Zwilazkowiec Alliancer, April 10, 1955

              ' I
I 1 I
! i
!
i
}
lilii
w X
ii
iŁiLi
Z "Salurday NitfJtŁ"
Przez ostatnie 7 lat Jugosławia
była laboratorium dla fascynuj!
cych studiów nad komunizmem
przy pracy Gdy Jugosłowianie 7a
puścili żelazną kurtynę z dalszej
strony ich kraju by odgrodzić się
od Sowietów — podnieśli oni rów
hocześnie częściowo rolety po na-szej
stronie Ci którzy byli zainlere
sowani w zaglądaniu tam byli świad
kami wspaniałej walki między mar-ksizmem
a ludzką naturą
Potrzebując peparcia swych maj
narodowych wzmożonej produkcji
i sympatii świata zachodniego ko
muniści jugosłowiańscy -- pozwolili
farmerom opuścić gospodarstwa ko
lektywnc pofolgowali z terrorem
policji politycznej i zwolnili kontro
le centralną przemysłu Nieunik-nionym
skutkiem było że umysły
i języku ludzkie też poczęły praco
wać swobodniej aż wreszcie na kon
gresie partyjnym w Zagrcbie w li
stopadzłe 1952 roku — partia zosta
ła przekształcona w "ligę" a jej
członkowie otrzymali instrukcję
"stosowania perswazji zamiast dy-ktowania"
Liga Komunistyczna miała pozo
stać "zorganizowaną siłą politycz
ną" ale miała zwalczać tendencje
dyktatorialne kasty biurokratycz-nej
"która była zainteresowana w
utrzymaniu potęgi aparatu państwo
wego co przeczyło interesom mas
i stworzeniu leninowskiego społe-czeństwa
bezpaństwowego" Komu-niści
Tity mieli być wychowawcami
"aktywistami" i misjonarzami a nic
tyranami lokalnymi lub biurokra
tjcznymi pochlebcami rządu
Równało się to puszczeniu partii
na bystre wody bez steru Jak to
obecnie ujmuje Milovan Djilas ów
czesny wiceprezydent i przywódca
kierunku zmierzającego ku demo
kratyzacji — "Partia jest przygnę-biona
i bez ideologii Kierunek
demokratyzujący pozbawił ją do-gmatu
nic w zamian nic dając"
Trudno jest obecnie przewidzieć
co by się stało gdyby Stalin żył na-'da- l
i zagrażał Jugosławii Tity Ale
Stalin umarł w kilka miesięcy po
kongresie w Zagrcbie i w niecałe
sześć miesięcy później proces do-nlokratyzacy-jny
począł być odwra-cany
"V'tym to okresie Djilas nap-isała
przeciągu trzech miesięcy swe
sławne 19artykulów w organie par-tiiBorb- a"
(Walka) Należy siędzi- -
--o
'wić że w ogóle zostały one opubli
kowane w państwie komunistycz-nym
Djilas utrzymywał w tych artyku
łach że nie tylko biurokratyczny
ustrój stalinowski ale nawet i pań
stwo partyjne typu leninowskiego
są przestarzałe W Jugosławii
skończyła się walka klasowa Teraz
wrogiem nie był już więcej kapita-lizm
lecz biurokracja partyjna któ-ra
hamowała postęp nie pozwalając
na swobodne wypowiadanie się Je-dynym
wyjściem było poniechanie
wszelkiego despotyzmu stalinow-skiego
czy leninowskiego
Teraz komuniści według Djilasa
powinni stworzyć prawdziwą ligę
która wsiąknęłaby w społeczeństwo
ale nie byłaby zorganizowana w ja
kąś zwięzłą grupę oddzieloną od
mas narodowych Liga tego rodzaju
przyciągnęłaby wielu prawdziwych
wyznawców komunizmu którzy od-padli
i co byłoby równic waż-nym
odpychałaby oportunistóv
i najmitów (hacks) którzy wyobra
żają sobie pracę partii jako niekoń
czącą się serię zebrań komiteto
wych Wówczas komunizm zaistniał
by "spontanicznie"
Pisząc w "New York Times" C
L Sulzbprger podkreśla że Djilas
wyraża tu "dziwnie anarchistyczne
go ducha Serbów i obojętność na
tortury i ciężkie przejścia typowe
dla większości Jugosłowian beztro-ski
i nieokiełznanie niezależny po
gląd który jest natchnieniem tego
kierunku odszczepieńczego lak jak
był natchnieniem walk partyzanc-kich
Tity"
Djilas mógł był przetrwać tę dy-skusję
ideologiczną ale począł on
krytykować system "kastowy" i two
rżenie się nowej "arystokracji" ko-munistycznej
odkrywać postępowa-nie
żon niektórych prowodyrów par-tyjnych
Sugerował on również źc
byłoby wskazanym pozwolić na pow
stanie drugiej partii socjalistycznej
Został on wezwany do stawienia
się przed specjalnie zwołanym ze-braniem
Komitetu Centralnego Par-tii
i wygnany z niej przy czym po-zwolono
mu przemawiać przez ra-dio
w swej obronie równie długo
jak trwały przemówienia oskarżają
ce go Był to najwyższy punkt osią
gnięty przez kierunek demokraty-zacyjn- y
w Jugosławii
Po wydaleniu 'go z pattii Djilas
zachował1 milczenie przez prawie
687QueenSt W Toronto Ont 'Teł EM 6=3855
PACZKI DO POLSKI BEZ CŁA ORAZ UKRAINY ROSJI
I KRAJÓW ZA ŻELAZNĄ KURTYNĄ
"Szybku i pewnie załatwi wysyłkę jedyna w Kanadzie polska
v
' Spółdzielnia SPOŁEM
Lekarstwa każdego rodzaju po najtańszych cenach wysyłamy
pocztą lotniczą i poleconą przez najlepsze firmy europejskie
" angielskie
Piszcie'(' lub telefonu"jScipeołepmo "nanjanorwoksze195c5enniki wydane przez
Polecamy również wysoko gatunkowe materiały wełniane na
ubrania męskie i kostiumy damskie oraz wszelką galanterię
w wielkim wyborze na użytek własny
r
I
vv
i "' --j -- 1
—
—
—
—
OJCZYSTE TAŃCE LUDO-W- E
6 Z SERII "CZAR-DASZ"
WĘGIERSKI
WmMm YtSWM l WO
j- -
Wfc""#
go
rok ale gdy przyjaciel jego Dedjcr
rzucil wyzwanie rokazowi Partyj-nej
Komisji Kontrolnej bojkotowa
nia go — Djilas wreszcie w wigilię
Bożego Narodzenia dał ujście swym
myślom na łamach "New York
Times'a" Przyznawał on że publi
kowanie swych wypowiedzi za gra
nicą rzuca złe światło na prasę ju
goslowiańską i oświadczył: "żałuję
iż nie mogę powiedzieć lego same
go w rnej ojczyźnie" Zdawał on so-bie
sprawę z rzykowności jego po-stępku
ale miał nadzieję że przy
niesie to poważne plusy jego kra-jowi
Był on zmuszony do wypowiedze
nia się gdyż sprawa Dedjera wyka
zała że były czynione próby zaslra
szenia elementów demokratycznych
wewnątrz partii "Te elementy ist-nieją
ale nie są zorganizowane pod
czas gdy sama partia jest w rękach
niedemokratycznych sił" Inicjaty-wa
tego nastawienia antjdemokra
tycznego przyszła od Tity który —
wraz z większością partyjną — był
wrogo nastawiony do Djilasa Nie
mniej jak to ujął Djilas to co napi
sal on w sywch artykułach istnieje
w duszach narodu ale tylko jakaś
czołowa postać mogą te myśli wy
razić
"Sądziłem że będziemy mogli
mieć pierwszą mniej wigecj wolną
dyskusję w Jugosławii Ale nie
miała ona miejsca Gdy chodzi c
ścisłość — osiągnęliśmy stan zasto
ju W latach 1950 i '51 — poczynała
się tworzyć atmosfera wolności Po
licja nie pakowała co chwila ludzi
do więzienia Dziś jednak stało się
jasnym że osiągnęliśmy jedynie pe-wną
swobodę w zakresie sztuki i li-teratury
ale nie gdy chodzi o za-gadnienia
ideologiczne i politycz-ne
Polityczne oblicze naszego syste-mu
nadal jest zbliżone do staliniz-mu
"Jestem demokratycznym socja
listą Nazwa komunizm jest dobra
ale została zdyskredytowana Stała
się ona synonimem totalitaryzmu
— zarówno w tym kraju jak i w Ro
sji Jaką się ma korzyść z takiej na
zwy idealnej? Zrezygnowałem
mego członkostwa w partii komu
nistycznej z pobudek moralnych i
politycznych Po co pozostawać w
partii gdy nie mam prawa nic po-wiedzieć?
Po co udawać?"
Dcdjcr inny bliski osobisty przy-jaciel'
Tity który obecnie jest w
równic przykrej sytuacji jak Dji
las zapewniał w swym artykule w
"New York Times" że nie zgadzał
się co do wielu zagadnień teoretycz
nych "Nie mogę jednak przestać
widywać się z przyjacielem tal
przez' wszystkich opuszczonym Mo-im
zdaniem komunista powinien
być przede wszystkim ludzką istotą
Jakikolwiek ruch który odrzuca c
tykę i moralność — nosi w sobie
zarodek własnego zniszczenia"
Należy podkreślić że oba te ar-tykuły
były przesłane z Jugosławii
kablem do Nowego Jorku Mogą one
być złożone do aktów między inny-mi
"ostatnimi słowami" gdyż obec-nie
jak to ujęło radio komunistycz
ne w innym wypadku — Djilas i De
djer "będą sądzeni i skazani"
jjyjPJĘy JĘĘtiSiJr JKIPkĘHk ySeesannaJw rfSfSiirS? rfSIt „tam
cgierski taniec narodowy
Węgierski czardasz podobnie jak więk-szość
tańców narodowych występuje w
wielu odmianach odchyleń od zasadni-czych
figur jest niemal tyle ile dzielnic
kraju Początkowo czardasz składał się z
dwu części Pierwsza czyli powolny tan
była wykonywana przy lekkim kołysaniu
tułowia i głowy podczas gdy część drugą
charakteryzowało szybsze tempo skoczny
krok i nawet podskoki Obecnie jednak
naród węgierski tańczy nową bardziej
współczesną odmianę czardasza balowe
Taniec ten podobnie jak inne przejawy
kultury i folkloru węgierskiego odgrywa
dużą rolę w rozwoju kulturalnym Kana-dy
Pamiętaj o tym gdy wspominasz twój
kraj
le się mówi ostatnio o Mikołaju
Gorczakowie młodym' lekarzu ro
syjskim Kilka lat temu gdy miesz-kał
on w Leningradzie zakochała
się w nim dziewczyna — szpieg na
usługach tajnej policji politycznej
Pewnego dnia powodowana zazdro-ścią
o ładną pacjentkę Gorczakowa
zadenuncjowala go fałszywie wsu-nąwszy
uprzednio do jego walizecz-ki
z instrumentami medycznymi ja
kieś kompromitujące dokumenty
Dr Gorczakow został skazany na
deportację na Syberię i na pracę
przymusową w okręgu Kołyma bę-dącym
częścią tak zwanego Dalstro-j- u
Gorczakow jest dopiero drugą o- -
sobą której udało się uciec z Dal-stroj- u
i następnie z Rosji Pierw-szym
był inżynier Pietrow który
uciekł do Stanów Zjednoczonych
około 6 lal temu
Gorczakow uciekł dzięki zbiegowi
okoliczności zakrawającemu na cud
informacji co do którego władze a-merykań-skie
nie chcą udzielić ze
zrozumiałych powodów
Dalslroj to olbrzymi kraj równa
jacy się mniej więcej obszarom pro-wincji
CJucbec Jest on położony w
północno-wschodnie- j Syberii i prze-cięty
rzeką Kołymą Jest to najzim-niejsza
część naszego globu wiecz-nie
smagana zawiejami śnieżnymi
i o temperaturach dochodzących do
70 stopni poniżej zera
Okręg ten jest rządzony na pod
stawie specjalnych praw i przepi-sów
różniących się nieraz od tych
jakie przewiduje ogólno-krajow- a
"konstytucja" czyli ustawodawstwo
narzucone krajowi przez klikę rzą-dzącą
Naczelnik Dalstroju jest mia-nowany
przez Moskwę i posiada nie-ograniczone
wprost pełnomocnie
twa Zależny on jest jedynie j
wprost od Kremla
Dalstroj ma własną policję w Ja
sny system sądowy własne lotnic-two
i własne siły wojskowe Jest to
państwo śmierci piekło niewolni-ków
i wielkie sowieckie imperium
złota Gdyż kraj ten o którym nie
słyszało się jeszcze kilka lat temu
jest niesłychanie bogaty w złoto
Tamtejsze złoża tego cennego me- -
gwwwwiiiirwwiiwMwwag
B-FO- -S
tamxm 52SS2
Dbaj
ciała ochronę jego
wrażliwych
Lekka bielizna
wchłania
pot przy tym doskona-ło
pasuje nie uciska
się pierze
rodzaje bielizny dla
i
słynna
od roku
Władze sowieckie posyłają tam
niekończący się strumień skazań-ców
— politycznych i kryminal-nych
Przybywają oni tam setkami
tysięcy do pracy w I u
miera ich tam mniej więcej tyle sa
mo co przybywa Rozstrzeliwania
są tam na porządku dziennym Ty
siące giną na skutek surowego kii
matu zlcgo traktowania przepraco
wania niedożywienia i różnych cho-rób
nie leczonych należycie
Obecnie już istnieje 70
ośrodków stworzonych specjalnie
do wydobywania złota które odby
wa się bez przerwy dzień i noc sie-dem
dni w tygodniu Zmiana trwa
12 godzin Nic też dziwnego że
wśród tych górników
przymusowych jest zastraszająca
Gorczakow twierdzi że podczas je-go
pobytu w Dalstroju około 100000
tych zmarło w pobli-skich
osadach kopalnianych
Stolicą tego imperium złota jest
Magadan miasto 50000 mieszkań
eów Tam lądują skazańcy przyvo
żeni na okrętach z Wladywostoku
Wydobyte złoto ładowane jest do
drewnianych skrzyń i wysyłane w
drodze lotniczej najprzód do
stamtąd do Moskwy
Produkcja złota Dalstroju jednego
tylko ze złotonośnych okręgów so-wieckich
— już obecnie jest bardzo
znaczna Jest ona podobno większa
od całej produkcji amerykańskiej
Nie wiadomo jednak ani co się z
tym zlotem dzieje ani nic są znane
cyfry dokładne złota nagromadzo-nego
przez Sowiety w ostatnich la-tach
gdyż rząd sowiecki nie publi-kuje
żadnych danych statystycz-nych
z tego zakresu Stosownie jed
nak do obliczeń ekspertów opar-tych
na przestarzałych informa
cjach zapas złota sowieckiego wy-nosi
wartość 20 bilionów dolarów
co by się równało mniej więcej
trzem czwartym zapasu amerykań-skiego
Jakie jest przeznaczenie tego zło-ta
— nikt nic wie Można jednak z
góry że nie będzie ono
użyte dla dobra ludzkości
(Le Petit Journal)
KEBlE I PRZTRZPY ELEKTńYCZHE
593 Bloor St W - Toronto - Tel LA 1 1 12
znmtmiiwmymm
mMmmWmmiifummimT
'aflatfamŁSirou' S525SW
Reliable Paint and Wall Paper
SKŁAD TAPET i FARB
Przedstawiciele © Benjamin Moore
firm: O Canada Paint Products
O Sunworthy Washable Wallpaper
Czytelnikom "Związkowca" 10% zniżki
W razie niezadowolenia towarem zwracamy pieniądze
podziękowaniem
822 Dundas St W Toronto Tel EM 4-89- 52
Mówimy po polsku 3-1- 5
lekka
bielizna
Salbriggan
wygodę utrzyma-nie
właściwej tempera-tury
i
powierzchni
baweł-nian- a
Penmana
i ła-two
Wszyst-kie
chłopców mężczyzn
Firma
1868
kopalniach
około
śmiertelność
nieszczęśników
Cha-barowsk- a
powiedzieć
" K5
=„ W' N ty '' 1& '"tSSSiS™ "S s
s
z
o
a
o
a
I V i
Uł V i
ODCISKI
I NAGNIOTKI
lekko szybko I tanio
Załącz 501 wyilil lesz- - TIGER
cze dziś do
Anchor Distnbutors PO Box 10B3
Stałlon C Toronto Ontario
Toronto Agent: Herasymluk Drug-sfor- e
204 Bathurst Toronto 6-1- 7
EIŁ7
INSTALACJE
elektryczne
oraz "water heaters"
wykonuje
STANISŁAW BARU
913 Queen St W
Tel EM 4-26- 75
t'J'HW'1'ln ' ynj'f S5S2
Kalendarz
n karlom
gS
Chrysler Plymouth
mochodów
gwarantów
TVLK0 $250 z7 Eglinton
Toronto
przyKennerivCJ ''£
±
siiMe?:
WALLPAPER
1075 College St — Toronto — TbIia"5""5
uuzy njuui idiu i idpet po cenacii i mnr-- h Przyjaciels'wka sopbraswłuagcah uwdzyikeolanmywyanwiaskarzeómweokntu
na
na r
—
I
w $f
I
a 1 1
W 1938
Im
i
Alberta
WINNIPEC Manltobl
HAMILTON
OSHAWA
OTTAWA
TORONTO
WELLAND
WINDSOR
t
it
vS
PAINT Sda
wasciciei v larnowy
any
lewego świata"
na rok 1855
(Specjalno wydawnictwo Kanadę i
Kalendarz "Nowego świata" 1955 zawiń
Najciekawsze wydarzenia świi
— mreresuiące
nii Kanadyjskiej
— Wyjątki z dziejów Polski
ciekawych opowiadań stron druku
Cena tylko
Do nabycia Księgarni "Zwiazkowca" 700 Queon
nTfl &adssmm
VTtkfe§SSa3
I
Il 515
Uu®
loromo o unr
ii RM
lasze ceny
SA HfJiiEai7$:m
Meble dla każdego pokoju telewizje
lodówki przyrządy elektryczne
mwJiJmWTwsm furniture goj
'""jWTiMTifrJffiWliwr
Street
1958
W
EGLINTON TORONTO
fflllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllllliiiiiiiiiiiiiiii
mi
miii
— — OGŁASZMG
POLSKI PROGRAM RADIÓW!
"POLONIA" dyrekcją E RADIANA
W KAŻDĄ NIEDZIELĘ od 4 do 5
ze stacji CHYC — na If
W sprawach programu zgłaszać się:
POLISH PROGRAM "POLONIA'
65 Robinson Toronto Onr Tel EM' W
m
Ma Jfjt
fl I I 1 1
Paczki żywnościowe
Zamawiać należy
i l c u i o r t a
'l-- A VTIWRF (
wsir?)
4Ł z ar
25
EDMONTON
BRANTFORD Ont
Ont
Ont
Ont
Ont
Ont
Ont
MONTREAL Que
N0WE
£
%
GRAND
umiarkniut
tt
Detroit
BROAD
zdarzenia
QUEEN W
pod
RADIO
ELKAHOGNE
ni a
J
Depl
dealerzy
DEALERÓW
Mr KinlskhJ
Cleaners
CKeamryicńhski D C __
W „
Libront J _
Misitak J
AUT
Mrs Paczkowska K
Garczyński L S
Społem Co-operati- ve Assoclation -
Kinastowski W _i
Chadala S
Jankowski A — -
PJT
naiay
!''
ryiaj o
Russel STUPAt
m
212
QUEEN
pierwszoj
PEKA0 TRADING CORPORATION
miejscowi
idB$
SŁUCHAJCIE POPIERAJCIE
YORK O
1 i 1WH
iWifc ta
jAtf
it?j
pin
sti? Mr ssS 0Vi te
ratuj
&
i-y- ia
i
BufW
im
Co
aiorą
--y- wil tv--- ?4
MfriHWSi
Dużo
j
Założony
tali
Sł
I
'%
ZK
lub
LISTA
Stanley
Kowal
Canmar
438
:tv
polrw
NEW
j40to
Srfso
31
i 01bn
- i t 1
LV
iw n' rnort
[giftt
'§M
potni
b£S
:B1
'Ry
gbnlife
lnic mkm
rift
ZR0
' iRTON
K3 B
s
Am AK
tykulami'
: sss
76 Henderw"? 3s
96 Barons PJ
35S Oshawa BlvtE5jB
707 Ouen &
687 Ouen "BS
12B Divi5iefl ? Bfu]
T342 ""''"'jSlS
5000 BurfjHf
3611 St Dominw-J- m
fegk
hmJt