000135a |
Previous | 2 of 6 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
I
Br w% m
!ft
?"£
w
i
9
m
ł ' lr''" """ " — 'm'i'W'l'''fWm w ---nniiin-nin-
£tYłt"'%?u-""- " 'IfTTI r-i-n
i ---- tl'-- "KniT $ yŻWIAŻKOTOECS ffjŚ T:QF A D(ŃÓMBER)17rg9grF "H4niFŁeBi' rftiiraBnftj ss?fX4el
Strontcaffiga ~ _
"ZWIĄZKOWIEC"
OFFICIAL PUBLICATIOŃ OF THE POLISH ALLIANCE
OF CANADA
Published for Ecry Sundaj
ORGAN ZWIĄZKU POLAKÓW W KANADZIE
Wj chodzi na każdą niedzielę
Redaktor A J STANIEIFSKl
Administrator K J MAZURKIEWICZ
Roczna w
PRENUMERATA:
Kanadzie
Półroczna
W Stan Zjed i Europie
Poje dynczy Numer
Prink--d Published hy Polish Alliance Canada
Adres:
"ZWIĄZKOWIEC"
C9G Qeen St W Toronto Tel WA:
z
5 150
SU i
200
5 c
and of
0331
lii
j--ii
TRZESjENIE ZIEMI W KANADZIE
Przed dwoma tygodniami mieliśmy dwa trzęsienia zie
mi jedno większe drugie-mniejsz- e w dwa dni po tera
Z tego powodu mniej świadomi a więcej gadający lu
dzie natworzyli sensacji plotek i opowiadań każdy za-chorował
na fachowego geologa
Są tacy co usilnie twierdzą że te pierwsze trzęsienie
które odczuto w nocy jest tylko małą przygrywką do te
go co ma nastąpić w krótkiej przyszłości
Starsi pohożni i naiwni stali się zamyśleni i częściej
spoglądają w niebiosy jakby z tamtąd wyczekiwali po--
mocy zmaicniją siy i my juui iJUawuu v~ v~- -
i wyczekują rezygnacją przysziuj kuwsuu
Młodzi — a tchórze stracili chęć do żeniaczki --— a za
razem i chęć do pracy oświatowo organizacyjnej gdyż
powiadają ze wszystko psu na budę się zdało Nie mało
jest i takich- - jak donoszą telegramy z prowincji Quebec
że księża tamtejsi francuscy mają straszne "bizy i od ra
na do wieczora odprawiają dobrze płatne msze i nowen- -
vr nd nv7Pmipnifnii nańskietro
Trzęsienie ziemi stało się dziś u nas pierwszą pogawęd
ka po wojrie Włosko — Abisyńskiej
Aby uspokoić naszą polską opinję publiczną pozwala
my sobie bez humoru poważnie poinformować naszych
czytelników że świat naukowy kanadyjski całkiem od
miennio zapatruie się na ostatnie trzęsienie ziemi w ivu
fldzie
'Ziemia kanadyjska jet najsolidniejszem stałem lądem
i i _ 1 _1_ — na Kontynencu ameryKunsKiem — łpiAuwimmnHuna annvciwniirj kima-_
nadyjski geolog W H Louver Kto zna trochę nasz kon
tynent kto przejechał choćby 100 mil przez Kanadę kto
zaobserwował te stale spotykane wąwozy wzniesienia
i nasze góry i falistą powłokę ziemi kanadyjskiej a za-razem
jeżeli ktoś czytał kiedyś o pierwotnem kształto-waniu
się zieini ten musi wiedzieć że ziemia najwięcej
północna na kontynencie amerykańskiem tj Kanada
przechodziła przed miljonami lat duże erupcje wstrząsy
i kataklizmy 'A dziś przedstawia solidną skałę martwą
i zabytki
Mamy tysięczne ślady na naszej ziemi wygasłych wul-kanów
które były kiedyś bardzo czynne dawniejsza ich
czynność powoduje dzisiejszą martwotę tej części konty
nentu amerykańskiego
Na tej podstawie Kanadzie nic dziś nie grozi — twier
dzi uczony
Te same podobne wywody podaje drugi uczony fran-cuz-kanadyj- ski
geolog Dr Ernest Francouis który utrzjr
muje że wszystkie poprzednie trzęsienia ziemi kanadyj
skiej jakie były notowane od 300 lat i są zapisane w ob-serwacjach
były tylko lokalnemi odruchami pochodzą-cem- i
ze stron południowej Ameryki Florydy lub Kalif or
nji A były i takie które pochodziły z głębin Atlantyków
i Oceanów Lecz to są tylko odruchy nie wyrządzające
wielkich szkód materjalnych lub moralnych Nie było
ani jednego wstrząsu w Kanadzie który początek swój
wywodziłby z naszej strefy
W dalszem ciągn — Francouis utrzymuje że ostatnie
trzęsienie ziemi początek swój wzięło z niedawnego
wstrząsu który trwał dwanaście godzin a centrem jego
był stan Montana na przestrzeni 500 mil kwadratowych
dookoła miasta Helena które zniszczone zostało ponow-nie
po ostatnich trzęsieniach 18 października t r Ostat
nie trzęsienie ziemi które żeśmy odczuli tu w Kanadzie
odczuto więcej w Montana gdzie zginęło kilkadziesiąt
osób i wyrządziło miljonowe szkody
Tak mówią uczeni kanadyjscy a teraz zapoznamy się
co mówią uczeni amerykańscy jak sesmologowie i geolo
gowie o tem samem zdarzeniu
j-- k i i i 1 1 ni TJ Ustatma trzęsienie ziemi na wsiMiuu&ie ouiuuw zjjcuhu-czonyc- h
jest geologicznej a nie wulkanicznej natury i ma
swći uoczatek wrzód 35-ci- u tysiącami lat z czasów okre
su lodowcowego gdy ogromny ciężar lodów przygniatał
ziemie na nólnocy Obecnie cofające sie coraz bardziej
na północ ku biegunowi lody i stałe zmniejszanie się ich
ciężaru powoduje że ziemia się rozpręża dostosowuje
się do nowych warunków geologicznych
Takie wytłomaczenie ostatniego trzęsienia ziemi na
wschodzie daie Dr L Don Leet sesmolog z uniwersyte
tu Harvard i powiedział że należy się spodziewać w krót
4 1 % t J ł ł ce dalszych ponoonycn trzęsień o więKszem iud mmej-sze- m
napięciu
Takiego samego poglądu jest Dr Chester A Reeds z
Amerykańskiego Muzeum Historji Naturalnej
"Od czasu cofnięcia się na północ wielkiego lodowca
który kiedyś pokrywał cały ten rejon mieliśmy już wie-le
podobnych wstrząsów — powiedział Dr Reeds "Tuż
na północ" od New Yorku wzdłuż granic} stanu New
York i New Jersey poziom ziemi podniósł się o 100 stóp
około Albany powierzchnia ziemi jest obecnie około 400
stóp wyższa" a w Quebec jest około 1000 stóp wyższa"
Inni "eksperci trzęsień ziemi na wschodzie godzą się z
poglądem Dr Reeds na naturę ostatniego trzęsienia zie
mi
Ai-A- A -A-
-A-A- fcAA! 5PIEWAJCIE TO ZE MNĄ
ODPOWIEDŹ CZYTELNICZCE H
Pyta się w liście jedna z dam
Czy jestem względnej twarzy
Czy tak natchniony wygląd mam
Jak ona po nocach marzy
Nie będę pani stwarzał złud
Ani na mgnienie powiek
Choć z "bardów" wywodzę swój ród
Zwykły jestem sebie człowiek
To co u pani tworzy życia treść
W głębinach się u mnie ukrywa
Wszak i poeta lubi dobrze zjeść
I wypić szklankę piwa
Nie sprawdza się co panny śnią
Nocami do poduszek
Ja przynajmniej ważę kilo sto
I mam pokaźny brzuszek
Słowacki chudy był jak kłos
Jlickiewicz rymów władca
Gdy okulary włożył na nos
Wyglądał tak jak radca
Szybko młodości spada puch
1 życie jak młyn miele
Więc często w7niosly duch
W mizernem mieszka ciele
Gdy Pani własny opis dam
Czar wielki wnet uleci
Jak bożek piękności jestem sam
Litylko twarz mnie szpeci
SZKOŁA I KOŚCIÓŁ
w Życiu Wsi
W miesięcznik "Młoda Myśl
Ludowa" zamieścił artykuł pod
powyższem tytułem pióra M Po-leszcz-uka
który tutaj pozwalamy
sobie częściowo przytoczyć Mnie
many autor pisze:
Dlaczego podnoszę 10 zagaujuu
nie? — Czynie to ze względu na
ważkie znaczenia roli jaką odgry
waja w życiu wai te dwa ogniska
nie tylko nie skoordynowane lecz
powiedzmy szczerze — wrogie so
bie i to nie tylko taktycznie lecz
wroirie sobie i ideowo Wrogie so
bie wsamych założeniach wycho-wawczych
Gdy zadaniem szkoły jest otwo
rzyć przed człowiekiem szerokie
horyzonty wolnej myśli udostę-pnić
mózgowi ludzkiemu zrozumie
nie wielu "tajemnic" życia pod-nieść
człowieka do roli pana ota-czającej
go natury do roli że tak
się wyrażę dorównania bóstwu
przez opanowanie wszystkich dzie
d-ii-n
wiedzy opanowanie podgle-bia
i przestworzy opanowanie u-tajo- nych
potężnych sił w pióru
nnrh w falach morskich w sile
wiatrów itp jednym słowem za
przęgnięcia całej przyrody do swe
go tryumfalnego rydwanu — wów
czas zupełnie wręcz przeciwną i u
lę odgrywa kościół zadaniem kto
rego jest hamowanie rozwoju chęć
pozostawienia człowieka na tym
poziomie gdy złota tyara była kro
iem świata
Że tak jest a nie inaczej mówi
nam wyraźnie historja kulturalne
go rozwoju państw ultra-katohc-kic- h
jak Hiszpanji i Polski a
państw takich jak Anglja Niem
cy i inne które zdołały wyłamać
się z pod tej opieki Już nie chcę
nawet powoływać się na ciemnotę
carskiej Rosji gdyż mi zarzucą
że tam rządziło przecież prawo-sławie
Dlaczego tak właśnie jest a nie
inaczej niech odpowiedzą uczeni
słudzy Kościoła
Kościół katolicki pragnąc zaw-sze
być 'żywym musi z konieczno
ści śić na pewne kompromisy
Dziś Pickard może śmiało wzno
sić się do stratosfery wydzierać
tajemnice światu ale parę stule
ci wstecz byłby na pewno jako
czarodziej spalony Kościół bar-dzo
niechętnem okiem patrzy na
kolosalne zdobycze --wiedzy genju-sz- a
ludzkiego gdyż świetnie rozu
mie że każda nowa zdobycz doda
je człowiekowi skrzydeł wolności
zrywa ogniwo po ogniwie z jańcu
cha Prometeuszu rozumie świet-nie
że wyzwala człowieka z łabuiz
mu jakim Kościół otoczył swoją
owczarnię
Po tym wstępie nim przystąpię
do szczegółowego omówienia roli
szkoły i kościoła iv życiu wsi pra
gnę z całym naciskiem zaznaczyć
że określając kościół będęrozumo
wać po chłopsku po życiowemu
Wszelka metafizykę abstrakcyjne
dociekania odrzucam To co ponad
światem jest utajone w osobie no
ga czy wielkiej cnergji ruchu—
stwórcy życia zestawiam dla fi
lozofów i chemików Biorę "Koś-ciół"
w pojęciu czysto żytiowem
jeg0 historyczną misję jego dzia
łalność" wyniki pracy dla nas itp
prowadzonych przez jego widział
nvrh Tinmnpilnych żywych repre
zentantów Życie wymaga tylko
takiego przedstawienia sprawy a
nie innego Jeśli dziś krytykuje-my
program szkolny pana "X'
tovinę złego stanu rzeczy przypi
sujemy panu "X" i jego czynimy
odpowiedzialnym a nie dotykamy
osoby któregoś x wielkich pedago
gów który rzucał pierwsze ziarna
z Kiego
stwu średniowiecznemu za ko-rzyść
lub strata jeśli na sądzie
Stwórcy inspiratorzy Św Inkwi-zycji
Pontyfikalnej zasłużyli na
straszną karę smażenia się w smo
le do dnia dzisiejszego czy lżej
dlatego umierać było umierać ów
czesnym ludziom nauki?
Taki równoważnik mógłby być
brany pod uwagę wśród duchów
koczujących na dolinie Józcfata
ale nigdy wsrod żyjących I dla
tego rozstrzygając zagadnienie
udziału kościoła w życiu wsi o
graniczę sio po doczesnemu do
roli Kościoła widomego pozosta
wiając w spokoju filozoficzne do
ciekania
Nie trzeba mieszkać nawet na
wsi by dobrze wiedzieć że egzy
stują tam owe dwa ośrodki życia
duchowego: Szkoła i Kościół o-r- az dwa ośrodki życia materjalno
go: nędzna wieś z kuratelą komor
nika i dwór
W niniejszym artykule zajmie
się duchowemi ośrodkami naszej
polskiej nędznej wsi
Są wady i niedociągnięcia jed-nał
r-omiiwu-zy
wfiy'%0 -- z'-oła
jewt na wsi' 'on je -- nen: nnoiVem
z którego dziecko biednego ciem-nego
ludu ri'że spojrzeć ta świai
przetartemi oczyma A trzeba wni
knąć w życie wiejskiego dziecka
jego d7i'ciństwo nie jest podobne
do dzieciństwa jego miejskich ró-wieśników
Mając zaledwie kilka
lat już rozpoczyna odpowiedział
na pracę Od pasania gęsi do wygo
nu krów w pole i pierwszych piać
na roli przechodzą lata jego wio-śniane- go okresu życia Ten okres
prócz pracy ziębu na łąkach wil-gotnych
tresowania nóżek niewio
le prawdziwej radości dają dziec
ku wsi Wstępując w mury szkol
nc dziecko jakby wstępuje w no
wa społeczność Crzest był wej-ściem
jego w szeregi prawnie ży
jncej jednostki przez szkołę je-dnak
wstępuje w szeregi społecz-ności
z którą pójdzie aż do mety
swego życia Szkoła powszechna
rolnicza uniwersytet ludowy z je
go oryginalnym i nader interesu
jącym programem nauczania
wrcszcic związki Młodzieży Wiej-skiej
już nie puszczą go samopas
ideowo zwiążą go wykształcając
etykę społeczną opartą na solida
ryźmic — Tylko to oderwie go od
tego wstęchłego impasu w jakim
tyle wieków grzęzła polska wieś
Po przez prtgi szkoły do jasnej
przyszłości polskiego ludu
Czy to okazały gmach czy bie
dna lepianka w której mieści się
szkoła czy nauczyciel jest więcej
lub mniej dobrym pedagogiem czy
program nauczania nie ma lub ma
pewne braki — Szkoła zawsze speł
nia tylko dodatnią rolę Z za mu
rów szkolnych wychyla się jasna
tęcza — zwiastun lepszego jutra
I dzisiaj chłop na szczęście za
jeżyna rozumieć tą prawdę W psy
chicc mtoctziezy wiejsmej zacno-dz- ą
olbrzymie przemiany Młodzież
zrozumiała że jest potęgą i swego
własnego szczęścia budowniczjiu
Kielnią do tego jest wiedza
A na drugim krańcu wsi stoi
kościół Odwieczny jak osoba ka-płana
- rządcy — Mijały wieki ko
ściół przechodził różne burze Ka
plan jedyny władca ludu i spól-ni- k
bogów pragnąc w rękach swo
ich utrzymać jaknajdłużej władzę
otaczał się misterną siecią tahu-izm- u Tentabuizm umotywowany
tylko chęcią władania nad ciemno
tą ludu pokutuje do dziś dnia we
wszystkich kościołach Nie wyzwo
lił się z niego i kościół katolicki
— kościół wiecznie "żywy" czyli
do szkolnej gleby Cóż społeczeń-po- d presją konieczności dziejowej
Na tej podstawie czujmy się bezpieczni powróćmy na
zad do dawnych spokojnych myśli i zajęć Kładźmy się
pewni do swego łóżka zasypiajmy błogim snepi dopokąd
następne niespodziewane trzęsienie ziemi nie wyrzuci
nas
NOWY RZĄD
i budzący się kraj
W przeciągu ostatnich dziesię-ciu
dni objechałem szereg miej
scowości Małopolski Wszędzie u-de- rza
fakt wzmożonej niezmiernie
aktywności ruchu Ludzie nie daw
no jeszcze znużeni i zobojętniali
wyglądają dzisiaj zupełnie inaczej
Gdy patrzałem z trybuny zgroma-dzeń
w Krakowie czy w Przemy-ślu
alb0 Stryju w Borysławiu
Drohobyczu czy we Lwowie albo
Kałuszu na setki i setki oczu
wszędzie miałam to samo nieomal
fizyczne odczucie był przygięty
do ziemi rozpaczliwie i beznadziej
nie kark "szarego" człowieka
dzisiaj ten zgięty kark rozprosto
wuje się ze sprężystością nieocze
kiwaną "Szary" człowiek pod-niósł
czoło do góry "Szary czło-wiek
powiada: "aj już więcej nie
chcę-- '
Barka życiowa "szarego" czło-wieka
zerwała kotwicę tkwiącą
głęboko w zamulonem dnie pokry
tego pleśnią jeziora Barka zaczy
na płynąć Dokąd popłynie?
Jeżeli rozumiem dobrze koncep
cję p Sławka realizowaną po zgo
nie Marszałka Piłsudskiego —
przedstawiałaby się ona mniej
więcej tak:
"nic nie powinno uledz zmianie
kierownictwo B B W R zastąpi
zbiorowo zgasły autorytet: żegluj
my dalej bez zmiany"
I p Sławek — p0 przeprowadzę
niu ncwej Konstytucji — "przepro
wadził" nowe ordynacje wybor
cze Walka z "partyjnictwem" sta
nowiła zabawny "pępek świata"
Wszystkie zagadnienia bytu Pol-ski
zostały podporządkowanie tej
swoistej formie manji prześladow
czej Nastąpił wielki "ekspery-ment"
z dnia 8 i 15 września
Eksperyment zawiódł P Sławpk
odszedł Pozostawił za sobą dość
smętne dziedzictwo razem z owo
cami "samodzielnej" już — po zgo
nie Piłsudskiego — polityki p min
Becka
Spadek objął p Marjan Kościał
kowski powitany w kołach "puł
kownikowskich" bez entuzjazmu
raczej odwrotnie — znanemi z do
świadczę- - poprzednich "zakuliso-wem- i
manewrami"
ZŁOTE MYŚLI
znajomości przyjil
pi71
wielTk"i:ego nie odniesieprzeczyta leli ale
polecają świeża uożsytawteacłznie jedeunżyewleamjąent clą
rumu —
W rozrywki
iące
człowiek leczące — naug
izyniący stale ustępstwa przysto
lowujący się do życia
Weźmy na przykład socjologję
chrześcijańską dziwnemi
Irogami kroczyła ona Od pierw-szych
komunistycznych
icijańskich do z najory-ginalniejszych
ojców kościoła —
Tomasza z Akwinu zalecającego
monarchję rządu naj
więcej usprawiedliwioną
zowany myśliciel idzie zna
poddań-stwo
i przykucie chłopa do
za urządzienia zgodne i z naturąi
z nauką kościoła — szkoda że
z religją W okresie budzących
się ruchów rewolucyjnych walk
klasowych proletarjat się-gać
zaczął po władzę polityaną
wówczas to rozpoczynają
cykl encyklik nawołując do posłu
możnych od
zaś wymagają dobrego
traktowania pachołków Zaiste ko
ściół jest "żywy" Ko-ściół
zapomniał się o ratun-ku
owczarni położył zaś nacisk na
ratowaniu tej dla siebie
bojąc się że się im z
wpływu świetnem i charaktery-styczne- m odźwierciadleniem
opłakanego jest ple-ban- ja
na wsi — rzucać
kalumnij ale szczerze stawiam py
mi odpowiedzą sami
księża czy może liczyć słu-gę
Bożego za przyjaciela?
— Ja z całą powagą i zrozumie-niem
odpowiadam że — nie W
psychice chłopa ksiądz i to
jedno Metody i te Wy
i ten sam a
ksiądz jest większym wyzyskiwa-czem
Sprzedaj chłopie ostatnią krowę
ale za ślub lub pogrzeb zapłać
Plebanja a wieśniaka le
żaca tuż to dwa
światy to mandaryn i
i3 #s£ _S
Pb7u0u t£i# ihuoiaiAu„n=SA:JCU f
zywany pół żartem pół gj
binetem "Zarzewia" pp Kwiat
wski i Górecki należeli cz$
su — przed wojną — do młodziJ
ży "zarzewiańskiej" sam p gj
ściałkowski był działaczem m}J
dzieży postępowej niepodległościJ
wej stawia teraz pierwsze krok
Dziedzictwo p Sławka ciąży cł
temi krokami w sposób taż nazbrj
oczywisty Czwartkowa deklaracji
1 cni! n fitiłnni Cnimii ? I ouw uuncju JGJ1UU IV £j
bie mnóstwo tradycyjnych formu
Kierownictwa oozu sanacyjnego!
Są w niej zapowiedzi scharakter
zowane przez nas wczoraj a budzi
ce najdalej posunięte zastrzeże!
łiia kurczenie rynku wewnetrf
nie ułatwi z całą pewności:
z kryzysem To są v
starczając0 jasne wbrew aplauz
wi "Gazety Polskiej" Istnieje t
aanŁG I lUgOUZaCf
i obciążająca zarazem: p Kością
pragnie odmłodzić i odra
dzić system trwając w
To założenie wyjaśni
poniekąd sumę trudności położdj
nia osobistego i rzuca jednoczę-- 1
mu owiano jasKrawe na caiy cifj
żar tej kuli którą dźwiga u stój!
takie podejście do sytuacji
jest objektywnie beznadziejne
Powtórzę to samo co napisałeś- -
i poci swiezem zmiano
Rządu: w ramach systjemu niemi
wyjścia Tylko zupełna likwidacji
systemu stworzy przesłanki dli
"nowych czasów"
Bo się zen
Koiwicę v siaweK przycism]
śróbę d0 tego stopnia aż śruba ] kła "Kontakt ze spoleczeństwen
nie może być nawiązany za pcjreS
nictwem dzisiejszej reprezentacji
z ulicy Wiejskiej w Warszawie
nraj mówi awie i oczvu!
te rzpezy: przedewszystkiem irzel
ba — 1 ogłosić pełną amneuje!
2 rozwiązać Sejm i povstif
łe z ordynacji wyborczych W
W R
zasadniczy o przyszło
roisłu j o jej uzień dzisiejszy wn
rozwiązany już s
będzie
iH Niociziancouu
Ludzie którzy wiele próżnują robią ale
-- - --yj i™ "iu tiiunitn mur' wiuiu KSiąZieit pręclKO " "uleJ i'u'z'jumu nie pozna wiele z żadne pożytku ' j
Radzą choremu lekarze aby wody nieraz ognii]
powietrze ale tylko
pomoże ziemia
książce jeden i prawdy drugi tylko Ji]
na uziecię meuoswiauczony zmora tyik0 kwiatki zaś madr
zioła zrywa
jakiemi
gmin chrze
jednego
jako formę
Kanoni
nawet
cznie dalej gdyż uważa
ziemi
nie
kiedy
papieże
szfiństwa wobec tam
tych
wiecznie
zdaje
owczarni
wymknie pod
tego
stanu rzeczy
Nie chcę
tanie niech
chłop
swego
dwór
jedne same
zysk jeden nawet
chata
obok odrębne
chiński ubo
" - - _
rvćoiir
ąerjo
swego
iańiura
nego
walki rzeczy
UftUllLiilust
kowski
ramacd
systemu
wrażeniem
kraj budzi Kraj
proste
Senat
Spór
mach systemu
wiele
szuka nauki
gi kulis — Czy chłop ponosi jai'
kolwlek winę? — Nie Winę pot i
°"( - -- " linieniem inrysiu' na ustach czynią niesprawfcd!
wości — Oni powołani do roz wania wokół miłości zapomnif
Hitjłtoi u iuuuuiiiejicie Kazuej czciwej etyki zawartej w słowa
"kochaj bliźniego jak siebie J mego" — A teraz sięgnijmy do rJ
tod WVcllOWawczveli KnSrin!i 1'
wych jego przedstawicieli miarfs
jących się zastępcami Chryste1
na ziemi Metoda jest jedna
pozostawić lud najdłużei w ci
nocie_ Co niedziela i święto ł
cnoazi kapłan na kazalnicę i zł destału swego boskiego zastef'
twa uczy lud opowiadając mu
znudzenia o męce piekielnej ( tamtym świecie która snotvka l
dego socjalistę i ludowca Ksie
zapomnieli a raczej nie chcą dzieć że od tetro iak iednosts „
ludzka zdolna jest przrezynić tt
7aon!orłovzwlooiju swego społeczeństw mAi-nłnnó- i! _„ jhj luuiouiuji UmAumla fnrL --la mentami swemi tkwi warunK:
społecznego układu — rozum
tej wielkiej prawdy czyni że s
ia tylko odkrywa pierwszorzej
rolę w życiu a kościół plącze
po manowcach operując mc
piekielnemi — Nie Drzez st
nie labiryntami tabuizmu czło
dzisiejszy winien wytworzyć
szy typ człowieka Jutra Pobc
i normy etyczne powinny ob:
każdą dziedzinę cywilizacji nas
na nich należy budować pca
dobrobytu ekonomicznego na #
również wykształcenie i podni
nie klas niższych zapanows- -
równości
Tęczą lepszego jutra tęczą
stującą zrównanie chłopa i ro
nika z całością organizmu spo
nego nie roztacza iednak st7
blasków nad wspaniałemi świ
niami lud ją widzi gdzieindi
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, November 17, 1935 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1935-11-17 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2000016 |
Description
| Title | 000135a |
| OCR text | I Br w% m !ft ?"£ w i 9 m ł ' lr''" """ " — 'm'i'W'l'''fWm w ---nniiin-nin- £tYłt"'%?u-""- " 'IfTTI r-i-n i ---- tl'-- "KniT $ yŻWIAŻKOTOECS ffjŚ T:QF A D(ŃÓMBER)17rg9grF "H4niFŁeBi' rftiiraBnftj ss?fX4el Strontcaffiga ~ _ "ZWIĄZKOWIEC" OFFICIAL PUBLICATIOŃ OF THE POLISH ALLIANCE OF CANADA Published for Ecry Sundaj ORGAN ZWIĄZKU POLAKÓW W KANADZIE Wj chodzi na każdą niedzielę Redaktor A J STANIEIFSKl Administrator K J MAZURKIEWICZ Roczna w PRENUMERATA: Kanadzie Półroczna W Stan Zjed i Europie Poje dynczy Numer Prink--d Published hy Polish Alliance Canada Adres: "ZWIĄZKOWIEC" C9G Qeen St W Toronto Tel WA: z 5 150 SU i 200 5 c and of 0331 lii j--ii TRZESjENIE ZIEMI W KANADZIE Przed dwoma tygodniami mieliśmy dwa trzęsienia zie mi jedno większe drugie-mniejsz- e w dwa dni po tera Z tego powodu mniej świadomi a więcej gadający lu dzie natworzyli sensacji plotek i opowiadań każdy za-chorował na fachowego geologa Są tacy co usilnie twierdzą że te pierwsze trzęsienie które odczuto w nocy jest tylko małą przygrywką do te go co ma nastąpić w krótkiej przyszłości Starsi pohożni i naiwni stali się zamyśleni i częściej spoglądają w niebiosy jakby z tamtąd wyczekiwali po-- mocy zmaicniją siy i my juui iJUawuu v~ v~- - i wyczekują rezygnacją przysziuj kuwsuu Młodzi — a tchórze stracili chęć do żeniaczki --— a za razem i chęć do pracy oświatowo organizacyjnej gdyż powiadają ze wszystko psu na budę się zdało Nie mało jest i takich- - jak donoszą telegramy z prowincji Quebec że księża tamtejsi francuscy mają straszne "bizy i od ra na do wieczora odprawiają dobrze płatne msze i nowen- - vr nd nv7Pmipnifnii nańskietro Trzęsienie ziemi stało się dziś u nas pierwszą pogawęd ka po wojrie Włosko — Abisyńskiej Aby uspokoić naszą polską opinję publiczną pozwala my sobie bez humoru poważnie poinformować naszych czytelników że świat naukowy kanadyjski całkiem od miennio zapatruie się na ostatnie trzęsienie ziemi w ivu fldzie 'Ziemia kanadyjska jet najsolidniejszem stałem lądem i i _ 1 _1_ — na Kontynencu ameryKunsKiem — łpiAuwimmnHuna annvciwniirj kima-_ nadyjski geolog W H Louver Kto zna trochę nasz kon tynent kto przejechał choćby 100 mil przez Kanadę kto zaobserwował te stale spotykane wąwozy wzniesienia i nasze góry i falistą powłokę ziemi kanadyjskiej a za-razem jeżeli ktoś czytał kiedyś o pierwotnem kształto-waniu się zieini ten musi wiedzieć że ziemia najwięcej północna na kontynencie amerykańskiem tj Kanada przechodziła przed miljonami lat duże erupcje wstrząsy i kataklizmy 'A dziś przedstawia solidną skałę martwą i zabytki Mamy tysięczne ślady na naszej ziemi wygasłych wul-kanów które były kiedyś bardzo czynne dawniejsza ich czynność powoduje dzisiejszą martwotę tej części konty nentu amerykańskiego Na tej podstawie Kanadzie nic dziś nie grozi — twier dzi uczony Te same podobne wywody podaje drugi uczony fran-cuz-kanadyj- ski geolog Dr Ernest Francouis który utrzjr muje że wszystkie poprzednie trzęsienia ziemi kanadyj skiej jakie były notowane od 300 lat i są zapisane w ob-serwacjach były tylko lokalnemi odruchami pochodzą-cem- i ze stron południowej Ameryki Florydy lub Kalif or nji A były i takie które pochodziły z głębin Atlantyków i Oceanów Lecz to są tylko odruchy nie wyrządzające wielkich szkód materjalnych lub moralnych Nie było ani jednego wstrząsu w Kanadzie który początek swój wywodziłby z naszej strefy W dalszem ciągn — Francouis utrzymuje że ostatnie trzęsienie ziemi początek swój wzięło z niedawnego wstrząsu który trwał dwanaście godzin a centrem jego był stan Montana na przestrzeni 500 mil kwadratowych dookoła miasta Helena które zniszczone zostało ponow-nie po ostatnich trzęsieniach 18 października t r Ostat nie trzęsienie ziemi które żeśmy odczuli tu w Kanadzie odczuto więcej w Montana gdzie zginęło kilkadziesiąt osób i wyrządziło miljonowe szkody Tak mówią uczeni kanadyjscy a teraz zapoznamy się co mówią uczeni amerykańscy jak sesmologowie i geolo gowie o tem samem zdarzeniu j-- k i i i 1 1 ni TJ Ustatma trzęsienie ziemi na wsiMiuu&ie ouiuuw zjjcuhu-czonyc- h jest geologicznej a nie wulkanicznej natury i ma swći uoczatek wrzód 35-ci- u tysiącami lat z czasów okre su lodowcowego gdy ogromny ciężar lodów przygniatał ziemie na nólnocy Obecnie cofające sie coraz bardziej na północ ku biegunowi lody i stałe zmniejszanie się ich ciężaru powoduje że ziemia się rozpręża dostosowuje się do nowych warunków geologicznych Takie wytłomaczenie ostatniego trzęsienia ziemi na wschodzie daie Dr L Don Leet sesmolog z uniwersyte tu Harvard i powiedział że należy się spodziewać w krót 4 1 % t J ł ł ce dalszych ponoonycn trzęsień o więKszem iud mmej-sze- m napięciu Takiego samego poglądu jest Dr Chester A Reeds z Amerykańskiego Muzeum Historji Naturalnej "Od czasu cofnięcia się na północ wielkiego lodowca który kiedyś pokrywał cały ten rejon mieliśmy już wie-le podobnych wstrząsów — powiedział Dr Reeds "Tuż na północ" od New Yorku wzdłuż granic} stanu New York i New Jersey poziom ziemi podniósł się o 100 stóp około Albany powierzchnia ziemi jest obecnie około 400 stóp wyższa" a w Quebec jest około 1000 stóp wyższa" Inni "eksperci trzęsień ziemi na wschodzie godzą się z poglądem Dr Reeds na naturę ostatniego trzęsienia zie mi Ai-A- A -A- -A-A- fcAA! 5PIEWAJCIE TO ZE MNĄ ODPOWIEDŹ CZYTELNICZCE H Pyta się w liście jedna z dam Czy jestem względnej twarzy Czy tak natchniony wygląd mam Jak ona po nocach marzy Nie będę pani stwarzał złud Ani na mgnienie powiek Choć z "bardów" wywodzę swój ród Zwykły jestem sebie człowiek To co u pani tworzy życia treść W głębinach się u mnie ukrywa Wszak i poeta lubi dobrze zjeść I wypić szklankę piwa Nie sprawdza się co panny śnią Nocami do poduszek Ja przynajmniej ważę kilo sto I mam pokaźny brzuszek Słowacki chudy był jak kłos Jlickiewicz rymów władca Gdy okulary włożył na nos Wyglądał tak jak radca Szybko młodości spada puch 1 życie jak młyn miele Więc często w7niosly duch W mizernem mieszka ciele Gdy Pani własny opis dam Czar wielki wnet uleci Jak bożek piękności jestem sam Litylko twarz mnie szpeci SZKOŁA I KOŚCIÓŁ w Życiu Wsi W miesięcznik "Młoda Myśl Ludowa" zamieścił artykuł pod powyższem tytułem pióra M Po-leszcz-uka który tutaj pozwalamy sobie częściowo przytoczyć Mnie many autor pisze: Dlaczego podnoszę 10 zagaujuu nie? — Czynie to ze względu na ważkie znaczenia roli jaką odgry waja w życiu wai te dwa ogniska nie tylko nie skoordynowane lecz powiedzmy szczerze — wrogie so bie i to nie tylko taktycznie lecz wroirie sobie i ideowo Wrogie so bie wsamych założeniach wycho-wawczych Gdy zadaniem szkoły jest otwo rzyć przed człowiekiem szerokie horyzonty wolnej myśli udostę-pnić mózgowi ludzkiemu zrozumie nie wielu "tajemnic" życia pod-nieść człowieka do roli pana ota-czającej go natury do roli że tak się wyrażę dorównania bóstwu przez opanowanie wszystkich dzie d-ii-n wiedzy opanowanie podgle-bia i przestworzy opanowanie u-tajo- nych potężnych sił w pióru nnrh w falach morskich w sile wiatrów itp jednym słowem za przęgnięcia całej przyrody do swe go tryumfalnego rydwanu — wów czas zupełnie wręcz przeciwną i u lę odgrywa kościół zadaniem kto rego jest hamowanie rozwoju chęć pozostawienia człowieka na tym poziomie gdy złota tyara była kro iem świata Że tak jest a nie inaczej mówi nam wyraźnie historja kulturalne go rozwoju państw ultra-katohc-kic- h jak Hiszpanji i Polski a państw takich jak Anglja Niem cy i inne które zdołały wyłamać się z pod tej opieki Już nie chcę nawet powoływać się na ciemnotę carskiej Rosji gdyż mi zarzucą że tam rządziło przecież prawo-sławie Dlaczego tak właśnie jest a nie inaczej niech odpowiedzą uczeni słudzy Kościoła Kościół katolicki pragnąc zaw-sze być 'żywym musi z konieczno ści śić na pewne kompromisy Dziś Pickard może śmiało wzno sić się do stratosfery wydzierać tajemnice światu ale parę stule ci wstecz byłby na pewno jako czarodziej spalony Kościół bar-dzo niechętnem okiem patrzy na kolosalne zdobycze --wiedzy genju-sz- a ludzkiego gdyż świetnie rozu mie że każda nowa zdobycz doda je człowiekowi skrzydeł wolności zrywa ogniwo po ogniwie z jańcu cha Prometeuszu rozumie świet-nie że wyzwala człowieka z łabuiz mu jakim Kościół otoczył swoją owczarnię Po tym wstępie nim przystąpię do szczegółowego omówienia roli szkoły i kościoła iv życiu wsi pra gnę z całym naciskiem zaznaczyć że określając kościół będęrozumo wać po chłopsku po życiowemu Wszelka metafizykę abstrakcyjne dociekania odrzucam To co ponad światem jest utajone w osobie no ga czy wielkiej cnergji ruchu— stwórcy życia zestawiam dla fi lozofów i chemików Biorę "Koś-ciół" w pojęciu czysto żytiowem jeg0 historyczną misję jego dzia łalność" wyniki pracy dla nas itp prowadzonych przez jego widział nvrh Tinmnpilnych żywych repre zentantów Życie wymaga tylko takiego przedstawienia sprawy a nie innego Jeśli dziś krytykuje-my program szkolny pana "X' tovinę złego stanu rzeczy przypi sujemy panu "X" i jego czynimy odpowiedzialnym a nie dotykamy osoby któregoś x wielkich pedago gów który rzucał pierwsze ziarna z Kiego stwu średniowiecznemu za ko-rzyść lub strata jeśli na sądzie Stwórcy inspiratorzy Św Inkwi-zycji Pontyfikalnej zasłużyli na straszną karę smażenia się w smo le do dnia dzisiejszego czy lżej dlatego umierać było umierać ów czesnym ludziom nauki? Taki równoważnik mógłby być brany pod uwagę wśród duchów koczujących na dolinie Józcfata ale nigdy wsrod żyjących I dla tego rozstrzygając zagadnienie udziału kościoła w życiu wsi o graniczę sio po doczesnemu do roli Kościoła widomego pozosta wiając w spokoju filozoficzne do ciekania Nie trzeba mieszkać nawet na wsi by dobrze wiedzieć że egzy stują tam owe dwa ośrodki życia duchowego: Szkoła i Kościół o-r- az dwa ośrodki życia materjalno go: nędzna wieś z kuratelą komor nika i dwór W niniejszym artykule zajmie się duchowemi ośrodkami naszej polskiej nędznej wsi Są wady i niedociągnięcia jed-nał r-omiiwu-zy wfiy'%0 -- z'-oła jewt na wsi' 'on je -- nen: nnoiVem z którego dziecko biednego ciem-nego ludu ri'że spojrzeć ta świai przetartemi oczyma A trzeba wni knąć w życie wiejskiego dziecka jego d7i'ciństwo nie jest podobne do dzieciństwa jego miejskich ró-wieśników Mając zaledwie kilka lat już rozpoczyna odpowiedział na pracę Od pasania gęsi do wygo nu krów w pole i pierwszych piać na roli przechodzą lata jego wio-śniane- go okresu życia Ten okres prócz pracy ziębu na łąkach wil-gotnych tresowania nóżek niewio le prawdziwej radości dają dziec ku wsi Wstępując w mury szkol nc dziecko jakby wstępuje w no wa społeczność Crzest był wej-ściem jego w szeregi prawnie ży jncej jednostki przez szkołę je-dnak wstępuje w szeregi społecz-ności z którą pójdzie aż do mety swego życia Szkoła powszechna rolnicza uniwersytet ludowy z je go oryginalnym i nader interesu jącym programem nauczania wrcszcic związki Młodzieży Wiej-skiej już nie puszczą go samopas ideowo zwiążą go wykształcając etykę społeczną opartą na solida ryźmic — Tylko to oderwie go od tego wstęchłego impasu w jakim tyle wieków grzęzła polska wieś Po przez prtgi szkoły do jasnej przyszłości polskiego ludu Czy to okazały gmach czy bie dna lepianka w której mieści się szkoła czy nauczyciel jest więcej lub mniej dobrym pedagogiem czy program nauczania nie ma lub ma pewne braki — Szkoła zawsze speł nia tylko dodatnią rolę Z za mu rów szkolnych wychyla się jasna tęcza — zwiastun lepszego jutra I dzisiaj chłop na szczęście za jeżyna rozumieć tą prawdę W psy chicc mtoctziezy wiejsmej zacno-dz- ą olbrzymie przemiany Młodzież zrozumiała że jest potęgą i swego własnego szczęścia budowniczjiu Kielnią do tego jest wiedza A na drugim krańcu wsi stoi kościół Odwieczny jak osoba ka-płana - rządcy — Mijały wieki ko ściół przechodził różne burze Ka plan jedyny władca ludu i spól-ni- k bogów pragnąc w rękach swo ich utrzymać jaknajdłużej władzę otaczał się misterną siecią tahu-izm- u Tentabuizm umotywowany tylko chęcią władania nad ciemno tą ludu pokutuje do dziś dnia we wszystkich kościołach Nie wyzwo lił się z niego i kościół katolicki — kościół wiecznie "żywy" czyli do szkolnej gleby Cóż społeczeń-po- d presją konieczności dziejowej Na tej podstawie czujmy się bezpieczni powróćmy na zad do dawnych spokojnych myśli i zajęć Kładźmy się pewni do swego łóżka zasypiajmy błogim snepi dopokąd następne niespodziewane trzęsienie ziemi nie wyrzuci nas NOWY RZĄD i budzący się kraj W przeciągu ostatnich dziesię-ciu dni objechałem szereg miej scowości Małopolski Wszędzie u-de- rza fakt wzmożonej niezmiernie aktywności ruchu Ludzie nie daw no jeszcze znużeni i zobojętniali wyglądają dzisiaj zupełnie inaczej Gdy patrzałem z trybuny zgroma-dzeń w Krakowie czy w Przemy-ślu alb0 Stryju w Borysławiu Drohobyczu czy we Lwowie albo Kałuszu na setki i setki oczu wszędzie miałam to samo nieomal fizyczne odczucie był przygięty do ziemi rozpaczliwie i beznadziej nie kark "szarego" człowieka dzisiaj ten zgięty kark rozprosto wuje się ze sprężystością nieocze kiwaną "Szary" człowiek pod-niósł czoło do góry "Szary czło-wiek powiada: "aj już więcej nie chcę-- ' Barka życiowa "szarego" czło-wieka zerwała kotwicę tkwiącą głęboko w zamulonem dnie pokry tego pleśnią jeziora Barka zaczy na płynąć Dokąd popłynie? Jeżeli rozumiem dobrze koncep cję p Sławka realizowaną po zgo nie Marszałka Piłsudskiego — przedstawiałaby się ona mniej więcej tak: "nic nie powinno uledz zmianie kierownictwo B B W R zastąpi zbiorowo zgasły autorytet: żegluj my dalej bez zmiany" I p Sławek — p0 przeprowadzę niu ncwej Konstytucji — "przepro wadził" nowe ordynacje wybor cze Walka z "partyjnictwem" sta nowiła zabawny "pępek świata" Wszystkie zagadnienia bytu Pol-ski zostały podporządkowanie tej swoistej formie manji prześladow czej Nastąpił wielki "ekspery-ment" z dnia 8 i 15 września Eksperyment zawiódł P Sławpk odszedł Pozostawił za sobą dość smętne dziedzictwo razem z owo cami "samodzielnej" już — po zgo nie Piłsudskiego — polityki p min Becka Spadek objął p Marjan Kościał kowski powitany w kołach "puł kownikowskich" bez entuzjazmu raczej odwrotnie — znanemi z do świadczę- - poprzednich "zakuliso-wem- i manewrami" ZŁOTE MYŚLI znajomości przyjil pi71 wielTk"i:ego nie odniesieprzeczyta leli ale polecają świeża uożsytawteacłznie jedeunżyewleamjąent clą rumu — W rozrywki iące człowiek leczące — naug izyniący stale ustępstwa przysto lowujący się do życia Weźmy na przykład socjologję chrześcijańską dziwnemi Irogami kroczyła ona Od pierw-szych komunistycznych icijańskich do z najory-ginalniejszych ojców kościoła — Tomasza z Akwinu zalecającego monarchję rządu naj więcej usprawiedliwioną zowany myśliciel idzie zna poddań-stwo i przykucie chłopa do za urządzienia zgodne i z naturąi z nauką kościoła — szkoda że z religją W okresie budzących się ruchów rewolucyjnych walk klasowych proletarjat się-gać zaczął po władzę polityaną wówczas to rozpoczynają cykl encyklik nawołując do posłu możnych od zaś wymagają dobrego traktowania pachołków Zaiste ko ściół jest "żywy" Ko-ściół zapomniał się o ratun-ku owczarni położył zaś nacisk na ratowaniu tej dla siebie bojąc się że się im z wpływu świetnem i charaktery-styczne- m odźwierciadleniem opłakanego jest ple-ban- ja na wsi — rzucać kalumnij ale szczerze stawiam py mi odpowiedzą sami księża czy może liczyć słu-gę Bożego za przyjaciela? — Ja z całą powagą i zrozumie-niem odpowiadam że — nie W psychice chłopa ksiądz i to jedno Metody i te Wy i ten sam a ksiądz jest większym wyzyskiwa-czem Sprzedaj chłopie ostatnią krowę ale za ślub lub pogrzeb zapłać Plebanja a wieśniaka le żaca tuż to dwa światy to mandaryn i i3 #s£ _S Pb7u0u t£i# ihuoiaiAu„n=SA:JCU f zywany pół żartem pół gj binetem "Zarzewia" pp Kwiat wski i Górecki należeli cz$ su — przed wojną — do młodziJ ży "zarzewiańskiej" sam p gj ściałkowski był działaczem m}J dzieży postępowej niepodległościJ wej stawia teraz pierwsze krok Dziedzictwo p Sławka ciąży cł temi krokami w sposób taż nazbrj oczywisty Czwartkowa deklaracji 1 cni! n fitiłnni Cnimii ? I ouw uuncju JGJ1UU IV £j bie mnóstwo tradycyjnych formu Kierownictwa oozu sanacyjnego! Są w niej zapowiedzi scharakter zowane przez nas wczoraj a budzi ce najdalej posunięte zastrzeże! łiia kurczenie rynku wewnetrf nie ułatwi z całą pewności: z kryzysem To są v starczając0 jasne wbrew aplauz wi "Gazety Polskiej" Istnieje t aanŁG I lUgOUZaCf i obciążająca zarazem: p Kością pragnie odmłodzić i odra dzić system trwając w To założenie wyjaśni poniekąd sumę trudności położdj nia osobistego i rzuca jednoczę-- 1 mu owiano jasKrawe na caiy cifj żar tej kuli którą dźwiga u stój! takie podejście do sytuacji jest objektywnie beznadziejne Powtórzę to samo co napisałeś- - i poci swiezem zmiano Rządu: w ramach systjemu niemi wyjścia Tylko zupełna likwidacji systemu stworzy przesłanki dli "nowych czasów" Bo się zen Koiwicę v siaweK przycism] śróbę d0 tego stopnia aż śruba ] kła "Kontakt ze spoleczeństwen nie może być nawiązany za pcjreS nictwem dzisiejszej reprezentacji z ulicy Wiejskiej w Warszawie nraj mówi awie i oczvu! te rzpezy: przedewszystkiem irzel ba — 1 ogłosić pełną amneuje! 2 rozwiązać Sejm i povstif łe z ordynacji wyborczych W W R zasadniczy o przyszło roisłu j o jej uzień dzisiejszy wn rozwiązany już s będzie iH Niociziancouu Ludzie którzy wiele próżnują robią ale -- - --yj i™ "iu tiiunitn mur' wiuiu KSiąZieit pręclKO " "uleJ i'u'z'jumu nie pozna wiele z żadne pożytku ' j Radzą choremu lekarze aby wody nieraz ognii] powietrze ale tylko pomoże ziemia książce jeden i prawdy drugi tylko Ji] na uziecię meuoswiauczony zmora tyik0 kwiatki zaś madr zioła zrywa jakiemi gmin chrze jednego jako formę Kanoni nawet cznie dalej gdyż uważa ziemi nie kiedy papieże szfiństwa wobec tam tych wiecznie zdaje owczarni wymknie pod tego stanu rzeczy Nie chcę tanie niech chłop swego dwór jedne same zysk jeden nawet chata obok odrębne chiński ubo " - - _ rvćoiir ąerjo swego iańiura nego walki rzeczy UftUllLiilust kowski ramacd systemu wrażeniem kraj budzi Kraj proste Senat Spór mach systemu wiele szuka nauki gi kulis — Czy chłop ponosi jai' kolwlek winę? — Nie Winę pot i °"( - -- " linieniem inrysiu' na ustach czynią niesprawfcd! wości — Oni powołani do roz wania wokół miłości zapomnif Hitjłtoi u iuuuuiiiejicie Kazuej czciwej etyki zawartej w słowa "kochaj bliźniego jak siebie J mego" — A teraz sięgnijmy do rJ tod WVcllOWawczveli KnSrin!i 1' wych jego przedstawicieli miarfs jących się zastępcami Chryste1 na ziemi Metoda jest jedna pozostawić lud najdłużei w ci nocie_ Co niedziela i święto ł cnoazi kapłan na kazalnicę i zł destału swego boskiego zastef' twa uczy lud opowiadając mu znudzenia o męce piekielnej ( tamtym świecie która snotvka l dego socjalistę i ludowca Ksie zapomnieli a raczej nie chcą dzieć że od tetro iak iednosts „ ludzka zdolna jest przrezynić tt 7aon!orłovzwlooiju swego społeczeństw mAi-nłnnó- i! _„ jhj luuiouiuji UmAumla fnrL --la mentami swemi tkwi warunK: społecznego układu — rozum tej wielkiej prawdy czyni że s ia tylko odkrywa pierwszorzej rolę w życiu a kościół plącze po manowcach operując mc piekielnemi — Nie Drzez st nie labiryntami tabuizmu czło dzisiejszy winien wytworzyć szy typ człowieka Jutra Pobc i normy etyczne powinny ob: każdą dziedzinę cywilizacji nas na nich należy budować pca dobrobytu ekonomicznego na # również wykształcenie i podni nie klas niższych zapanows- - równości Tęczą lepszego jutra tęczą stującą zrównanie chłopa i ro nika z całością organizmu spo nego nie roztacza iednak st7 blasków nad wspaniałemi świ niami lud ją widzi gdzieindi |
Tags
Comments
Post a Comment for 000135a
