Zwilazkowiec Alliancer, December 19, 1972

              T&'wirrwsrl'i&' ł? " n$~ --rs''" T 7?w?'vrjHr'jfl % ' ?
i Życzenia z
K
21
I
fi
Oakville
Wiązankę Życzeń w Radowym Dniu
Bożego Narodzenia i Szczęśliwego
Nowego Roku
zasyła
ST ANDREWS CHURCH
Rł BW Harrigan Pastor
Rev R J Hodara Assistanł
Rev L F Lima Esteves Assistant
Reynolds Street Oakville Ont
fci I
S 4 _4 _4 _4 _4 4 _4 _4 _ 4 S_4 _4 4 4 4 4-- 4 4 _4 4jf rrrwvrwrrrrrrt"' ™ Z?z?o radości w Dniu Bożego r
ii Narodzenia i dużo szczęścia j$
IS w Nowym Roku
IS składa I H0PS0N - MAKOS Ltd
hg REALTORS
& Specjalnością naszą jest sprzedawanie domów
£5 Wszystkie transakcje załatwiamy sprawnie i
Jii rzetelnie
(§ 34 Lakeshore Rd W - Oakville Ont
Se Tel 845-280- 1 845-754- 5
# yvVłyyyyyyyAyyyy
SS
SI i
fi
fi
Rev
47
CHRISTMAS GREET1NGS FROM
"SWISS INTERIORS"
UNUSUAL GIFTS
Broadlooms Slip Covers Drapes
Reupholstering
217 Lakeshore Rd — Oakville Ont
Tel 844-353- 0 kyyvyAyyyyyvyyv £
'A WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA JS
K° i SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU Ifc
składa swoim Klientom I THE JOHNSON and LAW I
1
gi
COLOR CENTRĘ LTD
PAINTING & DECORATING SERVICE
Sunworthy & Imported Wallpapers
CIL Paints
Wielki skład farb i tapet
213 Lakeshore Rd E
fi '''-'-''S-'''-'''T-e''lSS84''5'--
WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
I SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU
ŻYCZY
FORD CITY FURNITURE
fi
fi
ROKU
i
£
55
8
ti
1
1
Ont
1091 'S''S''
I
&
0561
i
z Vi
1163
893-362- 1
&
Duży wybór mebli
do każdego w domu
Polska obsługa
140 Sr — Ont
Tel
fi Nowy Rok
§§ zasyła
S Repairs Quick Service
Tel -j- —
Dużo radości w Dniu Narodzenia
'fi duto 10 Nowym Roku życzy
g MNGLEYS
V
Kompletna obsługa
%° 267 Rd E
S Tel 845
i -- 4~-44 63 4W44V4 4 +
Wiązankę i
i
4 4 _4 _4 4 4 4 _4 _4 4 _4 4 4 4 4 4 4 W
w
-'- is
CŁEANERS
i
-
Buffalo
5
Polish
Village 1
BROADWAY
WAREHOUSE LIMITED
pierwszorzędnej
845-868- 4
serdecznych na i
JOHNS TEXAC0
—
458KerrSt 844-124- 6
i
Lakeshore
W=
Noworocznych
S'
VV'tVV'ViV'V'V'V
serdecznych świą-tecznych
dla czytclmkóio ogła
szających się w "Związkowcu" 29 Kołu
Polek Gronu Młodzieży oraz całej Polonii w
składa
STANISŁAW PALUCH
PRZEDSTAWICIEL "ZWIĄZKOWCA"
361 St Augustine Dr Oakville
Tel 844-641- 7
Życzenia
fjl WIĄZANKĘ ŻYCZEŃ
W RADOSNYM DNIU
S3 BOŻEGO NARODZENIA i I SZCZĘŚLIWEGO
NOWEGO
1 zasyłają
pp SLACZYŃSCY
_4 _4
:
Oakyille
'' I
I
I
1
Łld
kierowniczka
garderoby bielizny
— Oakville Ont i
l
BUFFALO 1
jakości
pokoju
Rcbecca Oakvillc
życzeń święta
I
General
Bożego
szczęścia
DRY
FILIPEK
szczerych życzeń
Grupie
i
Oakville i okolicy
Ont
właściciele
Jeżeli chcesz się ubawić to przyjdź do Polish
Village w Buffalo tam naprawdę się ubawisz
&
S
3
W
Moc
§2
lmissmiimimimjsissi
STR 40 "ZWIĄZKOWIEC" BOŻE NARODZENIE (X-ma- i) 1972 R
Florian Śmieja
TRUDNA WIELKOŚĆ
wspomnień
Jedną z najpiękniejszych
postaci Wielkiej Emigracji
zeszłego stulecia był poeta
myśliciel i malarz Cyprian
Kamil Norwid (1821—1883)
Poszedł jednak w niepamięć
na wiele lat a jego dzieła
torowały sobie drogę do czy--j
telmka z trudnością tak ze
dopiero dzisiaj otrzymujemy
jego rzadsze teksty zdekom- -
pletowane przez lata zanie -
dbania Nic w tym właści
wie dziwnego gdy zważymy
że jego życie i dzieło było
tak różne od sposobu bycia
ludzi należących do sławnych
emigracyjnych koterii Pary-ża
i Rzymu Kiedy tamci ma-rzyli
o walce prawie za każ-dą
cenę on nie wahał się
powiedzieć: "Ja nie wierzę
żeby krew zdobywała przysz-łość
Ja wierzę że pot cia-ła
ale nie krew" Mówił
No kanwie
(Ciąg dalszy ze str 39)
znakomicie piętnował hitle-rowców
On obok Stefana
Starzyńskiego wzywał War-szawę
do nieustępliwości Po
kapitulacji miasta podjął on
jeden z nierwszych działal-ność
konspiracyjną Wspomi-na
o nicr prof Stanisław Lo-lent- z:
"Waika o dobra kultu-ry"
W kontakcie ze Stefanem
Starzyńskim i ze Sluzba Zwy-cięstwu
Polski zacząłem
na własną reke organizować
aparat konspiracyjny działal-ności
w dziedzinie kultury
Pierwszymi moimi współpra-cownikami
bji: Władysław
Zawistowski i Witold Hule-wicz
To była tylko czasika jego
działalności poaziemnej Dnia
10 października 1939 we wto-rek
w zburzonej stolicy jesz-cze
bez wody i gazu prądu
elektrycznego ukazało się
pierwsze tajne pismo "Polska
żyje" Pierwszy nakład był
6000 egzemplarzy a drugi
juz 30000 Redaktorem tego
czasopisma konspiracyjnego
związanego z organizacją "Ko
menda Obrońców Polski" był
"Grzegorz" — Witold Hule
wicz Numer z grudnia 1939
przyniósł wiadomość o dewa-stacji
zamku królewskiego
piorą Lorentza
Na łamach "Polska żyje"
Hulewicz gromił hitlerow-skich
kulturtreagerów Dowo-dził
że walka którą narodo-wi
polskiemu wydały Niem-cy
toczy sie na wszystkich
odcinkach życia na odcinku
niszczenia kultury polskiej i
ma charakter cyniczny To
barbarzyńskie niszczycielstwo
świadczy że celem był nie
tyle zysk ile kompletna za-głada
naszej świetności klej-notu
narodowego
Wtedy gdy inne państwa
padały pod obuchem Hitlera
a z nim cała prasa europej-tk- a
Polska w tym czasie wy-rune- la
się na czoło prasy pod-ziemnej
w Europie Wycho-dziły
tygodniki miesięczniki
dzienniki informacyjne pis-ma
fachowe wojskowe lub
lolnicze pisma dla mlodzie- -
7) humorystyczne ilustro-wane
literackie katolickie
czerwone nacjonalistyczne i
socjalne Ludzie którzy pisa-li
i drukowali te pisma i go-towe
roznosili — mieli pozo-stać
dla nas tak samo niezna-ni
jak nieznane są nazwiska
mnichów ' średniowiecznych
którzy wznosili katedry pisali
kroniki i zdobili psałterze
Hulewicz był literatem wra-żliwym
na piękno tego świa-ta!
był krzakiem gorejącym
tworzył mitologie z tego co
było żywe polskie To też za-braniał
nieprzyjacielowi nisz-czenia
bogactwa duchowego
narodu
Po jakimś czasie naraz
przestano otrzymywać ową
śmiało o "uniepotrzebnianiu
męczeństwa" przeciwstawiał
wytrwałą pracę porywaniu
się do szabel Był poetą zgo-ła
innym od konstelacji
przed którą leżała plackiem
cała emigracja Niedwuznacz-nie
widział w Chopinie jedy-nego
Polaka który zapocząt-kował
rodzime piękno w
sztuce Marzył o tym aby rów
nież literatura wyrwała się z
parafiańsczyzny i trywialno'
ści aby z Polski zrobić mo-nument
i "żyjącą klasycz-ność- "
Dlatego nie mógł bć
popularnym wśród braci
emigracyjnej chciwej zem-sty
skoro mówił nie o tra-gedii
nie o odwecie ale o
syntetycznym budowaniu o
pracy o twórczości
Swoim życiem przypieczę-tował
wzniosłe ideały i dla-tego
nie mógł o sobie po
prasę podziemną Doszła wia-domość
zagranicę że kogoś
nakryli — wsypa Ale wkrót-ce
te wiadomości zapomnia-no
ponieważ prasa podziem-na
zaczęła znów wychodzić
W końcu z kraju przyjechał
człowiek i po chwili milczenia
powiedział głosem przytłu-mionym
"że była to dla nas
pirata ciezka i bolesna Roz-strzelali
go w czerwcu 1941
na poligonie pod Radomiem
w lutym nakryli go Wtedy
była wielka fala aresztowań
Ponad tysiąc nazwisk Myśmy
nie wychodzili Przed oczyma
każdego z nas jakby jakaś
gęsta zasłona rozsnuwała sie
przeraźliwie wolno Nielegal-na
prasa powstms dzięki nie-mu"
On zakładał te pisma jedne
po drugich załatwiał sprawy
techniczne wynajdywał pa-pier
wyszukiwał współpraco-wników
a potem gdy już pis-mo
szło odchodził aby zało-:y- ć
nowe Trzeba było po-kiy- ć
Polskę całą siecią aby
przenikały cały teren Im wię-cej
ich jest tym mniej szko-d- j
wyrządzi wsypa To była
jego zasada organizacyjna
On był naprawdę niezrówna
ny Umiał wydobyć spod zie- -
mi wszystko co było potrze-ba
Zorganizował doskonały
rolportaz Instalacje drukar-skie
sprowadzał z Niemiec
Jeździł do Berlina Essen
Wiednia On pokazał co to
jest tajna organizacja W
wiezieniu mistrzowsko uda-wał
że jest niczym Niemcy
ani się domyślali ile by z
niego mogli wydobyć Ro-zstrzelali
go wśród tysiąca in-nych
jak tysiące przed i po
nim Był prawdziwym wo-dzem
a padł jak żołnierz Or-ganizacja
którą stworzy! nie
doznała uszczerbku Dalej wy-dawano
On potrafił innych
nauczyć dobrej organizacji
Nawet w więzieniu nie za-przestał
działalności konspi-racyjnej
utrzymując poprzez
zaufanych ludzi kontakt z
miastem a nawet wjsylal do
pism podziemnych artykuły
Od lutego męczony i katowa-ny
nieludzko na Al Szucha
juz nie wracał na Pawiak
Rozpoznany w kwietniu 1941
snodziewał się tylko śmierci
Przjszła w esorwcu 1941"
(Droga na Palmiry — Lesław
Bartelski)
Czytając historie ostatniej
wojny napotkałem na opis
ugrupowań armii Poznań któ-rej
drogi odwrotu zostały za-grożone
Nad Bzurą rozegrała
się największa bitwa kampa-nii
1939 r~w której dowódca
niemieckiej 8 armii Blasko-wit- z stracił rangę marszałka
Bitwa którą Niemcy sami na-zwali
"największą bitwą wszy- stkich czasów" w której po-- j
legło trzech polskich genera--i
łów: Wład Grzmot — Skotni- -
!- -- Dłł„A n l-ł- A-„l IA I1IMIII ' rł nilJll'l _Jkl 1f1~1D_ Iknie w swych wierszach :
lyfikował Hemar Wojska pol--l
wiedzieć że pisał jak żył jedność ale na ciasno pojmo-Kied- y opuścił kraj jako obie wany racjonalizm także nie
cujący młodzieniec była je- - poszedł Jego szlachetne
sień 1842 roku Po czterdzie- - uczucie narodowe leczy z za-st- u jeden latach tułaczki ślepienia szowinizmu
umarł w przytułku św Kazi- - Cała twórczość Norwida
mierzą w Paryżu Całe jego jest apoteoza milczącego czy-życ- ie za granicą było boha- - „„ Ta pol:ora ttypływa z terskim zmaganiem się z prawdziwego katolicyzmu po-przeciwności-ami
Zawód ser-- j ety który nie wahał sie kłaść
cowy szydercze głosy kryty-- j wiarę ponad ojczyznę" z je-k- i obojętni czytelnicy a na- - g0 tolerancyjnego humaniz- - ae sjsiiw uftlc ""M
materialne ryły jego talent
i uszlachetniały bo złamać
go nie potrafiły
Pracując dorywczo często
jako prosty robotnik marzył
i kuł wielkie teorie narodo-wego
piękna Wierzył że Pol-ska
winna wpierw podbić
Europę na polu kultury a po-tem
patrzeć na oręż Z wy-bujałej
romantycznej swobo-dy
zaczął sztuce przywracać
rkie tą drogą przerywały sie
przez Puszczę Kampinoską do
Warszawy a oddział kawale-rii
majora Józefowicza przez
wiele dni skutecznie bronił
składnicy amunicji pod Pal-mirami
Jadać traą ostatniej wojny
pod wieczór dotarliśmy do
Palmir Lekki wiatr poruszał
gałązkami igbstych drzew
obłoki nagle jakby opuszcza-ły
się w dół i miało się wra-żenie
że spadnie na nas drob-ny
deszcz Cmentarz w kształ-cie
dużego wojskowego poli-gonu
otoczonego młodym so-snowym
lasem Na wzgórkach
czworoboku rosną wrzosy i
karłowate krzaki nie ma tra-wy
gleba uboga Te wzgórza
zdawałoby sie błękitnieją w
zamglonym świetle Okolica
jakby wymarła — kryjąca w
sobie zakiete tajemnice dra-matu
ludzkiego
Jest tu t:k pusto że mimo
woli strach ogarnia człowie-ka
Tytanem myśli psychicz-nej
nie byłem tak jak Freud
Kant — raczej jak Eliot któ
lego mysi o popełnieniu sa i
mobóistwa rireczvła nrzP7 lrili
La ciężkich dni i nocy To
miejsce posiada jakąś nad-przyrodzona
silę zdolną uwię-zić
wolność człowieka Ci
okrutnie tu zakatowani nie
czują już potrzeby wolności
Nie wyciągają jak ślepcy bez
ładnie rąk w rozpaczliwym
wołaniu o pomoc
Pośród tych 20000 mogił
które zdobi każdy mały ka
mień z napisem pozwala nam
orientować się ze kryją one
rożne postaci społeczne Po-cząwszy
od ludzi sławy a
skończywszy na romiKacn z
poszczególnych okolicznych
wiosek Wśród nich znaleźć
można groby oznaczone tar
czą Dawida groby muzułmań-skie
cygańskie rosyjskie
Cdy dotarłem do trzech
WielMch Krzyży zamykają-cych
polanę od wschodu i
gdy z tego wzgórza rzuciłem
okiem na całość widok tych
mogił dawał złudzenie wiel-kiego
obozowiska wojennego
W pewnej chwili zdawało sie
ye słychać odgłos trąbki woj-skowej
brzęk broni posuwa-jącej
sie kolumny pancernej
odgłos armat krążenie samo-lotów
— to znów melodii woj-skowych
utrzymam eh w takt
marsza żołnierskiego
Z tej tragedii należy wy-ciągnąć
wniosek że walka o
życie narodu jest walką ze
sobą samym
Miłość do kraju rodzinnego
jest mocna jak śmierć jest
żarem Kiorego i woaa nie
ugasi" To święty Graal za-Łtępują- cy
w naszej tęsknocie
1-a-zde
miejsce do którego tęs-knimy
i l którego pochodzi-my
Tysiące poległych na po-łach
walki w obozach śmier- -
cj w Komoracn
_
gazowycn po
kazuja czvm dla nich ojczyz- - ui c t i„ !„ VLi(? hWSZczace ofiara żvcia
za całość narodu — ci ludzie
na tej ziemi się urodzili i za
ta ziemię oddali życie
Jest tu pusto i cicho ni-gdzie
ptaszek nie zaśpiewa
Noce są ciche ale o północy
drzewa sosnowe szumią głu-cho
a gwiazdy błyszczą za-leżnie
od prognozy pogody
Rankami siwy szrbn zaściela
chwasty porosłe na mogiłach
O świcie wychodzące słońce
rozlewa sie purpurą ognistą
po wierzchołkach pagórków a
sosny chwieją się łagodnie na
tle błękitnego nieba wzdłuż
uszeregowanych mogił
Słońce zaczęło opuszczać
się ku zachodowi a ja wśród
mogił przyspieszonym kro-kiem
skierowałem się do wyj-ścia
Dr Franciszek
Bratek-Kozfows- ki
mu wróg rewoluci staie
kiedy zaszła potrzeba z pis- -
toletem w ręku aby bronie
papieża przed atakiem tłumu
izymskiego Stronnictwa pol-skie
próbuje godzić Powie
mądrze ze "umiemy się tyl-ko
kłócić albo kochać ale
-- iie umiemy się różnić moc-no
i pięknie" Chce owoc-nych
opozycji w miejsce nie-przyjaź-ni
Krasiński nie
opatrznie przezwał go Don
Kichotem Mówię "nieopatrz-nie"
bo Don Kichot jest chy-ba
najpiękniejszą postacią
stworzoną przez człowieka
Norwid zrozumiał Cervante-s-a
Podjął wyzwanie i w pię-knym
pełnym szczerości po-emacie
"Epos nasza" uosa-bia
się z rycerzem z La Man-cz- y
i dołącza do jego wiel-kiej
przygody szukania pra-wdy
Jest to zdaje się pierw-szy
i najpiękniejszy trybut
jaki literatura polska złożyła
dziełu wielkiego powieściopi-sarz- a
hiszpańskiego
Norwid napiętnuje podział
społeczeństwa na klasy
Szczególnym gniewem płonie
do nowej klasy średniej de-maskując
jej pospolitość na
każdym kroku Widzi niebez-Iieczeństw- o
kryjące się w
zbyt gwałtownym rozwoju
przemysłu i z Nowego Jorku
gromi zwyrodnienie techniki
Chce poważnego podejścia
do kultury Z sarkazmem
będzie opisywał szlachcica
który jedzie do Paryża oglą-dać
Wenus a nie umie u sie-bie
postawić porządnie sto-doły
buduje krzywo chłop-skie
chaty i funduje niearty-styczne
figury dla kościoła
Powie że style się "nie klecą
ani rozkazem dziennym po--
voilIJą Analizując sztukę
Chopina na przykładzie ma-zurków
oświadczy że tworzą-cy
lud jest jedynym praw-dziwym
artystą Pierwiastek
pracy czarnej bezpośredniej
jest niezbędnym warunkiem
wartości dzieła Dlatego to
lud ma wyższość i znaczenie
w ogólnej twórczości że do-rabiając
się wiedzy ręczną
oracą ma w sobie głęboko
zakorzeniony zmysł i pamięć
kształtu Natomiast ludzie
wyszkoleni myślą abstrakcyj-nie
Kiedy stworzył "Promct-hidiona- "
w którym dał wy-la- z
swoim poglądom na sztu-kę
i jej rolę dramaty "Kra-kus"
i "Wanda" a później
' Kleopatra" czytelnik pozo-stał
niewzruszony Jedno z
krajowych pism wyraziło" się
że nie może przemilczeć jego
dzieł aby nie sądził że wzię- -
tn ie 7P rlnhra mnnptfi Ga
szyński pisał do Siemień- -
skiego o szlachcie która wo- -
lata czytać z przyjemnością
legendę o wąsach króla Ja-na"
jako że był to w jej
mniemaniu "dla czytelników
polskich pokarm bardziej
zdrowy i pożyteczny niż pre-tensjonalne
"Promethidio-ny- "
"Zwolony" i inne tym
podobne Norwidiony" Moż-na
o nich powiedzieć słowa-mi
Norwida:
Ludzie więc chlubią się
ze wielkich znali
ICtemu jedynie:
Iż nie poznają się
na wielkim mali
Pierwej aż zginie
Po siedemdziesięciu latach
poeta doczekał się nagrobka
na paryskim cmentarzu Na
pełną ocenę i zrozumienie
jeszcze ciągle musi czekać
Dla myślących ambitnych
Polaków na wychodźctwie
może i powinien stać się
światłym choć niełatwym
drogowskazem na który trze-ba
dobrze popatrzyć gdy za-czynają
nas osaczać odpusto-we
dziady parafiańsczyzny"
i
u: Wesołych Świąt i SHOPPERS
l
ES
520 Kerr St -
Życzenia S
SI
n
i
'A
SERDECZNE ŻYCZENIA
WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
I POMYŚLNEGO NOWEGO ROKU
wszystkim Parajianom Grupie 29 ZPwK
oiaz całej Polonii
zasyła
Sw
I
404 Morrison — Oakrille Ont
Ks Franciszek Zalewski — administrator
Komitet Parafialny
Franciszek Remian przew
Towarzystwo Niewiast Adoracji
Najśw Sakramentu — H Sanecka — przew
Polska Szkółka
I
życzenia
1 ŚWIĄTECZNE
i NOWOROCZNE
Zarządowi Głównemu
Radzie Edukacyjnej
Wyd "Związkowca"
I Bratnim Grupom Związkowym
wszystkim Członkom 'i Związku Polaków w
Kanadzie i całej
Polonii
składa
GRUPA
KOŁO
fi GRONO
109BrantSt
&
Tel
fi
Si
fi
&°
fi
fi
X?
fi
fi
&
St
z Oakville
Parafia
Szczepana Męczennika
PNKK
Rd
V#VViV'VVV'V'V'VVVV
Najserdeczniejsze
'fi
fi
I
X
S3S
V
UiI i
I
u
I
U
— Oakrille
ZPwK
POLEK
MŁODZIEŻY
Oakville
WESOŁYCH ŚWIĄT BOŻEGO NARODZENIA
I SZCZĘŚLIWEGO NOWEGO ROKU
życzą i FEDERAL
wybór pierwszorzędnych mebli
i urządzeń domowych
845-038- 1 g
Forsyth Street
WESOŁYCH ŚWIĄT
I SZCZĘŚLIWEGO
swoim Klientom
TELEVSION
BOŻEGO NARODZENIA
NOWEGO ROKU
i Polonii
LOFQUISTS
RADIO & APPLIANCES
COLOR
190 Lakeshore Road Oakville Ont
Tel 844-320- 8
NAJSERDECZNIEJSZE ŻYCZENIA
ŚWIĄTECZNE I SKŁADA CAŁEJ POLONII
Oakville Medical Centrę
Pharmacy
H C MADILL Phm B
na i fi 386 85
JM
Ig
S
u:
8I
m
Ont
29
Ont
Duży
całe]
TV
I
życzą
&
w 1
&
l
w
85
„
T&£~ 'CH
1
rc7Ho4
fi
Free Pick-u-p and Delivery on
331 Sheddon Ave — Oakyille Ont
Tel 845-334- 1
VVVVVVVVV'#'V'VVVVVVVV#V
ŚWIĄT
NOWEGO ROKU
składa
aM%
l WESOŁYCH
SZCZĘŚLIWEGO l
VERY'S FLOWERS
Kwiaty na
Kwiaty Święta
Kerr
f
I
I
I
wszelkie okazje
kwitnaee wazonkowe
— Oakyille — 845-166- 9
Cakville Ont
FURNITURE
vv#vv#vvvvv'''-v'v%'vvv'v- '
NOWOROCZNE
mi
Prescriptions
LIMITED
i Szczęśliwego Nowego' Roku życzy
DRUG MART
PRESCRIPTIONS
Operatd by G CHAPLICK DRUGS
845-667- 4
5a
Xl @m%3te3liettlR}p1fi&BtM&
A fi Jt
L MmMSśh