Zwilazkowiec Alliancer, October 17, 1943

              HBHRIHiiHHPHHHMPIiiliMWIlBWWMBHBMHHBM rt4
i
u ji
V 'J 1
fjSTjawSssans
s
rw
!$
aai
IfflgftFj
PIP?
~:€M1 '?
Sm
®y
"HSrikfJfKik i
'V( rffA t t
Sil
Im
?sl
Published cr"tEvery Smdayby
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Organ Związku Polaków w Kanadzie
Wychodzi na każda niedzielę pod kontrclą Dyrekcji
Redaktor Fr Głogowski — Administrator K J Mazurkiewicz1
PRENUMERATA:
Roczna w Kanadzie
Półroczna
[fWojeSatyanncazcyh nZujemdenrocz_yły eh Europie
ADRES:
-- ZWIĄZKOWIEC"
700 Quem 15t "W Toronto Ont
POLSKI
$200
S100
$250
Tel WA 8151
KANADY
05
ZPrćblemem trudnym dla Polaka jest pogodzenie
pewnej dwutorowości jaka zachodzi w jego życiu z
s chwilą przyjęcia nowego obywatelstwa i stałą zmia- -
ną kraju zamieszkania
Problem ten stoi przed olbrzymią rzeszą Polaków
"Morzy wyjeżdżają często jedynie z myślą o zarobko-wej
emigracji i o jak najszybszym powrocie do swej
Ojczyzny Polski po dłuższym tu pobycie zdecydowali
sig pozostać na stale w tym gościnnym wolnym i de
rnokratycznym kraju jakim jest Kanada
Muszą oni swoją "tymczasowość" emigranta za-mienić
na pozycję równouprawnionego członka spo-łeczności
kanadyjskiej Stać się muszą składową czę- -
seią nowego narodu który na ziemi zdobywanej
przez kilka ostatnich stuleci przez Francuzów i An-glików
staje się coraz bardziej krajem przyjmują-cym
nowe formy istnienia Wytwarzanie się bowiem
nowego narodu czego jesteśmy świadkami w Kana-dzie
ma zawsze tendencje wchłaniania w siebie róż-norakich
elementów i stapiania ich w jedną masę o
jpewnym charakterystycznym obliczu narodowym
Ten proces kanadyzowania się jest wyraźnie wi- -'
doczny w coraz to szybszej asymilacji nietylko języ
kowej ale i duchowej naszej dorastającej młodzieży
w Kanadzie
"Jest więc pytanie czy trzeba temu procesowi za-pobiegać
i uważać go dla Polski i Kanady za szkodli
wy? Czy też przyjąć go za proces konieczny i nieu- -
chronny w bliższej czy dalszej przyszłości któremu
przeciwdziałać nie "będziemy w stanie?"
'"Życie otoczenie i pęd do wchłaniania wszystkich
" narodowości w siebie przez młody i prężny naród ka
nadyjski jest za 'silny ażeby mała grupa narodowoś-ciowa
jaką jesteśmy w Kanadzie mogła się temu
procesowi skutecznie oprzeć Możemy pójść jedynie
idrogą taką jaką poszło społeczeństwo w Stanach Zje
'dnoczonych A P to jest stać się składową częścią narodu kanadyjskiego wnosząc do niego wszystkie
swoje wartości kuljmralne i dodatnie pierwiastki ce-chujące
Polaka
Uważając i siebie i swoje następne pokolenia za
"Kanadyj"czyków polskiego pochodzenia wyrobić so-lb- ie
możemy mocną pozycję w środowisku spółecznem
--zachowując jednocześnie w sobie polskość i dokłada
„jąc do tej mozaiki narodowościowej w Kanadzie pol
tska cegiełkę i polskie wzory
Wtedy mieć będziemy i większy wpływ na bieg
spraw Kanady oraz znacznie lepszą służbę wype-łniać
będziemy jako ten pomost łączący duchowo i ma
fcerialnie Kanadę kraj przyszłości świata z Polską
krajem naszego urodzenia i duchową Ojczyzną każde
go Polaka
"Wnieść zaś możemy do kultury kanadyjskiej i dla
tworzącego się młodego narodu kanadyjskiego bog-ate
"wiano A to jest pracowitość i schludność zamił-owanie
do porządku gościnność werwę słowiańska i
pełen ideowości i poŚAvięcenia pierwiastek duchowy
Idealizm oraz zdolność do poświęceń i bohaterstwa
tych tak typowych polskich cech narodowych Um-iłowanie
wolności głębokie poczucie lojalności i odwie
czna tolerancyjność — to dalsze nasze atrybuty u-prawn- iające nas do pełnego głosu w kanadyjskiej de
mokratycznej społeczności
Tym też śmielej jako klasa przeważnie pracują-ca
czy to w fabrykach czy na roli starać się możemy
aby Kanada była zorganizowaną na zasadach równo
ścl gospodarczej i sprawiedliwego dzielenia dochodu
społecznego niż ma to miejsce dzisiaj
Obecny wkład w formie najszlachetniejszego po- datku la-w-i jaką składają nasi bracia i synowie słu-żący
w kanadyjskiej armii lub podatku pracy i co-dziennego
potu poruszającego setki i tysiące zakła-ij- w przemysłowych i użyźniających tysiące farm
uprawniają nas do wysuwania swych żądań i uzys-Mwan- ia równych praw i przywilejów w tym kraju
Stając się Kanadyjczykami potrafimy przez u-trzym- anie szkoły polskiej i odpowiednie wychowanie
naszej młodzieży w duchu naszych tradycji służyć
Polsce dzierżąc wysoko imię Polski szerząc Jej ku-lturę
i pomagając duchowo i materjalnie w każdej po trzebię i na każdym kroku
Tak pojmować musimy istnienie dla nas dwuch
f Ojczyzn — Polski i Kanady
vmrxiąhm&£ fV-a2U- F
C 3537 PAKR AVENUK Teł: HA7623 MONTREAL
C Przyjmuje cd godiiny S-c- iej po poł do9-t- ej wieczorem
_fUft_ft-l- 'l llŁWMllAl l A
--I
— __A_ „ ______ M _ -- -' : - m?m mtranirniyri' HF=sa
Każda GRUPA W MYŚL UCHWAŁY ZJAZDU IWAMwincji Quebec uważając że
NA ZDOBYĆ TYLU CZYTELNIKÓW — ILU LICZY1 Aziać się to będzie ich kosz- -
CZŁONKÓW
Premie Dla Zdobywających Prenumeraty
Każdy z naszych starych czytelników lub Związkowców
który zdobędzie nam trzech nowych czytelników opłacają-- '
cych prenumeratę za rok — otrzyma nagrodę — Piękny
kolorowy portret Gen Władysława Sikorskiego wartości
5150
Premie Dla Nowych Czytelników
Każdy nowy czytelnik który opłaci prenumeratę za rok
otrzyma jako premię do wyboru jedną z trzech książek:
I Drugi Front Powieść z obecnej wojny Tadeusza
Lubicza
II Nowa Polska — Dr W Rosińskiego
III Jak Opanować życie — Dr Radwana
WYPEŁNILI OBOWIĄZEK
i ORGANIZACYJNY
Dalsze prenumeraty na "Związkowca" nadesłali następu
jacy członkowie z Grup torontońskich : Piotr białek z Grupy
1-s- zej Jagielnik z Grupy 1-s- zej A Nosal z Grupy 5-t- ej J
Janik z Grupy 8-m- ej Władysław Wołoszczak Organizator
Z C ma dotychczas rekord w zdobywaniu prenumerat —
oprócz obowiązkowej swej jednej prenumeraty zdobył je-szcze
10 innych stając na pierwszym miejscu w naszym
konkursie
Apelujemy do wszystkich członków o wypełnienie przyję
tego obowiązku Nie jest to żadna trudność przekonać sąsia
da krewnego lub kuzyna aby zaprenumerował ciekawe pi-smo
jedynie za sumę §200 rocznie i otrzymał w dodatku pię
kną nagrodę w postaci ciekawej książki
"Związkowiec czeka na waszą współpracę "Związkowiec"
broni spraw ludu polskiego spraw wychodźtwa i klasy pra
cującej Pomóż swojemu pismu!
Przegląd Prasy Angielskiej
ROSYJSKI DRUGI FRONT
SKRÓCIŁBY WOJNĘ NA
PACYFIKU
"The Evening Telegram"
lozważa pod powyższym tytu
lem że tak wiele dyskusji i
rozmów jest na temat inwa-zji
na Francję przez Alian-tów
i wiele zarzutów ze stro-ny
Rosji że nie otwiera się
drugiego frontu w Europie
któryby skrócił wojnę
Nie słyszy się jednak nic o
Drugim Froncie na Dalekim
Wschodzie który mógłby być
otwarty przeciw Japonji gdy
by Rosja pozwoliła użyć port
Władywostok i "wybrzeża Sy-be-rji
jako bazy dla sił zbroj-nych
Ameryki i Anglji Tokio
jest oddalone jedynie o 640
mil od Władywostoku i było-by
w zasięgu bombowców pod
czas kiedy inne miasta Japo
nji nd
-- v- SvWeryJSMcn i tym i i bra} — i z -'Z-"-£V mogłyby być atakowane
Wojna na Pacyfiku przy-brałaby
całkowicie inny cha-rakter
gdyby Rosja zdecydo
wała się udzielić tych baz —
Oczywiście ze zrozumiałych
względów dla intensy-wnej
walki z Niemcami po-trzebuje
mieć spokój Japo
nji Zacłiodzi jednak pytanie
czy z kiedy Niemcy
zostaną pobite w Europie ze
zwoli na otwarcie fron
na Dalekim Wschodzie czy
też nie?
Zezwrolenie takie przyśpie-szyłoby
niesłychanie zwycię-stwo
na Pacyfiku i ostateczne
zgniecenie żółtego Niebezpie-czeństwa
— "The Eve-- n
i ng Telegram"
REWIZJE NA GRANICY
Coraz częstsze rewizje o
bywateli kanadyjskich przeje
żdżających z Kanady Sta-nów
Zjednoczonych Straż
graniczna sprawdza i
je dokładnie pasażerów auto-busów
i kolei Niektóre gazety
podnoszą z tego powodu stra
szny i krzyk dzieje
się straszna krzywda
stosowane metody Gestapo
"The Evening Telegram"
pisze już ostatnie
wolności osobistej w Kanadzie
ciyneK Który na
jnie Tremblinka — to
było krematorium pale
"agenci" z Ottawy samochcą
cy pozwalają sobie na takie
traktowanie obywateli spo-dziewając
się znajdą kilka
dolarów które podróżujący
zechce przemycić do Stanów
Zjednoczonych I co zresz-tą
istnieją takie przepisy aże
by obywatele dwu ze sobą ży
jących krajów nie żyć
jak obywatele sąsiednich pro-wincji
w wolnym obrocie i
wzajemnej wymianie usług
czy pieniędzy
Pomijając tą kwestję to
prawo jest prawem i słusznie
"Toronto Star" odpowiada na
te zarzuty że jeżeli obywatel
wie że nie wolno przewozić
pieniędzy nie powinien się
dziwić na granicy odbywa
się rewizja Coraz liczniejsze
bowiem wypadki nielegal-nego
przenoszenia pieniędzy
Jednej z kobiet strażnik o- -
są jeszcze bliżej wybrzeży tworzvł doniM-- o siła i-A-
-p łt Y"r? e
mwiej 50 dolaróW które
Rosja
od
chwilą
Rosja
tu
pisze
są
do
rewidu
gwałt że
że są
że resztki
widział
obozu
że
po
mogli
że
są
mierzała przenieść przez gra-nicę
Jak z tego prawo o
nie przenoszeniu gotówki na
drugą stronę granicy jest co
raz surowiej pilnowane
POTRZEBA RASOWEJ
TOLERANCJI
"Toronto Star" stara się ła
godzić coraz to wzmagające
się rozdźwięki pomiędzy lud
nością pochodzenia francus-kiego
a angielskiego w Kana
dzie Na ogólną ilość przeszło
ckoło 11 i pół mil jona ludnoś
ci w Kanadzie jest 3500000
Kanadyjczyków francuskiego
pochodzenia 5S00000 angiel
skiego a reszta innych naro-dowości
Pomimo więc różnicy pocho
dzenia i różnego poglądu na
różne sprawy te naro
nowości współpracować ze so
ba i musi być z obu stron du-żo
wyrozumiałości i wzajem-nej
tolerancji
Ostatnio wzrost wpływów
t zw "Bloc Populaire" nasta
wionego bardzo szowinistycz-ne
w prowincji Quebec nie
wiele pomoże temu wzajemne-mu
zbliżeniu obu ras ostrze-ga
"Toronto Star" Także sa
jiu- JuJle—KLtore organizacje i
F G zanikają w tym kraju jeżeli csiwtrostnanwiciatwjąa skięankaadteygjsokriye prze
terę
żydzi
widać
muszą
JKSaiCS3CK33S30
czme
--Ł? uuj-- ±v x- - w vij tvitiuvtvivr i
— tuiiko wpracy i życia w pro- - - - —-- — — —-- kajj
tern Między innymi projekt
rządowy który chce wypła- -
cać pensje dla dzieci jest kry
tykowany jako mający skrzy
wdzić Ontario na korzyść Que
bec gdzie jest więcej licznych
rodzin i dzieci Opłaty z ogól
nych podatków szłyby na do
płaty do Quebec zarzucają
rządowemu projektowi Onta-ryjczy- cy
To nie jest stanowisko przy
zwoite — krytkuje "Toronto
Star" — musimy bowiem ży
jąc w jednym państwie sta-rać
się o sprawiedliwsze dzie-lenie
dochodu społecznego —
Prowincja Quebec jest uboż-sza
i musimy jej w tej czy in
nej formie dopomóc do lepsze
go zorganizowania się i pod-niesienia
warunków życio
wych
O POLSCE PODZIEMNEJ
"Toronto Star" zamieściło
ciekawy i interesujący arty-kuł
o pracy Polski Podziem-nej
w której pisze o pracy
jaką wykonują drukarze jak
się rozsyła i kolportuje gaze-ty
podziemne oraz w jakich
warunkach odbywają się są-dy
i wykonania wyroków na
agentach Gestapo i kierowni
kach placówek niemieckich
Artykuł ten pełen jest opi-sów
codziennej walki jaką
nawet kilkunastoletni chłop-cy
potrafią prowadzić z okrut
nym najeźdźcą Między inny
mi opisuje fakt kiedy 11-t- o letni chłopiec —i zaczepiony
przez Gestapowca który
chciał go zaaresztować został
poczęstowany ręcznym grana
tem który chłopiec miał ukry
ty w zanadrzu j
Ta nieustanna walka koń-czy
"Toronto Star" dowodzi
7Q fll nmyttrr "T-I_—-
- uiuuai lNieumy zniszczyltit
ziemie Polski i jej miasta o-r- az trzymają lud polski w nie
woli nie potrafią nigdy zła-mać
ducha ludu polskiego
Nowa Książka Pisa- rza Jugosłowian
Trzeci Rok Walki
rowstanczei
(Third Year of
Guerilla)
przez D J Tosevic
Pod tym tytułem ukazała
się starannie wydana w ję-zyku
angielskim 82 stronico-wa
broszura napisana przez
znanego w kołach naszej Po-lonii
dziennikarza Jovana To
sevicza
Tosevicz jeden z -- najżarli-wszych
przeciwników faszyz-mu
i wojujący anty-nazis- ta musiał uchodzić z szeregu kra
jów europejskich w miarę po suwania się agresji niemiec-kiej
W swej prostej a jed- -
7inL-- Tloltlrtl ' celnej v_yjuuwilOSCl 1Książ
ce opowiada przebieg bohater
skiej walki jaką toczą Jugo
słowianie a szczególnie Ser
bowie pod dzielnym swym wo
dżem Michajłowiczem
Wyjaśnia on jednocześnie
zawikłane dla nas stosunki ja
kie panują pomiędzy patriota
mi a partyzantami Znając
doskonale swój kraj i stosun
ki bałkańskie oraz Turcję
przedstawia i naświetla do-skonale
stosunki bałkańskie
Pożyteczną tą książkę war-to
jest przeczytać każdemu in
teresującemu się zagadnienia
mi Europy stosunkami na
Bałkanach oraz nawiąza-niem
bliższych stosunków po- między narodami słowiański-mi
Każdy Polak szczególnie
starać się winien poznać i zro
zumieć naszych braci Słowian
7 południa Książka J Tose-- vi
cza napewno mu w tym po
może Cena tej broszury wy- -
nanej na ładnym kredowym
papierze wynosi 50c
438 Queen W Toronto oddaj go do przeczy--
PANIA SWEMU KOLEDZE
"CZAS" O POL! TYKIERACH
W Winnipeskim "Czasie"
organie Zjednoczenia Zrze-szeń
Polskich ukazał się sen
sacyjny artykuł na temat "je
dnoczenia" Polaków przez po
litykierów liberalnych na te-renie
Kanddy Oto co pisze
"Czas
my „„
i
i
- „
"Liberalni politykierzy chce Polonii robić "t-czunai-a
okazywać chęć "jedjery" polityczne i '[
" " " --- I - - V 151W7WJ--
n-7_- 7' Ty 7- - __ _ "' noczemu ruiuhuw nuiiuuyj- - r--- - wintu się "(Jzno"
skich Czy chcą w ten sposób szQc dalej w ten sposób-- '
_ --T- --7: j: ij~i„ a is' zmuuutzuwuo ruiut„uw xłuiu- - tw-- uuz-imy więc że Pn J
uyjstitut JJU oioujkj ciiuiua 11 niuiAy yuz wozyiisobiei
przeciwko innej partji polity ty w jaki sposób nalebi "!
cznej czy też przez tą nie cze raz "zjednoczyć" '
rozważna grę zrazić sobie zu
pełnie i polską grupę wybor
czą? Poco urzędnicy tacy i in
ni mieszają się do spraw któ
ruch nie rozumieją? My nie
chcemy aby nas organizowa-li
urzędnicy polscy ani też nie
chcemy aby nas organizowa
li urzędnicy kanadyjscy Po- -
lacy w Kanadzie są już zjed
noczeni dostatecznie i {ak jak
warunki na to pozwalają Po
lacy kanadyjscy wykazali iv
zasie tej wojny swą zwartość
posiadają doskonały rekord
pracy stoją jak jeden mąż za
wysiłkiem wojennym Kanady
i Aliantów więc poco ich z
góry jeszcze raz "jednoczyć"
to na rozkaz Chęć organizo
wania nas na rozkaz z góry
uważamy za obrazę całej Po-lon- ji i tłumaczymy sobie tyl-ko
tem że istnieją jakieś za-kryte
cele polityczne aby nas
komuś podporządkować"
Tak jak orientujemy się
Uczestnicząc w Zjeździe
Walnym Związku Polakóiu w
Kanadzie a potem czytając
[pokłosie ze Sejmu w Bostonie
najpotężniejszej polskiej or-ganizacji
na świecie jaką
jest Z N P w Ameryce za-uważyć
mógł każdy jak
bne w treści i duchu były obra
dy
wielkiej patriotycznej i
kraty cznej organizacji- -
jest N
Oto ideowe i programowe
uchwały — według ujęcia
"Dziennika "Związkowego" ja
kie powzięto na Sejmie iv Bo
sionie
"Bardzo silnie i stanowczo
opowiedział się Sejm Dwudzie
ty Dziewiąty nienaruszal-nością
granic Rzeczypospoli-tej
Polskiej z roku '1939 i wy
stąpił przeciw roszczeniom
rytorjalnym kosztem Polski
Dalej opowiedział się Sejm
29-i- y za podtrzymaniem za
wszelką cenę polskości na zie
mi amerykańskiej pielea- -
nownmem języka polskiego w
domu i -- w szkolp i nwmi i
walki na ziemi amerykańskiej
o polskość i o sprawę polską
Silnie i stanowczo Sejm o-świa- dczyl się za harmonijna
współpracą z innymi organi-zacjami
polskimi w Stanach
zjednoczonych
Podtrzymał też Sejm bezo- -
jjeuicyjnte Kząd Polski w Lon
dynie jako prawną reprezen
tację narodu polskiego i wez- wał nie tylko Związkowców
ale i całą Polonię Amerykań-ską
do zwiększenia ofiarności
na pomoc Polsce gdyż zbliża
się-c-hh- pxwr„ill~fai„n kiedy vdoomPooclsxkni amrooi
aowi polskiemu siać rnbni- - w formie żywności i odzieży" Jeżeli więC przypomnimy sobie uchwały Z w któ '? ocfywuseie w znacznie mnie
s- -e skali może działać na te
renie Kanady to nasze uchioa slyyujępteo wpodreozbonleujcjęlinzjjiazdSopwraa wa nienaruszalnnśr- - ?„„„
roistci współpracy z legał--J
LUSCOE
559 Bathurst Street
w Winninpm
na grupa tak zwana "tri-wskn-
" MAm 7„„- - ?!&
pod swoim patronatem
koto przedstawić siebie}
reprezentantów całej p0i omu Księzo ftp
za-n- a na
'łir'r1
chcą Pi
tIC0t
R
U"-"l!-
kanadyjską aby mieć 1
ii oifł1-f- r - t__ i
zu
zonych % w swojej partu
dbywozrakporojwedadnzeijć tyPlokloonię nvy piej zrobią gdy nahjcli
zaprzestaną tej tajemnic
arii Pnlniiin l-n- n:i
dwie olbrzymie orgnl
zacje centralne świeckie
rc dopiero co odbyły 'smj(
konwencie które zastanawk
ty ne już nad jeszcze jednm
jednoczeniem
'
i lepiej będiit
-- knajdokładniej poinform-ować
te dwie organizacje o M komu właściwie w tej cdii
-- _ _ 7_ _ irza cnoa7zi t
uucicuuysmy % my za "Ci
sęm" zapytać także — Km
ty na stół panowie! Kto
ki ma w tym interes? Spian
taka nie może się odbymćh]
nie jak sprzedaż bydła n
czarnej giełdzie Polonia m
prawo wiedzieć co się za fp
kryje
SIŁA W LUDZIE
podo
zna
ij
nym-Rząde- m R P
wa polskich zbiórk
funduszów aby nieść pomoc
z chwilą zaistnienia nodku
ści pomocy ludności iv Polm
— oto program iv symuń
współpracy z Ojczyzm
Polską jaki zakreślił na mj
bliższą przyszłość XI-t- ij Zjad
Z P w K do obrad tej Walny Z P w K
demo
jaka
Z P
Wi
za
te
za
minA
P
hyprliif
mtji
siada
iozbiń
szkól
naszą
Tak jak Związek Naiodo- -
wy Polski budował swą sity
na demokratycznych i szcz-erze
polskich fundamentach
służenia uczciwie wycliod'- -
twu tak samo Z P w K sią
pracę opiera na 'polskim l-udzie
na pracy dla jego dobra
i na szczerze demokratyc-znych
podstawach
To też podobieństwo uch-w- al
Zjazdu Z P w K do pó- -
niej odbywającego się Sejm
Z N P to nie czysty preips
dek To znak że nasza organ
zacja ivybrała drogę słuszną
jedyną Drogę lojalnośn
dla swej przybranej Ojczyzny
Kamdy drogę służenia spra
wom wychodźtwa w hanu-dzi- e
i drogę jiomagania ludo
wi Polski w odzyskaniu nu-podległo-ści
i odbudowania de
mokratycznej i ludowej Ojczy
zny
Taką drogą krocząc iiapw
no osiągniemy swój cel i'
nocząc szerokie rzesze Polonu
w Kanadzie pod naszymi
sztandarami na których z-awsze
przyświecać będą nam
hasła Związkowe "Braterst-wo
Tolerancja' i Oświata" dh
mas ludowych Bo siła PolsM
w jej ludzie spoczywa
3CX£SSC3C3CX3CSSWSCV'
POLSKA GODZINA
RADIOWA
We wtorek-- 19 października y
godzinie 1030 wieczór ze £'a
cji C H M L — 900
Posłuchaićie orkiestry dziaW
Związkowej z Brantford i jej P
testu przeciw mordowaniu dztf
ci polskich przez Niemców
MEDICAL
f5
COMPANY
Toroto Otf- -
1
a