Zwilazkowiec Alliancer, November 27, 1957

              mm
mmi
łftPw' IF??-5'- -' Bfói
fc'
ffasll34lrI5fej fef
SSSOT
Iwmą
IlIrKtfKi~S£tlK4VJJ ttSfcJKtt 1" r fł 1"if - '&B&Pffii ś&mmmMi ki&imm &f-- $d-m- w itmri?1
SkmSm
fwmm
ti"w II
s&jwjs&m
f U f ? fykff " 5W
v &
#n
MM I Hi
i E&S
i "--7Jf
-- W y?
'%M i--i
liiif#i:!!
wsm imsmm bWWw&$&ld%t
mmmm:
it-Mmw- m'' mmmm tełfil
Mwplił tflit i
Wifm
i
filii i
iftlffff "
m wfa
#1P
ja!Iń 113? ( itW
tfi isłłttfi S5MF3KMK
raWt
iSSff-- ? wstvrJi5 J
liii
lsimili
'w
[a1
fSł 4511 ifefet(ftM5 mmiwm1m14
"Związkowiec" (The Alliancer) I cl LE 1492
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Orcn Zwląiku Polaków w Kanadzie wydawany pnet Dyrekelt Pruową
PRENUMERATA
W Stanach Zjednoczonych
i innych krajach CfiOO
Pojedynczy numer - 10?
Redaktor F Cloflowikl Kltr Drukarni
Roczna w Kanadzie $450
Półroczna $275
Kwartalna $150
147S Queen Sfreef Wesf
Authoriscd as Second Class Mail
i Kltr Adm
JESZCZE JEDEN WYŚCIG
Stany Zjednoczone państwa zachodnie podjęły z ZSRR nie
tylko wyścig zbrojeniowy lecz i pokojowy na odcinku szkolnictwa
Brzmi to wręcz niewiarygodnie Jakto czyżby szkolnictwo na Za-chodzie
w państwach posiadających za sobą wiekowe tradycje
kulturalne szkolenie miało znajdować się na niższym poziomie
aniżeli zacofanej Rosji? A jednak na niektórych odcinkach
istotnie tak jest
Nie chodzi tutaj bynajmniej ilość analfabetów lecz me-tody
szkolenia w wyższych klasach szkół średnich szkołacn facho-wych
i wyższych Dalej stosunek do wszelkiego rodzaju insty-tutów
badawc-70-naukowyc- h i jego pracowników
Wiadomo było wszystkim ze bolszewicy zerwali ze starym
rosyjskim systemem nauczania że umasowali szkolnictwo Wska-zywano
iż jest to wręcz naturalne zważywszy iz Rosja carska była
państwem olbrzymiej ilości analfabetów natomiast wartość
fachowego wyższego szkolenia stawiano pod znakiem zapytania
Nipnmal zpodnic twierdzono że wDrowadzenie czynnika polity
cznego partyjno-kontrolneg- o nie
zen farsę lyiKo poszczególni uczeni na zacmuzie mieu uuwagę
wypowiadać odmienne poglądy Owszem uczeni poddani zostali
ostremu rygorowi partyjnemu obniżono nauki humanistyczne
nawet spaczono je ale mimo wszystkich trudności i przeszkód
sowiecki personel naukowy pedagogiczny pracuje wydatnie osią-ga
rezultaty i przygotowuje nowe młode kadry
Wielu znakomitych uczonych sowieckich przypłaciło życiem
wieloletnim więzieniem swój opór wobec doktryn komunistycznych
ale inni bądź przetrzymali prześladowania bądź potrafili się przy-stoiowa- ć
do istniejących warunków wykorzystać je nawet dla
badań naukowych Zresztą władcy bolszewiccy przykładali różne
miary do naukowców W stosunku do jednych zachowywali więcej
aniżeli umiar przymykali nawet oczy i uszy gdy chodziło ich
prywatne życie Tę metodę stosowano w pierwszym rzędzie wobec
tych których prace związane były rozwojem technicznym kraju
ZSRR wprowadzi! dziesięcioletnią szkołę w miejsce dawnej
szkoły podstawowej (czteroletniej)' i ośmioletniej średniej Z pro-gramu
nauczania usunięto oba przedmioty klasyczne: łacinę i
grekę natomiast położono nacisk — obok historii rewolucji partii
ruchów społecznych — na przedmioty techniczne Usunięto rów-nież
z większości szkół języki obce i wprowadzono je jako obo-wiązkowe
w szkołach wyższych Każdy student w zależności od
kierunku obranego musiał zapoznać się zjakims językiem obcym
W każdym bodajże mieście obok ogólnych szkół 10-ci- o klasowych
utworzono szkoły zawodowe specjalistyczne których zadaniem
było przygotowanie nowych kadr wysoko kwalifikowanych robo-tników
przemysłowych Ten typ szkół ma charakter burs gdyż
młodzież spędza w nich — za wyjątkiem krótkich wakacji — cały
okres szkolenia Otrzymuje umundurowanie wyżywienie i mie-szkanie
W okresie wakacyjnym letnim pracuje w fabrykach
Z tej grupy powstały' następnie poważne kadry wyższego
personelu technicznego Władze sowieckie bowiem zachęcały i
ułatwiały wychowankom tych szkół studia dokształcające: kores
pondencyjne wieczorowe a wielu uzyskiwało nawet urlopy dla
pełnych studiów bądź na poziomie uniwersyteckim bądź tak zwa-nego
technikum Ustawodawstwo sowieckie przewiduje obowiązek
objęcia pracy zarówno przez absolwentów szkół zawodowych jak i
wyższych w miejscach przez władze wyznaczone W ten sposób
regulowały one przypływ fachowców specjalistów tam gdzie
istniał brak Wielka sieć instytutów badawczo-naukowyc- h otrzy-mywała
regularny dopływ z wszystkich wyższych uczelni
Podczas gdy studia humanistyczne znajdowały się w kajda-nach
inne dyscypliny naukowe jak matematyka fizyka chemia
medycyna i pokrewne rozwijały się swobodnie Składano obowiąz-kowy
ukłon pod adresem partii systemu i to wszystko Uczeni
nie posiadali osobistej niezależności jak ich zagraniczni koledzy
nie mogli zmieniać miejsca pobytu warsztatu pracy udawać si
własnej woli za' granicę lecz państwo sowieckie umieściwszy ich
w szklanych klatkach zapewniło wszystko inne niezbędne dla
owocnej pracy
danych
17
ponad
że
208000
pracowało
aniżeli
wskutM
Kinadric
Ciaude
jp
na danych
"utrwmuir1 i-c- yfra
— Toronto Ontario
Post Office
obniża ale czyni
wszystkim przedłużyć okres po- bierania 51 tygodni
czym zasiłki sezonowe win-ny
przez grudzień Nieza-trudnie- ni imigranci winni
pomoc
zdania że
konferencji
}o z rządami prowincjonalnym'
należy zmiany obo
wiązującej obecnie ustawie
'as'lkach publicznych Oświad
dalej że podjął pewne
dla opanowania "sytuacj"
iednakże nie dadzą one rezulta-tów
przed tymczasem
obecna wymaga
nych nadzwyczajnych środkóv
Minister Fleming
mawiając Toronto zaprzeczył
na odcinku
była
bezrobocie wzrosło
wprawdzie lecz ogólna sytuacja
uzasadnia umiarko-wany
optymizm
Równorzędnie więc ZSRR wychował kilkumillonową masę
średniego personelu technicznego oraz wybitnych uczonych Nie-wątpliwie
brak kontaktu ZSRR był jednym z błędnej
oceny wartości sowieckiego szkolnictwa oraz nauki nie
była zainteresowana w uświadamianiu świata zewnętrznego uwa-żając
zapewne że osiągnięcia te pozwolą na wielkie zaskoczenie
w wyniku którego osiągną błyskawiczne zwycięstwo polityczne
Ale t nawet w okresie najszcżęlniejszcj żelaznej kurtyny szereg
„przestrzegało przed lekceważeniem' nauki
sowieckiej wskazywało na znaczny postęp techniczny' Mimo to
jedąak każda demonstracja jakiegoś obiektu sowieckiego np samolotu okrętu samochodu wywoływała zdumienie
Przykre zresztą Oceniając np przedmioty powszechnego użytku
zachodni wskazywali na przestarzały styl na brak kom-fortu'
itp' zapominając iżnje są to ich podstawowe właściwości:'
Pewien przemysłowiec amerykański wywołał wielka sensacje
w Stanach kiedy po powrocie zZSRR oświadczyn że trzeba impor-tować
z ZSRR pewien' pneumatyczndgo świdra jakoże' Stany
Zjednoczone dotychczas t me posiadają ' tak 'doskonałego Znany
przomyslowiect 'obęcniedyrektor naczelny elektrowni
prowincji Ontario JamesDuncan ponpowrpciez'ZSRR —
jeden z pierwszych — mówił Wielo szkólnictwieSDoplerpMednak
pociski międzykontynęntalnei J'sputniki"źbiidziły ze stJokoinel'
błogiej drzemki 'ludzi odpowiedzialnych 'źibszkolniclwoPóstękuja
vy Kanadzie Stanach' i gdzieindziej iż-zlep- ię dzieje gdy nie
szkoli się większej ilości gdy nie zapewnia się nale-żytych
dochodów oraz warunków pracy wyższym zakła-dom
naukowo-badawczyc- h kształcącej itp itp Posta-nowiono
wyciągnąć wnioski Zapowiada się więc na Zachodzie
uruchomienie szerokiego programu reform na polu szkolnictwa
nauki by prześcignąć ZSRR A to sprawa kilku lat
niebezpieczeństwo bezrobocia
Według oficjalnych
Ministerstwa Pracy na dzień
października br zarejestrowa-nych
było 270000 poszu-kujących
pracę Jest to cyfrr
77Co wyższa od ubiegłorocznej
Główny Urząd Statystyczny na
tomiast szacuje w połowi'
października ilość bezrobotnych
wynosiła a ponadtc
38000 niepełny tv
dzień a 10 000 zostało zwolnio
nych na krótszy okres pracy
Ogółem zatrudnionych bvło vp
wszystkich działach 5797'000 t(
jest 22CÓ więcej w paź-dzierniku
ubiegłego roku Un"
Stalystczny oblicza że ogólii'
ilość zawodowo czynnych wzrr
sla w ostatnim roku
przypływu imigracji do 6 005 000
czyli 4ó Cyfra bezrobotnych
równa się wiec 3A°h
Przewodniczący centrali zwiaz
ków zawodowych w
Jodoih wystarił por rządu z żądaniom
wszesecia nadzwyczajnej akcji
dla opanowania bezrobocia i
go skutków Jodoin opierając sic
oficjalnych
iz bezrobocie stale wzrast'
iest znacznie wyższe od staw
ubiegłorocznego
bezrobotnych wynosić bę-dzie
niebawem Ś00000
Zdaniem jego należy
K Maiurkltwlei IŁ Frlklc
w
o o
o
o
o
z
z
Department Ottawa
tylko nauczanie
zasiłków do
przy
biec i
otrzy-mywać
ze skarbu pah-tw- a Jodoin jest w to-':- u
rządu federalne
rozpatrzyć w
czył rząd
:roki
wiosną a
sytuacja pew
Tiradczych
skarbu prze
w
jakoby sytuacja pra-cy
groźna jego sp
zonowe
gospodarcza
z powodów
Moskwa
liczonych zachodnich
traktoru
krytycy
typ
kanadyjski
bpdajże
o
młodzieży
uczelniom
młodzieży
i
o
o
adresem
świadezr-cyc- h
i
przede
o
Zdaniem
Tylko za $4 50 w
prenumeratę biorą
Siiil#f
ZWIĄZKOWIEC" USTOP'" '"" "-- '
zy szczęścia i rad@scs
Poniżej zamieszczamy pierw-szą
relację z Lublina po na-dejściu
pomocy z Kanady
Skoro została raz wykryta ta-jemnica
pana Baśkiewicza więc
niech mi będzie wolno bez wiedzy
mego dobrego Opiekuna jeszcze ją
bardziej odsłonić — jednocześnie
proszę go serdecznie o przebacze-nie
Piszę o tym z dwóch powodów
Pierwszy to moja bezgraniczna
wdzięczność wobec niego a drugi
— chcę się podzielić z osobami
zainteresowanymi akcją pomocy na
KUL w Kanadzie moimi spostrzeże-niami
jakie poczyniiam obserwu-jąc
koleżanki i kolegów którzy zo-stali
zaadoptowani przez rodaków
w Kanadzie Dwa te powody ściśle
wiążą się ze sobą
W ostatnich dniach często spo-tykam
koleżanki i kolegów roze-śmianych
szczęśliwych i ogromnie
wdzięcznych Powodu nietrudno
domyśleć się
Pierwszą radosną nowinę zako- -
munikowała nam Krystyna M
Oto jej słowa: "Krystyna (bo to
moja imienniczka) dostałam taki
miry i kochany list I tyle pienię-dzy
z Kanady!" Dalej nie dokoń-czyła
Łzy leciały jak groch — łzy
radości i wdzięczności powodem
których jest polska rodzina w Ka-nadzie
Marianowi W miałam okazję sa-ma
wręczyć pierwszy list zagrani-czny
Chłopak dosłownie zaniemó-wił
nie miał odwagi otworzyć ko-perty
Widziałam źe przeżywa bar-dzo
Zostawiłam go samego Po
tym spotkałam go szczęśliwego i
uśmiechniętego
Janeczka S "Krystyna muszę je-chać
do domu zapytać rodziców co
mam kupić Dostałam tyle pienię-dzy!"
(biedna dziewczyna ma ojca
chorego na raka)
Marysia W Jej okrągła zawsze
roześmiana twarzyczka była tym
razem jeszcze bardziej roześmiana
i szczęśliwą
I tak po kolei wszyscy
Cieszymy się wspólnie ich rado-ścią
I jesteśmy wszyscy bardzo
wdzięczni tym rodakom którzy za-opiekowali
się naszą młodzieżą Re
akcje są różne w zależności od
temperamentu i sposobu przeżycia
danej osoby Tyle radości zawitało
w nasze mury i tyleż wdzięczności
zostanie przesłane tam daleko do
Kanady
A teraz chcę się cofnąć cztery
lata wstecz do chwili kiedy to i
ja dostałam pierwszy list zagrani-czny
pierwszy list od p 'Baśkiewi-cza
Jak to przeżyłam?
Swoją "karierę studencką" na
KUL rozpoczęłam od pracy w ku-chni
od obierania ziemniaków 1
zmywania naczyń W zamian za to
dostawałam śniadania obiady ko-lacje
i 45 zł miesięcznie Z tych
pieniędzy musiałam opłacić uniwer-sytet
i Dom Akademicki (po 15 zł)
Pozostało mi 15 zł na swoje oso-biste
wydatki i na tym koniec Z
tych warunków byłam zadowolona
Cieszyłam się ie studiuję Kieru-nek
studiów jaki sobie obrałam
odpowiadał mi bardzo Odpowiadał
mi w ogóle KUL i jego otoczenie
Ale radość trwała krotko gdyż z
przyczyn zupełnie niezależnych ode
mnie nie mogłam pracować w ku-chni
i nie wolno mi było też pra-cować
zarobkowo Znalazłam się w
ogromnie 'trudnych warunkach 'ma-terialnych
1 'moralnych Musiałam
sobie zadać pytanie: co robić da- -
-- Pierwszy semeijtrmiałam zaliczo-ny
Zdałam pierwszy egzamin z ety-ki
Ojca Worónieckiego Zetknęłam
się pierwszy raz w ogóle z etyką
katolicką gdyż przez kilka lat by-łam
wychowywaną w sowieckich
domach dziecka Etyka katolicka
podobała mi się bardzo Za wszel-ką
cenę chciałam zostać na KUL
Zaczęło mnie interesować wiele
problemów i zagadnień społecz-nych
etycznych i światopoglądo-wych
Chciałam znaleźć rozwiąza-nie
chciałam iść prawą i uczciwa
drogą Pomóc mi w tym mógł tylko
KUL Ale znalazłam się w bardzo
krytycznej sytuacji Po długich nie-nrzespany- ch
i męczących nocach
przyszło rozwiązanie
Wezwano mnie do Rektoratu
Szłam z wielkim strachem nie wie-działam
o co chodzi Myślałam so-bie
— przecież nic nie "przeskroba-lam- "
semestr zaliczyłam i wszyst-kie
związane z tym formalności za-łatwiłam
przed godzina 23-ci- a wró-ciłam
do Domu Akademickiego O
co to mogło chodzić? Nie wiedzia-łam
Wezwanie studenta z I-g- o
roku do Rektoratu to coś niezwy-kłego
Kilka uczuć na raz Paliła
mnie ciekawość strach i trema I
właśnie jak grom z jasnego nieba
coś niezwykłego rzeczywiście Usły-szałam
pierwszy raz nazwisko p
Baśkiewicza Ksiądz Rektor zapy
Kanadzie a $600 w USA zrobist
svłlco pima
ponadto udział w rielkim
czynajac obdi-cwane- mu w ten sonób wvi
BBmrT!SjTirrWrffi nrfy-- — """ Witta— WfiMiirifcCW
tuje mnie czy zgadzam się przyjąć
pomoc od tego rodaka z Kanady'
Trudno mi było odpowiedzieć na to
pytanie ponieważ wiedziałam że
w podobnej sytuacji znajduje się
nas wielu Zostawiłam decyzję Rek-toratowi
Po tej rozmowie za ja-kieś
dwa tygodnie przyszedł pierw-szy
list od p Baśkiewicza Nie mia-łam
odwagi otworzyć koperty
Uczyniła to koleżanka Trudno jest
przelać na papier to co wówczas
przeżyłam
Na wykładach siedziałam nie-przytomna
Następny list dostałam
od Mamusi p Baśkiewicza Był pe
łen serdeczności i szczerości Ko-- i
chana dobra Pani! Nigdy o Niej
nie zapomnę! W modlitwach swo-ich
pamiętam o Niej Potem pierw-sza
paczka którą otrzymałam też
była od niej Wspaniała kawa py-szne
czekoladki i wiele innych do-brych
rzeczy! Skonsumowałyśmy ją
wszystkie wspólnie całym "kołcho-zem"
Niedługo cieszyłam się tą
Matką z dalekiej Kanady Druga
paczka i list od mojej przybranej
Mamusi przyszły już po Jej śmier-ci
Od tej chwili zajął się mną p
Baśkiewicz Jak wiele mu zawdzię-czam
sam tylko Bóg może wie-dzieć
najlepiej Bo cóż p Baśkie-wieżow- i
ze mnie: dodatkowy kło-pot
tylko no i wydatek niemały
Listy jego są pełne bezintereso-wności
serdeczności i troski o mo-je
codzienne sprawy a ostatnio o
sprawy całej naszej Uczelni Do-znałam
tyle od niego dobrego że
czasem przeraża mnie myśl czy na
to zasługuje? Czy potrafię być
wdzięczną? Co będzie jeżeli nie
sprostam temu zadaniu? Zaciągnę-łam
wobec niego dług na całe ży-cie
wobec KUL i całego katolickie-go
społeczeństwa w Kraju a po-średnio
także wobec Polonii w Ka-nadzie
To nie jest takie proste
i łatwe A odpowiedzialność sza-lona!
Obecnie moje studia dobiegają
ZGON POLSKIEGO ARTYSTY
Niedawno zmarł w Toronto Hen-ryk
Czerny Nazwisko to niewiele
mówi tutejszej Polonii gdyż spa-raliżowany
częściowo na skutek
szoku od bliskiego wybuchu bom-by
podczas powstania warszawskie-go
— nie opuszczał prawie od lat
swego mieszkania --„
Niecodzienna to była postać czło-wiek
o wielostronnych zdolno-ściach
i zainteresowaniach Po u-kończe- niu
warszawskiej Akademii
Sztuk Pięknych poświęcił się on
malarstwu i grafice Wywieziony
w roku 1914 w głąb Rosji wykła-dał
tam w gimnazjum polskim Po
pierwszej wojnie światowej wró-ciwszy
do Polski osiedlił się po-czątkowo
w Płocku
W tym okresie począł on intere-sować
się architekturą wnętrz i
pracować przy urządzaniu szeregu
wystaw w Płocku i Warszawie Roz-wijając
coraz to szerszą działalność
w tym zakresie nie kontentowal
się planowaniem kiosków pawilo
nów i wnętrz w Polsce i zagrani
cą leez osobiście miał nadzór nai
ich wykonaniem wykazując przj
tym niezwykłą energie rzutkośi
wością w planowaniu pokazów ai
i tak rzadką niestety w Polsc
i talent- - organizatorski'
Szybko zyskał sobie wielką pi-popularno-ść
w polskich sferaci
przemysłowych' tile tylko' pomysło-punktualności- ą'
w wykonaniu zamó-wień
Za wykonanie kiosków i pawilo-nów
na Wystawie Krajowej w Po
inaniu w roku 1929 Czerny otrzy
mał dyplom uznania W roku na
stępnym na wystawie międzynaro
dowej w Liege (Belgia) otrzyma
on Grand Prix (Wielką Nagrodę'
i specjalne podziękowanie od króla
belgijskiego Leopolda za wykona
nie pawilonu polskiego
Drugi z kolei Grand Prix otrzy-mał
w 1932 roku na wystawie spor-towej
w Wenecji Dyplom uznania
za pawilon Polskiego Monopolu
Spirytusow-cg- o Solnego i Tytonio-wego
na Targach Paryskich w r
1933 Znów Grand Prix za pawilon
Polskiego Centralnego Instytutu
Wychowania Fizjcznego na wysta-wie
sportowej w Bukareszcie w
1936 r Jeszcze inny dyplom uzna-nia
za pawilon Eksportu Bekono-wego
D A L na wystawie świato-wej
w Paryżu w 1936 r
W roku 1939 Czerny wykonał
wnętrze pawilonu restauracyjnego
i jednej z sal rolniczch w głów-nym
pawilonie polskim na wysta-wie
światowej w Nowym Jorku
Wykonał też szereg prac w związ-ku
z innymi pomniejszymi wysta-wami
w Polsce
roc1' — I?57
końca Zaczyna-- n pisać pracę dy-plomową
włdinie o tematyce spo-łeczno-ctjczno-psychologi-cznuj-
2
perspektywy kilku lat jeszcze bar-dziej
widzę co zawdzięczam P- - Ba-śkiewiczo-wi
A więc nie tylko wie-dzę
dyplom zawód ale przede
wszystkim wychowanie bo gdyby
nie jego pomoc nie ukończyłabym
studiów
Przy tej okazji niech mi będzie
wolno złożyć serdeczne podzięko-wanie
w imieniu moich koleżanek
i kolegów ktf ' zostali zaadopto-wani
przez tooj w w Kanadzie
A w zamian za to możemy zape-wnić
że nasze hasło "Deo et Pa- -
triae" realizujemy codzienną pra
'
cą I z młodzieńczym entuzjazmem
zapewniamy że z cała powagą i
zrozumieniem kształcimy umysły
i charaktery by powiększyć szere-gi
katolickiej inteligencji KUL
to kuźnia myśli katolickiej to kuż-n- a
prawdziwego pokoju to kuźnia
nie zakłamanej miłości do Ojczyzny
i wszystkich ludzi na świecie bez
względu na rasę i pochodzenie
Znany jest obraz "Kulowca" z
puszką w dłoni i z uśmiechem Proś-by
na ustach Wyraża on wielką
prawdę że KUL utrzymuje się
tylko z dobrowolnych ofiar społe-czeństwa
katolickiego Ale owa
puszka jest tylko zewnętrznym wy-razem
ofiarności Polaków katoli-ków
Takim prawdziwym zapleczem
naszej uczelni są licznie i sprawnie
działające ośrodki Towarzystwa
Przyjaciół Katolickiego Uniwersy-tetu
Lubelskiego Taki ośrodek
chcielibyśmy widzieć i W Kanadzie
gdyż uważam że w interesie pa-triotycznie
myślących polaków na
całym świecie winno leżeć by za
wszelką cenę utrzymać KUL Po-kładamy
wielkie nadzieje w Polo-nii
Kanadyjskiej Zareprezentował
nam ją bardzo serdecznie miło
i sympatycznie pan redaktor Gło-gowski
Pobyt jego na KUk przeżyli-śmy
bardzo entuzjastycznie i nie
zapomnimy go nigdy Użyję tu
słów koleżanki "Ile tu szumu i sen-sacji!
Polak prawdziwy! Polak z
Nie ograniczając się do działal-ności
w powyższym zakresie Czer-ny
zaprojektował szerei efekte-wnyc- h
okładek do książek wpro-wadzał
nowe koncepcje do plano-wania
mebli interesował się przy
tym nadal malarstwpn
Dzięki swemu dowcipowi i zapa-łowi
do życia Czerny cieszył się
wielką sympatią u braci literac-kiej
i artystycznej Gdy W jakiejś
kawiarni warszawskiej wybuchała
raptem salwa śmiechu — były wiel-kie
szanse że to "Henio" opowiada
lub urządza kawały w gronie przy-jaciół
spod znaku pióra pędzla lub
rylca rzeźbiarskiego
Z wielkim sentymentem wspo-mina
o nim Zaruba w swej części
"Warszawa naszej młodości" na-pisanej
zbiorowo przez szereg czo-łowych
osobistości polskiego świa-ta
artystycznego
Kalectwo jest rzeczą ciężką
Jla każdego porażenie jednak jed-le- j
połowy ciała musiało być szcze-gólnie
tragiczne dla człowieka te-j- o
typu co Henryk Czerny
Bezwładnego żona również zdol-l- a malarka wywiozła sama na
vózku ręcznym spośród ruin Po-wstańczej
Warszawy do ich pod
"Fair Play"
Przewodniczący rady etnicznej
CCF w Ontario' dr Fr Ancevich
wysłał do redaktorów pism etni-cznych
kopię listu wystosowane-j- o do następujących posłów do
'arlamentu federalnego: dr St
Jaidasza dr J Kucherepy A
taloney i min Starra W piśmie
tym dr Ancevich wyraża svoj{
niezadowolenie i żal iż wymię
nieni posłowie reprezentując
okręgi wielojęzyczne nie podnic
śli w Izbie Gmin głosu przeciwkt
postanowieniu przewidujacytr
10-let- ni pobyt w Kanadzie "jakc
warunek uzyskania pensji star-czej
Wywodzi że z chwilą uzy-skania
obywatelstwa kańadyj
kiego powinno się nabyć praw io pensji starczej o ile osiągnę
ło się przewidziany wiek' Za-niedbawszy
zajęcie takiego sta
'iowiska wywodzi dr Ancewich
wj mienieni posłowie nie wypej
nili swoich obowiązków posej
skich nie reprezentowali należy-cie
mieszkańców swoich orc
gów
Podzielamy zarówno troskę dr
ncevicza jak i zasadnicze jego
stanowisko ale popełnił po-ważną
nieścisłość Rażącą wręcz
jak na człowieka pragnącego od-grywać
czynną rolę w polityce
Listę wymienionych nrzez nieHn
posłów otwiera dr Śt Haid3Sz
!555SSS
i~rirv rzrnt dłuso trwał suro--
wy przedział między Polską i Za-chodem)"
Moja radość z powodu
pobytu redaktora Głogowskiego
była podwójna Pierwsza to ta ja-ką
podzielali wszyscy studenci a
druga może trochę większa i bar-dziej
osobista gdyż to przecież
przyjaciel mego Opiekuna! A więc
będę mogła usłyszeć coś od żywej
i prawdziwej osoby o moim opie-kunie
i dobrodzieju Redaktor Gło-gowski
wywarł na nas bardzo miłe
wrażenie Nasłuchałam się od ko-leżanek
i kolegów samych przy-jemnych
opinii Byłam z tego nie-zmiernie
dumna i "ważna" Na na
szej auli dostał bardzo dużo okla
sków za swoje piękne przemówię- -
nie Za SWOją postawę wuucw muu-kÓ- W
w Kraju i wobec KUL Mia-łam
zaszczyt bjć świadkiem wielu
ciekawych rozmów red Głogow-skiego
z różnymi ludźmi Podzi-wiałam
wówczas jego znajomość
rzeczy i sytuacji Potrafił z każdym
mile i serdecznie porozmawiać
każdego rozumiał Umiał też do-or- ze
obserwować i widział to co
trzeba Rozmawiał z każdym z
wielkimi dygnitarzami i naukow-cami
z robotnikami i studentami
Kilka razy dostał się do naszych
rąk "Związkowiec" To była też
sensacja nielada! Pismo polskie —
Polaków z Kanady! W "Związkow-cu"
piszą o nas! O KUL! Ile ra-dości
tyle rąk go przerzucało że
o mało co szczątki nie zostały z
tych gazet
Dziękujemy serdecznie Redakto-rowi
i wszystkim współpracowni-kom
Redakcji za piękne i serdecz-ne
artykuły o KUL i o naszym
życiu za dobre intencje za pamięć
o nas a przede wszystkim za do-bre
polskie serca W zamian za to
życzymy wszystkim przyjaciołom
KUL Polakom w Kanadzie wiele
dobrego w życiu osobistym spo-łecznym
zawodowym i narodo-wym
Pozostaje z szacunkiem i wdzięcz-nością
dla wymienionych i całej
Polonii w Kanadzie
Krystyna Dalecka
miejskiej willi gdzie od śmierci
głodowej uratowało ich "kinowe"
wprost przypadkowe znalezienie
przez panią Zofię wśród gruzów
garści klejnotów
Gdy po wojnie udało się Czer-nym
wyemigrować do Libanu
Czerny dając dowód niesłychanej
siły woli nie dał za wygraną i nau-czył
się rysować i malować lewą
ręką Po przyjeździe do Toronto
pomagając sobie ciężarkami któ-rymi
unieruchamiał papier potra-fił
nawet wykonywać jedną ręką
bardzo precyzyjne plany nowocze-snych
bardzo efektownych mebli
Nie mając jednak znajomości w
środowisku kanadyjskim — nie
mógł wykorzystać praktycznie tych
uzdolnień Przeszkadzały mu tu ró
wnież trudności językowe gdyż
atak który ubezwładnił mu poło-wę
ciała przekreślił również —
prawie kompletnie — znaczna
przedtem znajomość języka angiel
skiego
Czerny umarł na udar sercowy
podczas gdy jego żona poważnie
chora znajdowała się w szpitalu
Tak więc los pastwi się nad nim
do końca J G
przeciwko któremu dr Ancewich
kandydował w okręgu Trinity
Otóż właśnie dr Haidasz prze-mawiając
w Izbie Gmin dnia 4
listopada br oświadczył dosło-wnie:
"Zgadzam się całkowicie
ze stanowiskiem Szanownego
Posła z okręgu Bonavista-Twil-iingat- e
(p Pickersgill) iż okres
oobyłu w Kanadzie uprawniają-:- y do otrzymania pensji starczej
vinien być skrócony do pięciu
l:aztasoakrwesiięic jadkoi twakyimegaogansyamejgesot
dla uzyskania obywatelstwa ka-nadyjskiego"
(Hansard z dnia 4
listopada str 722)
Dr Ancevich w piśmie swoim
donosi że listy do wspomnia-nych
posłów wysiał na skutek
odpowiedniej opinii wyrażone
na posiedzeniu rady etnicznej v
dniu 17 listopada Czyżby okręt
13 dni był za krótki dla zaznajo-mienia
sie z Drzebiegiern dysku
sji w Izbie Gmin? Dr Ancevich
mógł wysłać pismo do wszysl
kich wymienionych posłów z:
wyjątkiem dr Haidasza Fakt ż(
d Ancevich pokonany został v Trinity przez p Haidasza nir
powinien chyba być powodem
fałszywego informowania o sta
nowisku jakie zajął on w te
sprawie w Izbie Gmin
w polityce
MIŁY PODARUNEK NA ŚWIĘTA - ROSZNA PRENUMERATA ZWIĄZKOWCA
piękny prezent Krewnym lub przyjaciołom Administracja "Związkowca" roipo- - Konk—urspieowZiawdoiąmzki owgcoa" iei mjeasjtą tsozapnrseiezewntyggrwaniaiazddkoawrmyowoedgoCibeibleietu dDoajPącoylskii onatmBmaituojarmcY
£SMSmO£
"IL
ZYGZAKIEM
życzenia
Pamięć o drugich iest w szająca Objawia się róino
ko Gdy tylko zbierze się kiu osób natychmiast nrrueł
się do "rozrabiania" bliźnich
Dajemy dowód że pamięta
o nich Niesłuszny jest noolJ
że taką jest tylko właściwi
kobiet Rozmówki pań o fcl l nich są niewinne w porów-n- iu
z '"serdeczną" pamięci
mężczyzn Ale nie o takiej for mie pamięci chcieliśmy ms'
wic
Państwowe rozgłośnie k
nadyjskie nadają 5 razy godniowo krótki progrini
muzyczny przeznaczony d osób samotnych chorych Cj dziennie jedną z osób je: "czołowa" Podaje się w adres i wzywa słuchaczy do wysłania kartek Jak wyniki
z informacji rozgłośni odzew
jest zazwyczaj bardzo żywy
różnych stron kraju płyną h
czenia często i drobne upo minki Są to dowody życzliwej
pomięli w mcMiaiiycn Osób Ileż to osób czeka na takie dowody A iluż to potrzebuje
nie tylko dowodów abstra-kcyjnej
pamięci ale konkretnej
Domoev?
W Kanadzie jest wysoce
rozpowszechniony zwyczaj wy syłania kartek w okresie
świąt Bożego Narodzenia Ma
on rozmiary wręcz szału śle
się kartki do przypadkowych
znajomych i do rodziny Do osób zamieszkałych daleko i najbliższych sąsiadów Rodzaj kartki świadczy o pozycji sp-ołecznej
i zamożności wysyła
jącego Obok więc zwykłych
masowo produkowanych sa specjalnie wykonane na wyi
szukanych kartonach Na ni-ektórych
widnieją reprodukcję
wspaniałych dzieł sztuki na niektórych podobizny wysył-ających
W każde} szanującej się k-anadyjskiej
rodzinie przecho-wuje
się spis osób do których
kartki należy wysyłać Cor-ocznie
podlega on dokładnej
rewizji Nie można bowiem
posłać kartki do osoby która
nie odpowiedziała na życzenia
ubiegłego roku Obrzęd adre-sowania
i wysyłania tych kar-tek
rozpoczyna się z począł
kiem grudnia i w ten sposób
teoretycznie umożliwia się
zamknięcie kręgu wzajemne-go
składania powinszowali
To że nadchodzą one na dwa
tygodnie przed świętami nie
ma 'najmniejszego znaczenia
Ważne jest by kartki otrzy-mać
i wysyłać
Piękny wzruszający zwy-czaj
uległ w te formie wypa- czeniu Oczywiście nie wszę-dzie
i nie u wszystkich Nie
chcemy nikogo nakłaniać do
porzucenia tego zwyczaju nie
mniej jednak pragnęlibyśmy
wskazać na inną możliwość
zamanifestowania pamięci o bliskich łącząc jednocześnie
ze szlachetnym celem
Wiele osób potrzebuje po-mocy
Stałej a w okresie Bo-żego
Narodzenia zasługuia
szczególnie na promień rado-ści
Na pierwszym miejscu wy-mienimy
inwalidów polskich
sił zbrojnych znajdujących się
na emigracji Znakomita wiek
szość pozbawiona jest wszel-kiej
opieki izdana jest na do-rywczą
pomoc społeczną Na-jsmutniejszy
jest los inwali-dów
przebywających w Niem-czech
Fundusz Pomocy Inwa-lidom
którego niezapomnia-nym
orędownikiem był śp
gen E Przedzymirski przyj-mie
każdy datek — zamiast
życzeń świątecznych Pokwito-wanie
na łamach "Związkow-ca"
dotrze te życzenia do
wszystkich naszych znajomych
i przyjaciół Zaoszczędzimy so-ni- e
czas na kupno i adresowa-nie
kartek a suma ofiarowana
przyniesie radość ulgę jakie-muś
inwalidzie jego rodzinie
Nie jest to zresztą jedyny
cel który pozwalamy sobie
sugerować Chcielibyśmy wi-dzieć
również datki na Fun-dusz
Mickiewiczowski Jest to
placówka bardzo ważna która
w życiu kulturalnym Polonii
ma do odeqrania wielka role
Pragnęlibyśmy by zasoby jej
tak znacznie sie powiększył
by była w stanie udzielić ro-cznie
kilku stypendiów nie-zamożn- ej
młodzieży akademi-ckiej
by mogła powiększać
księgozbiór słowiański wyż-szych
uczelni
Czeka na naszą pomoc KUL
którego potrzeby jak wiemy
są wielorakie
Wydajemy na kartki świą-teczne
od kilku do kilkunastu
dolarów Niektórzy nawet ki-lkadziesiąt
Czy nie możnaby
uszczknąć" coś nie coś z tej
sumy i przeznaczyć ja na ię-de-n
z wymienionych celów
odpowiednie części na wszyst-kie
trzy? Zastanówmy sif- - '
przystąpmy do czynu
Sumy zaofiarowane zostaną
jak wspomnieliśmy pokwito-wane
w "Związkowcu" i pn
kazane wyżej wymienionym
instytucjom Zmniejszy sie na
naszych kominkach ilość ka"
świątecznych ale spełnimy dó-br
bardzo dobry uczynik