Zwilazkowiec Alliancer, August 15, 1969

              U —--—-
#
iyr-- r 4H
$- -
44
toMn
uff
ii
'H
ilfi
#MsmMWfvL-i+iO- M — nyA
JJZ-T-il
W Wołoszczak
wmmmmmmWmp
"Związkowiec" (The Alliancer)
Piinted ind Publlshed for eyery Tuesday
and Frlday by
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Chalrman of the Board H Loplftskl Seiretary
'Offlclal Organ of ThePolish-AHIanceF-lendl- y Soclety Canada
f P ' II II I H III
Ł'iUtor-ln-ChI- ef —' B Heydenkorn — General Manager t— 6- - Konopka
Tiuslness Manager — n Frlkke — Prlntlng Manager — M foc?yntak
I I M II I
Subscriptlón: In Canada $700 per year In other Countrles KI 00
i ' ' ' ' " ' '
Second class mail reglstratlon number (673
H75 Queen Sł W Toronto 156 Ontario Tel 531-24- 91 531-249- 2
MIM i !__— mmmum w ii iii _— V)i- - nwiiiimiii vm iff mą i M PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie $700 i (Zagranicą — Roczna $800
Półroczna $400 I 'Półroczna $450
Kwartalna $250 Pojedynczy numer 150
Nawrót do metod stalinizmu
więcej napływających różnymi drogami meldunków
i doniesień z terenu ZSRR stwierdza jednogłośnie iż od
momentu agresji Czechosłowacji zaobserwować w nim moż-na
zupełnie wyraźnie powolne ale konsekwentne powraca-ni- e
do metod formy rządów stosowanych tam w okresie
władzy Stalina
Oczywiście doniesienia te nie podają bliższych szczegó-łów
— zdobywanie i przesyłanie --wiadomości z terenu obję-tego
przez' władzę sowiecką nie należy do zbyt łatwych rze-czy
tym niemniej wieje na to niedwuznacznie wskazuje
Przede wszystkim uwidacznia się to we wzroście terroru w
ska"zywaniu coraz to większej ilości ludzi na długoletnie ka-ry
obozów pracy przymusowej czyli inaczej mówiąc na zsył-kę
jch do łagrów rozsianych po całym terenie kraju przede
wszystkim na dalekiej północy w których warunki bytowa-nia
równają się powolnej nieodwołalnej śmierci- -
Tych rzeczy ukryć się niev da Ludzie znikają masowo
wypełniają więzienia i nikną z nich bez śladu Nikt w ZSRR
nie ma' co do ich losu najmniejszych złudzeń Jadą tam skąd
prawie 'nikt nie wraca' już nigdy
Czym tłumaczyć tę politykę Kremla? Wydaje się że po-wodowana
jest'ona w pierwszym rzędzie coraz to bardziej
wzrastającą niepewnością położenia rządzących krajem władz
partii i rządu Aresztuje się więc masowo wszystkich choćby
najmniej nawet podejrzanych i bez skrupułów — przeważnie
w drodze administracyjnej — skazuje sie ich na zsyłkę do
łagrów pod zarzutem "krytykowania ustroju państwa" "wro-giego
nastawienia do komunizmu" itp- -
Oczywiście oskarżenia tego rodzaju można łatwo
każdego bez wyjątku i z tegopowodu nikt do-'słowni- e'
nie czuje się w ZSRR) pewny Terror ten wysuwa po-npwnie- na
pierwszy pjan aparat policji politycznej KGB cze-go
dowodem jest dookoptowanie doPolitbiura naczelnego jej
wodza Anropowa Nawrót do metod się
więc coraz wyraźniejszy
' — Obserwatorzy i politycy państw Zachodu zastanawiają
sięcorjest tego powodem Wydaje się prawie pewne iż-je-st
to zednej'strony walka o'włądze zdrugiei ebeć stłumienia
szerzącego się" niezadowolenia wśród' szerokich mas społe-czeństwa
"domagającego się większych swobód i poprawy wa-runków
życia Czy terror ten 'da jakiś' skutek — trudno po-wiedzieć
obecnie Nie jest wykluczone iż może on spowodo-wać
znacznie większe niż dotychczas niezadowolenie' i fer--'
ment ałwięc'zupelnie coś odwrotnego" niż się po nim ocze--
KUje f -- iwii' 'u 'iv ' ' " ' i
Aptoniatyfczhie da'ę'tpsamo" zaobserwować na terćńie
ujarzmionej i "przywołańerdpjpój-ządku- " CzechosłowącjkNa
szeroką skalę dokonuje się w niej teraz 'korektury histo-rii
przeinaczając w niej fakty i odppwiednio je interpretu-jąc
w myśl i dyktatów z" Moskwy Podkreśla się
w pjerwszym rzędzie że jhterwencja zbrojna uratowa-ła
kraj przed "zamachem imperialistów zachodnich" że by-ła
to" konieczność i "przyjacielska przysługa" wypróbowanego
i1 troskliwego sojusznika Wynika z tego niezbicie źe gdyby
ńie wkroczenie armii czerwonej i państw satelickicri Moskwy
los Czechosłowacji byłby przypieczętowany i stałaby się ona
bezTnała "kolonią plutokratycznego Zachodu" t
Wszystkie te brednie nie mają oczywiście żadnych
opierają się na i nikt w nie nie wie-rzy
Wątpić należy by ta polityka bzdurnej fikcji i ordynar-nego'
kłamstwa mogła utrzymać się dlugo
Jeśli chqdzio Polskę to mimo iż-je- st ona najsilniejszym
państwemsatelickim ZSRR i z tego tytułu mogłaby niejedno
'Moskwie wytargować pozostaje ona obok NRD najwier-niejszym
sojusznikiem Kremla Pod tym względem tak 'Go-mułka
jaki Ulbricht są filarami bezkrytycznej uległości wo-be- e
ZSRR i nic nie ma w tym dziwnego iż obaj cieszą się peł-nym
zaufaniem władców Kremla- - Jak odbija się to na rzą-dzonych
-- przez nich państwach — łatwo się domyśleć Płacą
one ciężki haracz Moskwie w ramach "przyjacielskiej współ-pracy"
państw "socjalistycznych" będących z rozkazu Mo-skwy
członkami Komekonu
Gomułka i Ulbricht wiedzą doskonale że tylko w ten
utrzymać się przy władzy Kosztem oczywiście
własnych obywateli Ale to nie jest dla nich ważne (r)
Gen br Kazimierz Sosnkowski
z okazji 25-lec- ia bitwy o Monte Cassino
Z okazji uroczystości zwią-zanych
z25-lecie- m słynnej
zwycięskiej bitwy żołnierza
polskiego o Cassino
generał broni Kazimierz
Sosnkowski ówczesny Wódz
Naczelny Pplskich Sił Zbroj-nych
na Zachodzie wystosoi
wał na ręce mjr Witolda Za-horskiego
prezesa SPK we
Włoszech i gospodarza obcho-dów
następującą depeszę:
MAJOR WITOLD ZAHORSKI
PREZES SPK ITALIA
VIA LICI A 199
R O M A
ITALIA
"Na ręce Pana Prezesa
z pi oś6q' o'przekazanie komu
należy- -
W rocznicę słynnej bitwy
pod Monte Cassino 'zapisane)
złotymi 'zgłoskami w" dziejach
naszyc}isił zbrojnych łączę
się z uczestnikami obchodu w $'jłpHoiłd'wzienlnopśoćleiUgłmymawaza PPoozlsdkraę- -
Wwjąm ''obecnych "uczestników
4 Mt'cV?płńi'erskięj epopei Wyra-- 'tJ3nmiińdzieieVżeB6a'i histo--
i"włtidZwvmierza sprawiedliwość
$&aibdhałeńki 'pełen bezprzy-i4'- f
4iMndneno'i(VOŚwiecenia trud
£
iii
of
w
Pnicirierinłźhłhierza:- - j
UY-7Z&- & &?: „„
ńiM4ąpJmGĘNERAŁBR0NI'
'aKrnwiTmytifizywi SrtłTnW svviłi¥iroa'{ nr Cn XVIIIU1VI4 IV"
iddu 25-W- ia bitwyiOWOiHę i
txłs ffiimMmtrsimz ł
stalinowskich staje
wskazówek
ZSRR
zakłamaniu
Monte
£VŹMiSlP1SA&W& £' '
iV'r-'-) hriĄJW--- = irawątlZ----lMa- M
mm
ticut w USA gen Sosnkowski
przesłał następującą wypo-wiedź
na ręce przewodniczą-cego
Komitetu Obchodu mjr
K Swiatocho uczestnika tej
historycznej walki:
"Dziękując za zaproszenie
na Obchód 25-letni- ej roczni-cy
sławnej bittoy o Monte
Cassino przesyłam na ręce
Pana Majora pełne serdecz-nych
uczuć pozdroioienia dla
uczestników oivych pamięt-nych
bojów
Nie mogąc z powodu złego
stanu zdrowia i podeszłego
wieku przybyć na Wasz Ob
chód łączę -- się z gtęoi serca
7 ieoo uczestnikami V - Oddaję hołd cieniom pole- -
ałiich Koleaów naszych któ- -
rzy na'sto}iach Moite Cassino
oddali swe życie za Polskę
Jej całość i wolność
Chylę czoło lospominając
niezmierne bohaterstwo i po-święcenie
żołnierza Polskie-go
który dał tak wielki
wkład do wspólnego zioycię-stw- a
Spjzymicrzonych
Wyrażam niepłonną na-dzieję
że Historia — mi-strzyni
życia oraz WielkiSę-dzi- a
przeznaczeń- - ludzi i na-rodów
tuynagrodzi kiedyś
całkoioitą spraioiedliwością
Waszą ofiarną służbę dla
Ojczizny darząc Polskę przj-- _
SZlOSWą wiciltli ł ff£ieęaiu4
KAZIMIERZ SOSNKOWSKI
GENERĄŁ„BROMt
ADAM CIOŁKOSZ
TRUDNOŚCI KIO
Londyn w lipcu
tego rzędu co Wielka
Brytania ma zawsze peł
no trudności' i kłopotów na
swych peryferiach Najwięcej
kłopotów wynika z imperial-nej
przeszłości Wielkiej Bry-tanii
lecz są także i trudności
domowej natury
Ich typowym przykładem
mogą być problemy Irlandii
Północnej która jest 'autono-miczną
prowincją Zjednoczo-nego
Królestwa i ma w sto-sunku
do rządu centralnego
w Londynie bez porównania
więcej samodzielnych upraw-nień
niż Szkocja nie mówiąc
już o Walii Lecz właśnie ta
autonomia włącznie z autono-micznym
parlamentem i rzą- dem w Belfaście jest przy-czyną
stagnacji zaiówno poli-tycznej
jak i gospodarczej w
tym kraju
DRAMAT IRLANDII
Dwie trzecie ludności Irlan-dii
Północnej to protestanci
podtrzymujący więź z Wielką
Brytanią przede wszystkim ze
względów wyznaniowych Wy-razem
politycznym tej więzi
jest partia unionistów ir-landzka
odmiana konserwaty-stów
sprawująca władzę w
Irlandii Północnej bez przer-wy
od lat pięćdziesięciu
Respektowała ona prawa
mniejszości katolickiej w za-kresie
prawa wyborczego do
parlamentu w Belfaście bo
była i jest pewna swej więk-szości
w skali całego kraju
lecz ńie respektowała tych
praw w zakresie prawa wy-borczego
do ciał samorządu
terytorialnego obawiając sie
iż 'katolicy zdobędą większość
w gminach takich jak miasto
Derry 'Dodajmy że katolicy
stanowią najuboższa cześć
ludności w którą najbardziej
uderzają zaniedbania w zakre-sie
budownictwa mieszkanio-wego
i bezrobocie stosunko-wo
większe niż w innych pro-wincjach
brytyjskich
W tradycyjnym podziale na
unionistów to jest protestan-tów
stojących na stanowisku
jedności państwowej z Wiel-ką
Brytanią i nacjonalistów
toriest katolików dążących
do połączenia" Irlandii Północ-nej
i Południoważaztiaczyły
sięiW ostatnich czasacft rysy
Nowę zjawisko- - to- - z jednej
strony ekstremiści protestahó
by którzy podejrzewają o'
miękkość' w postępowaniu i
Ugodowość wobec żywiołów J
KaioucKicn nawe rząazącą oa
pięćdziesięciu lat partię unio-nistów
związaną z konserwa-tystami
angielskimi Na czele
tych ekstremistów stoi łan
Paisley duchowny odłamu
prezbiteriańskiego Po dru-giej
stronie wachlarza polity-cznego
nowym zjawiskiem
jest Kampania Praw Cywil-nych
Kierunek tein stoi na
stanowisku jedności państwo-wej
z Wielką Brytanią może
nawet mocniej niż unioniści
pragnie jednak całkowitej
formalnej i faktycznej równo-ści
praw katolików z protes-tantami
a przede wszystkim
wydobycia Irlandii Północnej
z stagnacji gospodarczej Do-maga
się troski o pracę i bu-downictwo
mieszkaniowe dla
upośledzonych grup ludności
i ma tym samym wyraźny od-cień
lewicy społecznej
Stąd też datujące się od 2
października ubj demonstra-cje
marsze protestacyjne a
nawet starcia z policją i ba-rykady
Poczynając od 20
marca br zamieszki w Irlan-dii
Północnej przybrały znów
na sile a skoncentrowały sie
wokół dwóch największych
miast: Belfast i Londonderry
Londonderry ma większość
katolicką i graniczy bezpośre-dnio
z republiką Południowej
Irlandii (Eire)
W sobotę 19 kwietnia do-szło
w Londonderry do utar-czek
pomiędzy uczestnikami
Kampanii Praw' Obywatel-skich"
a ekstremistami protes-tanckimi'
Tłum demonstran-tów
złożony z 10 tysięcy osób
obrzucił kamieniami i cegła-mi
policję iktóra jakoby zaję-ła
stanowisko stronnicze i
stanęła po stronie protestan-tów
181 policjantów i 79 osób
cywilnych odniosło rany po-licja
aresztowała 38 osób
Rewanż zą Londonderry
nastąpił w Belfaście W nie
dzielę au Kwietnia poznym
wieczorem nieujęci sprawcy
obrzucili granatami zapalają
cymi jednocześnie 10 urzę-dów
pocztowych i garaż auto-busowy
Ponadto wysadzili w
powietrze zbiornik wodny w
Silent Valley przerywając
dwa przewody wodociągowe
którynii płynie wóda do połu-dniowej
części Belfastu oraz
transmiter elektryczny w Kil-mor- ę
Nie na tym koniec W
czwartek 24 kwietpia wczes-nym
rankiem wyleciał --w po-wietrze
główny pyzewód -o--
dociaeowy w Clady w pobłiżu
lotniska na północ od Belfa-stu
Dzienne zapotrzebowanie
Belfastu miasta" półmiliono-wego
określa się liczba 160
milionów litrów wody te dwa
akty! śabotaźupfjzbamły- - miar
"ZWIĄZKOWIEC" SlERPIEfi (£jgusł)"plłei f5 -1- 969 65
własna
sto z górą połowy tej liczby
co szczególnie dotkliwie' od-czuły
zakłady przemysłowe
Przypuszczenia co do spraw-ców
skierowały się w stronę
resztek tajnej Irlandzkiej Ar-mii
Ochotniczej która już o'd
siedmiu lat nie 'dawała znać
o sobie na terenie Irlandii
Północnej
ówczesny premier Terence'
0'Neill zwrócił się do ogółu
z wezwaniem o zachowanie
spokoju biskupi wszystkich
wyznań wezwali ludność do
niegromadzenia się na ulicach
miast i do trzymania sie z da
la od wszelkich zbiegowisk
Rząd północnoirlandzki po
6-godzin-nym
posiedzeniu
zwrócił się rządu centralnego
w Londynie z prośba o asys- tencję wojskowa celem strze
żenia kluczowych zakładów
użyteczności publicznej wo-dociągów
elektrowni i urzą-dzeń
telekomunikacyjnych
przed zamachowcami Rząd
centralny uwzględnił tę pro-śbę
z tym jednak że wojsko
nie będzie' użyte do tłumienia
demonstracji Rząd centralny
postanowił przy tym nie wy-syłać
do Irlandii Północnej
nowych jednostek wojsko-wych
i poprzestał na woj-skach
już tam stacjonowa-nych
w sile dwóch batalio-nów
piechoty oraz jednostki
pancernej
Posiedzenie Izby Gmin w
Londynie w dniu 22 kwietnia'
poświęcone było omówieniu
sytuacji w Irlandii Północnej
Sensacją posiedzenia było "'p-ojawienie
się dopiero cowy-bran- ej
posłanki 21-Iethi- ei
dziewczyny Bernadettę Dev-li- n
studentki trzeciego roku
psychologii na uniwersytecie
w Belfaście która odebrała
unionistom okręg Mid-Ulst-er
większością 421 i głosów
przy niezwykłej bo wynoszą-cej
92% frekwencji wybor-czej
Panna Devlin jest kato-liczka
i socjalistka pochodzi
z rodziny robotniczej jest
podwójna sierotą i głowa ro- -
dżiny złożonej oprócz niej z
pięciorga rodzeństwa i
W godzinę po złożeniu ślu-bowania
poselskiego wygło
siła przemówienie- - poświęco-ne
omóWeniu sytuacji w Ir
landii Północńej''MTa --niepo}
zornaldziewozyina 'akazałalsigi
iWSPaniałamowczynia i szturr
mqm" zdobyła" sobie Izber Od:r
cieia sie uu uwucu aiuyiwii-serwatystó- w
— iak icłrokre
śliła — irlandzkich i od ich
kapitalistycznych metod od
premiera" Jacka Lynćha'w Du-blinie
i premiera vTerence
0'Neilla w Belfaście' jeśli zaś
Kosmiczne wydarzenia 1969
roku uwieńczone lądowaniem
człowieka na Księżycu nic skoń-czyły
się bynajmniej Wystrze-lone
z Cape Kennedy pojazdy
kosmiczne — sondy "Mariner
VI" i "Mariner VH" po 5 mie-sięcznej
podróży dotarły do
celu
Pod względem emocjonalnym
trudno porównać pierwsze w
dziejach ludzkości dotarcie do
innego ciała niebieskiego z ko-lejnym
długotrwałym ekspery-mentem
iakim jest realizowa-nie
projektu "Mars 1969" Oce-niaią- c
to wydarzenie z punktu
widzenia czystej nauki i potrze-by
zrozumienia wszechświata
eksperyment marsjański jest
niemniej doniosły niż wylądo-wanie
na Księżycu przed któ-rym
bardzo wiele wiedzieliśmy
już o nim Natomiast Mars kry-je
jeszcze bardzo wiele zaga-dek
Mars zajmuje wyjątkową po-zycję
w układzie słonecznym
Jest to jedyne poza' Ziemią cia-ło
niebieskie na którym -p-rawdopodobnie
może istnieć życie
biologiczne Inne dalsze pla-nety
w założeniu już leżą pozą
sferą żvcia w pojęciu ziemskim
ze względu na ich zbyt wielka
odległość od Słońca bądź też
jak w przypadku Merkurego
zbvt "blisko
Mars Judzi nas od dawną mo-żliwością
istnienia na pim ja-kichś
form życia W 1877 roku
wioski 'astronom Schiaparelli
spostrzegł na tej planecie regu
larne kanały które długo uwa-żane
były ya wytwór istot inte-ligentnych
Krycha ta hipoteza
"pozwalała przez dziesiątki lat
puszczać pisarzom wodze fan-tazji
Mimo iż uznajemy obec-nie
istnienie1 kanałów marsjań-skic- h
za nieprawdopodobne hi-poteza
ta nie została ostatecz-nie
doświadczalnie obalona
Nie kanały jednak intrygują
uczonych Mars jest jedyną pla-netą
na której występują wy-raźne
zjawiska pór roku zwią-zane
podobnie jak na Ziemi z
nachyleniem ósl płaszczyzny or-bity
W zalejności od pór-rok- u
planeta zmienia w różnych stre-fach
barwę od białej W okoli-cach
biegunowych~poprzez nie-bieską
i zieloną aż do czerwo-nordzaw- ej
w pobliżu równika
Kurczenie się wiosną i latem
białych "czap biegunowych i
przesuwapie się stref zielonych
SKtania wiem Daaaczy qo przy
p}iśzraęniaT-żę-na-Marsie-isttt- ie-
POTY
(Korespondencja "Związkowca")
chodzi o Irlandię Północną —
odcięła się zarówno od 0'Neil-l- a jak i od Paisleya Mówiła
w imieniu ludu i upominała
się ojego krzywdy odwieczne
i o równe prawa dla wszyst-kich
4 W czasie jej przemówienia
raz po raz wybuchały oklaski
na ławach Partii Pracy Na
zakończenie debaty zabrał
głos minister łipraw wewnę-trznych
Jim C?'laghan i ó-świad-czył
2e uąd w Londy-nie
uczyni co w jego mocy
i wywrze maksymalny wpływ
na instytucje Irlandii Północ-nej
aby zpewnić ten sam po-ziom
urządzeń życia publicz-nego
jaki istneje w Anglii W
pierwszym rzędzie należy ro-zumieć
przez te słowa przy- znanie równego i powszech-nego
prawa głosowania w wy- borach do ciał samorządo-wych
w Irlandii Północnej
gdzie przysługuje ono wciąż
jeszcze tylko właścicielom do-mów
i innym posiadaczom z
tym rezultatem że prawo gło-sowania
do parlamentu pół-nocno-irlandzki- ego
przysługu-je
925 tysiącom osób nato-miast
prawo głosowania do
ciał samorządu terytorialne-go
tylko 695 tysiącom Istot-nie
trudno taki stan rzeczy
nogedzić z wymogami demo-kracji
Odpowiedzią unionistów
północno-irlandzkic- h było u-sztywni- enie ich postawy Pod
niewątpliwym naciskiem eks-tremistów
premier Q'Neill
który nie wahał się nawoły-wać
do-pojedria-nia
wewnętrz-nego
na gruncie równych
praw" dla wszystkich — ustą-pił
28 kwietnia ze stanowiska
leadera partii unionistów zaś
w trzy dni później także ze
stanowiska premiera rządu
północno - irlandzkiego Jego
miejsce zajął bardziej nieu-stępliwy
James Chichester-Clar- k
Wkrótce po objęciu urzędu
npwy'jpremier przybył do
Londynu gdzie konferował z
premierem Wilsonem! i min-istrem'
spraw wewnętrznych
Callaghanem Zapewnił ich
że- - Irlandia Północną ustano-w- i'
powszechne i równe prawo
gipsowania whzakresieamo-rza4utery1tpriąłnego- 1i „że
ifierwsze wybor-yvdO- j radisa- -
ihorzadowych na' - tei irozsze- -
roneiM podstawie odbęda''sie
jesienią Toku 1971--Przywódc- y partii unionistów uźasai-ńiajązwJo- ke koniecznością
rewizji' "granic okręgów wy-borczych
Tego --jednak wła-śnie
t-obaw-iaia
się Uczestnicy
Kampanii Praw Obywatel- -
je roślinność której cykl roz-Wojowyjawiaz- any
''jest 'ze' zmia-na
pór roku Teza ta poparta
iest j arpumentem że na Mar-si- e
istnieje rozrzedzona atmo-sfera
a temperatura ' chociaż
niższa o&! ziemskiej iest dosvć
znośna i osiaea nawet na rów-niku
w południe 30 stopni C
Obecnie po badaniach Marsa
nrzez sondy kosmiczne do hipo-tezy!
istpienia życia na Marsie
podchodzi się bardziej senn-tyczn- ie
Planeta ta q masie kil-kakrotnie
mniejszei niż masa
Ziemi zdołała zachować tvlko
bardzo' skąpą atmosferę We-dlu?
danych przekazanych w
1965 roku przez "Marinera IV"
ciśnienie atmosferyczne przy
nowierzchni planety wynosi za-ledwie'
5—8 milibarów podczas
gdv na' Ziemi średnio 1000 Nie
wvkryto też najmniejszych śla-dów
pola magnetycznego które
ochraniałoby planetę od prze-nikliwych
wiatrów słonecznych
W atmosferze marśjańskiej nie
znaleziono dotąd 'śladów tlenu
czy też'' pary wodnejl Zdjęcia
wskazują na to że nigdy nie
padają tam deszcze A przecież
Sypdą ilensą elementami nie-zbędnymi
w naszym 'rozumieniu
życia organicznego dla jego po-wstania'
rozwoju i utrzymania
'Je'dnakże dotychczasowe ba-dania'
Marsa były-zby- t śkape
i fragmentaryczne aby całko--"
wicie obalić stare hipotezy i
stworzyć podstawy solidnego
poglądu' naukowego Rewela-cyjne
zdjęcia Marsa przekaza-ne"
przez "Marinera IV" objęły
zaledwie 1-proc- ent powierzchni
planetJVDane dotyczące ciśnie
ńia 'atmosferycznego nie są
bezsporne tObecnie# nadszedł
więc5czas aby lijajwnić --wiele
tajemnic marsiańsklch
"Mariner VI" który wystar-tował
4 lutego z "Marinerem
VII" który miał dotrzeć do
Marsa 'w jakiś czas po nim czę-ściowo
"'tylko zdołały wypełnić
swe zadanie Vtr
Pierwszy z tych pojazdów
miał "za zadanie zbadać rejon
równika drugi okolice mars-jańskieg- o'
bieguna południowe-go"'
-- gdzie 'właśnie panuje zima
Jakie cele-wyznaczo- no pro
jektowiŁ"Mars' 1969"? A więc
vykońa~nie_ fotografii planety
na"5podśtawie których uczeni
spodziewają się ułożyć mapę o-bejm- ująca
"20 procent po-wierzchni
Marsa" Pojazdy zna
lazły się trzykrotnie bliżej pja- -
!JN
DRAMATY
skich sądzą bowiem że zmia-ny
w geografii wyborczej bę-dą
przeprowadzone w taki sposób by pokrzywdzić
mniejszości: katolicką i socja-listyczną
Premier Wilson postanowił
na razie okazać dobrą wolę
i zaufanie do zamierzeń nowe-go
premiera w Belfaście
Rząd centralny w Londynie
nie jest atoli całkowicie bez-silny
i bezradny wobec eks-tremistów
protestanckich w
Belfaście Irlandia Północna'
korzysta bowiem z dużych za-strzyków
pomocy finansowej
z Londynu a ponadto parla-ment
centralny w Londynie
ma ustawowo zastrzeżone
prawo narzucania Irlandii
Północnej swej woli w sytua-cjach
wyjątkowych Rzecz na-turalna
Londyn wolałby jed-nak
nie uciekać się do takiej
ostateczności I
Na razie nic nie wskazuje
na uspokojenie się nastrojów
w Irlandii Północnej Nowa
fala rozruchów przeszła przez
kraj w dniach 12 i 13 lipca
W roku 1690 w dniu 12 lip-ca
William III z domu Oran-g- e
pokonał nad rzeka Boyne
Wojska Jakuba II z domu
Stuartów co równało się zwy-cięstwu
protestantów nad ka-tolikami
Rocznica bitwy nad
Boyne jest świętem państwo-wym
w Irlandii Północnej co
naturalnie rani uczucia kato-lików
W tym roku 100000
Protestantów należących do
"Orange Society" przeszło w
pochodach ulicami miast północ-no-
irlandzkich W London-derry
i Dungiven doszło do
starć katolicy wznieśli bary-kady
policja oddzielała kor-donami
dzielnice katolickie
od protestanckich by tym
sposobem zapobiec rozszerza-niu
się zamieszek
Oliwy do ognia dolał zgon
zapamiętałego republikamna
nazwiskiem Francis McClos-ke- y
w Dungiven Był to bądź
co bądź starzec liczył bowiem
66 lat Jedni twierdzą że
zmarł po kontuzjach odnie-sionych
w starciu z policja
inni utrzymują że zmarł z
ran ' odniesionych w rozru-chach
jeszcze inni że zmarł
śmiercią naturalną Tak czy
owakfjipogrzeb jęgoistałhsię
trumna okryta by- ła trójkolorowym sztandarem
Irlandii Południowej szerzy
sie- - już fama o nowym mę-czenniku
sorawy połączenia
rozdartego kraju I tak płynie
fala namiętności czasem pod- nosi sie wysoko w górę cza-Dokończe- nie na str 5
ra IV" Pozwoliło to "Marine-row- i
VI" sfotografować obiek-ł- "
o rednicv nVnło 900 ctón
nnirłarlne te Tdippia nmn-jiuyi- a Ifniei poznać mariański krai-nhra- 7
porlobnv bsird7iei -- do
ki7vcowego aniżeli do ziem-skiego
Nip7ależn!e nd tefn "Man-po- r vr" utalir ma dnktn-ini- ei
ciśnienie i skład ehemiczny
afmosfprv Jpśli potwierdza sie
pnnrzpdnip dane świadcz-r- e o tm iż riśnienie iet minimnl-p- p
i brak Dary v-odn-pi
to wi-z- ia vp?etacii rośl'nnpi na tei
nlanecie bardzo zblaknie Czy
"Mariner VII" zmierzy dokład-nie
temnerature w okolicy bie-trun- a
pohirlnioweco — nie wia
domo Gdyby okazało się jż
waha sie ona w eranicach mi-nus
100 stonni do minus 150
stopni C wówczas frapujące
zjawisko białych czap polarnych
możnabv wytłumaczyć zamarza-niem
dwutlenku węgla a nie
iak poprzednio przypuszczano
powstawaniem lodu czy war-stwy
szronu które wiosną top-nieją
Jak widać wielu ważnych in-formacji
oczekuje sie od ekspe-rymentu
"Mars 1969" Za dwa
lata przy kolejnej opozycji
Marsa podjęta zostanie próba
wysłania w orbitę okołomars-iańsk- ą
sztucznych satelitów w
celu długotrwałego badania
olanety oraz jej dwóch księży-ców
Czy nie prostsze byłoby u-mieszcz- eriie
na Marsie stacji
automatycznej? Przed tym roz-wiązaniem
niektórzy uczeni
przestrzegają Bo gdyby istot-nie
na tej planecie istniały ja-kieś
przejawy życia' to mogły-by
"zostać skażone przez przyby-łe
na ziemskim pojeździe bak-terie
i wirusy które mogłyby
się długo utrzymać przy życiu
nawet w surowych warunkach
marsjańskich co wypaczyłoby
obraz biologiczny który być
może w przyszłości zastaną
tam ludzie
W poszukiwaniu życia poza
Ziemią trzeba zachować dużą
ostrożność
Dotarcie człowieka do Marsa
co spodziewane jest w latach 6
siemdziesiątych tak jak na" na-szych
oczach zdobyty został
Księżyc będzie chyba "najwięk-szym
wyczynem kosmicznym
na jaki stać'będzie ludzkość do
końca XX wieku
Tajemnice' do wyjaśnienia
i raniMminninniimnni!
mmmm
i ± WIEŚCI
a Wpracoiuane na podiłt
PIERWSZY TRAMWAJ
WODNY
Z pochylni Wrocławskiej
Stoczni Remontowej spłynęła
na wodę nowa prototypowa
jednostka żeglugi śródlądo-wej
tzw tramwaj wodny- - No-wa
jednostka ma długość
125 m a szerokość 45 m i
zabiera 50 pasażerów Kurso-wać
będzie na szlaku wod-nym
korytem i kanałami Od-ry
przez śródmieście Wrocła
wia
MANEWRY LOTNICZE
Dowództwa sił zbrojnych
Układu Warszawskiego prze
prowadziły na terytorium
NRD PRL i CRS ćwiczenia
lotnictwa wojska polskiego
armii czerwonej i czechosło-wackiej
armii ludowej
ćwiczeniami kierował głó-wnodowodzący
sił powietrz-nych
ZSRR marszałek lot
nictwa Kutachow- -
MATUR NIE BĘDZIE
Około 190000 uczniów
szkół w Polsce otrzymało te
go lata świadectwa dojrzało
ści
Po raz ostatni matura prze-biegła
według starego syste-mu
Następne matury w zre-formowanych
liceach i 4-let-n- ich
technikach vzawodowych
odbędą się dopiero za 2 lata
bowiem nauka kończyć się
będzie nie w 11 lecz w 12 kla-sie
Egzaminy maturalne zo-staną
wówczas inaczej zorga-nizowane
Tak więc w przy-szłym
roku — matur w Pol-sce
nie będzie
PRL NA ZNACZKU
SOWIECKIM
W Moskwie wypuszczono
nowy znaczek pocztowy po-święcony
jubileuszowi 25-leci- a
PRL W lewym górnym
rogu znaczka znajduje się pol-skie
godło państwowe —
Biały Orzeł — flaga biało-czerwo- na
na czerwonym tle
a w prawym data 1969 W
środku widnieje konturowa
mapa Polski z napisem "25
lat Polskiej Republiki Ludot
wei "" ' ŁS- - - -- !
MMąnwmnn%i
{ WAŻNE
COS DLA RYB
światowa Organizacja wy-żywienia
i Rolnictwa znala-zła
nowe oryginalne zastoso-wanie
dla staiych samocho-dów
wagonów autobusów
itp pojazdów Będą one za-tapiane
w morzu ponieważ
przekonano się iż ławice ryb
bardzo chętnie żyją w są-siedztwie
różnych wraków na
dnie używając ich jako
schronienie
PIONOWE WIATRY
Pionowe wichry wiejące
w atmosjerze mogą źle wpły-wać
na steiowność samolotu
a nawet doprowadzić do ka-tastrofy
Do niedawna samo-loty
były wobec tego zjawiska
zupełnie bezradne Ostatnio
inżynierowie amerykańscy
skonstruowali aparat wykry-wający
takie niebezpieczeń-stk- o
z odległości 80 kilome-trów
Aparat uprzedza pilota na
3—i minuty przed wejściem
w niebezpieczną strefę O-par- ły
on jest o działanie pod-czerwonego
radiometru rea-gującego
na zmiany tempera-tury
i stężenie dwutlenku a-zo- tu na zewnątrz samolotu
Te dwa parametry charakte-ryzują
jak się okazuje wy-stępowanie
niebezpiecznych
wirów Uczeni sądzą że uda
się im zwiększyć działanie
przyrządudo 240 kilometrów
co pozwoli zastosować go w
samolotach ponaddźwiękb-wyc- h
ŚWIETLNY TELEFON
v W Czechosłowacji zbudo-wano
telefon świetlny do
przekazywania mowy i muzy-ki
pomiędzy miejscowościa-mi
o bezpośredniej widzialno-ści
Aparatuia pozwala uzy-skać
połączenie na odległość
kilku mil
KIT PO TŁUMIKÓW
Tłumiki samochodowe i ru-ry
wydechowe ulegają nao-gó- l
po dwuletnim okresie
użytkowania różnymr 'uszko-dzeniom
Obecnie koncern
''Esso" dostarczył do stacji
benzynowych specjalny klej
który pozwala na' dokonywa-nie
szybkich napraw tych 'u-szkod-zeń
we własnym zakre-sie
ów kit do rur wydecho-wych
zawiera między innymi
grafit it włókno azbestowe
Po oczyszczeniu uszkodzo
nego miejsca naprawa odby-wa
się wówczas gdy rura wy- dechowa jest rozgrzana Za-kitowa- nie w' porę uszkódze:
nia' znacznie przedłuża bkreś
eksploatacji tłumików samo-cTioWwych7&r- -rź
z POLSKI
ąmimmimmmmimmmmmmmmmmmmmimmmsmma
l awic prani hrniowcv!
MOTORYZACJA POLsJ
Na terenie całeeo kr J Ti
siada obecnie prawo j41
5 milinnn ncAk !
liczna ta -- luioWi _
cłłn snnónn vł_ °N —w "-- w uciiurmast to
cp trzeci z prawem W PianuIna jGmnimótło—iw1 ieKt zmoW
wanv nm-7- H " Kji '1
i JT- -' Jaot
aLti-ie- i uijuz Kierowca- -
vKJ v a oouiucnoay s" wzrasta mimo wysokiej'- - arą
M cuy xiunie on szybciej
czeństwa W ubiegłym S
wyprodukowano w Polsce Ł 000 samochodów osob-o-i ciężarowych Dostawy'
rynek są niewielkie a koty chętnych do kupna wydii
ją się ceny zaś wolnoryufc
we osiągają nie przyncj T)-- n
wprost putap dov
te
POMYSŁOWY APARAT
an:
jec
Inż J Malec oraz A fij eze
— pracownicy huty "Bator
ow)
Sta
w oiiuiiuwit: są autor!! urt
cennego wynaiazKu umot
wiającego udzielenia nar
IBui
lanr w wypadku zatrucia ja IstC porażenia prądem lub uto: V
cia- - lecz
KonstruKcja tego urzai
nia umożliwia stosowanie Ali
nej metody "usta-usta- " W
tym jednak że powietrze
ust osoby ratującej przecl
bic
dzi przez specjalny przewód sta
P'
w trakcie tego zostaje fal
gaćone w tlen Zapewnia t e skuteczniejsze działanie i m iP
szczególne znaczenie zwłas
cza w wypadkach udzielana
pomocy osobie zatrutej tlei
kiem węgla
Aparat do sztucznego ś
dychania wchodzi w
specjalnego przenośnego
stawu ratowniczego do prs
prowadzania reanimacji- - i
pracowanego również prai
wspomnianych wynalazco?
W hucie "Batory" wykonam
dotychczas 45 takich ześ
wów Dzięki wynalazkowi ja
dwukrotnią uratowano Iw
Juezycie KJ
#¥
i NIEtfAŹNij
PIWO W POLIMERZE
Szwedzcy statystycy oW
czyli że w tui ystycznych
kręgach ich kraju co roh
wzrasta ilość śmieci i buteltl
o tysiące ton Główną tę
przyczyną jest to że tury®
wyrzucają toszęazie aw
tylko się da 'puste butelki
' Obecnie w charakterze ek-sperymentu
piwo i inne
noie rozlewa się do buteln
z polimeru który stosu®
wo szybko rozkłada si( w
wpływem kwasów znajduft
cych się w glebie
NOWY RODZAJ ŚRUB
Nylon znajduje corazJ
nowe zastosowania rooicf
poważną konkurencję melt
lom Ostatnio rozpoczęto p#
rlnlrmnnnio 1 llipnn ŚTUO V
fabryce znajdującej sie
Timii iiip Francil
Jak się okazało w czasi
imoUi nrAh i hndań HP"
znacznie przewyższa siuli
robione ze stali i żela-Przed- e
wszystkim nie uW
rdzewieniu wykonane z
go sruoy są uuuiw —--n- e
mocniej trzymają nie n
wrażliwe na wstrząsy sa w
cbnnnhimi irnlotoraW! ' "':
podlegają wpływom chevt
JcdLii '
Ponieważ można je wW
rzać we wszystkich jaM%
ko się chce kolorach nam
się one doskonale w przem
śle meblarskim i przy W£
nywaniu wszelkich arw
łów gospodarstwa domw
go
I WŁADZE TO TOLERUJĄ
Podczas iozruchówK tf0'?
miały miejsce au'llWneS
tecie w ruaaei]u ?- -'
znalazła przy zatrzymaj
mujące jak należy odpo-- l
dnio i racjonalnie organem
wać podobne zaburzenia l
nizqpje studencka Ug0:
niej dokładnych
napadać na policję w=
bić0 przechodniów Pgjł
WaC 1 pounuuu-- -- „?j
'strzelać z ukrycia pw~
domy itp „ j„J
W zakończeniu te]
jącej" instrukcji zaznaczono!
ii w naibliższym czasie
że się następny tego rpag
tomik omawiającyJfJU
już metody
22? i"KJK&
ie uf 'jyvw-i""- - iv rfl--3 budynków (i
„£A-nmirrnrusluczny- cn!!
VTQwadzemewalkmM%ó
"nł"neł"rtV!S5--- j Tl "- - 'WWJ TAŁ