000180a |
Previous | 2 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
j§pggs$f$s
gst:[HCW "_ Jfj
§IfpS
1 r i lim
- f' fSfi
' c £§'
J?
7 1
ji
5' si
ł '
s1- - ii
1f "
Ul M!
?
'Vi1! ' fi ' JHP
HU
1 Nl)
'i 'i
i v
i ii
Lftv5 '
- V li
I U' & i
©'{liigSlS5? Ma aass-sa' - Wtp r vr = r j KfcWWV-Jt-- s "--
-- ĄS"
&&& SwJto-- 1 ZJf '_- - -- - V v jt - ar
r%
fR 2 'ZWIĄZKOWIEC" MAJ (May) środy 29 — 1968
t
♦ci——£
"Związkowiec" (The Alliancer)
Prlnted and Pabllshed for erery Wednesdaj
end Saturdiy by
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED ti
Hr M Wolnlk Chalnoan of Tle Boird Mr A JhUbeat Secrtttry
Offlclal Organ of The Pollsh Alllance Friendly Soclety of Canada
Editor-In-Chl- ef — B Heydenkorn — Ceneral Manager — S F Konopka
Business Manazer — R Frlklce — Prlntlng Hmager — M PoezynlaK
Subscrfptlon: In Canada ł700 per year In other Countrles $300
Authorlzed as second clasł mail by the Post Office Department Ottawa
ond for payment of Fostage In cash
1475 Qoeen St Wesł Toronto 3 Ontario Tel: 531-249- 1 531-249- 2
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie $700 I Zagranic — Pora" ™
Póh-oczn- a zim Półroczna $4 50
Kwartalna $250 1 Pojedynczy numer 15f
I E AWKIHY
rzez czysty przypadek ogłoszono niemal jednocześnie
dwie ankiety Pozornie nie maia ze sobą nic wspólnego
Pierwsza ankieta rozpisana przez Kongres Polonii Ka-nadyjskiej
ma na celu uchwycenie możliwie jak najbardziej
ścisłych danych o stanie szkółek polskich Chodzi oczywiście
nie tylko o dane liczbowe dotyczące ilości dzieci ale o wszy-stkie
problemy nauczania
Druga ankieta rozpisana przez znany miesięcznik pary-ski
"Kultura" związana jest z czytelnictwem Chodzi tam o
ustalenie jakie książki kupujemy jakie czasopisma czytamy
i abonujemy czy czytamy tylko w języku polskim czy też w
innjch wzajemny stosunek czytelnictwa w języku polskim
do czytelnictwa w językach obcych będących językami urzę-dowymi
w krajach zamieszkania
Obie ankiety posiadają duże bardzo duże znaczenie
Dlaczego — zapytać można Odpowiedź jest prosta- - bez u-trzym- ania
S7kół z językiem polskim roztopi się w otoczeniu
grupa polska Ale celem szkółek nie jest tworzenie czy za-chowanie
środowisk zamkniętyych! Nie'
Naturalnie wiemy że szkółki polskie są mają za sobą
tradycję kilkudziesięciu lat Jest ich obecnie znacznie więcej
aniżeli dawniej czyli iż można by powiedzieć że nie ma po-wodu
do niepokojów A byłby to błąd
Inne są obecnie wymagania młodzieży inny system nau-czania
inne warunki mieszkaniowe Stąd potrzeba gruntow-nej
reorganizacji szkolnictwa polonijnego Nauka języka pol-skiego
historii i kultury polskiej musi być dostosowana do
metod obowiązujących w całym szkolnictwie oczywiście z
pewnymi odchyleniami
W niektórych szkółkach prowadzonych przez Grupy
Związku Polaków przystąpiono do prowadzenia lekcji w ję-zyku
angielskim w klasach początkowych dla najmłodszej
młodzieży gdyż tym językiem posługują się bardzo dobrze
Lekcje prowadzić mogą naturalnie kwalifikowani nauczycie-le
z absolutną znajomością jęzvka angielskiego
szkół na odpowiednim poziomie jest kosz-towne
Personel pedagogiczny posiadający odpowiednie
kwalifikacje musi być odpowiednio opłacany Pracuje on
ofiarnie i nigdy nie otrzyma i tak należnego obiektywnie ho-norarium
ale jakaś rzetelna opłata musi być ustalona
Dla nauki potrzebne są z jednej strony pomoce naukowe
a z drugiej odpowiednie pomieszczenia W wielkich miastach
miejsce w którym odbywają się lekcje ma ogromne znacze-nie
Oczywiście najodpowiedniejsze są normalne sale szkoły
Gdzieniegdzie zdołano uzyskać zezwolenie miejscowych władz
szkolnych i dzieci uczęszczają do nich wieczorem na lekcje
języka polskiego Ale nam chodzi o zasadnicze załatwienie
Prezes ZPwK Ted Glista występując w imieniu Zarządu
Głównego KPK w Toronto przed Komisją B and B omawiał
potrzeby szkolnictwa polskiego formułował nasze postulaty
Nie omijaliśmy żadnej spospbqQŚci w okresie ostatnich kil-ku
lat dla uwypuklenia tego zagadnienia
Szkolnictwo polskie — podobnie zres2tą jak innych
grup etnicznych — musi uzyskać pomoc czynników państwo-wych
Wobec tego iż oświata należy do uprawnień prowincji
one muszą uwzględnić nasze uzasadnione postulaty Natural-nie
życzliwe ustosunkowanie się władz federalnych jak rów-nież
samorządowych będzie wysoce pomocne
Pomoc ta jest potrzebna przede wszystkim w zakresie
pomocy naukowych w najszerszym tego słowa znaczeniu
Problem wprowadzenia nauki języka polskiego w posz-czególnych
szkołach to problem oddzielny którego ani nale-ży
ani można rozpatrywać na płaszczyźnie szkółek polonij-nych
Ankieta KPK jest obszerna gdyż potrzebne są
dane Na tej podstawie dopiero będzie rnożna
wszcząć odpowiednie kroki Im wcześniej wpłyną odpowie-dnie
kroki Im wcześniej wpłyną odpowiedzi im bardziej bę-dą
dokładne tym szybciej i lepiej potrafi wiceprezes J Gró-decki
zajmujący się w Zarządzie Głównym KPK sprawami
szkolnictwa i młodzieży przystąpić do opracowania odpowie-dnich
kroków wobec władz państwowych i samorządowych
Bez prasy i bez książek nie zachowa się języka nie prze-każe
się dorobku kulturalnego narodu Istnienie wydawnictw
uzależnione jest od społeczności Sami bowiem finansujemy
swoje publikacje Jeśli przestaniemy kupować książki nie bę-dą
się ukazywały Wydawnictwa polskie poza granicami Pol-ski
nie dysponują ani żadnymi rezerwami kapitałowymi ani
nic korzystają z dotacji państwowych
Pewna ilość książek ukazuje się dzięki subskrypcji nie-które
nakładem autorów inne dzięki pomocy finansowej pe-wnych
jednostek ale najwięcej publikuje kilka wydawnictw
emigracyjnych wśród których Instytut Literacki" w Paryżu
Ventas i Fundacja Kulturalna w Londynie zajmują pierwsze
miejsca
Ankieta "Kultury" została skierowana zarówno do Czy-telników
jak i do księgarń Odpowiedzi pozwolą na ustalenie
polityki wydawniczej na najbliższy okres czasu Zmierzamy
do tego by młode pokolenie władało dobrze językiem pol-skim
musimy więc zapewnić również książki a to znaczy za-chować
wydawnictwa Istnieje więc wspólna nić łącząca obie
ankiety
Dobrze będzie jeśli wypełnimy je skrzętnie i odeślemy
i BĘDZIE GDY WH0CISZ ?
KTO? SKĄD I GDZIE?
Wiele pytań ciśnie się na usta
Któż nie czekał z nas na kogoś?
Przecież ta wojna rozdzieliła miliony ludzi!
Były oczekiwania daremne i były spotkania szczęśliwe
Były inne aniżeli oczekiwano
Rozgrywały się dramaty wielkie tragedie
Powieść Barbary Gordon
pod tytułem gdy witóasz
to opowieść o dramatycznych splotach
To powieść o miłości i szczęściu
o nadziejach spełnionych i niespełnionych
Y :©cssz
Druk nowej powieści rozpocznie się w Nr 46
z dnia 5 czerwca
Abonament zapewnia dostawę każdego numeru
Czytajcie "GDY WRÓCISZ"
na łamach "ZWIĄZKOWCA"
Po egzemplarze okazowe prosimy zwracać się
do Administracji
Czesław Dobek
List z Londynu
Sądząc z woyswtaotnłaincyhch przez
Łnocha Powella serce angiel-skie
jest wciaz po niewłaści-wej
stronie (Gdybym powie-dział
że po lewej mógłbym
narazić się na podejrzenia ze
wciągam pismo w politykę'
Enoch Powell jest niezmiernie
ciekawym człowiekiem Uczo-ny
o świetnej znajomości kul-tury
greckiej logik doskona-ły
człowiek o wielkim umyśle
o poważnym doświadczeniu
politycznym został oskarżony
o demagogię Mogło to zda-rzyć
się tylko w Anglii
Ale nie zajmujmy się tym
tematem na pewno omówio-nym
i opisanym dokładnie
przez wszystkie pisma kana-dyjskie
Nawet paradoks ze
lewicowo usposobieni dokerzy
maszerowali aby poprzeć kon-serwatywnego
polityka niech
nas nie kusi do uogólnień
Tak tu juz jest Stwierdźmy
tylko że Anglia bez naszej
polskiej pomocy da sobie ra-dę
z tym problemem Najle-piej
nam 'imigrantom" sie
dzieć cichutko aby nie pow-tórzyły
się czasy gdy zaraz
po wojnie pisano na murze w
Glasgow "Poles go Fome"
Zagadnieniem prawdziwego
serca angielskiego zajęły się
gazety nagle porzucając wiel-kie
nagłówki głoszące tiiumf
albo klęskę Powella Teraz pi-sze
sje o sercu Tylko o sercu
Nareszcie angielski zespół
przeprowadził operację trans-plantacji
serca Pierwszy An-glik
z przeszczepionym ser-cem
leży w londyńskim szpi-talu
pomału przychodząc do
zdrowia Telewizja co chwila
łączy się z lekarzem opiekują-cym
się Mr Wesfem Ogląda-my
wywiady z głównym chi-rurgiem
patrzymy na cały ze-spół
ustawiony jak do rodzin-nej
fotografii Czytamy o
całej sprawie jak powieść
Pierwsza angielska trans-plantacja
doszła do skutku!
Ale Oto mam przed sobą
British Medical Journal
sprzed kilku tygodni i w nim
artykuł chirurga ze szpitala
londyńskiego — nie tego któ-ry
przeprowadził ostatnią ope-rację
— krytykujący profeso-ra
Barnarda i przeszczepienie
serca dokonane na Washkan-sky- m
w Południowej Afryce
Krytyk tych było wiele zda-wało
się ze wszyscy angielscy
lekarze są przeciw przeszcze-- '
pieniom że uważają je za
przedwczesne i zalecają wiel-ką
ostrożność
Niedawno temu minister
zdrowia Kenneth Robinson o-brado- wał
wraz z 28 lekarzami
nad problemami jakie przed
wiedzą i przed społeczeń-stwem
stawia transplantacja
serca Mówiono o potrzebie
zmian w prawie angielskim O
konieczności publicznego o-świadc- zenia
w tej sprawie
Chodziło najwięcej o ten mo-ment
kiedy chirurg ma zde- - ©
fROYlNCE OF OPPORTUNIIY
Z Ministerstwa
Sprawiedliwości
i Prokuratora Generalnego
Rząd uchwalił dodatek do
ustawy "Lord's Day Act (On-tario)"
Dodatek wprowadza
2 poważne zmiany
Po pierwsze wszystkie wy-magania
zgody wyborców na
zarządzenia dotyczące nie-dzielnych
zabaw rozgrywek
sportowych i kin zostały znie-sione
Wobec tego Rada Miej-ska
może wvdac zarządzenie
bez zgody wyborców
Po drugie ustawa daje Ra-dzie
Miejskiej władzę wyda-nia
rozporządzenia w sprawie
wyścigów konnych w niedzie-le
Zgoda wyborców na takie
rozporządzenie nie jest po-trzebna
W wyniku tej ustawy łącz-nie
z ustawą numer 41 rady
miejskie otrzymały bardziej
realistyczną władzę i odpowie-dzialność
za wprowadzenie
rozporządzeń które zezwolą
na niedzielne zabawy roz-grywki
sportowe targi kina
i wyścigi konne w granicach
poszczególnych okręgów miej-skich
CłRJiJjŁaRoiirtJ
rrt&iUialitircfOntirfe
j'_ig_jii_vi
Po której st
cydować czy dawca (poten-cjalny)
serca już nie żyje i
czy można juz zabierać z jego
piersi serce Czas tak cenny
przy tej operacji może po pro-stu
zadecydować ze chirurg
będzie działał pochopnie
Wciąż czytaliśmy o poważ-nych
zastrzeżeniach angiel-skich
specjalistów A tu nagle
dowiadujemy się o szczęśli-wie
przeprowadzonej opera-cji
Nagle? Okazuje się że zes-pół
doktora Donalda Rossa
juz dawno przygotował się do
transplantacji I tylko zaw-dzięcza
iac treningowi i pró-bom
jakie były przeprowa-dzane
operacja technicznie
się udała
Czy udała się klinicznie nie
wiemy i wiedzieć nie będzie-my
przed upływem kilku ty-godni
I właściwie co my czy-telnicy
gazet wiemy? Nic
Najpierw dają nam do cz ta-nia
oświadczenia specjalistów
że operacja jest rzeczą nie-bezpieczna
potem każą nam
entuzjazmować się śmiałym i
wspaniałym osiągnięciem I
wmawiają w nas ze wszystko
jest niezmiernie łatwe i bez-pieczne
Tracimy głowę
Ale wrocmy do pytania-gdzi- e
Anglicy mają serce? Na
to pytanie właściwie jedna
jest odpowiedź — w City
CO TO JEST CITY?
Czylonwdieycńieskiec?o tCoojedstziCeitńy
kamienne trzewia miasta pra-cując
jak szalone wyrzucają
na stacji Bank milion ludzi
Drobiny ludzkie wyciskane tu-bami
kolejki podziemnej (un-derground
railways w Londy-nie
nazywa sie popularnie
"tubę") wyskakuje na wielki
plac bankowy z dziewięciu
otworów w betonie Biegną
spiesząc i potykając się i zni-kają
w wielkich biurowcach
z których najpotężniejszy wy-gląda
jak olbrzymia twierdza
obudowana murami na dwa-dzieścia
metrów wysokimi i
na trzy metry grubymi To
jest Bank Angielski w nim
owo mityczne złoto stanowią-ce
podstawę funta szterlinga
Raz się podnosi raz opada A
z nim podnosi sie i opada
temperatura na giełdzie -- Cały
kraj oddycha tym złocistym
rytmem To nie puls czerwo-nej
krwi ale sapanie czkaW-k- a
żółtego metalu ' '
iDo roku 1715 na czele rzi-d- u
angielskiego stał król gło-wa
władzy wykonawczej On
wydawał rozporządzenia on
podpisywał dekrety "Pierw-szy
minister" zastępował go w
Parlamencie gdzie królowi
wstęp był wzbroniony W ro-ku
1715 Jerzy III słaby szalo-ny
i biedny król sprzedał swo-i- e
orawa Parlamentowi za ki1-krdzies- iat
tysięcy funtów Od-tąd
mamy urząd premiera
Kupiony za pieniądze z Cih
A król czv królowa musi od-czytywać
dwa razv na rok co
rząd napisze Do City monar-cha
ma wstęp wzbroniony
Z ilu grup etnicznych skła-da
się ludność Kanady?
Odpowiedź nie jest wcale ta-ka
prosta jak by się zdawało
Dane ze spisu ludności sta-nowią
oczywiście doskonała
podstawę ale nie są wystar-czające
Samo rozpoznanie
pewnych grup nastręcza pew-ne
trudności albo wątpliwo-ści
Nie zostały one wpraw-dzie
pokonane w doskonałej
nowej publikacji pt "The
Canadian Family Tree" nie
mniej jednak stanowi ona en-cyklopedyczne
źródło infor-macyjne
Nikt nie oczekuje od ency-klopedii
wyczerpujących i
szczegółowych informacji aie
ścisłych danych ogólnych
Wypada z uznaniem stwier-dzić
że pracownicy Canadian
Citizenship Branch - Depart-ment
of the Sec-etar- y of State
wywiązali się bardzo dobrze z
ciężkiego zadania Jest to
praca bardzo zwarta więcej
zwięzła W tomie objętości
354 stron znajdują się dane o
około 50 grup etnicznjch
ilustracje bibliografia i in- deks Jasne więc jest iż każda
grupa musiała być jedynie
szkicowo przedstawiona Naj-większe:
angielska i francu
ska zajmują po 10 stron tek-stu
Można naturalnie zapjtać
czy mając tak ograniczone ra-my
tekstowe warto bjło po- kusić się o opracowanie tylu
grup etnicznych i czy w "tej
sytuacji nie byłoby lepiej
gdyby Citizenship Branch za- jął się jedynie niektórymi
grupami
Otóż wydaje nam sie że
publikacja pracy ogólnej jest
celowa Co prawda nie ma
zby wiele opracowań poszcze-gólnych
grup etnicznych nie-mniej
jednak kilka dzieł uka-zało
sie w ramach CANADA
ETHN1CA inne w rożnych
wydawniictwactr—Nieirrore t--
ronie Anglik
i Chyba za pozwoleniem Lorda
i lavora I nigdy żaden panu- -
I jjcy nie był w Banku Angiel- -
lim Do Dołudniowei Amer- -
I ki można juz jecliac do Ban- -
ku Angielskiego nie
1 Taka jest potęga złota
1 Właściwie to nie cnodzi o
smo złoto Gdzieindziej na
świecie go więcej i mały kraj
Południowa Afrjka mógłby
napełnić skarbce Banku An-gielskiego
kilkakroć Tu cho-dzi
o masy kapitałów przele-wając}
eh się przez City ktorc
jest najstarszym i potężnym
rsnkiem walutowym Sama
v miana walut przynosi City
ckoło trzystu milionów funt-ów
rocznego dochodu Skarb
brUyjski zabierając 25c~ć do-chodu
z wszystkich transakcji
zarabia na City rocznie ogro-mne
sumy pomagające nie-s- ł
chanie w budżecie pań-stwa
Rynek walutowy i towaro-wy
w City narodził się w ro-ku
1670 prawie razem z data
'powstania największej firmy
ubezpieczeniowej Lloyds'a
Bank Angielski założony zo-stał
w roku 1694 W tym cza-sie
Wielka Brytania kontrolo-wała
ogromne obszary rynków
światowych
I W City odbywały się prze- -
l targi obejmujące cały świat
Port londyński przyjmował i
1 w ysyłał przeszło połowę towa-rów
przychodzących do Wiel-kiej
Brytanii i kontrolował
cw lerć handlu światowego W
małych ciasnych uliczkach
1 City mieściły się najpotężniej-sze
firmy świata z Wielką
Kompanią Indii Wschodnich
i posiadającą nawet własną ar-mię
DAWNIEJ A DZIŚ
I naturalnie wyglądało
inaczej niż dziś Ciasne
zabudowane domami jedne na
drugim tłoczne i rojne W
licznych "cofee house'ach"
urzędowali pośrednicy giełdo-wi
"waiters"( czyli gońcy bie-gali
z biura dó biura A w wie-lu
domach istniały nie tylko
biura ale i fabryczki sprze-dające
zaraz na miejscu swo-je
produkty Liczne składy
zwłaszcza nad Tamizą zacie-mniały
ulice swymi ponurymi
murami
W roku 1940 pierwsza bom-ba
spadła na City W tym
midjseu 'stor dziś piękny no-woczesny
dom "Roman Hou-se- "
Niemcy niszcząc City
ulica po ulicy spełnili fniastu
wielką usługę City zostało
przebudowane Co prawda
buduje się po angielsku po-niałuOb- ok
nowoczesnej uli-cy
London Wall istnieją wciąż
zaułki romantyczne i obudo-wane
w stylu Todrów (udawa-ny
styl gdzie mury wzmoc-nione
są drzewem) Zamiast
kawiarń istnieją dziś wielkie
kluby gdzie pośrednicy gieł-do- w
i załatwiają sprawy jedząc
posiłek południowy albo pi-jąc
stare angielskie 'ale' Zni-kły
tradycyjne nakrycia gło-wy
meloniki Coraz mniej
nich mają charakter specjali-styczny
innym brak obiekty-wizmu
a jeszcze inne są zbyt
szczegółowe by zaintereso-wały
nie specjalistów z in-nych
grup etnicznych
Tom opracowCanaynadpiraznez Ci-tizenship
jesi całkowicie po-zbawiony
stronniczości Każ-da
grupa jest potraktowana z
urzędową serdecznością i ofi-cjalną
temperaturą uczucio-wą
Nie ma złej grupy w "ro-dzinnym
drzewie kanadyj-skim"
Każda 'nawet naj-mniejsza
coś wniosła Pilnie
i skrzętnie autorzy poszuki-wali
wkładów poszczególnych
nie dostrzegając nigdy wew
nętrznych skłóceń walk tru-dności
ale za to uwypuklają
elementy nie budzące sporów
Jeśli nie ma wielkich artys-tów
twórców to sa amatorzy
Jeśli jakaś grupa nie ma uczo-nych
to może ma kupców Gdy
zbraknie bogatych kupców te
są farmerzy Citizenship
Branch mówi tylko dobrze o
każdej grupie!
W omawianej książce oczy-wiście
Są to jak już wspomnieliś-"śm- y tylko bardzo zwię-złe
szkice Zawierają dane
liczbowe w oparciu o ostatni
spis ludności krótki zarys
dziejów osadnictwa i rozmie-szczenia
informacje o życiu
religijnym społecznym i kul-turalnym
grup ich roli w ży-ciu
kanadyjskim
"Th Canadian Family Tree"
poświęciło 7 stronic na przed-stawienie
polskiej grupy Czy-tamy'
min:
''Wkład ludności polskiej w Kanadzie jest wybitny
zarówno na polu rolniczym
jak j przemysłowym Ich
energia determinacja i
mara w przyszłość dopro-wadziły
do rozwoju wiel-kich
obszarów rolniczych
'—rrir Zachodzie: Pu dziś dzień
ma serce?
widzi się woźnych po ban-kach
w liberiach 1 ylKo wciaz
jeszcze woźni Banku Angiel-skiego
biegają w różowych
frakach ze złotymi guzami a
przed Lloydsem stoi portier
w czerwonej kapocie
Najważniejszym atutem Ci-ty
jest to ze wszystko tu mie-ści
się obok siebie N:e trzeba
telefonować nie trzeba de-pesz
ani nie straszny pod-słuch
Pan X idzie do pana Y
i "na twarz" załatwia najważ-niejsze
tiansakcje Po dzen-telmensk- u
przez uścisnięcie
ręki podpisują umowę a za-pijają
ją w podbliskim barze
do którego jakoby chadzał
doktor Johnston z Bosswel-le- m
Najciekawsza rzeczą jaka
obseiwujemy w Citj londn-ski- m
jest wygląd urzędników
Angielskie gryzipiórki nie sa
zgarbione w podartych koł-nierz}
kach z kapa u nosa
Nie wstjdzą się swego zawo-du
są z niego dumni Bardzo
wielu młodych chłopców sta-je
do pracy w ubezpiecze-niach
czy bankach czy biu-rach
giełdowych i wyglądają
om jak nasi kandydaci na
podchorążych dzielni spn --
zysci krzepcy zadowoleni i
patrzący w przyszłość jakby
przed nimi było życie pełne
przygód a nie sieczenie przy
biurku
Po niedawnej dewaluacji
po kłopotach z długami pań-stwa
spadku złota trudno-ściach
ekonomicznjch zdawa-ło
się ze City spuści nos na
kwintę Ale nie oto w samym
środku nad Bankiem Angiel-skim
nad starymi gmachami
kościołów nad wciśniętą w
zaułek giełdą rośnie potężna
podwójna wieża z betonu
Tymczasem smukła i cienka
jak podwójny pień sosny ma
byc obudowana aż po trzy-dzieste
piętro i będzie wiel-kim
przejrzystym nowoczes-nym
budynkiem nowej gieł-dy
Wygląda jak nowe serce
przeszczepiane w starego czło-wieka
An Economic Study oj the
City of London up to the Year
2000 wydane przez profesora
Dunninga z Corporation oj
London wyraźnie mówi o suk-cesach
i rozwoju londyńskiej
giełdy w ciągu lat aż po po-czątekjftrzyszł-ego
tyśiącfócia
Ciekawym szczegółem z
współczesnego City jest wpro-wadzenie
komputeru do służ-by
na giełdzie Komputery
stawiane są jeden po drugim
we wszystkich wielkich biu-rach
City Całe towarzystwa
ubezpieczeniowe wynoszą się
z miasta by gdzieś w tańszym
dystrykcie często w prowin-cjonalnym
mieście zbudować
wielki komputer prowadzący
wszelkie prace biurowe (Na-wiasem
mówiąc ów "gryzipió-rek"
coraz bardziej upodab-nia
się do maszynisty)
Dokończenie na str 7
w rolnictwie pozostało wie-lu
potomków tych którzy
tę ziemię pod uprawę wy-karczow- ali Inni natomiast
zasileni przez znaczną ilość
późniejszych imigrantów
skierowali się do ośrodków
przemysłowych na wscho-dzie
Wielu pracuje tam w
przemyśle żelaznym stalo-wym
maszynowym i lek-kim
Ich praca oraz ich
zdolności techniczne stano-wią
ważny czynnik w prze-mysłowym
rozwoju kraju"
Ta pochlebna ocena wkładu
polskiego nie jest oczy-wiście
gołosłowna Wymienia
się szereg nazwisk wybitnych
Kanadyjczyków polskiego po- chodzenia zarówno postaci
już historycznych jak Gzow-sk- i
Globensky Kierzkowski
Biokovsky jak i współczes-nych
w polityce- - Haidasz
Korchinski Ruzycki New-man
Yakabuski w przemyśle
lotniczym i lotnictwie: W J
Jakimiuk dr H Stykolt W
Czerwiński J Żurakowski
"Około 150 naukowców pol-skiego
pochodzenia wykłada
na uniwersytetach kanadyj-skich
a wielu zatrudnionych
jest w instytucjach badaw-czych"
wywodzi cytowana
praca poczym wymienia przy- kładowo kilka nazwisk
W końcowym ustępach o-mów- iony jest wkład polski na
polu artystycznym I tutaj
znowu wymieniono kilka naz- wisk z każdego działu twór-czości
Zwięzłość poszła w parze z
obiektywizmem i dlatego jest
to_ książka pożyteczna i war- tościowa Lepiej bowiem
otrzymać mało ale ścisłych in-formacji
aniżeli wiele i fał-szywych
Książka wydana bar-dzo
starannie ozdobiona kil- kunastoma fotografiami
B H
THE CANADIAN FAMILY
TREE — Queen's Printer Ot--tawa-r9fl7-pp-r354
Etniczna encyklopedia
WAZE
ZAPASY
ŚWIATOWEGO ZŁOTA
Obliczono iż światowe za-pasy
zioła wynoszą obecnie o
koło S88 000 000 000 z któ-rych
połowa przypada na re-zerwy
monetowe banków pań-stwowych
Ta rezerwa wynosi
w Stanach Zjednoczonych
SI 1500 000 000 ue Francji
$5200000000 w NRF —
S4 100 000 000 w ZSRR —
$3000000000 w SziLajcani
$3000000 000 w Międzyna-wduicy- m Funduszu Monetar-nym
$27000000000 we Wło-szech
$2400000000 i w Wiel-kiej
Diytami SI 800 000000
ILE ZNAMY WYRAZÓW?
Wielu z nas uważa że czło-wiek
zna znaczną icli ilosc n
tymczasem ucale tak nie jest
Najwięksi nawet pisarze uży-wali
niewielkiej ilości wyra-zów
w swych wiekopomnych
dziełach Sliakespeaie naj-większy
poeta angielski użył
w swych dziełach lylho 15000
wznych słów Milion tylko
S000 w swym słynnym poe-macie
"Stracony Raj" Biblia
Slaiego Testamentu posiada
niecałe 6 000 icyiazów Z na-szych
poetów Mickiewicz użył
najuicce] wyiazćw — jego
"Pan Tadeusz" posiada ich
blisko 10000
Wiele różnych wyrazów
używa pizeciętny człowiek w
monie?
Ludzie prości około 800 in-teligenci
około 3 000 literaci
i filologowie 5 000-800- 0
Na zakończenie 7itożna do-dać
ze gdu kio' zna w jaki
języku 300 loyiazeń może sie
z każdym dokładnie poi ozu-mie- ć
PODMORSKA ORKA
Przy pomocy podwodnego
pługa skonstruowano w Bel''
Telephone Company w USA
położono po faz pierwszy na
dnie oceanu dwa podmorskie
kable komunikacyjne w po-bliżu
New Jersey
Pług ten waży 14 ton i prze-suwa
się po dnie morza na
elastycznych płozach ślizgo-wych
Pionowy lemiesz kopie
w dnie rów na głębokości do
300 metrów pod poziomem
wody W roicie tym układa się
kabel rozwijany w bębna
REKIN GROŹNY
Spośród dzikich zwierząt
grasujących na naszym globie
=K= w
=3fc
E&SkJZ Z
'pracowant na podilau
POLSKA W CZOŁÓWCE
Brytyjskie Towarzystwo
Klasyfikacyjne Lloyd's Regi- ster of Shipping ogłosiło dane
dotyczące aktualnego stanu
światowego budownictw u-kretow-ego
Według tych danych ra sto-czniach
światowych bez ZSRR
i Chin 31 marca rb znajdo-wało
się w budowie 1786 sta- tków pełnomorskich łącz-nym
tonażu 13527000 BRT
Oto jaki tonaż znajdował
sie w budowie na stoczniach
13 państw rozwiniętym bu-downictwie
okrętowym: Japo-nia
4589986 ton W Bryta-nia
i Płn Irlandia 1179486 t
NRF 1161963 t Wiochy 899
433 t Francja 708015 Hi-szpania
703903 t Szwecja
694406 t USA 5J33110 t Pol-ska
487562 t Norwr-gi- a 471
249 t Dania 368911 t Holan-dia
289511 Jugosławia
266884 t
Jak wynika z tego zestawie-nia
Polska zajmuje 9 wiec
bardzo wysokie miejsce i wy- przedza takie państwa jak
Norwegia Dania i Holandia
które posiadają bogata i dłu-ga
tradycje w budownictwie
okrętowym
Oprócz tonażu będącego już
w budowie stocznie okrętowe
posiadały na 31 marca rb du-ży
portfel zamówień Portfel
ten obejmował 1532 statki o
łącznym tonażu ponad 27 min
BRT
REJSY DO AUSTRALII
Polskie Linie Oceaniczne
utrzymujące połączenia z kil-kuset
portami różnych kon-tynentów
w dalszym ciągu
rozszerzają zakres usług że-glugowych
Gdańsko-gdyńsk- i
armator uruchamia kolei
stałe połączenie Australia
przedłużając rejsy motorow-ców
kursujących do Azii połu-dniowo-
wschodniej Dzięki
temu statki z biało-czerwon- a bandera zawijać będą co mie-siąc
do Australii
CUKROWNIE DLA PERSJI
Polska ma poważny udział
w budowie przemysłu cukro-wniczego
Persji Eksport pol-skich
kompletnych cukrowni
do tego kraju rozpoczął sie w
1958 Pierwsza polska cu-krownia
Farinan stanęła w
1959 Prawie równocześnie
powstała cukrownia Shirvan
Obie cukrownie przekroczy-ły
w kolejnych latach eksplo-atacji
założona w kontrak-tach:
wyda-jnoścrZosta-łr
one
vr
i NIEWAŻN
mKeWoteżsmt ejpsnzyin '" UtnrU :'lWHt
wadczy dobitmeMl
rekinnPrzeciągu or£V' --mt„- [„
zarluch HniA J:
--
"
do term ii i" r--f
- " y"yuu
MIASTA W POKR0Vlc
W T)lprin te się obecnie moniĄ
"a celu" zJa"-s-loswoidoaanniaii
mnn"n hu-- n v„j C
dobnie ja"- k "pu"o"!d!ICullsl[: %
e!aSllir~inr--h „li - -
me impregnowana 'i
1'łwkci zastanej- -
dla mmst które ten i zdnzaajlauzłybgiyganstyięcznpyomd K
tern Oczywiście bfI?
baidzo koizyslnezZ
padające deszcze hfc
pobiegłoby to tuorji
':a ulgach kota i v iwomwoii miasta m
'-m-mjmi
skutkami ik
KOSZTOWNE
MAŁŻEŃSTWA
W stolicy Persji U
zaiejcstrouano
wku jedwuo tylko ij
wych związków mti
Jak na miasto haau $
samotnych męzc:y:ml
panien i ic jest to lici'
wygói owana Dtejj
tak się d:ieje?
Spiaua jest prosta
pi ostu neiskie Donno i jątkowo kosztowne Mm
Którzy mają zamiar $
bić
Naizeczomi mm
swej wybiance coijiW
pieiscionhow ocjhsuk
poinedwo kosztowny
soletek kolii d
?njci kamieniami te K
od tego cały szertg ro I
precenfóui dla jej n g
uuzszej i aaisze) owo
koszty zaręczyn i sanr
bu Ale to jeszcze v
stko — musi tafcie k
dzicom oanmi mkiil
w bardzo znacznej ta
Co dziwnedb jiitr
zbyt wielu dnfotorWr
wania ic zwiazh rnt:
=K= Pohl
kraJMil
luvnncQ7nnn u nHmtr
melasy które imskaT
niezawodnych Tranu
winą dostarczona pifc
ske jest cukrownia 5
Cukrownia ta inozeprc
2500 ton buraków ta
Uruchomiona została t
r Ugruntowała ona j
wynikami wysoka opi
polskich dostawacni
specjalistach cukrów
W wyniku tego
7!iu'nrlf 7(Ktałv 1
kontrakty na dosta
rl-il- i iiL-rnu- ni fili t
rejonów rolniczjch ?£
Wszystkie te cuhw
obecnie montażu
WYTWÓRCZOŚCI
z iasmv luuuuw- - _
większego w Polsw Pff 1
ia siuiiMJ" uu ""— ii„A„ MfalnivUD "- -
Dabala w Noffefft
„Ilnll- - KPIŁ milionowy mu" -
tenzanalazłsieuff)]1 m
wanei obecnie prz £
a""„'„"1Tc7oi DarMum-l- cvmei uuw "'a
- ADis- - 1 -- wiatr z o
cem i mocy MEfFB
czonet no mimu
i- -i "razela
mUtULMMl —
W bież roku m
produkuia iau
tvs sztuk silników
DNI OSttlAlf
jak co rok?"- -
swiaiy - nrr tvs eczna n j
swiaio"" f
stniczjra --j- ri
macli z I'":! społecrensn'" c
z mł0dZ W
i-fp- m obchodów
sie urocz- y- fl
bardnei
czy kulturalny -
ła s w siedzą
NOWA PR
OIcSiSOtMiag
kienkowych njg
Plaszczowjcn "jj
dzie rocznie r
nio do urtW fj$
wana tkalnia
Przem- y- gg&
welana" tr
ł0 ™ #
No od°£W
oddany 0°jZifiOfl'
dni
nem jest ° ej
prosu
' if ii- - -
a
o
o
t
t
a
z
z
r
r
w
w
n
iz
r
4
w
r'ł
v
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, May 29, 1968 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1968-05-29 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2000614 |
Description
| Title | 000180a |
| OCR text | j§pggs$f$s gst:[HCW "_ Jfj §IfpS 1 r i lim - f' fSfi ' c £§' J? 7 1 ji 5' si ł ' s1- - ii 1f " Ul M! ? 'Vi1! ' fi ' JHP HU 1 Nl) 'i 'i i v i ii Lftv5 ' - V li I U' & i ©'{liigSlS5? Ma aass-sa' - Wtp r vr = r j KfcWWV-Jt-- s "-- -- ĄS" &&& SwJto-- 1 ZJf '_- - -- - V v jt - ar r% fR 2 'ZWIĄZKOWIEC" MAJ (May) środy 29 — 1968 t ♦ci——£ "Związkowiec" (The Alliancer) Prlnted and Pabllshed for erery Wednesdaj end Saturdiy by POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED ti Hr M Wolnlk Chalnoan of Tle Boird Mr A JhUbeat Secrtttry Offlclal Organ of The Pollsh Alllance Friendly Soclety of Canada Editor-In-Chl- ef — B Heydenkorn — Ceneral Manager — S F Konopka Business Manazer — R Frlklce — Prlntlng Hmager — M PoezynlaK Subscrfptlon: In Canada ł700 per year In other Countrles $300 Authorlzed as second clasł mail by the Post Office Department Ottawa ond for payment of Fostage In cash 1475 Qoeen St Wesł Toronto 3 Ontario Tel: 531-249- 1 531-249- 2 PRENUMERATA Roczna w Kanadzie $700 I Zagranic — Pora" ™ Póh-oczn- a zim Półroczna $4 50 Kwartalna $250 1 Pojedynczy numer 15f I E AWKIHY rzez czysty przypadek ogłoszono niemal jednocześnie dwie ankiety Pozornie nie maia ze sobą nic wspólnego Pierwsza ankieta rozpisana przez Kongres Polonii Ka-nadyjskiej ma na celu uchwycenie możliwie jak najbardziej ścisłych danych o stanie szkółek polskich Chodzi oczywiście nie tylko o dane liczbowe dotyczące ilości dzieci ale o wszy-stkie problemy nauczania Druga ankieta rozpisana przez znany miesięcznik pary-ski "Kultura" związana jest z czytelnictwem Chodzi tam o ustalenie jakie książki kupujemy jakie czasopisma czytamy i abonujemy czy czytamy tylko w języku polskim czy też w innjch wzajemny stosunek czytelnictwa w języku polskim do czytelnictwa w językach obcych będących językami urzę-dowymi w krajach zamieszkania Obie ankiety posiadają duże bardzo duże znaczenie Dlaczego — zapytać można Odpowiedź jest prosta- - bez u-trzym- ania S7kół z językiem polskim roztopi się w otoczeniu grupa polska Ale celem szkółek nie jest tworzenie czy za-chowanie środowisk zamkniętyych! Nie' Naturalnie wiemy że szkółki polskie są mają za sobą tradycję kilkudziesięciu lat Jest ich obecnie znacznie więcej aniżeli dawniej czyli iż można by powiedzieć że nie ma po-wodu do niepokojów A byłby to błąd Inne są obecnie wymagania młodzieży inny system nau-czania inne warunki mieszkaniowe Stąd potrzeba gruntow-nej reorganizacji szkolnictwa polonijnego Nauka języka pol-skiego historii i kultury polskiej musi być dostosowana do metod obowiązujących w całym szkolnictwie oczywiście z pewnymi odchyleniami W niektórych szkółkach prowadzonych przez Grupy Związku Polaków przystąpiono do prowadzenia lekcji w ję-zyku angielskim w klasach początkowych dla najmłodszej młodzieży gdyż tym językiem posługują się bardzo dobrze Lekcje prowadzić mogą naturalnie kwalifikowani nauczycie-le z absolutną znajomością jęzvka angielskiego szkół na odpowiednim poziomie jest kosz-towne Personel pedagogiczny posiadający odpowiednie kwalifikacje musi być odpowiednio opłacany Pracuje on ofiarnie i nigdy nie otrzyma i tak należnego obiektywnie ho-norarium ale jakaś rzetelna opłata musi być ustalona Dla nauki potrzebne są z jednej strony pomoce naukowe a z drugiej odpowiednie pomieszczenia W wielkich miastach miejsce w którym odbywają się lekcje ma ogromne znacze-nie Oczywiście najodpowiedniejsze są normalne sale szkoły Gdzieniegdzie zdołano uzyskać zezwolenie miejscowych władz szkolnych i dzieci uczęszczają do nich wieczorem na lekcje języka polskiego Ale nam chodzi o zasadnicze załatwienie Prezes ZPwK Ted Glista występując w imieniu Zarządu Głównego KPK w Toronto przed Komisją B and B omawiał potrzeby szkolnictwa polskiego formułował nasze postulaty Nie omijaliśmy żadnej spospbqQŚci w okresie ostatnich kil-ku lat dla uwypuklenia tego zagadnienia Szkolnictwo polskie — podobnie zres2tą jak innych grup etnicznych — musi uzyskać pomoc czynników państwo-wych Wobec tego iż oświata należy do uprawnień prowincji one muszą uwzględnić nasze uzasadnione postulaty Natural-nie życzliwe ustosunkowanie się władz federalnych jak rów-nież samorządowych będzie wysoce pomocne Pomoc ta jest potrzebna przede wszystkim w zakresie pomocy naukowych w najszerszym tego słowa znaczeniu Problem wprowadzenia nauki języka polskiego w posz-czególnych szkołach to problem oddzielny którego ani nale-ży ani można rozpatrywać na płaszczyźnie szkółek polonij-nych Ankieta KPK jest obszerna gdyż potrzebne są dane Na tej podstawie dopiero będzie rnożna wszcząć odpowiednie kroki Im wcześniej wpłyną odpowie-dnie kroki Im wcześniej wpłyną odpowiedzi im bardziej bę-dą dokładne tym szybciej i lepiej potrafi wiceprezes J Gró-decki zajmujący się w Zarządzie Głównym KPK sprawami szkolnictwa i młodzieży przystąpić do opracowania odpowie-dnich kroków wobec władz państwowych i samorządowych Bez prasy i bez książek nie zachowa się języka nie prze-każe się dorobku kulturalnego narodu Istnienie wydawnictw uzależnione jest od społeczności Sami bowiem finansujemy swoje publikacje Jeśli przestaniemy kupować książki nie bę-dą się ukazywały Wydawnictwa polskie poza granicami Pol-ski nie dysponują ani żadnymi rezerwami kapitałowymi ani nic korzystają z dotacji państwowych Pewna ilość książek ukazuje się dzięki subskrypcji nie-które nakładem autorów inne dzięki pomocy finansowej pe-wnych jednostek ale najwięcej publikuje kilka wydawnictw emigracyjnych wśród których Instytut Literacki" w Paryżu Ventas i Fundacja Kulturalna w Londynie zajmują pierwsze miejsca Ankieta "Kultury" została skierowana zarówno do Czy-telników jak i do księgarń Odpowiedzi pozwolą na ustalenie polityki wydawniczej na najbliższy okres czasu Zmierzamy do tego by młode pokolenie władało dobrze językiem pol-skim musimy więc zapewnić również książki a to znaczy za-chować wydawnictwa Istnieje więc wspólna nić łącząca obie ankiety Dobrze będzie jeśli wypełnimy je skrzętnie i odeślemy i BĘDZIE GDY WH0CISZ ? KTO? SKĄD I GDZIE? Wiele pytań ciśnie się na usta Któż nie czekał z nas na kogoś? Przecież ta wojna rozdzieliła miliony ludzi! Były oczekiwania daremne i były spotkania szczęśliwe Były inne aniżeli oczekiwano Rozgrywały się dramaty wielkie tragedie Powieść Barbary Gordon pod tytułem gdy witóasz to opowieść o dramatycznych splotach To powieść o miłości i szczęściu o nadziejach spełnionych i niespełnionych Y :©cssz Druk nowej powieści rozpocznie się w Nr 46 z dnia 5 czerwca Abonament zapewnia dostawę każdego numeru Czytajcie "GDY WRÓCISZ" na łamach "ZWIĄZKOWCA" Po egzemplarze okazowe prosimy zwracać się do Administracji Czesław Dobek List z Londynu Sądząc z woyswtaotnłaincyhch przez Łnocha Powella serce angiel-skie jest wciaz po niewłaści-wej stronie (Gdybym powie-dział że po lewej mógłbym narazić się na podejrzenia ze wciągam pismo w politykę' Enoch Powell jest niezmiernie ciekawym człowiekiem Uczo-ny o świetnej znajomości kul-tury greckiej logik doskona-ły człowiek o wielkim umyśle o poważnym doświadczeniu politycznym został oskarżony o demagogię Mogło to zda-rzyć się tylko w Anglii Ale nie zajmujmy się tym tematem na pewno omówio-nym i opisanym dokładnie przez wszystkie pisma kana-dyjskie Nawet paradoks ze lewicowo usposobieni dokerzy maszerowali aby poprzeć kon-serwatywnego polityka niech nas nie kusi do uogólnień Tak tu juz jest Stwierdźmy tylko że Anglia bez naszej polskiej pomocy da sobie ra-dę z tym problemem Najle-piej nam 'imigrantom" sie dzieć cichutko aby nie pow-tórzyły się czasy gdy zaraz po wojnie pisano na murze w Glasgow "Poles go Fome" Zagadnieniem prawdziwego serca angielskiego zajęły się gazety nagle porzucając wiel-kie nagłówki głoszące tiiumf albo klęskę Powella Teraz pi-sze sje o sercu Tylko o sercu Nareszcie angielski zespół przeprowadził operację trans-plantacji serca Pierwszy An-glik z przeszczepionym ser-cem leży w londyńskim szpi-talu pomału przychodząc do zdrowia Telewizja co chwila łączy się z lekarzem opiekują-cym się Mr Wesfem Ogląda-my wywiady z głównym chi-rurgiem patrzymy na cały ze-spół ustawiony jak do rodzin-nej fotografii Czytamy o całej sprawie jak powieść Pierwsza angielska trans-plantacja doszła do skutku! Ale Oto mam przed sobą British Medical Journal sprzed kilku tygodni i w nim artykuł chirurga ze szpitala londyńskiego — nie tego któ-ry przeprowadził ostatnią ope-rację — krytykujący profeso-ra Barnarda i przeszczepienie serca dokonane na Washkan-sky- m w Południowej Afryce Krytyk tych było wiele zda-wało się ze wszyscy angielscy lekarze są przeciw przeszcze-- ' pieniom że uważają je za przedwczesne i zalecają wiel-ką ostrożność Niedawno temu minister zdrowia Kenneth Robinson o-brado- wał wraz z 28 lekarzami nad problemami jakie przed wiedzą i przed społeczeń-stwem stawia transplantacja serca Mówiono o potrzebie zmian w prawie angielskim O konieczności publicznego o-świadc- zenia w tej sprawie Chodziło najwięcej o ten mo-ment kiedy chirurg ma zde- - © fROYlNCE OF OPPORTUNIIY Z Ministerstwa Sprawiedliwości i Prokuratora Generalnego Rząd uchwalił dodatek do ustawy "Lord's Day Act (On-tario)" Dodatek wprowadza 2 poważne zmiany Po pierwsze wszystkie wy-magania zgody wyborców na zarządzenia dotyczące nie-dzielnych zabaw rozgrywek sportowych i kin zostały znie-sione Wobec tego Rada Miej-ska może wvdac zarządzenie bez zgody wyborców Po drugie ustawa daje Ra-dzie Miejskiej władzę wyda-nia rozporządzenia w sprawie wyścigów konnych w niedzie-le Zgoda wyborców na takie rozporządzenie nie jest po-trzebna W wyniku tej ustawy łącz-nie z ustawą numer 41 rady miejskie otrzymały bardziej realistyczną władzę i odpowie-dzialność za wprowadzenie rozporządzeń które zezwolą na niedzielne zabawy roz-grywki sportowe targi kina i wyścigi konne w granicach poszczególnych okręgów miej-skich CłRJiJjŁaRoiirtJ rrt&iUialitircfOntirfe j'_ig_jii_vi Po której st cydować czy dawca (poten-cjalny) serca już nie żyje i czy można juz zabierać z jego piersi serce Czas tak cenny przy tej operacji może po pro-stu zadecydować ze chirurg będzie działał pochopnie Wciąż czytaliśmy o poważ-nych zastrzeżeniach angiel-skich specjalistów A tu nagle dowiadujemy się o szczęśli-wie przeprowadzonej opera-cji Nagle? Okazuje się że zes-pół doktora Donalda Rossa juz dawno przygotował się do transplantacji I tylko zaw-dzięcza iac treningowi i pró-bom jakie były przeprowa-dzane operacja technicznie się udała Czy udała się klinicznie nie wiemy i wiedzieć nie będzie-my przed upływem kilku ty-godni I właściwie co my czy-telnicy gazet wiemy? Nic Najpierw dają nam do cz ta-nia oświadczenia specjalistów że operacja jest rzeczą nie-bezpieczna potem każą nam entuzjazmować się śmiałym i wspaniałym osiągnięciem I wmawiają w nas ze wszystko jest niezmiernie łatwe i bez-pieczne Tracimy głowę Ale wrocmy do pytania-gdzi- e Anglicy mają serce? Na to pytanie właściwie jedna jest odpowiedź — w City CO TO JEST CITY? Czylonwdieycńieskiec?o tCoojedstziCeitńy kamienne trzewia miasta pra-cując jak szalone wyrzucają na stacji Bank milion ludzi Drobiny ludzkie wyciskane tu-bami kolejki podziemnej (un-derground railways w Londy-nie nazywa sie popularnie "tubę") wyskakuje na wielki plac bankowy z dziewięciu otworów w betonie Biegną spiesząc i potykając się i zni-kają w wielkich biurowcach z których najpotężniejszy wy-gląda jak olbrzymia twierdza obudowana murami na dwa-dzieścia metrów wysokimi i na trzy metry grubymi To jest Bank Angielski w nim owo mityczne złoto stanowią-ce podstawę funta szterlinga Raz się podnosi raz opada A z nim podnosi sie i opada temperatura na giełdzie -- Cały kraj oddycha tym złocistym rytmem To nie puls czerwo-nej krwi ale sapanie czkaW-k- a żółtego metalu ' ' iDo roku 1715 na czele rzi-d- u angielskiego stał król gło-wa władzy wykonawczej On wydawał rozporządzenia on podpisywał dekrety "Pierw-szy minister" zastępował go w Parlamencie gdzie królowi wstęp był wzbroniony W ro-ku 1715 Jerzy III słaby szalo-ny i biedny król sprzedał swo-i- e orawa Parlamentowi za ki1-krdzies- iat tysięcy funtów Od-tąd mamy urząd premiera Kupiony za pieniądze z Cih A król czv królowa musi od-czytywać dwa razv na rok co rząd napisze Do City monar-cha ma wstęp wzbroniony Z ilu grup etnicznych skła-da się ludność Kanady? Odpowiedź nie jest wcale ta-ka prosta jak by się zdawało Dane ze spisu ludności sta-nowią oczywiście doskonała podstawę ale nie są wystar-czające Samo rozpoznanie pewnych grup nastręcza pew-ne trudności albo wątpliwo-ści Nie zostały one wpraw-dzie pokonane w doskonałej nowej publikacji pt "The Canadian Family Tree" nie mniej jednak stanowi ona en-cyklopedyczne źródło infor-macyjne Nikt nie oczekuje od ency-klopedii wyczerpujących i szczegółowych informacji aie ścisłych danych ogólnych Wypada z uznaniem stwier-dzić że pracownicy Canadian Citizenship Branch - Depart-ment of the Sec-etar- y of State wywiązali się bardzo dobrze z ciężkiego zadania Jest to praca bardzo zwarta więcej zwięzła W tomie objętości 354 stron znajdują się dane o około 50 grup etnicznjch ilustracje bibliografia i in- deks Jasne więc jest iż każda grupa musiała być jedynie szkicowo przedstawiona Naj-większe: angielska i francu ska zajmują po 10 stron tek-stu Można naturalnie zapjtać czy mając tak ograniczone ra-my tekstowe warto bjło po- kusić się o opracowanie tylu grup etnicznych i czy w "tej sytuacji nie byłoby lepiej gdyby Citizenship Branch za- jął się jedynie niektórymi grupami Otóż wydaje nam sie że publikacja pracy ogólnej jest celowa Co prawda nie ma zby wiele opracowań poszcze-gólnych grup etnicznych nie-mniej jednak kilka dzieł uka-zało sie w ramach CANADA ETHN1CA inne w rożnych wydawniictwactr—Nieirrore t-- ronie Anglik i Chyba za pozwoleniem Lorda i lavora I nigdy żaden panu- - I jjcy nie był w Banku Angiel- - lim Do Dołudniowei Amer- - I ki można juz jecliac do Ban- - ku Angielskiego nie 1 Taka jest potęga złota 1 Właściwie to nie cnodzi o smo złoto Gdzieindziej na świecie go więcej i mały kraj Południowa Afrjka mógłby napełnić skarbce Banku An-gielskiego kilkakroć Tu cho-dzi o masy kapitałów przele-wając} eh się przez City ktorc jest najstarszym i potężnym rsnkiem walutowym Sama v miana walut przynosi City ckoło trzystu milionów funt-ów rocznego dochodu Skarb brUyjski zabierając 25c~ć do-chodu z wszystkich transakcji zarabia na City rocznie ogro-mne sumy pomagające nie-s- ł chanie w budżecie pań-stwa Rynek walutowy i towaro-wy w City narodził się w ro-ku 1670 prawie razem z data 'powstania największej firmy ubezpieczeniowej Lloyds'a Bank Angielski założony zo-stał w roku 1694 W tym cza-sie Wielka Brytania kontrolo-wała ogromne obszary rynków światowych I W City odbywały się prze- - l targi obejmujące cały świat Port londyński przyjmował i 1 w ysyłał przeszło połowę towa-rów przychodzących do Wiel-kiej Brytanii i kontrolował cw lerć handlu światowego W małych ciasnych uliczkach 1 City mieściły się najpotężniej-sze firmy świata z Wielką Kompanią Indii Wschodnich i posiadającą nawet własną ar-mię DAWNIEJ A DZIŚ I naturalnie wyglądało inaczej niż dziś Ciasne zabudowane domami jedne na drugim tłoczne i rojne W licznych "cofee house'ach" urzędowali pośrednicy giełdo-wi "waiters"( czyli gońcy bie-gali z biura dó biura A w wie-lu domach istniały nie tylko biura ale i fabryczki sprze-dające zaraz na miejscu swo-je produkty Liczne składy zwłaszcza nad Tamizą zacie-mniały ulice swymi ponurymi murami W roku 1940 pierwsza bom-ba spadła na City W tym midjseu 'stor dziś piękny no-woczesny dom "Roman Hou-se- " Niemcy niszcząc City ulica po ulicy spełnili fniastu wielką usługę City zostało przebudowane Co prawda buduje się po angielsku po-niałuOb- ok nowoczesnej uli-cy London Wall istnieją wciąż zaułki romantyczne i obudo-wane w stylu Todrów (udawa-ny styl gdzie mury wzmoc-nione są drzewem) Zamiast kawiarń istnieją dziś wielkie kluby gdzie pośrednicy gieł-do- w i załatwiają sprawy jedząc posiłek południowy albo pi-jąc stare angielskie 'ale' Zni-kły tradycyjne nakrycia gło-wy meloniki Coraz mniej nich mają charakter specjali-styczny innym brak obiekty-wizmu a jeszcze inne są zbyt szczegółowe by zaintereso-wały nie specjalistów z in-nych grup etnicznych Tom opracowCanaynadpiraznez Ci-tizenship jesi całkowicie po-zbawiony stronniczości Każ-da grupa jest potraktowana z urzędową serdecznością i ofi-cjalną temperaturą uczucio-wą Nie ma złej grupy w "ro-dzinnym drzewie kanadyj-skim" Każda 'nawet naj-mniejsza coś wniosła Pilnie i skrzętnie autorzy poszuki-wali wkładów poszczególnych nie dostrzegając nigdy wew nętrznych skłóceń walk tru-dności ale za to uwypuklają elementy nie budzące sporów Jeśli nie ma wielkich artys-tów twórców to sa amatorzy Jeśli jakaś grupa nie ma uczo-nych to może ma kupców Gdy zbraknie bogatych kupców te są farmerzy Citizenship Branch mówi tylko dobrze o każdej grupie! W omawianej książce oczy-wiście Są to jak już wspomnieliś-"śm- y tylko bardzo zwię-złe szkice Zawierają dane liczbowe w oparciu o ostatni spis ludności krótki zarys dziejów osadnictwa i rozmie-szczenia informacje o życiu religijnym społecznym i kul-turalnym grup ich roli w ży-ciu kanadyjskim "Th Canadian Family Tree" poświęciło 7 stronic na przed-stawienie polskiej grupy Czy-tamy' min: ''Wkład ludności polskiej w Kanadzie jest wybitny zarówno na polu rolniczym jak j przemysłowym Ich energia determinacja i mara w przyszłość dopro-wadziły do rozwoju wiel-kich obszarów rolniczych '—rrir Zachodzie: Pu dziś dzień ma serce? widzi się woźnych po ban-kach w liberiach 1 ylKo wciaz jeszcze woźni Banku Angiel-skiego biegają w różowych frakach ze złotymi guzami a przed Lloydsem stoi portier w czerwonej kapocie Najważniejszym atutem Ci-ty jest to ze wszystko tu mie-ści się obok siebie N:e trzeba telefonować nie trzeba de-pesz ani nie straszny pod-słuch Pan X idzie do pana Y i "na twarz" załatwia najważ-niejsze tiansakcje Po dzen-telmensk- u przez uścisnięcie ręki podpisują umowę a za-pijają ją w podbliskim barze do którego jakoby chadzał doktor Johnston z Bosswel-le- m Najciekawsza rzeczą jaka obseiwujemy w Citj londn-ski- m jest wygląd urzędników Angielskie gryzipiórki nie sa zgarbione w podartych koł-nierz} kach z kapa u nosa Nie wstjdzą się swego zawo-du są z niego dumni Bardzo wielu młodych chłopców sta-je do pracy w ubezpiecze-niach czy bankach czy biu-rach giełdowych i wyglądają om jak nasi kandydaci na podchorążych dzielni spn -- zysci krzepcy zadowoleni i patrzący w przyszłość jakby przed nimi było życie pełne przygód a nie sieczenie przy biurku Po niedawnej dewaluacji po kłopotach z długami pań-stwa spadku złota trudno-ściach ekonomicznjch zdawa-ło się ze City spuści nos na kwintę Ale nie oto w samym środku nad Bankiem Angiel-skim nad starymi gmachami kościołów nad wciśniętą w zaułek giełdą rośnie potężna podwójna wieża z betonu Tymczasem smukła i cienka jak podwójny pień sosny ma byc obudowana aż po trzy-dzieste piętro i będzie wiel-kim przejrzystym nowoczes-nym budynkiem nowej gieł-dy Wygląda jak nowe serce przeszczepiane w starego czło-wieka An Economic Study oj the City of London up to the Year 2000 wydane przez profesora Dunninga z Corporation oj London wyraźnie mówi o suk-cesach i rozwoju londyńskiej giełdy w ciągu lat aż po po-czątekjftrzyszł-ego tyśiącfócia Ciekawym szczegółem z współczesnego City jest wpro-wadzenie komputeru do służ-by na giełdzie Komputery stawiane są jeden po drugim we wszystkich wielkich biu-rach City Całe towarzystwa ubezpieczeniowe wynoszą się z miasta by gdzieś w tańszym dystrykcie często w prowin-cjonalnym mieście zbudować wielki komputer prowadzący wszelkie prace biurowe (Na-wiasem mówiąc ów "gryzipió-rek" coraz bardziej upodab-nia się do maszynisty) Dokończenie na str 7 w rolnictwie pozostało wie-lu potomków tych którzy tę ziemię pod uprawę wy-karczow- ali Inni natomiast zasileni przez znaczną ilość późniejszych imigrantów skierowali się do ośrodków przemysłowych na wscho-dzie Wielu pracuje tam w przemyśle żelaznym stalo-wym maszynowym i lek-kim Ich praca oraz ich zdolności techniczne stano-wią ważny czynnik w prze-mysłowym rozwoju kraju" Ta pochlebna ocena wkładu polskiego nie jest oczy-wiście gołosłowna Wymienia się szereg nazwisk wybitnych Kanadyjczyków polskiego po- chodzenia zarówno postaci już historycznych jak Gzow-sk- i Globensky Kierzkowski Biokovsky jak i współczes-nych w polityce- - Haidasz Korchinski Ruzycki New-man Yakabuski w przemyśle lotniczym i lotnictwie: W J Jakimiuk dr H Stykolt W Czerwiński J Żurakowski "Około 150 naukowców pol-skiego pochodzenia wykłada na uniwersytetach kanadyj-skich a wielu zatrudnionych jest w instytucjach badaw-czych" wywodzi cytowana praca poczym wymienia przy- kładowo kilka nazwisk W końcowym ustępach o-mów- iony jest wkład polski na polu artystycznym I tutaj znowu wymieniono kilka naz- wisk z każdego działu twór-czości Zwięzłość poszła w parze z obiektywizmem i dlatego jest to_ książka pożyteczna i war- tościowa Lepiej bowiem otrzymać mało ale ścisłych in-formacji aniżeli wiele i fał-szywych Książka wydana bar-dzo starannie ozdobiona kil- kunastoma fotografiami B H THE CANADIAN FAMILY TREE — Queen's Printer Ot--tawa-r9fl7-pp-r354 Etniczna encyklopedia WAZE ZAPASY ŚWIATOWEGO ZŁOTA Obliczono iż światowe za-pasy zioła wynoszą obecnie o koło S88 000 000 000 z któ-rych połowa przypada na re-zerwy monetowe banków pań-stwowych Ta rezerwa wynosi w Stanach Zjednoczonych SI 1500 000 000 ue Francji $5200000000 w NRF — S4 100 000 000 w ZSRR — $3000000000 w SziLajcani $3000000 000 w Międzyna-wduicy- m Funduszu Monetar-nym $27000000000 we Wło-szech $2400000000 i w Wiel-kiej Diytami SI 800 000000 ILE ZNAMY WYRAZÓW? Wielu z nas uważa że czło-wiek zna znaczną icli ilosc n tymczasem ucale tak nie jest Najwięksi nawet pisarze uży-wali niewielkiej ilości wyra-zów w swych wiekopomnych dziełach Sliakespeaie naj-większy poeta angielski użył w swych dziełach lylho 15000 wznych słów Milion tylko S000 w swym słynnym poe-macie "Stracony Raj" Biblia Slaiego Testamentu posiada niecałe 6 000 icyiazów Z na-szych poetów Mickiewicz użył najuicce] wyiazćw — jego "Pan Tadeusz" posiada ich blisko 10000 Wiele różnych wyrazów używa pizeciętny człowiek w monie? Ludzie prości około 800 in-teligenci około 3 000 literaci i filologowie 5 000-800- 0 Na zakończenie 7itożna do-dać ze gdu kio' zna w jaki języku 300 loyiazeń może sie z każdym dokładnie poi ozu-mie- ć PODMORSKA ORKA Przy pomocy podwodnego pługa skonstruowano w Bel'' Telephone Company w USA położono po faz pierwszy na dnie oceanu dwa podmorskie kable komunikacyjne w po-bliżu New Jersey Pług ten waży 14 ton i prze-suwa się po dnie morza na elastycznych płozach ślizgo-wych Pionowy lemiesz kopie w dnie rów na głębokości do 300 metrów pod poziomem wody W roicie tym układa się kabel rozwijany w bębna REKIN GROŹNY Spośród dzikich zwierząt grasujących na naszym globie =K= w =3fc E&SkJZ Z 'pracowant na podilau POLSKA W CZOŁÓWCE Brytyjskie Towarzystwo Klasyfikacyjne Lloyd's Regi- ster of Shipping ogłosiło dane dotyczące aktualnego stanu światowego budownictw u-kretow-ego Według tych danych ra sto-czniach światowych bez ZSRR i Chin 31 marca rb znajdo-wało się w budowie 1786 sta- tków pełnomorskich łącz-nym tonażu 13527000 BRT Oto jaki tonaż znajdował sie w budowie na stoczniach 13 państw rozwiniętym bu-downictwie okrętowym: Japo-nia 4589986 ton W Bryta-nia i Płn Irlandia 1179486 t NRF 1161963 t Wiochy 899 433 t Francja 708015 Hi-szpania 703903 t Szwecja 694406 t USA 5J33110 t Pol-ska 487562 t Norwr-gi- a 471 249 t Dania 368911 t Holan-dia 289511 Jugosławia 266884 t Jak wynika z tego zestawie-nia Polska zajmuje 9 wiec bardzo wysokie miejsce i wy- przedza takie państwa jak Norwegia Dania i Holandia które posiadają bogata i dłu-ga tradycje w budownictwie okrętowym Oprócz tonażu będącego już w budowie stocznie okrętowe posiadały na 31 marca rb du-ży portfel zamówień Portfel ten obejmował 1532 statki o łącznym tonażu ponad 27 min BRT REJSY DO AUSTRALII Polskie Linie Oceaniczne utrzymujące połączenia z kil-kuset portami różnych kon-tynentów w dalszym ciągu rozszerzają zakres usług że-glugowych Gdańsko-gdyńsk- i armator uruchamia kolei stałe połączenie Australia przedłużając rejsy motorow-ców kursujących do Azii połu-dniowo- wschodniej Dzięki temu statki z biało-czerwon- a bandera zawijać będą co mie-siąc do Australii CUKROWNIE DLA PERSJI Polska ma poważny udział w budowie przemysłu cukro-wniczego Persji Eksport pol-skich kompletnych cukrowni do tego kraju rozpoczął sie w 1958 Pierwsza polska cu-krownia Farinan stanęła w 1959 Prawie równocześnie powstała cukrownia Shirvan Obie cukrownie przekroczy-ły w kolejnych latach eksplo-atacji założona w kontrak-tach: wyda-jnoścrZosta-łr one vr i NIEWAŻN mKeWoteżsmt ejpsnzyin '" UtnrU :'lWHt wadczy dobitmeMl rekinnPrzeciągu or£V' --mt„- [„ zarluch HniA J: -- " do term ii i" r--f - " y"yuu MIASTA W POKR0Vlc W T)lprin te się obecnie moniĄ "a celu" zJa"-s-loswoidoaanniaii mnn"n hu-- n v„j C dobnie ja"- k "pu"o"!d!ICullsl[: % e!aSllir~inr--h „li - - me impregnowana 'i 1'łwkci zastanej- - dla mmst które ten i zdnzaajlauzłybgiyganstyięcznpyomd K tern Oczywiście bfI? baidzo koizyslnezZ padające deszcze hfc pobiegłoby to tuorji ':a ulgach kota i v iwomwoii miasta m '-m-mjmi skutkami ik KOSZTOWNE MAŁŻEŃSTWA W stolicy Persji U zaiejcstrouano wku jedwuo tylko ij wych związków mti Jak na miasto haau $ samotnych męzc:y:ml panien i ic jest to lici' wygói owana Dtejj tak się d:ieje? Spiaua jest prosta pi ostu neiskie Donno i jątkowo kosztowne Mm Którzy mają zamiar $ bić Naizeczomi mm swej wybiance coijiW pieiscionhow ocjhsuk poinedwo kosztowny soletek kolii d ?njci kamieniami te K od tego cały szertg ro I precenfóui dla jej n g uuzszej i aaisze) owo koszty zaręczyn i sanr bu Ale to jeszcze v stko — musi tafcie k dzicom oanmi mkiil w bardzo znacznej ta Co dziwnedb jiitr zbyt wielu dnfotorWr wania ic zwiazh rnt: =K= Pohl kraJMil luvnncQ7nnn u nHmtr melasy które imskaT niezawodnych Tranu winą dostarczona pifc ske jest cukrownia 5 Cukrownia ta inozeprc 2500 ton buraków ta Uruchomiona została t r Ugruntowała ona j wynikami wysoka opi polskich dostawacni specjalistach cukrów W wyniku tego 7!iu'nrlf 7(Ktałv 1 kontrakty na dosta rl-il- i iiL-rnu- ni fili t rejonów rolniczjch ?£ Wszystkie te cuhw obecnie montażu WYTWÓRCZOŚCI z iasmv luuuuw- - _ większego w Polsw Pff 1 ia siuiiMJ" uu ""— ii„A„ MfalnivUD "- - Dabala w Noffefft „Ilnll- - KPIŁ milionowy mu" - tenzanalazłsieuff)]1 m wanei obecnie prz £ a""„'„"1Tc7oi DarMum-l- cvmei uuw "'a - ADis- - 1 -- wiatr z o cem i mocy MEfFB czonet no mimu i- -i "razela mUtULMMl — W bież roku m produkuia iau tvs sztuk silników DNI OSttlAlf jak co rok?"- - swiaiy - nrr tvs eczna n j swiaio"" f stniczjra --j- ri macli z I'":! społecrensn'" c z mł0dZ W i-fp- m obchodów sie urocz- y- fl bardnei czy kulturalny - ła s w siedzą NOWA PR OIcSiSOtMiag kienkowych njg Plaszczowjcn "jj dzie rocznie r nio do urtW fj$ wana tkalnia Przem- y- gg& welana" tr ł0 ™ # No od°£W oddany 0°jZifiOfl' dni nem jest ° ej prosu ' if ii- - - a o o t t a z z r r w w n iz r 4 w r'ł v |
Tags
Comments
Post a Comment for 000180a
