Zwilazkowiec Alliancer, October 23, 1938

              3
331
io-"- mi
iła
do
aż
ve
ra
Z3
e
-- I?" "?yar ~c32G33Kor2i2Sa n ' j r i far "WSTg" £" r-9-
"?— M ~y i 1
£1
1
Nr 43
§35=
!
Ottawa u_nt
polska wyprawa naukowa zlożo
ja z docenta Dr T Jaczewskiego
kierownika Państwowego Muzeum
Zoologicznego w Warszawie oraz
Dr B Feliksiaka asystenta tegoż
Muzeum która przybyła do Halifa
ju w dniu 6_go sierpnia br dokona
)a w ciagu miesiąca sierpnia i wrześ
nia br kilkunastu podróży badaw
crych na terenie Nowej Szkocji i No
A--
ej Fundlandji oraz zebrała boga
te zbiory zoologiczne
Uczeni polscy zwiedzili następują
ce okręgi: Truro Merigomish Pic-t- u
North Sydney Windsor Anna
polis i Yarmouth w Nowej Szkocji
następnie przeprawili się do New-foundla- nd
gdzie przeprowadzili ba
dania naukowe w okolicach St
John's Port _ aux _ Basąues St
Georges Corner Brook Deer Lakę
Grand Falls i Terra Nova Zwiedzi
li ponadto francuskie wyspy — St
Pierre i Miąuelon
Należy podkreślić że w czasie tej
podróży polska wyprawa naukowa
spotkała się z całkowitą życzliwo-ścią
i doznała niejednokrotnie opie
ki miejscowych władz zarówno ka
nadyjskich jak i nowo-fundlan- dz
kich które Konsulat Generalny R
p w Ottawie poinformował o przy
byciu i charakterze wyprawy i któ
re okazując zrozumienie dla nauko
wej misji polskich badaczy starały
się usunąć przed nimi wszelkie trud
ności i okazywały im dużą uprzej-mość
— Równie życzliwe stanowi
sko i zainteresowanie znalazła wy_
prawa polska wśród osób prywat-nych
z którymi miała okazję spot
kać się w czasie swej podróży
Prof Dr Jaczewski i Dr Feliksiak
mieli zamiar w ostatnich dniach
września zakończyć badania nauko
we i powrócić do Halifaxu skąd od
płyną do Polski okrętem MS Bato-ry
Linji Gdynia Ameryka zabiera
jąc w 10 skrzyniach plony swej pra
cy w postaci okazów zoologicznych
które zbogacą zbiory Państwowego
Muzeum Zoologicznego w Warsza
wie
Osiiawa Ont '%A
Wybuchł tu odruchowo strajk w
"Ontario Steel Products Co" w fa
bryce tej wyrabiane są przeważnie
części dla "General Motors of Cana
da i dla Chrysler Corp"
Robotnicy zarzucają zarządowi tej
fabryki złamanie umowy z robotni
kami Strajk wybuchł solidarnie pi
kieta rozstawiana robotnicy trzyma
Ją się dzielnie Ostrzega się wszyst
kich po zamiejscowych robotników
o nie zgłaszanie się do tej fabryki
gdzie trwa strajk
Do kościoła United Church przy Sim
coe St zakradł się złodziej wieczoro
wą zabrał na
wmw
Polesie położone daleko na wscho
dzie Polski wybiega po za nasze pań
stwowe granice w głąb Rosji Pole
sie więc W mniejszej części
do Polski a w większej do Sowie
tów
O fantastyrznej tej krainie mówi
ł!c dozo porównuje się nawet to
wszystko co jest nędzne do Pole
sia "błota jak na Polesiu" "chudy
jak Toleszuk" ltd Powiedzenia te
tie świadczą wcale że życie płynie
na Poiesju łatwo
W niektórych okolicacn otoczę
nych zewsząd bagnami ludzie tak
żyją jak żyło_ się wieleset lat
Patrząc wiec ria całą kulturę Pol
leszuka na jego sposób orania ziemi
podbierania młodu z barci plecenia
łapci na taniec wesele chrzciny itp
— możemy nieraz i dzisiaj zaobser
wować to — co charakteryzowało
da-vny- ch Słowian
Nic dziwnego gęsty łańcuch ba
EUH i lasów nie przepuszczał tego
Wszystkiego co stworzyła cywiliza-cja
s o y? ""' 1 " fi
~
ną w dzień w sumie $10000
Zbdziej zakradł się do kościoła
oknem z piwnicy
St Catharines Ont
Dotychczas nie wyśledzeni złodzie
je zakradli się w nocy do filji "Im-perial
Bank of Canada" w miejsco
wosci Jordan Station
Gdzie po rozpróciu ogniotrwałej
kasy zabrali z niej $80000 nie pozo
stawiając najmniejszego śladu
—
Sarnia Ont
W ubiegłą sobotę został tu oficjał
pie otwarty most dla ruchu kołowe
go pmiędzy Kanadą i Stanami Zjed
noczonemi
Otwarcia mostu dokonali Premjer
Hepburn i gubernator Michiganu
Murphi j 'a £
Fort Frances Ont ~"
- Po raz pierwszy w hislorji zachód
niej prowincji Ontario wydażył się
tu wielki i tragiczny pożar lasów
gdzie zginęło 14 osób włącznie dwie
matki dziewięcioro drobnych dzie
ci bądź to od samego ognia lub od
duszącego dymu i ściśnionego powie
trza na przestrzeni 50 mil kwadra
towycn na pomoc od powyższej
miejscowości
Największe ofiary poniosła partja
uciekających którzy w wielkim po
plochu uciekali ze swoich palących
się domów na przełaj przez pola nie
mogąc się wydostać z ogniowego
pierścienia i dusznej atmosfery
Władze przypuszczają że ofiar w
ludziach będzie więcej jak jest po
dane na podstawie telegraficznych
doniesień
Ze wszystkich stron prowincji wy
siano ratowników jak i aparaty do
gaszenia ognia Wszystko natrafia ni
wielkie trudności gdyż powietrze
na kilka mil w koło jest przepojony
wyziewami dymu a które utrudnia
jaką taką akcję
Władze leśne jak i ratownicy czy
nią nad ludzkie starania nieść po
moc ludziom odciętym ze wszyst
kich stron od ucieczki
Fort William Ont--
Szesnastoletnia Doris Coburn
wieższona była przez 9 godzin na su
chem drzewie nad przepaścią 800
stóp głęboką Którą udało się ura
tować w sam dzień dziękczynienia
zi
Panna Coburn jest wielka taler
niczka i wybrała się na miejscowe
góry w celu zwiedzenia ich w cza
sie przejścia ważkiej przełęczy ob-sunęła
się pod nią ziemia gdzie za
czela lecieć w dół aż zawisła nad
przepaścią na usychającym drzewie
spostrzeżono jej nie obec
ność w domu zarządzono natych
miast pogotwie które znalazła ją
porą i całą kolektę złożo siedzącą drzewie
v tw1
należy
temu
Kiedy
~~J--—
"'ly'1 -- %'uvłVJ
y ---'- --"-
Nie szedł więc na Polesie średnio-wieczn-y
zakonnik ani urzędnik kró
lewski a później ani komornik sek
westrator policjant ksiądz ani na
uczyciel
Któż więc miał przynieść wieści
o tym że się używa zapałek do roz
palenia ognia o tym że Polska jest
niepodległa o tym że gdzieś w Hisz
panjł toczy sie-wojna-
?
Dziś komisja poborowa z trudem
wybiera nieliczny procent chłopców
poleskich zdatnych do służby woj-skowej
Ci wrócą z wojska z wielo
ma wieściami o cywilizacji która
powoli będzie się wsączać w osiedla)
wsie i futory poleskie
Ale i ten proces będzie trwał bar
dzo długo Cóż bowiem z tego że Po
leszuk wie o istnieniu zapałek kie
dy są dla niego za drogie Pozcsta
nie wiec przy swoim krzesiwku i nu
bic i wiele lat jeszcze Deazie am
zapalał ogień w wielkim piecu ii
przykurzał fajkę
Zresztą Poleszuk wierzy ze o
gień dobyty z krzesiwa jest ogniem
"ZWIĄZKOWIEC PAŹDZIERNIK OCTOBER23 — 193S wiadomości kan"amdyjskie
'"''''v-vragg- B
Kobieta Na Polesiu
St Joseph de1 Beauce Que
W tutejszem miejscowem sądzie'
(została skazana na śmierć --JOto let
nia farmerka Achille Grondin oskar
żona o strucie swego męża arszennL
kiera
Sędziowie przysięgli po wysłucha
niu kilka dniowego oskarżenia uda
li się z sądu wprost do kościoła —
gdzie modlili się prosząc Boga o nad
chnienie ich boską sprawiedliwo
ścią a po powrocie do gmachu są
dowego wydali jednogłośny wyrok
śmierci ra podsądną
Wkrótce odbędzie się drugi pro-ces
drugiego męża skazanej które
mu władze sądowe starają mu się do
wieść współudział w tej zbrodni
Sprawa ta budzi wielką sensacje w
tutejszych okolicach pomiędzy spo
łeczeństwem francuskim
'Yiimipeg Man
Podług doniesień prasy z Zacho
du w połowie ub tygodnia zanotowa
no ponownie szereg pożarów lcś_
nycluw północno wschodniej części
Manitoby Nieostrożność przy pale
niu słomy i ściernisk spowodowała
ostatnie pożary które mgą koszto-w- aj
prowincję nieobliczone straty
Najwięcej zagrożoną miejscowo
ścią z końcem ub tygodnia było mia
steczko Elma Man i okoliczne o-sie- dla
Zagrożone były również rej
zerwały leśne obok Sandilands
Szereg osiedli farmerskich padło
pastwą płomieni które wzmacniane
silnym wiatrem niosły spustoszę
nie na przestrzeni kilkadziesiąt mil
Wobec niebezpieczeństwa jakie za
grażało innym miejscowościom zor
ganizowano na prędce oddziały ra-townicze
po kilkaset osób w każ
dym które czyniły często nad ludz
ki wysiłek aby ratować zagrożone
osiedla ludzkie W pewnej chwili zo
zmianą wiatru zagrożona była miej
scowość Hadashville gdzie zamiesz
kuje znaczna Jiczba Polaków
Pod kierownictwem strażnika A'
B Jacob'a zorganizowany został du
ży oddział ratowniczy okolicznych
farmerów który miał za zadanie u-rato- wać
od ognia ponad 2000 kor
tów drzewa przygotowanych do wy
syłki z terenów leśnych obok miej
scowości East Braintrec
Pastwą płomieni omal nie padło
miasteczko Molson na prędce zorga
nizowana straż pożarna składająca
się z mieszkańców Molson i Lac du
Bonnet uratowała jednak tą miej-scowość
od zagłady
Pożary na północy dały się rów
pież odczuć i mieszkańcom miasta
Winnipegu i St Boniface albowiem
gęsty dym spowodowany pożarami
poprostu przykrył te miasta przez
kilka godzin zasłoną pod którą było
ciężko oddychać
Pomimo lego że ostatecznie ujęto
rozszalały żywioł pod kontrolę jed
O'Ccn0sezM
"żywym" 'bożym" i zawsze chętniej
go będzie używał — chyba że straci
wiarę w specjalną moc "żywego bo
skiego ognia"
Najwięcej jednak dawnych zwy
czajów zachowały kobiety na Pole-siu
Wszystkie czynności spełniane
przez Poleszuczki„otoczone są atmos
ferą przesądów i zabobonów Czy to
pieczenie chleba czy zwykłych co
dziennych potraw czy tkanie płótna
czy rodzenie dzieci — wszystko mu
si odbywać się z zachowaniem staro
dawnych zwyczajów
Zwłaszcza intymne życie kobiety
obfituje vr wiele zabobonów Z jed
nej strony otoczone wstydliwą ta
jemnicą z drugiej bogate w szale
nie skomplikowany syptem zama
wian przeszeptywań Trzeba być
kobietą wielce "umną" żeby nicze
go nic zapomnieć z rytuału zabobo
nów
W wiele takich bardzo charakte-rystycznych
i niero zumiałyeh dla
mas praktyk obfituje okres rodzę
nia
Kobieta sposobiąca się do porodu
jest na Polesiu jakby wykluczona
z grona normalnych osób Przed cię
iamą chowa się wiele rzeczy po- -
inafc istnieje obawa żg w razie sil
niejszego wiaru może nadal istnieć
niebezpieczeństwo rozniecenia no_
wych pożarów Jedynie większe o
pady deszczowe mogą natychmiast
usunąć obawę dalszych pożarów
Regina Sask
W tym celu aby zabezpieczyć far
merów w Saskatchewan a na pierw
szem miejscu tych co korzystali z
zapomogi rządowej przed niepożą
danemi następstwami z powodu ob
ciążeń dłużnych lub jakichś innych
zobowiązań rząd prow Saskatche
wan wydał na podstawie ustawy o
bowiązujące rozporządzenie na pod
stawie którego odkłada się wszyst
kie inne poprzednie długi lub jakieś
inne w tem zrozumieniu zobowiążą
pia stawiając na pierwszem miej-scu
zabezpieczenie farmera i jego
rodziny zanim będzie on powołany
do spłacania danych zobowiązań
Na podstawie tego rozporządzę
ma farmer będzie mógł wywiązać
się ze swych innych zobowiązań po
załatwieniu następujących: —
1 Zapłacenie wydatków polączo
hych ze żniwami i młocką
2 Zabezpieczenie się i swej rodzi
ny co do utrzymania do jesieni 1939
roku
' 3 Zabezpieczenie się co do paszy
dla żywego inwentarza i dostatecz
ną ilość zboża na zasiew na rok 1939
„ 4 Opłacenie jednorocznego podat
ku
Pozatcm rozporządzenie przewidu
je że dany farmer powinien się za
bezpieczyć aby mieć odpowiednie
fundusze na inne konieczne wydat-ki
do sprawnego prowadzenia swej
gospodarki
Rozporządzenie to ma również na
celu danie słabiej finansowo stoją
cym farmerom stania na własne no
gi i uniezależnienia ich od tego stop
nia aby byli w stanic prowadzić swe
gospodarstwo nie oglądając się na
pomoc rządu lub danego municy
pału
' " Konstrukcyjna działalność Dorni
nion Electric Power Limited z głów
nem biurem wEslevan Sask przez
ostatnie dwanaście miesięcy została
powiększona na rozległe tereny 1
KJ o
WYTNIJ PRZYŚLIJ DO
ca
X KREW
NERKI
PĘCHERZ
ŻOŁĄDEK
STOLEC
ŻÓŁĆ
NERWY
REUMATYZM
BÓLE
NIEMOCE KODIECE
KATAR
HEMOROIDY
NAZWISKO
ADRES
o-cia-oE3(HEii-
(i-cn=
traw nie pozwala jej przecho
dzić przez orną ziemię stan
skaziłby te chronione rzeczy
Dlatego nadchodzi chwl
la przyjścia dziecka na świat kebie
tawychodzi z chaty schować się
od ludzi ze swym wstydem
Często rodzi gdzieś w stodole
we własnym podolku o własnych si
łach przynosi dziecko do chaty
I tak może jest lepiej niżby mia
Jy pomagać jej "babki" i szeptuny
bowiem że w myśl jakichś
przepisów ugniata się piersi rodzą-cej
— co czasem kończy się śmipr
da
A trzeba później dopilnować"
wykonania zabiegów magicznych
mających na celu uchronienie dzie-cka
od głuchoty ślepoty żarłoczno
id głupoty itp
trzeba wypić na tamto spój
rżeć i po trzykroć splunąć tak nie
można przejść progu tak a nie ina
czej trzeba położyć dziecko (głów-ką
do północy) wszystkie matki
wykonują to w trosce o Sego przy
szłość
rMyliłby się ktoby przypuszczał
że kobieta poleska żyje tylko przesą
damL Kobieta ta mimo swej całej
przedstawia się w wydatkach na ten
przyznaczony w sumie ponad
tysięcy dolarów Najwięcej wyda
no na kontrukcję rozszerzenia sieci
siły elektrycznej na odcinku Este- -
Bienfait
Dwa lata temu zainstalowano w
elektrowni w Estevan jednostkę
turbo generatora na 1500 kilowa
tów usuwając mniejszą jednostKę
która okazała się nie wystarczająca
wobec zwiększającego się zapotrze
bowania na prąd elektryczny W o
becnym roku zawarto umowę z We
Coal Co w robij to z potrzeby własnej egzysten
ton na podstawie której Domimion
Electric Limited otrzymała
do użytku nowy kocioł w sile 500 ko
riT jaki był tam zainstalowany rok
temu Wynajęto budynek elektrow
ni tej samej kopanji i wstawili tam
turbo generator na 500 kilowa
tów który zwiększy silę elektrow
ni w Estevan i umożliwi lej kompa
nji danie lepszej obsługi kopalniom
na terenie Taylorton
Puszczenie w ruch fabryki
sowanego węgla t zw briąuets w
Taylorton która była nieczynna od
kilku lat jest jedną z przyczyn wiek
szego zapotrzebowania na prąd ciek
tryczny
Nowa kopalnia węgla pn Wilson
jaka jest obecnie w trakcie ukończę
nia kosztem $75000 która jest po
łączona z Bienfait Coal Campany bę
dzie dedatkowym odbiorcą siły c-lcktry- czncj
Edmonlon Alta- -
W tutejszem sądzie glówncm —
George Torjusson przyznał się do
zarzuconego przestępstwa w podrą
bianiu banknotów kanadyjskich
Od dłuższego czasu władze prow
Alberty wpadły na trop świetnie
podrabianego naśladownistwa walu
kanadyjskiej Przeważnie sreb
noj Zaczęfp obserwować wszyst
kio pieniężne rynki 1 wielkie han
skąd pieniądze te nadchodziły
a w końcu areszlowanoTorjussona
Oskarżony jest gisercm pozostają
cym od dłuższego czasu bez pracy
Oskarżony przyznał się że wyrabiał
monetę od $35 do $40 dolarów mie
siecznie które zaraz puszczał w o- -
TEN KUPON I NAS
Zakreśl mlejice x na chceiz być leczonym
się
bo jej
' też gdy
by
i
Bywa
- '
ile
To
—
cel
sto
van _
-
-
—
pra
i
v
ty
dlc
BÓLE OLOWY
MIGDAŁY
NADMIAR WAGI
NIEODMIAR WAGI
KASZEL
ASTMA
ZAPALENIE
OSKRZELE
ETC
P fTH
wiary rządek
rodzonych przede wszystkim wic
w wyniki swej pracy
więc wytchnienia —
Już kilkuletnie dziewczynki za
bawy wprawiają w przędze
przędą już na
całego — do 20 godzin
W swej pracy
Poleszczuczka inne
go życia Im więcej utka przed wyj
ściem zamąż tym więcej będzie póź
niej miała
tylko ma już jedno dzie
cko cała praca idzie na ubra-nie
i okrycie dziecka międzycza
i o musi pamiętać Pćki
więc młoda z całym zapamięta
nlem bo co utka będzie jej dobro
bytem
Czasami wolno tkać
innego robić — "święte wieczory'
pozwalają na zabawę Doczki —
dziewczęta na Polesiu występują
w w całej okazałej i dumnej
svj krasie
Trzymanie figury w tańcu ma du
żo dostojeństwa u dziewcząt pole
Tańczą z takim namaszczałem
jakby sprawowały jakiś święt7 ob da
Stronica 3cia
bieg zarabiając tym sposobem na u
trzymanie swojej rodziny W
szem ciągu zeznał że podług jego
obliczenia mógł najwyżej zrobić i
puścić w obieg $2000 gdyż książek
prowadził
t
Turjosson został skazany na 4ry
lata ciężkiego Po ogłoszę
niu wyrokuTurjosson zwrócił do
reporterów gazet prosząc o
blikowanic jego prośby do wszyst
kich tych którym spowodował
tę malcrjalną a przeprasza
i prosi o darowanie mu winy gdyż
sterji Dominion Taylor!
Power
WĄTROBA
ROBAKI
dziennie
cji jak z zamiaru oszukańczej
Departament skarbu prowincji Al
berta zainaugurował w piątek nowy
program kredytowy mający na ce
lu zwiększenie w prowincji siły na
bywczej podniesienia produkcji i
sprzedaży towarów w tej prowincji
produkowanych
W tym celu otwarto na początek
w różnych częściach prowincji pięć
t zw domów kredytowych
filiami departamentu skarbu
a mianowicie w Grando Prairie An
drew St Paul Rocky Mountain
House i Killan W tych domach tak
kupcy jak 1 osoby pojedyncze mogą
otwierać swoje konta Za
zdeponowaną w nich otrzymywać bę
dą t 2W "vouchcrs" za któro będą
mogli kupić wszystko czego im
ba a do każdego z nich jest
bonus w wysokości 3 procent Gdy
jednak ktoś chciał z powrotem
wyjąć gotówkę wtedy dom kredy-towy
potrąca mu z lego dwa procent
czyli za każdego dolara otrzyma ty)
ko 98 centów l
Monistcr robót publicznych p V
A Fnllow oświadczył w związku z
tym że z chwilą gdy ten system
dylowy wprowadzony zostanie w ca
łej pełni w życie — "nasz dług pro
wincjonalny okaże zwykłą boga
tclą i zniknie jak mgła przed pro
wschodzącego słońca"
WSZYSCY TOLAOY DAJĄ
NAIHJUDOWE DOMU I JA NIE
- JEST MACOCIIYJ sBMimiagigsgBBa
ffl rrar flrfD£taQ 'hdwiry J£JJ IP tlLkJ yjLLyi J
SKÓRC
NASZE LEKARSTWA ZIOŁOWE DADZĄ
DOBRE ZDROWIE
PISZCIE LUH PRZYCHODŹCIE PO
IJEZPLATNE PORADY DR THUNA
HEUIIAL REMEDIES
1425 Main Street — Montreal Quc
GODZ UIUKOWE: Od 9-- cj — 9-- cJ wieczorem
W NIEDZIELĘ: Od 12-- ej w polud — 3-- cj po polud
naiwnej w pomoc sil nad przy I W tym sposobie tańczenia
rzy
Pracuje bez
dla
się
niu Kilkunastoletnie
ciężkiej znajduje
młoda nadzieję
Skoro
jej
W
sie mężu
tka
nic ani nic
czy
li
tańcu
skich
dal- -
nie
więzienia
się
ich opu
stra
których
będą-cych
gotówkę
trze
dodany
by
kro
się
mlenlaml
NA
OD
rano
się
DnrumaniiaEunti
edezuwa się wicie godności kobiecej
Przy jednostajnej pracy przędze
"la lub tkania Poleszczuczka chęt-nie
śpiewa Czy młoda czy stara
zawsze znajdzie odpowiednią piosen --
kę Młoda oczywiście śpiewać będzie
o swym kochaniu:
"Szumiał wcrbl koniec hrebll
szczo ja nasadziła
Niema moho mlleńkoho
szczo ja polubiła"
Szumią wierzby w końcu grobli
com je posadziła
Nie ma mego najmilszego
com go połubiła
W całym źydu rodzinnym na Po
lesiu kobieta zajmuje bardzo ważne
miejsce Odbija się to zwłaszcza w
obrzędach rodzinnych jak wesele
czy thrzdny
W cbrzędach tych babki staro-ścinę
matki grają naczelne role w
obrzędzie
Pomimo wielkiej nędzy Poleszu
czki niechętnie wychodzą za mąż po
za obręb swej wsi nie mówiąc już
dalej Woła pozostać tu gdzie się u
rodziły choć bardzo ciężko trzeba
walczyć na Polesiu o prawo do ży
IłnSsiJł
i -
fi
M