZycn zgłoszeń i potwierdzeń no do użytku Puław- - la iczy nie porywacz') i juz zapowiadanych skje Przedsiębiorstwo Bu-Boe- mg unosi się nad Nowym mnych grup turystycznych z downictwa Przemysłowego tto 12 pracę nad iat Sta- - naj To "j™ oraw studia Dr Dr lat do do neJ °? sc Jorkiem Wieżyce i kolosy Man hattanu wyglądają z góiy jak dziecinne klocki posąg Wol-ności jak mała ozdobna zabaw-ka Na lotnisku Kennedy pokaz amerykańskiej organizacji: za-gubionego w tłumie odnajduje mnie urzędniczka imigracyjna któia nigdy nie widziała mojej osoby na oczy Wie że jadę tranzytem że wieczora będę na lotnisku że dwie walizki ron celnej to tranzyt z Ka-- na(Vi Wie wszystko U-smiec-ha sie ekstatcznie jakby mnie ko- - chaki To lubię rzekłem to lu- - bię! A potem przed budynkiem Pnnnflinn Ait-lin- p P7fk-- n w sn- - mochodzie Lolo Wiezie mnie hal "Panamu" tam spędzimy dzień Whisky wspomnienia — whisky — pretensje — w hi- - skv — trochę łez — whisky — pożegnanie (na zawsze'!) Olb- - rzymi Bocing-Jumb- o zabiera 500 osób Samo zapakowanie lvch osób do środka zabiera dzinę-najpier- w z dzieć mi notem kobiety bez dzieci potem starsi potem młodsi tem średni W samolocie kola cja whisky napoje kolorowe mnctnrnu ni plrranin rnmowa _ 7 polskim zyuem-emigrame- m i ani się obejrzysz jak noc ze- - szła Zresztą nocy nie było i będzie została zjedzona przez łożnice czasów pizez przesta- - wienie zegarków Toto już Pa- - lyż — prawie ojczyzna KISIEL 25-lec- ie S__ł— = Slawistyki Uniwersytecie Manitoba rS?5S r_ 41'nn nak wykłady języków słowian- - sklch odbywają się tylko na iinmprsł tępię llanitoby ale także wprowadzone są szkół nnrktau nwcll 1 średnich gdzie język ukraiński był zaintereso waniem da u studentoy st John's High School) wyda- - wał nawet gazetkę R __- - iaiszv ios Departa- - - m - mentu za'eży w dużej mierze od słowiańskiej Jlanitoby i studentów Irenę Szczebiwonik vmi!rpi"""y"'T:'!~' —™~" ~~l ~~ r~-- ~ T'"" u-- y 'V? OBRAZ KANADY: Historyk Donald Creirhton przedsta- - wi edbiorcem telewizyjnym CBC serie zatytulow?ną "Obraz Kanadr"w której zaznajomi ich z rysiąletnią przeszłością kraju Nasz historyk zwiedza w tej serii szereg miejscowości:' w Lcutsburgu (sta-nowiącą tło tego francuski fort zbudowany w lalach 1720 zrównanyz' ziemią przez Anglików- - i odbu-dowan- y: w swej dawnej świetności w latach 1970 }S9!33S3!5!53sSSs33Ss33333 WIEŚCI z poiiUwi praw hakut} przez przyjazdów znakomity idtecia) Uprtuewms na DOMY JEDNORODZINNE W Polsce coraz liczniej po- - wstają domki jednorodzinne jikkolwiek koszt wybudowa- - ria takiego domku jest wy- - soki wynosi bowiem około 6 tysięcy złolycli za metr kwa- - dratowy Główny kłopot bu-- downictwa jednorodzinnego stanowi uzyskanie terenu bu- - dowlanego odpowiednie jego uzbrojenie opracowanie do- - kumentacji prawnej i tech- - nicznej oraz pozyskanie ma- - teriałów i wykonawcy ZAGRANICZNE WYCIECZKI pierwszych tygodniach br zapowiedziało swój przy-jazd do Polski ok 100 wycie-czek polonijnych Są to na ra-zie grupy Polonii z USA i Ka-nady — każdego roku trady-cyjnie najliczniej odwiedzia- - jące Polskę — a także 7 wy cieczek Polonu francuskiej y najbliższym czasie spo- - wielu krajów świata DONIOSŁE ODKRYCIE NAUKOWE Dobiegają końca badania nad znalezionymi w starym kamieniołomie w Przewornie pod Wrocłowiem skamienia łymi szczątkami zwierząt dawnych epok geologicznych Jedna z największych rewe- - iacii bvło odkrycie szczat- - w krzemionkowych naciekach dawnej jaskini Znalezione okazy renre- - zentują gatunki żyjące współ- - cześnie co świadczy że ewo- - łucja tej grupy owadów do- - knnaln sie dUŻO WCZeŚniej Rozpoznano chrząszcze które spotykane sa dziś w Europie i Afryce Chrząszcze z Przeworna są jedynvm w Polsce i unikał- - nym w świecie znaleziskiem szczątków dawnych owadów wodnych %-™K-f? r T s 8 W A TlYTl? f N WAZjlJLLł 1 u O __„_--- — iecowBss's'wW'i~- - ~— WŁ0CHY PROWADZĄ Wediug 0ffice Intematio- - Jq y e( du vin„ Parviu w 1971 r Włochy po raz pierwszy w aziejacn „„„„„ołn ci m niprwsze miejsce przed Fra?icje w pro- - rhhrn whm fnod wzaledem gaiena pójść mych domu rwrprlp inC711RTK17TL LrfUćfU n'm„tn:m„sianu Aieanoczu- - oiujiynt Fronda zajmuje dal- - Jrhńicoiąngummchzwmiaizejasc-e- 7iyci pijaństwem pisze Monae jeaen ozieem mężczyzn jedna dwunastu Kobiet Na ie?en przypada przecięt- - nie 250 osób przypadkowe Ich wy-starczyłoby tiochę by ha niezwykle in-teresujące Lwia jak Peru sta-nowią potężny depozyt mate-riału któ-ry powinien być zbadany BEZPIECZNE KOLORY POLSKI wfeś"i ROŚNIE Już 220 700 tys dolarów wpłynęło na konto budowy pomnika — szpitala Centrum Zdrowia Dziecka Obok tej sumy wymienić na- - leżv 70 min zł i 100 tys do- - larów jako wartość rzeczo- - wych zobowiązań złożonych przez liczne przedsiębiorstwa i instytucje tak krajowe jak i zagraniczne Sa wśród nich materiały budowlane jctóre dostarczone będą na teren budowy szpitala i apara medyczna zadeklarowa-na nieodpłatnie Centrum Zdrowia Dziecka jest inwesheją będąca ca-łości darem społeczeństwa Jej oddanie do użytku nastą-pi 1978 roku Koszt budo-wy i podstawowego wyposa-żenia 500 min zł WYTWÓRNIA KWASU Na terenie kombinatu azo- - wytwornię kwasu siarkowe-go Fabryka produko-wać 100 tys ton kwasu siar-kowego rocznie PRACA DLA EMERYTÓW W i gastronomii brakuje przeszło 20000 pra-cowników Szkoły zawodowe szkolą odpowiednią liczbę ab-solwentów ale ci podejmują ki Deficyt tej dziedzinie mają złagodzić emeryci i ren-ciści posiadający odpowied-nie Zgodnie decyzją minister stwa handlu wewnętrznego grudnia uD roKU emt- - rytów podjęło pracę hand- - Przy zatrudnieniu nie- - pełnym wymiarze czasu pra-- cy mogą oni zarobić do 2000 zł miesięcznie co nie ma wpływu na zawieszenie wy- - płaty ich rent - yjifieł~ oosiaoo5i©' i Ku- - smycnami paryski airdiscyjmej-sist- a trze- - nabożeń- - -- panamu" me kont- - doskonale zachowanych i a'p dlatego ja czy me- - i do ocza-mi To najwyższa do ma- - bo do — go kobiety p°-- nie nie do wie społeczności od forlecę W c-w4wv-sQflaeasieeisieieiQSiSiSiOSisa0U --: : Ł' 1 - - y i V 8a TVTT1?W7 A 7iri? R llJLi WŻŁJLM Ku zdarzają natrafić POD WPŁYWEM Firma japońsca rozpocty-- ilości ale nie jakości) Po raz pierwszy zastoso wać ma te jarbę jeden nu-ZSR- R się na trze- - strowamjch magazynów to-ci- m miejscu (kraje Kaukazu biecuc)u p0d wpływem ciep- - ££śmlż „ W pieiwsze "Le z i z są alkoholikami oaT się odkrycia odkiycia ' FUNDUSZ i w w wyniesie w iauu lu w i - le- - w 7e znajduje łin lic nu w - ——~ { { z z z na produkcję Jarbij drukar- - rtjtj uunuuujm---j o zvmkła właściwością: zmienia ona kolor w zależności temperatunj „ Włilyii rn(SM lfflfr „-- „ MOWą ]ul Uą lliici eduje oip Pzemijsl spożywczy pragnąc stosować ją ao aruKowama etykiet opakowań kabLE ZE SZKŁA Zdaniem specjalistów w dziedzinie telekomunikacji nQSt wkrótce prawdziwy przewrót Chodzi mianowicie o zastosowanie wiązen wwn- - HISTORIA j W Polsce pierwsze monety pojawiły się za panowa-nia Mieszka I w X wieku Do końca XVII wieku wybi-jano je ręcznie Najstarszą monetą denar ¥ieszka 1 Na głównej stro-nie zwanej awersem widńja notonu i napis "Musicó'' czui na odwwt-- no szklanego jako kabli ODKRYCIE wodzących dźwięki i obrazy W czasie robót ziemnych Nad zagadnieniami tymi związanych z budową nowej pracuje od dłuższego czasu drogi wiążącej centrum Li- - specjalne konsorcjum jirm my z nadmorskimi miejsco-- w Niemczech zachodnich ta-wościa- mi wypoczynkowymi kich jak znaleziono ogromne naczynie Siemens i Schott 'sprzed tysiąca lat Pochodzi Zdaniem ekspertów jedno oro z tzw szkoły prekolum- - włókno wystarcza do jedno-bijski- ej i przedstawia porio-- czesnego piowadzenie 15 ty-biz- nę kota-bóstw- a Przetrwa- - sięcy rozmów telejonicznych ło ono niemal cudem do na- - Nowa technika jest również szych czasów i wydobyto je korzystniejsza pod względem bez uszkodzeń Archeologa- - ekonomicznym od dotychcza-wi- e wiedzą że w Peru często sowej zdaniem pokopać Zarów-no i całą archeologicznego Prymusi maiormacumu będzie handlu przygotowanie z DOTKNIĘCIA i MONET polską Mieszko prze-SENSACYJ- NE AEG-Telejunke- n jlie ustaje w poszukiwaniach — rewersie — krzyż }V najbezpieczniejszych kolorów Xlii wieku denara zastąpib-karoser- ii Test przeprowadza- - no graczami które jednali jiy na no!gojiię prób fabryki miały wówczas niemałą' war-Merced- es wykazał że kolora- - tość — korzec żyta kószw-m- i gwarantującymi najwięk- - wał 5 groszy para butów sze bezpieczeństwo są w Teo- - — 2 grosze jjj lejn ości: biały jasnożółty ja- - Pierwszy polski złoty zos-snopomarańcz- owy jasnozie-- tał wybity drugiej połowie lony Dodatkowy margines XVi wieku ale "wcale nie bezpieczeństwa stwarza — był złoty tylko srebrny Je-zdani-em zachodnioniemiec- - go wartość ulegała-- wielu kich specjalistów — kontra- - zmianom o złotówka o uxp-sfoiran-je koloru czarnego z- - tościj 100 groszy ppjawiła-- se żółtym i czerwonym- - dopkio u? 1924 ro]iu i lV3a 5 v I & min zł jak tura już byl a nej a ło |
Tags
Comments
Post a Comment for 000106
