Zwilazkowiec Alliancer, March 27, 1955

              i la KM
rirfńi 3i"li "a —-- hb i aiX2SiflaMłT=i tw p--ah Jsimr-TSi- łibCT wi
lwffifĘwiOfyHWfFC ™-- t W t
li
SIK
P
mm
A I££&te£jjtłKf 3 SS3S3 jć0Lh~?fy
{dodatek- - DZIAŁ
dla wLuJwh J popularno- - '
kobiet dzieci naukowy
SsJhsssEsi V V 1 i
c# wv% f ii'rfru3 5i
liieracki mm ifiiiTUriHU czytelników w
Sekcja Druga nr u j ZWIĄZKOWIEC" MARZEC (MARCH) 13 — 1955 Secontl Section
' --i
jlj
śi "Panowie
- - D:ł Journal"
ź !M „t Horacego słońca ame- -
S eo? Pi-'- al
iJfSr st0 a teT "by rozwiać mglj
?fr 7ee i rozbudzić flegma- - PWŚSft!
:Copeiut-ft-i-
P którego pocho- - aSSi Czy race
i-ii- n' Hnłn mu te
r Vi4unenMu?i': „r }o Ala--
!M4oKsposouuu-v~- -
iimvsiu mu" " — W : -- himesistów" amery MZUJ3
- MI iiłM ' Może W każdym ra- -
i --¥r „nu-nn5ri- a nie ono opan- - j'in j iiLti iv—— - — Zjcuw r cotro 7P me TTIO- -
s ffll wniegjoes przeniknąć żadne :6"ł l!{o 1)P711C1G
„nćp
'lo stopnia serce jego "We" dowodzi chociaż- - Mi i j„ nndczas s?riv robit on
1 Vv£S _ 7ninił sweeo svna o ? sft: rnwin Pozostali jego
tifimie zmarli w dzieciństwie!
rMieżkiej pracy za Kiorą oiy- -
mAa łSia na lyiuieu uuluu
ttfmł wszelkiej pomocy materiał-ttj)- i
av fpn svn sie ożenił
-- fc"i? ' inJumr 7 nnwnrlu
WGOy leli } JCUJ"' ' ''" sts -- :i mnc7nnv hvł dn wvrze- -
'- - :- - loi (at marniR ntat- -
ftiwi „ nipinf "wsnaniaio- -
plmjlnie" ofiarował młodemu mał
rieastWU l) aiuim lucujjiurutj
ibj-- m nom łfn siauuwiiY iinu--
&niec miat uczynić nadająca
Isi&flO uprawy Ińwnadaiesz si_ e do niczego
Łp??' mAiH nin t-fifVin-iapv
ni- -
(- - ZOSiail Więt ląuueiciiK
rt
kllorńelius Yanderbilt urodził
mw roku 1794 juusiai on pra-- i
eować zarobkowo ód dzieciństwa
i' 'KińcfoOTi rnVn 7vria Przez na- -
'-- :tfoWin lat wvkonvwał Drace o
ŚirsL ia riOTk-i- p HI a ipffn młode- -
c
Mu-iek-u — na farmach i przy
£ 'tSAi u
i iouuuwacu
a a Odmawiając some wszysiKie- -
'gb?— zdołał on zaoszczędzić sto
r FiMarow za które kurni barkę
Oioczał przewozić artykuły żyw-- '
Aiowc t wyspy Staten do Nb-- '
Mo Jorku Zarabiał w ten spój
£
nrntii'7upia anrlprTiilt c7P'
sie'_z-kobietą_kló- ra była nie
tez dobrą głowę do interesów
IsDÓłki eosrjodarowali oni tak
Mirze że w niedługim czasie
:iiuusi:pitiiięuzY'na zaKupie'
małego 'żaglowca Od tego
Bisu wpśpinwn nr7f7 arf'007
'I$sć' częśCm zaś przez ironię
JH[Jtiniit Vanderbilta poczęli1 'go
Kfcłować "kapitanem" '
MpjJasfępnyiri nabytkiem- - tego
ffęf Jersey którą zarządzała
pijoźona: podczas' gdy óń sam
artrudnił się przewożeniem
[azerówM towarów- -
p'1'jiiż uważany za człovieka
nn vu fcvy uuiciiiai
PP-?'?-
° na ówczesne stosun-ifitnnnwiarlal- o tnnioiiiinnnnf a- -
jelszym pięćdziesięciu tysiącom
fffSynalazek1 statków parowych1
ii
v-- !TTO
: i Ipród "widowisk" którym
PĄygladala sie księżniczka Mał- -
fgorzata podczas jej niedawnego
jiu na wyspacn isanamskicn
i scena Dicia pałkami prze2
eje fotografów Drasowvch ł 1?W VrZUMJlia 7 "7lrtł-nrhi- " nT-- n
Zjjczonej dla specjalnych gości
ięsycwniij aKiorki nollywooa
sJjf) która się tam nieproszona
§koyała
Mziwić się należy zarówno na- -
W n ludzWemu przypisywa- -
"M-yjneg-o
znaczenia każde-krokow- i
osób" "na świeczni- - ijak i nadminrTipi łiriitnlrm
policyjnej w tak nieodpowied- -
1 '"uweiicie
godobnopolicia bahamska za- -
oponowała jednemu z pobitych
ftiMl l UUR-Ui"ciii-e
ff pnez nia- mu por--f
- spodni Wzru- -
?Ęf-L-K wiacnetny gest:
'ifesharalrłortrcł — i_ j
MZ-lean-a
Pacjentowi wi--
wecn pan postępuje tak jak in-S£- C
martwi si? trochę więcej
SVJ Plotkuje więcej na temat'
'MMłTJyzfncail°emywchięcneoj intiażk pjaakn P '
wl Z 7" ln" Tui„"ii1e: go mt ienni-Ig- i
i?Jsez Łalt}Lr-0- -
'??uv J:
j '"J1 panuje głód
Rodnią dawano mi l-Ooti-
Mio-7
nieznane w Au- -
1 _
I _ :
'
posianowiiem was zrujnować
skłonił Vanderbilta do poniecha-niaiaglowcó- w Jego wielkim plu-sem
było zdanie sobie od razu
sprawy z wielkich możliwości że-glugi
parowej podczas gdy więk-szość
marynarzy jego czasów
twierdziło że statki p-orusza-ne
'śrubami" o napędzie parowym
nie będą w stanie dać sobie rady
z burzliwym morzem
Vanderbilt sprzedał swój mały
żaglowiec i objął dowództwo stat
ku parowego należącego do bo-gatego
kupca Tomasza Gibbona
W roku 1829 zrezygnował vn z
tej pracy przeniósł się z New
Jersey do Nowego Joiku i stal
się właścicielem stoczni w któ-rej
budował kadłuby okrętów-pa-rowyc- h
'
W pięć lat później Vanderbilt
miał już dochód roczny w wyso
U J?
Inżynierowie przemysłowi i
przywódcy świata pracy śledzą
obecnie w Stanach Zjednoczo-nych
uważnie proces fabrykacji
określany słowem "automation"- -
co --oznacza automatyczne przeno-szenie
pracy nad czymś 'z jednej
masryny na drugą W ostatecz-nym
swoim rozwoju i zastosowa-niu
proces ten'doprowadzi do fa-bryk
w których przy produkcji
trzeba będzie jedynie naciskać
kontakty Częściowo ta nowa
technika produkcyjna znalazła
już" zastosowanie w niektórych fa"-bryka- ch
amerykańskich
Pierwsza rewolucja przemyslo-- 1
wa w 19 wieku pociągnęła za so
bą zaprzągnięcie maszyn zamiast
człowieka do ciężkiej pracy
Obecna druga rewolucja prze-mysłowa
polega na używaniu ma-szyn
'do kontrolowania innych
maszyn wykonywujacych prace
"Automation" poprzez urządze
nia elektronowe umożliwia stwo
rżenie systemu produkcyjnego
bez'dotknięcia ludzkiej ręki
Na przykład w jednej z samo-chodowych
wytwórni jeden tyl-ko
maszynista układa metalowy
blok przy maszynie o długości
350 -- stóp która automatycznie
wykonuje ponad 500 różnych
czynności i dokonuje dokładnej
inspekcji gotowego motoru bez
pomocy ręki ludzkiej Elektro-nowy
mózg 'składający się z "27
mil drutów wielu lamp próżnio-wych
i elektromagnesów wyko-nuje
precyzyjnie całą tę pracę
Inżynierowie przewidują że
"automation" czyli — jak mo-żnab- y
po p"olsku powiedzieć —
automacja 'sprowadzi tak wiel-ki
wzrost produkcji przy mniej-szym
wysiłku i koszcie oraz w
krótszym czasie a przy większych
zarobkach-ż- e poziom życia
szczyty tru-dne
nawet dzisiaj do wyobrażę
nia Konstrukcja" i obsługa tych
maszyn oraz nowych gałęzi prze-mysłu
-- które powstaną dzięki
nim stworzą'na dalszą metę wię
Ńhr7pA rndakcii znany iest wsr- -
padek sprzed wojny kiedy gru- -
pa roiaKow Kiuiy piyjctuau
dn Parysa na wystawę — na trze
ci dzień po przybyciu do stolicy
kraju słynącego z najlepszej na
świecie kuchni biegała po mie
śnip S7nlraiae nerwowo jakiejś
polskiej restauracji "by wreszcie
moc zjesc cos porządnego
# X
r7vfamv w iednvm z niedaw--
jiych arytkułów w londyńskich
worim#ić#iafVi"- - "Ifnrip nai--
bliższego ogniwa w łańcuchu hi-storii
musi się zawsze odbyw?c
niezależnie od widoków na dal-szą
i bliższa przyszłość-- "
Niestety wielu polityków jest
tego zdania to tez mamy niezłą
kasze na świecie na skutek tego
krótkowzrocznego "kucia naj-bliższych
ogniw" (na przykład w
Jałcie) bez oglądania się na
przyszłość '
rfmp:7f 7 Noweso Jorku do
noszą triumfalnie że w tym ro-ku
nie było żadnych ofiar przy
"wariackich okazjach" ogłasza-nych
przez niektóre sklepy zoka-zj- i
urodzin pierwszego prezyden-ta
amerykańskiego — Waszyng-tona
W roku ubiegłym wiele szyb
wystawowych zostało wybitych
i kilkadziesiąt osób odwieziono
do szpitali
Burmistrz Tel Awiwu stolicy
Izraela zabronił urzędniczkom
miejskim przychodzić do pracy
w spodniach co czyniły one ala
ochrony od zimna w nieopala-nyc- h
biurach
Powód tego zakazu? — --W sta
15
kości $20000 'co tiyło ogromną
sumą na owe czasy Wkrótce po
dwoił on jeszcze te dochody W
roku 1846 był on uważany za je-dnego
z najbogatszych mieszkań-ców
Nowego Jorku W tym okre-sie
począł lokować w innych
przedsiębiorstwach pieniądze za-robione
na budowie statków Za-czął
również spekulować swoimi
funduszami powodował się jed
nak zawsze swym sprytem łinan
sowym i nie dawał się ponosić
fantastycznym piojektom
Dzięki szczęśliwej grze na giel-- '
dzie stał się on właścicielem kil
ku wielkich przedsiębiorstw ko-lejowych
pozostał jednak wier-ny
swemu pieiwszemu zamiło-waniu
— okrętom W pewnym
okresie był oń właścicielem 66
statków przecinających wszyst
przemysłowa
ame-rykanskiego"osiąg- nie
a
cej i lepiej płatnego zajęcia dla
ludzi )V przejściowym jednak
okresie stosowania przez prze-mysł
elektronowej kontroli przy
produkcji liczne tysiące robot-ników
mogą stracić pracę Ujem-ne
skutki tego przejściowego o-kre- su
są obecnie studiowane za-równo
przez pracodawców jak
i przez' przywódców świata pra-cy
Jedną z unii najbardziej zanie-pokojonych
tym pioblemem jest
unia pracowników przemysłu sa-mochodowego
(CIO) Na ostat
nim swoim zjesuzie unia _ia stwierdziła że automacja i inhe
nowe wynalazki'"mają olbrzymie
możliwości tak dobre jak i złe"
Rower jest jednym z najpopular-niejszych
środków lokomocji Zdo
był sobie również specjalne wzglę-dy
sportowców i zawody cyklistów
ściągają 'tysiące widzów
Rower jak i każdy inny wynala
zek ma sw"oją historię
Pierwsze rowery miały drewnia-ne
"koja Ich historia — jak się to
mówi — ginie w "mrokach czasu"
albowiem tak zwana "kronika mein-genska- "
z 1447 a w dwieście lat
później tjvw 1687 r "kronika no-rymberska"
już mówią o czymś ta-kim
ale nie opisują szczegółowo
konstrukcji Tyle tylko wiemy z
tych kronik że ówczesne rowery
(bicykle) poruszano za "pomocą
mechanizmu" wprawianego w ruch
nie nogami lecz rękami
Wynalazcą roweru poruszanego
nogami był Francuz Le Sivrac któ-ry
swoją maszynę skonstruowaną
w 1790 roku nazwał celeciferc
Tych "diarelskich kól" przez długi
czas używano tylko do jakichś wa-riackich
zabawek
Najrozmaitsi wynalazcy łamali
sobie głowy -- nad jego udoskonalę
rym testamencie jest powiedzia
ne ze Kobieta nie będzie nosita
to co należy do stroju męskie-go"
Trudno dziś się stosować do
tego zakazu gdyż trzewiki ko-szule
kapelusze majtki spodnie
i tp — są noszone przez obie
płcie Jazda kobiet na nartach
powinna według pana burmi-strza
odbywać się również w1
spódnicach? '
Denesze z Noweeo Orleanu
południowego miasta amerykań
skiego słynnego z uiieziiycn w
baw karnawałowych': "Cały skład
policji miejskiej w liczbie 1000
ludzi został zmoblilizowany by
przeszkodzić dalszemu przelewo-- '
wi krwi przy okazji końcowych
zabaw karnawałowych"
Siedemdziesięcioletni Amery-kanin
strzelił sześć razy z rewol-weru
w okno sklepu z obuwiem
w Los Angeles w Kalifornii
gdyż kupione tam buciki uciska-ły
go w nogi
Zapalczywy staruszek który
zapłacił $65 za tę parę obuwia
przyjechał specjalnie z 'Nowego
Jorku by wywrzeć zemstę na
owym sklepie
Tym naszym rodakom którzy
z trudnych do zrozumienia powo-dów
do dziś uprawiają kult Na-poleona
polecamy następujący
" "Książę Józef często ubolewał
nad (Wincentym) Krasińskim że
świetnych czynów swego pułku
(szwoleżerów gwardii napoleoń-skiej)
używa nie na podniesienie
znaczenia i uroku ojczyzny ale
na wyłączanie się od wojska pol-skiego
Razu jednego zniecierpli-wiony
rzekł o nim: "Widziciejak
się zaprzedał Napoleonowi
niech broń Boże przyjdą Moska-le
Moskalom się zaprzeda"
Niestety przyszli Moskale i
kie mona świata Przestano go
nazywać kapitanem i odtąd no-sił
on tytuł komandora który po
został mu do końca życia i wiele
osób nie 'wiedziało nawet że ty-tuł
ten był całkowicie honoro-wy
Jednym z jego najbardziej do-chodowych
przedsięwzięć była li-nia
okrętowa łącząca Nowy Jor]
z Nikaragwą która dawała mu
około miliona dolarów dochoiu
rocznie
Gdy sprzedał on tę linię pe
wnej kompanii — ta nie dotrzy-mała
warunków kontraktu Wów-czas
Vanderbilt napisał im krót-ki
list: "Panowie skoro postano-wiliście
mnie oszukać ja posta-nowiłem
was zrujnować"
Vanderbilt stworzył natych-miast
nową linię konkurencyjną
i ziujnował w krótkim czasie
k"nomabpraanći"e' która próbowała go
Zastosowane odpowiednio "mo-gą
one przyspieszyć o wiele łat
realizację w Ameryce wiekowe-go
marzenia człowieka o erze ob
fitości" Prezydent CIO Walter
Reuther oświadczył ze unie ro-botnicze
nie chcą przeszkadzać
automacji Chcą one aby proces
ten pracował dla dobra całego
narodu z tym że świat pracy bę
dzie korzystał w sprawiedli-wej
mierze' z dobrodziejstw spio
wadzonych przez zwiększenie
produkcji świat przemysłu wy-głasza
podobne przekonania
Unie robotnicze wysuwają pro-jekty'mając- e
na celu opiekę nad
robotnikami których automacja
pozbawia pracy Liderzy unijni
wysuwają specjalnie projekt gwa
rantowanych rocznych zarobków
dla robotników-co- ' załagodziłoby
ujemne skutki automacji w przej-ściowym
okresie
niem a' przede wszystkimnad tym
jakby się dało na nim zawracać Z
pierszych bicykli trzeba było zsia
dać na każdym zakręcie i obracać
je w pożądanym kierunku Wresz-cie
inny Francuz — Drais wpadł na
pomysł 'i 'wynalazł w 1818 roku
pierwsze ruchome kolo
Ten środek lokomocji nazywał
się od nazwiska wynalazcy drezyną
Była To drewniana prababka nasze-go
roweru
Francuzi i Niemcy do czasów o-becn- ych
dyskutują kto pierwszy
wynalazł pedał Francuzi przysięga
ją na swego krajana nazwiskien
Michelaux gdy Niemcy przytacza
ją dowody że jedyny drewniany
bicykl z'pedalem można zobaczyć w
jednym z monachijskich muzeów
— a używał go 'w latach 1820 na li-nii
między Monachium a Nymfen-burgie- m
główny radca górniczy Jó-zef
Baader
Nie wiadomo więc czy MichelauJt
wynalazł pedał ale wiemy na pc
wno że jego syn bł pierwszym pro
ducentem rowerów ze stalowymi
kołami On też pierwszy skbnsUu- -
znalazło się w Polsce sporo lu-dzi
o mentalności pułkownika
Krasińskiego od "marszałka
Polski" Kosti Rokossowskiego
poczynając
Próbka typowa wypaczania
przez reporterów amerykańskich
oświadczeń osób z którymi prze-wadzaja"wywiad-y:
Arcybiskup Canterbury przy-był
z Anglii do Nowego Jorku
Chmara reporterów otoczyła go
jeszcze na statku Jeden z nich
zapytał:
"Czy pan zamierza odwiedzie
w Nowym Jorku jakiś nocny lo-kal?"
Chcąc być dowcipnym arcy-biskup'
odparł wesoło': "A czy w
Nowym Jorku sa jakieś nocne lo-kale?"
Tegoż popołudnia w najwięk-szej
gazecie nagłówek przez 8
szpalt głosił:
"Pierwsze pytanie arcybiskupa
Canterbury: "Czy są w Nowym
Jorku jakieś nocnclokale?" '
Z rozmowy między dwiema
przyjaciółkami: "Takvmoja dro-ga
muszę się przyznać że obcho-dzę
dziś moje trzydzieste uro-dziny"
Zjadliwa "przyjaciółka": "Le- -
piej późno niż higdy!"
Niedawno w Calgary w Alber-cie
trzy osoby oskarżone o mor-derstwo
zostało zwolnione "gdyż
dowód ich winy zawarty" był je:
dynie w" ich rozmowie-nagrane- j
w tajemnicy przez policję-n- a bez-prawnie
zainstalowanym w domu
pbdsadnych "rekorderze" taśmo
wym
'Jak takie "demokratyczne wy-głupy"
muszą się wydawać za-bawnymi
przeciętnemu komuni-ście
wyznającemu zasadęŁ że cel
Uświęca" środki
Spośród problemów mipdzynaro
dowych którym przysługuje bar-dzo
wątpliwej wartości przywilej
nie zwracania na siebie uwagi opi
nii światów uj sprawa losyjskiej
Azji środkowej należy do najgłę
biej pogrzebanych w niepamięci
i najstaranniej przemilczanych Na-wet
gdy mówimy o środkowym
Wschodzie to mamy na myśli po
ludniowy otok kontynentalnej ma
sy Eurazji muzułmańskie kraje
położone między Bliskim Wscho
dem a Indiami Tercje Afganistan
i Pakistan Nikomu nie przyjdzie
do głowy objąć tym terminem wła-ściwą
Azję środkową położoną w
granicach imperium sowieckiego
Wydaje się jak gdjby wykreślę
nie przez Sowiety nazwy Turkie-stan
z oficjalnego użytku i usunie-cie
jej z podicczników geografii
map i atlasów — i to nie tylko ro
syjskich — pozbawiło ogromnj
kraj równy obszarem polowie Eu
ropy własnej fizjonomii i znisz-czyło
jego odrębną indywidualność
roztapiając ją w anonimowości bez
kresnjch terytoriów ZSRR
Pięć środków o-azjatjc- kicli repu-blik
sowieckich zajmuje obszar
położony między niziną syberyjską
na północy a szeregiem wysoko
górskich łańcuchów (Ałtaj Tień-Sza- ń
wyżyna Pamiru Hindukusz
Kopel-Dagh- ) klóie oddzielają go
na wschodzie od Chin na południu
od Afganistanu i Persji Na zacho-dzie
Turkiestan sięga Morza Ka-spijskiego
i dolnego biegu Wołgi
i dotyka niemal ostatnich połud-niowych
odnóży gór Uralskich Jcd
owal potem cały rower z tych ma-teriałów
czym obniżył wagę bicy-kla
z 40 kg na 12 kg Później ten
sam Michclaux wyposażył kola ro-weru
w łożyska kulkowe
Wreszcie narodził się — już jako
Wynalazek angielski — safety w
którym po raz pierwszy zaslosowa
ho kolo napędowe co dało początek
'— już przy dwóch kolach równej
wielkości — dzisiejszej oslateczaej
formie bicykla którą technicy nav
Zywają ramą Humberta
Polem nastąpiła już tylko jediu
"nowość" która zmieniła skrzypią-cy
i diabelsko trzęsący bicykl na
cichy nawet niesłyszalny środek
lokomocji Było to w dziewięćdzie-siątych
lalach ubiegłego stulecia
gdy na kolo nałożono — pneuma-tyki
(Uk)
Fragmenty rozmowy redaktora
"Dobrą igłę prędzej można w
stogu siana znaleźć niż na na-szym
rynku Jak ta sprawa się
właściwie przedstawia?"
"No redaktorze nie można
od razu robić z igły widły Pra-wdę
powiedziawszy nasza igła
nie dorówna jeszcze w pemi za-granicznej
jednakże sądzimy
ze spełnia swoje
"Jak długo fabryka istnieje?"
"No 'zakład nasz istnieje od
roku 1865"
"To już chyba diabelny czas
żebyście się nauczyli robie igły!"
"Tak jest panie redaktorze
UWAGA
nośc" geograficzną tego wielkiego
obszaru zapeVnia organiczny zwią-zek
uór prawdziwej kości pacie
rzowej kraju i bezbrzeżnych nizin
o małym stoku nachylenia i nie-wjrażnj- ch
Wododziałach Dwie po-tężne
ncki Amu Daria' i Sr Da-ria
nadają Turkiestanowi pewne
podobieństwo do Mezopotamii z tą
różnicą' źe płyną one nie w kie-ruk- u
południowo-wschodni- m jak
Tjgrys i Eufrat lecz na północny-zachó- d
i wpadają do "morza" zam-kniętego
tj jeziora Aralskiego
Anul Daria nosząca w starożytno
ści nazwę Oxus początek bierze w
Pamirze 1 w górnm biegu stano
w i granicę między Afganistanem
a Związkiem Sowieckim po wypły-nięciu
z gór na nizinę Aniu Daria
toruje sobie drogę przez kraj bez
wodny bpiec-Min-y latom przez żar
subtropikalnego słońca a w zimie
smagany lodowatymi wichrami i
Syberii Jest to bezludna pustynia
która w części południowej mię-dzy
Amu Darią a granica perską
nosi nazwę Kara Kum a w części
północnej między Amu Darią
i Syr Darią nazywa się Kizyl Kum
Cliorczm którego terytorium sta-nowiło
rdzeń zniesionego pracz
[bolszewików Chiwy tne b l
ncnyl oazę rozciągająca sic posiada
umz uuyuwu oreyow
Amu Daiii i zwadzięczającą swoje
istnienie kanałom nawadniającym
Gómy bieg Syr Darii tworzy
uprzywilejowaną pod każdym
względem (klimatycznym rolnym
mineralnym i energetycznym' doli-nę
Fergahy ośrodek największego
zagęszczenia ludności Na północny
zachód od gór Ałtajskich rociąga
się bczkiesny step który w swej
części' południowej zapewnia jedy-nie
skąpe litrzymanic rzadkim ko-czownikom
Bardziej na północ
tj w kierunku Syberii klimat jest
wilgotnicjszy i step mada je się pod
uprawę róil Z wyjątkiem zatem
pofnocne'g'0'Kazacliistanu jak na-zywaj
się granicząca z właściwą Sy-bcriq-i-C7cścjowo-2-R- osją
europejs-ki)
hajfózlćglejsza z sowieckich
republik środkówo-azjatyckic- h kli-mat
Turkiestanu odznacza się małą
ilością opadów co 'tłumaczy się
wielkim oddaleniem od mórz o-- t
wartych 'Jednym z rezultatów te-go
stanu rzeczy jest niercgeularne
rozmieszczenie ludności "zależnie
od obfitości lub braku wody bez-ludne
obszary pustynne lub słabo
zaludnione stepy sąsiadują z gę- -
Ig! y - to nie widły
zadanie"
''z dyrektorem iiel
łego kraju?"
(Odjiówiedź niesłyszalna)
"Jeszcze jedno: jaka jest pełna
nazwa fabryki?"
"Częstochowska Fabryka Igieł
i Wyrobów Metalowych"
"A Wasza godność i funkcja?"
"Zygmunt Ciszewski dyrektor
zakładów''
(Radio Warszawa 5 II 1955)
ANGLIA DAŁA AZYL
T BOGACZOWI
Władze brytyjskie udzieliły pra-wa
pobytu w W BrylaniiTcodoro- -
wi Bogaczowi b pierwszemu oficc- - tylko niestety właśnie od roku rowi ss Kołobrzeir którv zsedł
1865 nracuiemy na tych samych ze statku i zwrócił sie do władz z
maszynach Maszyny le sa kom- - prośbą o azyl dn G stycnia br
piętnie przestarzałe" ' p-
- Bogacz jest jednym z najstar- -
nic mylę jest to je-- h marynarzy którzy woslat- -
dTkab[ey!a ™-
- "t"stS
jest to jedyna fa-kac- h poiskjth ńa zachodzie a po
powrocie do Polski po zakonccniu
"W związku z tym czy potra-WDjn- y 'przeszedł przeszkolenie ofi- - ficie zapotrzebowanie ca-cersk- ie
pilMHliHIiilIhilHHliHPHniMiiHIHiMiiiiiMMuKMiM I'h ii i " lmt)H'l H Hi !! i IliiillHII ! II I IMMHI I L
K&2DY
kto pozyska nowego prenumeratora "Związkowca" na
cały rok 1955 otrzyma on i nowy prenumerator
DARMO
UWAGA!
Kalendarzyk
INFORMATOR POLAKA W KANADZIE
1955
który zawiera cenne informacje o polskich organiza-cjach
firmach handlowych w Kanadzie oraz wiele waż-nych
wiadomości
Kalendarzyk jest niezbędny dla każdego Polaka w
Kanadzie
Spieszcie się z pozyskiwaniem nowych prenumerato-rów
bd'im wcześniej otrzymacie kalendarzyk tym szyb-ciej
będziecie mogli z niego korzystać Podawajcie swo-jo
nazwiska i nazwiska nowych prenumeratorów wraz
z kwotą $350 za całoroczną prenumeratę
"ZWIĄZKOWIEC" 700 QUEEN Sł West Toronto
FltlJMliiiilMilllliullHIitiiilililMlim llllimtllMI'"ltl'ltniMlllMI'i!llMlilltlll'lllllliililllli)lltltMiir
sto zaludnionymi oazami i dolina-mi
górskimi Poza wszelkimi róż-nicami
rasy narodowości i pocho-dzenia
ta właśnie cecha wycisnęła
najbardziej charakterystczno pię-tno
nri ludności Turkiestanu któ-ra
wykazuje dwa zasadnicze typy:
niezależnego koczownika namięt-nie
przywiązanego do prastarych
tradycji plemiennych i dumnego
ze swej bezpańskiej swobody oraz
pracowitego lolnika i mieszkańca
miast którego solidne typowo
mieszczańskie cnoty równoważą w
pewnej mierze brak instynktów
wojowniczych tak właściwych ste-powym
potomkom Dżyngischanów
i Tjmcrlanów Nie od rzeczy bę-dzie
dodać że przeszło trzydziesto-letnio
rządy bolszewickie wprowa
dziły do tego obszaru radykalne
zmiany które do niepoznania prze- -
kształciły tradycyjno-patriarchaln- y
tryb życia zarówno mieszkańców
stepu jak i oaz Pozostaje jednak
kwestią otwartą czy 'gwałtowna
zmiana materialnych warunków
bytu zdoła zatrzeć wrodzone cechy
charakteru narodowego i wykorze-nić
tradycje odrębnej a wysokiej
kulimy Wschodu
chanatu sta- - gkiDla wołbaodjców jiamWpeeJrium rosyj-- rozległą' klej klcologii TurJaestan
fabryki
bryka
pokryć
do
rlftlnol szczególną wartość ze względu lak
na swoje' położenie geograficzne
jak i zasoby naturalne Władanie
Tuikioslanem zapewnia Rosjf moij
ność ingerowania w sprawy we?
wnętrzne Persji pozwala jej wy- -
wierać poślednią wprawdzie ale
nie mniej realną presję na sub
kontynent indyjski i wreszcie wią- -
że ją mocno z Chinami i Tybetem
Krótko mówiąc bez Turkiestanu
Rosja nie byłaby mocarstwem ko-lonialnym
którym jest faktycznie
jakkolwiek nic lubi się do lego
przyznawać Z właściwą mocar'
stwom kolonialnym bezwzględno
ścią eksploatuje również Rosja
wielkie bogactwa przyrodzone 'Iur-kićstani- L
J'uż-7- a czasów' caratu Ro
sjanio jiarzucill mieszkańcom' ży-źnyc- li dolin górskich uprawę ba-wcłn-y(
i 'plantacje drzew morwo
wych' dążąc za1 jednym zamachem
do osiągnięcia dwóch celów zdo- -
bycia samowystarczalności w za--
kresie produkcji bawełny i jedwa- -
biu oraz"'ściślcjsego uzależnienia
podbitego kraju a to drogą presji
ekonomicznej Ź jednej strony cen--
tra ludnościowe" Turkiestanu opić- -
rają swoją egzystencję" na dowo-zie
zboża rosyjskiego z drugiej zaś
strony plantator bawełny uzależ-niony
jest od cen dyktowanych
obecnie pnez centralne władze'
państwowe w Moskwie Jak wspo
minaliśmy poprzednio stepy repu-bliki
kazachstańskiej nadają' siew
większości pod uprawę roli bczi
specjalnych inwestycji w innych
częściach Turkiestanu rozszerzenie
obszaru użytków rolnych zależy od'
rozbudowy lub zaprowadzenia sieci
kanałów nawadniających Energia
z jaką Sowiety prowadzą prace iry-gacyjne
wyraża się cyfrą 77%
która reprezentuje udział Turkie-stanu
w ogólnej powierzchni roi- -
nej ZSRR wziętej pod uprawę zbo-ża
("cele" na rok 1950: ZSRR
1058 mil hektarów Turkiestan
8 21 mil ha) Jeżeli chodzi o upra-wę
bawełny to na Turkiestan wy
pada 135 mil ha co stanowi
804% bawełnianego areału ZSRR
Co się tyczy bogactw mineralnych
to na pierwszym miejscu wymie-nić
należy węgiel z głównym za-głębiem
w Karagandzie (Kazachl-stan- )
i naftę z największymi ośrod-kami'
produkcji w Emba (u ujścia
rzeki lej nazwy do morza Kaspij-skiego
na wschód od Wołgi) i Ne'-- '
bil Dagh niedaleko od Krasno-wodzk- a
głównego portu na' wscho-dnim
brzegu morza Kaspijskiego
na wprost Baku Na rok 1950 ostat-ni
co do którego rozporządzamy
danymi slaTystycznymi" wydobycie
węgla i nafty na terenie Turkie-stanu
'miało osiągnąć' rcspeklywnie
78% i 99% globalnej produkcji
ZSRR Turkiestan jest również bo-gaty
-- w złoża minerałów wszelkiego
rodzaju spośród których szczegól-nie
aktywnie są eksploatowane ru
dy miedzi w Kunrad w pobliżu je-ziora
Bałkasz i w Jeźkagan w pół
drogi między jeziorem Aralśkim
a Karagandą
Przejdźmy wreszcie do najcen-niejszego
elementu ekonomii poli-tycznej
do twórcy bogactw 'wzglę-dnie
największego bogactwa każde"--
go kraju — co prawda' nie w syste-mie
sowieckim Kim są i jak się na- -
zywają mieszkańcy łego rozległego
kompleksu terytorialnego? Z wyi
(Dokończenie naistr-1?- )
ii I "i
1
t -- ' i
f- -'
&-
-i
R i
k
1
Si -- I #1
i
PlFiTf s MwHa
i"
m 1 ml
i j!&ł ii
i £ i
łSsffM'4!
#l imr! wm £ 'm'm"i WMM eh a'
łtHłLl
PJłiM
Wi ' S
i!liti
I' ' 1
h7-TT-W
Wiffl
ii IW fWk Hf
:"G---- 3 SHJJ
dssmi m 3mw
w iw
[ &'&
4JM
T r mi itćMmm~ó
u ™- -
1 Kt
ij-nfTK--
c l łfjJ5i-1H- iff--
Flą-J-WK ?' isfim ii i Łft 7tł
sjtn ii'mis!mfelj hm
MMI
ttfjt&?Er£: i j"yr m""--M: 4i
h Jci-K- & mmi Pii5i5tJ'lfix I 54tfrJs? I
!j(£fcfcił- -
j-riT- ?tt)' nism&t I k? ySijTMSS zSfMm
Iamlmr
ffltoS8B
IłrłŁł-p- - tmik
wfcf
a- - u -- w HiVłS
sztm
mm lvmń