Zwilazkowiec Alliancer, September 25, 1938

              Mtmm
mm
%m
M
ff5
31
mImaImI
&
mi
Ifcpfc
al
ftl
śsms R5tf!lłłtó
wo-hum-u
t-Sf- cur
III II I li mii i T hi ' III II i III li I III II II ii 1 1
i ii II i ii lii I V li 1 li" i T"IT"T f -"-
-7—
1 r r 1 r "
1
' uf lilii n 1 11 I ii iiniiWl 111 W !— na lim 11 I 1
1 1 11 1
Stronica 4-t- a "ZWIĄZK0WD3CT WRZESIEŃ SEPTEMBER 25 — 1938 Nr 39
i "ZWIĄZKOWIEC" i
4 Published for Eveiy Simday by:
5 POŁISH ALI JANCE PRESS ŁDIITED C
$ ORGAN ZWIĄZKU POLAKÓW W KANADZIE
Wychodzi Na Każdą Niedzielę f — — fi Redaktor AJ StaniewsKi — Administrator KJ Mazurkiewicz fi
PRENUMERATA:
Poczną w Kanadzie - — Półroczna —
W Stanach Zjednoczonych i Europie
Pojedynczy Numer —~-- ~~ —
$150
80
200
05
Adres:
"ZWIĄZKOWIEC"
696 Queen St W Toronto Ont Tel Red EL: 8683
v%xxxsx3acKxxxxxx%xxxx?auixxxxxxxxx
Uchwały Zorganizowanej Pracy
W KANADZIE
BIEGŁY tydzień zaznaczył się w kanadyjskim ru-chu
robotniezem poważnemi posunięciami i u-chwa- łami
zorganizowanej Pracy kanadyjskiej
Przez cały tydzień 500 delegatów reprezen-tujących
175000 tys zorganizowanych członków
Unji Zawodowych' radziło nad łosami swojej or
ganizacji na dorocznem zjeździe 54-g- o "Kongresu Pra-cy
Kanadyjskiej" w Niagara Falls Ont
Przebieg Zjazdu jak i narady na cechowane były
wielkim zrozumieniem chwili i doniosłego znaczenia Na
zjeździe tym przemawiało kilku Ministrów federalnych
i prowincjonalnych równocześnie solidaryzowali się z nie
któremi uchwałami Zjazdu i przyjęli je w poczet swoich
ministerjalnych czynności w prowadzenia ich w życie or
ganizacyjne w najkrótszym czasie
Podajemy tu poniżej główne uchwały Zjazdu "Ka-nadyjskiego
Kongresu Pracy" jako przewodnią myśl ru-chu
robotniczego w Kanadzie któremi to uchwałami bę-dzie
się kierował zorganizowany ruch robotniczy w Ka-nadzie
A do których to uchwal wszyscy robotnicy w kra
ju powinni się zastosować w walce o lepsze robotnicze
jutro - ur-TOTJG-F
W pierwszym rzędzie Zjazd robotniczych delegatów
uchwala bojkot towarów pochodzących z faszystowskich
krajów gdzie jest stosowana przymusowa praca i gdzie
wumtj wujziu awouowe są przesiaaowane i rozwiązane
Następnie Zjazd przechodzi do obecnej sytuacji wo-jennej
gdzie potępia wszystkie dyktatorskie wojny agre-sywne
Jak również mieszanie się drugich państw w spra-wy
wewnętrzne poszczególnych narodów Zjazd ma na
myjli Abisynję Hiszpanję wojnejapońsko - Chińską Au
strję i obecną sprawę Czechosłowacką Zjazd potępia sta
nciowwiCskzoechdozissłioewjsazcyjcih aNzieamraizeecmfapszrzyesctoiwwskpiockhojozwaijętśewipartzae
Zjazd apeluje do całego angielskiego ruchu iroboCni-- "
czego W Brytan ji i wzywa go do walki o demokrację w
obronie słusznego stanowiska Czechosłowacji Zjazd wy-powiada
się za poparciem takiego rządu brytyjskiego któ
ry stanie w obronie wszystkich najazdów imperjalistycz
nych w obronie drugich uciskanych narodów
Zjazd uważa iż w razie najazdu Niemiec na Czecho-słowację
lub w razie drugiej Wojny światowej solidna
akcjacałej W Brytan ji jest wymagalna i solidarna włącz
nie z ruchem robotniczym
Robotnicy zorganizowani w Kanadzie domagają się
od rządu Federalnego w Ottawie jak i w poszczególnych
prowincjach wprowadzenia natychmiastowego ubezpie-czenia
na wypadek
_ _
bezrobocia i starości
tV_ 1 : juomagają się prawnego woinego rozwoju poszcze-g'ó!
ln'ym kierunkom unijnym Wolności osobistej dla robot ł 11 liutuw w wyuurze uo jaiuego iKierunKi U unijnego cince na
leżeć
Zorganizowani robotnicy potępiają "rządowy szpie
goski" system w Unjach kanadyjskich i wszelkie prześlą
dowania robotników bądź to ze strony rządu i kapitału
W sprawie dwoistego kierunku i rozbieżności zapa-trywań
w stosunku do ruchu American Federation of
Labor i do tak zwanej CJO Zjazd przyjmuje i poleca
wszystkim zorganizowanem robotnikom unikania roz
bieżnych tarć i rozłamów Większe konsolidowanie roz-bieżnych
pojęć i zdążanie do jednolitego kierunku w ram
kach pojednania
Zjazd wypowiada się przeciw "padlock law" w prow
Quebec jak i przeciw podobnej polityce premHepburna
i Duplessis którzy od jakiegoś czasu zaczęli iść zgodną
Zjazd jednogłośnie potępia dzisiejszy wyzysk prze-ciążoną
prace kobiet i dzieci 'natomiast wzywa poszczegól
ne rządy prowincjonalne jak i rząd Federalny o zaprowa
dzenie prawa o minimalnych zapłatach w różnych gałę
ziach pracy O zmniejszenie godzin pracy dla kobiet i dzie
ci oraz domaga się przedłużenia nauki w szkołach do 17-t- u
lat
Kongres robotniczy wypowiada się za federalną po
mocą dla bezrobotnych z dodatkiem zapomóg prowincjo
nalnych Żeby nie obarczać municypalja i gminy dużemi
ciężarami podatkowemi
Delegaci Zjazdu w imieniu licznych Unji domagają
P_ i '_!_t 1 L-- M 3 1 I 11 się rzaciowej scisiej Konuun nau wyruuem i wysyiKa amu
lligi UU jyujcwijuiłj vn niMjuM
► m zadają wyiacznej koiiuoii i ograniczenia wyroou a- -
muniCJl w czasie nie wymaganiem prez Kraj
Duża cześć delegatów wypowiada się za zorganizo
waniem jednej wielkiej Politycznej Robotniczej Par-t- ji
w Kanadzie Która by dążyła do ujęcia steru rządu
orzez zorganizowanych robotników
Gdyż unije dzisiejsze jak i ich program ekonomicz-ny
nie wywiązują się z tego należycie
Oprócz powyższych uchwał wiele innych słusznych
i doniosłych postanowień przeprowadzono z" korzyścią dla
t-- i nnni ti TTnnnrlio t-fn- iń nn ł-n- łln vJ teśmy
w stanie pomieścić wszystkich w skromnych ramkach ni
ŚPIEWAJCIE TO ZEMN--Ą !
A MNIE TAK SMUTNO
Jesień nadchodzi Z skostniałych powci
rfikną gdzieś kwiaty i giną ich wdzięki
Zieleń opuszcza i krzewy i pieńki
Z liidem pożółkłem wichury igrają
I gdzieś unosząc je rozrzucają "
— A mnie tak smutno coś w duszy się roj
I miesza w liści powiędłych się pękL
Cicho w niemocy w zadumie las stoi
Wśród szarej gleby dziś nic już nie kwitnie
Znikły gdzieś kłosy kwitnące raz żytnie
Pszczółek przycichły z pół dźwięczące brzęki
Od bezlitosnej jak spłoszone ręki —
' A mnie tak smutno ccś w duszy się roi
I liście lecą gdzieś powiedle pęki
Wokoło wszystko jak' w bólu się koi
I szepcze z cichą coś i płacze zlekka ~
I wszystko niby jak zaczemś czeka
I wszystko niby jak za czeroś zwleka
I z wiatrem płyną z gór tłumione jęki —
A mnie tak smutno coś w duszy się roi
I zliśćmi leci jak powiędłe ich pęki
Już Po Wystawie
Przed tygodniem skończyła się ka
nadyjska Wystawa Narodowa w To
ronto
W której po raz pierwszy w hi-sto- rji
kanadyjskiej obok innych na
rodów wzięła udział i Polska Repre
zentując 94 działy przemysłu i han
dlu Jak się dało zauważyć z prze
biegu wystawowych gości którzy
przewinęli się przez Stoisko Polskie
składały się w dużej liczbie z Kana
dyjczyków Zainteresowywała ich
nie tyle nasza manufaktura ile zja
wicnle się Polski na rynku tutej-szym
Oglądano z wielkim zacieka
wieniem nasze polskie eksponaty
entuzjazmowano się nimi lecz kfe-d- y
— kto zapytał o coś informato-rów
to zawsze zapytania zbiegały
się na jedną nutę "co Polska zrobi
na wypadek wojny czy pójdzie" z
Hitlerem czy po drugiej stronie" J
Widać z tego drobnostkowego prze
biegu że zagadkowe stanowisko Pol
ski nurtuje ciekawość tutejszego 'ka
nadyjsklego społeczeństwa Kanadyj
czycy interesują się Polską znają
po części naszą starą kulturę 1 wa-leczną
stronę historji polskiej z
przed rozbiorowych czasów
Odbiegliśmy od właściwego tema
tu od zadania dokonanego Ij od wy
stawy i drobnych szczegółów zwią-zanych
z naszem posunięciem na
tegorocznej wystawie kanadyjskiej
Jeżeli w niniejszym artykule Do
zwolimy sobie na szczere nasze wy
wody to nie znaczy to że chcemy
krytykować wystawę naszą lub u
jąć jej waloru i sławy Przeciwnie
cieszymy się na równi z calem na-szem
wychodżtwem Polskim w Ka
nadzie "
Z odbytego przedsięwzięcia !T"źa
razem chcemy czynnikom zaintere
sowanym zwrócić małą uwagę na
niedokładności i przeoczenia jakie
rzucały się w oczy każdemu kto zna
smak tutejszy kto zna interes 1 ro- -
zumi znaczenie wystawowego kio
sku i—
Możebnie że drugą rażą uniknie-my
nie potrzebnych kosztów i su-blek- cji
w organizowaniu Stoiska
Wystawowego
Miejsce Stoiska Polskiego nie by
ło złe i nie było za dobre'' Oświetlę
nie słabe ilość eksponatów za du-z- a
w stosunku do miejsca przezna-czonego
na tstoisko W końcu same
rozmieszczenie eksponatów w wy-stawow- em polskim kiosku wyglą-dało
więcej na kanadyjski "groce-r- y
storę" jak na wystawowe stoi-sko
Po 2a tym cak moc nie potrzeb- -
Inych sprowadzonych przedmiotów z
Polski w postaci pługów żelaznych
sieczkarni koszy firanek futer itd
Robiło wrażenie "generał storę" ja-kie
się spotyka na prowincji wi ca
łej Kanadzie dla za potrzebowania
farmerów
Nie malem uchybieniem w Sto-isku
Polskim był brak napisów w
języku angielskim na eksponatach
wystawowych Które na porządku
dziennem spotyka się we wszystkich
międzynarodowych kioskach Wpro:t
Kanadyjczycy gubili się w domy-słach
przy nie których przedmio-tach
przez brak kartki objaśniają
cej o pochodzeniu i znaczeniu dane
go eksponatu
Podczas kiedy sąsiednie stoiska
Holandcki Włoski Grecki Czecho-słowacki
itd nie posia'dały riapi- -
sów we wlasnem języku jedynie tyl
ko w języku angielskim
--'Co najważniejsze dało się zauwa
zyć brak fachowej obsługi kupiec
kiego zmysłu u nas wszystkich Sto
isko' Polskie przedstawiało więcej
sale zebrań organizacyjnych jak kio
sek wystawowy Siadanie na krze-słach
należących do eksponatów o-pier- anie
się na gablotkach wystawo
wych zasłanianie wystawowych
przedmiotów konferującymi na sto
jacy grupami tamowało ruch przej
ściowy w malem stoisku
Takich rzeczy musimy się wystrzc
gać na drugi "raz które znamionują
o braku znajomości handlowej Co
prawda soby zarządzające wysta-wowe- m
stoiskiem nie mogą zwra-cać
uwagi naszym zwiedzającym na
te szczegóły gdyż naraziliby się na
nieprzyjemność Jedynie tylko ze
strony publiki polskiej powinno być
zrozumienie tego pojęcia
Spodziewać się należy iż następne
Stoisko Polskie na wystawie w ro
ku przyszłym będzie daleko lepiej
zorganizowane i więcej z tutejszem
znastwem urządzone jak tegoroczne
do którego niepotrzebnie sprowadza
no z Polski "ekspertów" nie znają
cych tutejszych wymagań i estetyki
Tak samo unikniemy zapewnie
sprowadzania niepotrzebnych ekspo
natów na które Polska z Kanadą
nie posiada traktatu handlowego U
rządzimy na drugi raz właściwą wy
stawę dla polskiego przemysłu? a
nie na pokaz tylko dla rzeczywiste-go
handlu
Następną rażą trzeba sprowadzić
nasze piękne inkrustowane wyroby
w drobnostkowych szczegółach i ta
kowe w Stoisku Polskim sprzeda-wać
dla większego popularyzowa-nia
naszego przemysłu na podobiei
stwo jak drugie narody czynią
Ostatnia urządzona wystawa w Ka
nadzie była dla nas próbą Wyra
żamy niezłomną nadzieje iź następ
niejszego artykułu
Nafelównieiszem stanowiskiem tegorocznego Kon-gresu
było wielka troska o całość i jednolity 'kierunek
zorganizowanej Pracy w kraju Wobec piętrzących się ka
taklizmów i wojennych nastroi w okresie przełamowej
chwili ustrojów SDołecznvch Klasa robotnicza Knnnd:
:
musi zachować powagę solidarność w szeregach swoich która nrzyspieszy jej przyszłe zwycięstwo nad reakcją i p5
Kapuauzmem
i-nV-'B'-'-'-'-'-J-a'a~~''-'-''''''
rvm
Wspaniały Przebieg Święta
Czynu Chłopskiego w Polsce
Tnrr:
HRUBIESZÓW Obchód Rocznicy
Czyna Chłopskiego odbył się w Gra
bowcu Pomimo ulewnego deszczu
zgromadziło się ponad 1500 osób —
Przemiawiali: prezes pow ob Swi- -
Idziński wiceprezes Mucha -- St i in
ni Orkiestra przygrywała hymny ża
łobne Rezolucje domagające wy
konania uchwał ostatniego kongre-su
uchwalono wśród entuzjazmu
W dniu 15-g- o sierpnia chłopi po-wiatu
RYPIŃSKIEGO zgromadzili
się w liczbie ponad dwa tysiące mi-mo
tego że w dniu tym było aż
cztery odpusty w powiecie Hymny
żałobne i "Gdy naród do boju" ode-grała
orkiestra strażacka Podniosłe
przemówienie wygłosił prezes pow
Bernard Markiewicz oraz St Mae
kiewicz
Święto Czynu Chłopskiego w po
wiecie KONIŃSKIM odbyło się we
wsi Jaroszewicach Pomimo deszczu
który padał prawie cały dzień zgro
madzenie było dość' liczne zebrało
się przeszło trzy tysiące chłopów
Pochód z Jaroszewic na czele ze
sztandarami banderią konną i or-kiestrą
W imieniu robotników przemówił
Mikołajewski Bronisław Następnie
przemawiali: Wesołowski Piotr Bą
cler St Urbaniak M Biadasiewicz
Jan Leszka Roman Budziński Bole
sław
MAŁOPOLSKA WSCHODNIA
Napłynęły dalsze wiadomości z
Małopolski Wschodniej gdzie mimo
niepogody odbyły się masowe uro-czystości
w których wzięli udział
chłopi ruscy I tak:
POW BUCZACZ znany z ubie
głego sierpnia zgromadził ponad pięć
tysięcy uczestników w Baryszu Na
zgromadzeniu przemawiali: prezes
powiatu podhajecklego Zaręba Wła
dysław oraz Wąsikowa Weronika o
wacyjnie witani przez zgromadzo-nych
Zebrani domagali od władz
naczelnych Stronnictwa natychmia
stowego zrealizowania uchwał kon-gresu
krakowskiego oraz ślubowa-li
wierność zielonym sztandarom
W RADZIECHOWIE władze starn
ścińskie nie pozwoliły na pochód
przez ulice miasta Mimo trudności
zebranie odbyło się w sali Sokoła
przy udziale C00 chłopów Zagaił pre
zes pow Malec Stanisław W podnio
slym nastroju wysłuchano przemó-wienia
delegata Sekretariatu SL ze
Lwowa Reczucha Deklamacje i źpie
wy urozmaicały uroczystość
W pow LWOWSKIM odbyła się
uroczystość w Chodowicy przy udzia
le 220 uczestników 'Przewodniczył i
przemawiał prezes powiatowy inz
Bryl Jan Chłopi domagali się akcji
POW BRODY mimo ulewnego de
szczu i miejscowych stosunków zgro
madził ponad 700 chłopów polskich
i ruskich którzy domagali się wyko
nania uchwał kongresu krakowskie
go Nastrój zdecydowany
W WOJEWÓDZTWIE KIE-Tpnr- rr
na będzie jeszcze lepsza jeżeli ze
chcemy dołożyć starań odrzucimy
wszelkie przestarzałe nawyczki wiel
ko pańskie a staniemy się właściwe
mł handlowcami
Nie można zamilczeć tu również
o jeszcze jednem Stoisku Polskim
na tegorocznej wystawie w Toron-to
Które poważnie przyczyniło się
do sławy imienia polskiego
Stoisko to p nazwą "De Lux Em
broidery Co" własność naszego prze
mysłowca poznańskiego p B Bitt-ner- a
zrobiło z góry przewidziany
sukces Pawilon ł miejsce było od
powiędnie zbyt trochę za małe z
wielkim gustem ł smakiem urządzo
ne w barwach polskich różniło
wiele od drugich szablonowych sto
isk
się
się
się
Stoisko "De-Lu- x Embroidery Co"
reprezentowało polski chałupniczy
zmysł ręcznych robótek kobiecych
O przezroczystych deseniach fanta-zyjnych
kombinacjach ł rysunkach
przykuwały oczy wszystkich zwie--
jących 'Manufacturers Building
rana do późnego wieczoru sto
isko p Bittaera zapełnione było
W dniu 14 i 15 sierpnia rb nad
całą kieleczyzną padał ulewny
deszcz Kiepskie drogi kielecczyż
nie po ulewnym deszczu stały się
bagniskami niemożliwymi do prze-bycia
wskutek czego manifestacje
wypadły słabiej niż spodziewaliśmy
się Charakter "Święta Czynu Chłop
skiego" według otrzymanych dotąd
wiadomości był nadzwyczaj poważ
ny a niekiedy zamieniał się w ża
łobne manifestacje ku czci poległjch
chłopów na polach podstołecznych
14 sierpnia we wszystkich powiatach
rozpalono ogniska
W POW CZĘSTOCHOWSKIM —
Święto "Czynu Chłopskiego" odbjło
się w Rędzinach na które przybyła
3000 ludzi z 4-- ma sztandarami 30
banderji konnej i 100 cyklistów —
Przemawiali: Globiński Władysław
z Opoczyńskiego prezes pow Le-chowski
Ludwik Stolarski i przed-stawiciel
PPS p Brzozowicz Zgło
szono rezolucję wzywającą Władze
Naczelne SL do wykonania uchwał
ostatniego Kongresu krakowskiego
W POW PIŃCZOWSKIM Święto
Czynu Chłopskiego odbyło się w
Czarnocinie na którą przybyło 1500
ludzi z 5-- ma sztandarami i banderją
konną Na uroczystości przemawia-li:
Stanisław Bieniek z Kielc Kaz-imierz
Bochnia — prezes powiatowy
Mały Kazio Bochnia syn prezesa po
wiatowego deklamował — piękny
wiersz o 18 rocznicy "Czynu Chłop
skiego" Uchwalono rezolucję wzy-wającą
Władze Str do wykonania u
chwał ostatniego Kongresu krakow
skiego
W POW OPOCZYŃSKIM święto
"Czynu Chłopskiego" odbyło się w
Opocznie na które przybyło 2000
ludzi Przemawiali Globiński Paweł
z opoczyńskiego i przedstawiciel P
PS z Opoczna
W TLŻY na obchód Święta "Czy
nu Chłopskiego" przybyło 600 lu-H- -'
z orkiestrą i sztandarami Uro-czystość
zagaił prezes powiatowy
Stańczyk przemawiał Prezes Woje-wódzki
Stanisław Nowak i Tomasz
Sulima Chłopi zgłosili rezolucję do
magającą się od Władz Stronnictwa
Ludowego wykonania uchwal ostat
niego Kongresu
Na uroczystość przybył również o
zenowy senator Lachowski z Sien-na
pow Iłża zgłaszając się do Pre
zydjum z prośbą o udzielenie gło-su
Prezes Nowak polecił przewodni
czącemu udzielić mu głosu by 0-świa- dczył
publicznie czy zgadza się
na to aby chłopi mieli równe pra-wa
z innymi warstwami Senator
miast odpowiedzi zaczął opowiadać
o swych medalach przeto Prezes No
wak powtórzył pytanie ale i tym ra
zem senator zaczął się wykręcać sia
nem Wyprowadzeni z równowagi
chłopi ściągnęli ozonowego senatora
z trybmiy urządzając mu kocią mu
zykę Ośmieszony senator chyłkiem
uciekł ze zgromadzenia
Ciąg dalszys nTstpl
zwiedzającymi
Jednem słowem eksponaty pięk-ne
i godne widzenia Z tą tylko ma-łą
różnicą że cennik fabryczny tych
naszych eksponatów obliczony był
nie na ilość tylko na "jakość Nie
dla szerokich warstw tutejszego sp°
łeczeństwa lecz jedynie dla klasy
ludzi zamożnych
Kiedy dzisiaj cały świat przystę
pując do jakiegoś wyrobu lub han-dlu
oblicza zwykle na ilość a nie
na jakość
W każdem razie stoisko te jak '
eksponat? zrobiły wielką propagan
dę Polsce w oczach 1 umysłach tu
tejszego społeczeństwa Dały jas"e
pojęcie Kanadyjczykom o naszem
zmyśle i wytwórczości polskiej
Spodziewać się należy wielkich
rzeczy w następnym 1939 roku Kie
dy z jednej strony zostaliśmy zachę
ceni z drugiej strony nauczeni po
przednimi niedoborami i brakami u
rządzimy następną wystawę lepszą i
wspanialszą a która będzie odpo-wiadać
pod każdym względem jak
nam Polakom tak i tutejszerml spo-łeczeństwu
r
a
w
i