Zwilazkowiec Alliancer, July 18, 1972

              t iw " ——-- 1 " y-n- -
ytf jws jt -- 1?
lj SSIir f ( "iw-s- ' - - - "
! Jf --lfł tr-- TR 2 "ZWIĄZKOWIEC" LIPIEC (Juty) wtorek 18 — 1972 NR 58
"Związkowiec" (The Alliancer)
Prlnted ud Publlshed for erery Tuesdsy
and Friday by
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Offlclal Orfaj ot Tht Pollih Alllance rriendly Sodety of Canada
K J Mazurkiewicz Cbalrman of the Board S Lasek Secretary
Editor-lB-ChU- f — B Heydenkorn —
Builnau Manager
SubacripBon: In Canada 110 00 per
General Manager — S T Konopka
— R Frlkke
Second cUm mail reitstritlon number 1873
475 Qutn Sł W Toronta 156 Ontario Ttl 531-249- 1 331-24f- 2
PRENUMERATA
Roczni w Kimdzla 11000 fil Zaerinlc — Roczni 11100
Półroczna 550 Półroczni 1 800
Kwartalna 350 Pojedynczy numer 18
Demokratyczny kandydat
yV] szystkie przewidywania i zapowiedzi a było ich mnó-t- V
stwo i pojawiły się niemal bezpośrednio po zakończo-nych
w listopadzie 1968 r wyborach okazały się fałszywe
Sen Muskie wypadł tak doskonale podczas poprzedniej kam-panii
wyborczej kiedy kandydował na wiceprezydenta iż wy-sunął
się prawie automatycznie na czoło partii demokra-tycznej
Przyczynił się również do tego fakt iż kandydat na
prezydenta Humphrey który nie miał oczywiście mandatu
do Senatu czy Izby Reprezentantów znajdował się w gor-szym
położeniu jeśli chodzi o kierowanie sprawami par-tyjnymi
Ta sytuacja uległa wprawdzie później zmianie gdy
Humphrey zdobył w najbliższych wyborach mandat do Se-natu
ale Muskie w międzyczasie umocnił się Wystartował
też pierwszy i to na długo przed oficjalnym ogłoszeniem
swej kandydatury Odwiedział wielkie i małe miasta spo-tykał
się z przedstawicielami różnych organizacji występo-wał
na różnych zgromadzeniach publicznych często zabie-rał
gło w Senacie udzielał wywiadów prasowych wystę-pował
w telewizji Nie ograniczał się do terenu amerykań-skiego
ale odbył również kilka informacyjnych podróży
zagranicznych Słowem zdobywał popularność Przy pierw-szych
prawyborach sen Muskie wypadł dobrze ale nie tak
dobrze jak przypuszczano ale w jakiś czas później wypadł
tak źle iż zrezygnował z dalszych prawyborów rzekomo
z braku funduszów I już wtedy właściwie odpadł -
Nie mniejszym zaskoczeniem były porażki w prawy-borach
sen Humphrey'a tym większe iż ponosił je już po
vycofaniu się sen Muskie Zdumiewały natomiast sukcesy
sen McGoverna kandydata którego przeciwnicy niedoce-niali
Ale oczywiście prawybory nie są przecież decydują-ce
to jedynie próba popularności niemniej jednak posia-dają
one duże znaczenie Okazało się iz wręcz ogromne
Delegaci na konwencji w Miami byli przygotowani do
wyboru sen McGoverna Sytuacja była tak wyraźna iż se-natorowie
Humphrey i Muskie wycofali się z wyścigu nim
jeszcze wniesiono nazwiska kandydatów ubiegających się
o nominację Uniknęli w ten sposób przykrej porażki i nie
dostarczyli dowodów rozbieżności w łonie partii
Tajemnica sukcejasuk si e—n Ma cmGoożveerpnrazedIkewlwszzayróstwkinmo w— w
odmiennym podejściu do aktualnych problemów politycz-nych
McGovern nie jest członkiem "establishment" demo-kratycznego
nie należy do elity partyjnej nie jest związa-ny
różnymi kombinacjami z poszczególnymi grupami Od
sunął też na bok tradycyjne
—
In othtr Countriea 11100
akcji terenowej nie
j 50— 58 lat osoD--
Jliwa w postaci
asymetrii twarzy która odpo-wiadałaby
wymownemu
Bolesława Krzywo-ustneg- o'
Deformacja ta może
być
lub mogła powstać
urazu podczas porodu
Może to stać w związ-ku
z perypetiami
Krzywouste-go
o których wyraźnie pisze
w swej kronice Gall Anonim
MORDERCZYNI
W Łodzi toczy się obecnie
proces jednej z nadzorczyń
obozu hitlerowskiego dla
dzieci
dopiero roku 1970
Akt oskarżenia -- zarzuca jej
udział w doko-nywaniu
zabójstw małych
więźniów
Na rozprawę sąd
90 świadków
opierał się na kumoterstwie natomiast mobilizował wokół
sebie nowych działaczy ludzi pragnących zmian
w metodach i systemie rządzenia Jego program uwzględ-nia
postulaty szerokich rzesz przeciętnych obywateli Zdo-bywał
zaufanie społeczeństwa zapewne dlatego że nie na-leżał
do szczytów partyjnych
Sen zwalczając go w kampanii prawybor-cze- j
piętnował jego radykalizm społeczny ale tym tylko
mu pomógł gdy chodzi o delegatów na konwencji nato-miast
ten argument niewątpliwie będzie wykorzystany w
czasie kampanii wyborczej przez republikanów Z jakim
skutkiem okaże się Starzy gracze partii demokratycznej
przegrali gdyż na arenę weszło nowe pokolenie Zapewne
mniej doświadczone ale też mniej cyniczne Humphrey nie
był odpowiednim kandydatem gdyż wszyscy doskonale pa-miętają
iż przegrał w listopadzie 1968 r Prawda minimal-ną
ilością głosów i zapewne tylko iż jako wicepre-zydent
u boku prez Johnsona nie był w stanie potępić
wietnamskiej Ale to było również dostateczne by
szerokie rzesze które uczestniczyły w prawy-borach
nie oddały na niego głosów
Sen McGovern natomiast w formie jasnej i zdecydo-wanej
zapowiedział iż w razie zwycięstwa do 90 dni zakoń-czy
działania w Wietnamie i nie cofnie się przed udaniem
się do Hanoi dla bezpośrednich rokowań W równie jasnej
formie zapowiedział znacznie zmniejszenie wydatków zbro-jeniowych
przestawienie przemysłu na cele pokojowe
partyjni obliczają iż McGovern w dotychcza-sowej
kampanii zdobył bardzo silne wpływy niemal
we wszystkich grupach etnicznych (mniejszościowych) Ma
silne poparcie ludności murzyńskiej portorykańskiej kato-lickiej
(włoskiego irlandzkiego 1 polskiego pochodzenia)
i liberalnego żydowskiej Głosy odegrały
już wielką rolę w poprzednich wyborach ale w obecnych
będą miały decydującą
Oczywiście prez Nixon nie będzie zaniedbywał swoich
szans Zdołał w 1968 r zyskać dla swego programu "ładu
społecznego i bezpieczeństwa część katolickich wy-borców
pochodzenia irlandzkiego włoskiego i polskiego
Czy uda mu się to
Oczywiście szanse prezydenta ubiegającego się o dru-gą
kadencję są aniżeli rywala Dlatego też sen Mc-Gove- rn
ma bardzo trudne zadanie Musi nie tylko zjedno-czyć
rozbitą partię demokratyczną pozyskać poparcie apa-ratu
kierowniczego i wszystkich szarych eminencji a na-stępnie
przekonać wyborców iż zapewni Ameryce
przyszłość na najbliższe lata aniżeli Nixon
Szczątki Bolesława Krzywoustego?
Tradycja poświadczona
przez kroniki wiąże miejsce
wiecznego spoczynku dynas-tów
piastowskich: Władysła-wa
Hermana (1040—1102) i"
syna jego Bolesława Krzy-woustego
(1086— 1'138) z ka-tedrą
płocką
Prof Witold Hensel dy-rektor
Instytutu Historii Kul-tury
Materialnej PAN wystą-pił
zjnicjatywą zweryfikowa-nia
tej tradycji Ponieważ
symboliczny sarkofag piasto-wski
w kaplicy królewskiej
jest pusty wysiłek bada-czy
skierowano na poszuki-wania
właściwego grobu W
podziemnej krypcie odkryto
zamurowaną komorę grobo-wa
a w niej trumnę wypeł
nioną kośćmi Kości te pod-dane
badaniom pozwoliły —
jak1 się wydaje — na próbę
ich identyfikacji z wymienio-nymi
postaciami historyczny-mi
Na jednej czaszek" nale-żącej
dolmcYćźyzny w wieku
year
metody
dostrzeżono
deformację
przy-domkowi
pochodzenia płodowego
pod wpły-wem
jakimś
towarzyszą-cymi
urodzeniu
PROCES
DZIECI
polskich którą rozpo-znano
w
bezpośredni
powołał
młodych
Humphrey
dlatego
po-lityki
demokratów
odłamu etniczne
głosów
znowu?
większe
lepszą
""? TT 'T~-ZLZ-2~-
~- ~ --1 — HJJyyyjj ry p-t- -t
JłtckanAćz cMatefio
Moralna
ORIENTACJA ŻYCIOWA
NOWEGO IMIGRANTA
Nowi imigranci orientują przede wszystkim na
Kanadę anglosaską Właśnie
anglosaski świat daje im
możliwości które były zam-knięte
dla nich w Polsce
Mają w nim swobodę ruchów
szanse rozwoju zawodowego
i stabilizacji ekonomicznej
Znam wybitnego polskiego
lekarza który władając fran-cuskim
nie gorzej od pol-skiego
osiedlił się jednak w
Kanadzie angielskiej nara-żając
się na trudy zdobywa-nia
nowego języka ponieważ
konflikty francusko-angielski- e
w Gjuebecu stwarzały mu
poczucie zagrożenia Zmęcze-ni
ustawicznym poczuciem
niepewności w kraju imi-granci
szukają bezpieczeńst-wa
Na ogół zaaklimatyzowa-niu
się w tym nowym świe-cie
sprzyjają ich kwalifika-cje
zawodowe i językowe ja-ko
że w Polsce istnieje ma-sowy
pęd do nauki języka
angielskiego a nie francus-kiego
czy niemieckiego No-wy
imigrant z kwalifikacjami
zawodowymi chce wejść do
świata anglosaskiego To jest
między innymi powodem je-go
stosunkowo małego zain-teresowania
światem polonij-nym
Przybysze widzą Polo-nię
jako margines świata an-glosaskiego
w którym nie
ma dla nich nic do zdobycia
Frzyszłość Polonii na ogół
widzą dość pesymistycznie
Zawodowo kulturalnie i poli-tycznie
niewiele ich łączy z
ośrodkami polonijnymi któ-re
zresztą ze swej strony nie
wykazują plastyczności ani
chłonności w stosunku do
przybyszy Tym ostatnim z
kolei poziom kulturalny Po-lonii
wydaje się ubogi w po-lówna- niu
z tym co zostawili
w kraju Nawet życie kato-lickie
emigracji jest bardziej
prowincjonalne od tego w
Polsce Ludowej nie mówiąc
już o krajach zachodnich
których wstrząsy i zmiany
nie docierają w ogóle do pol-skich
środowisk emigracyj-nych
hołdujących niemal
niepodzielnie tzw katolicyz
translated
Strybel
Joseph Walter
Edward J Piszek for Studies
Orchard Lakę Schools Orchard Lakę
Tytuł jestnajatokminaasjtbarddzłuiegji
spis autorów — a właściwie i
niepełny jakoże brak nazwisk
autorów ryrin wykresów oraz
zdjęć — może spowodować
pewne nieporozumienina Dla-tego
też pośpiesznie wyjaśnia-my
jest ilustracyj-ną
zwięzłą historią Polski al-bo
jeszcze obra-zem
współczesnej Polski z
bardzo ograniczonym zary-sem
tła historycznego Na
upartego możnaby stronie
tekstowej postawić szereg za
rzutów np że uwypukliła je-dne
zagadnienia a ścieśniła
że rozdział pochwał
jest nierówny a czasami wąt-pliwy
Ale to właściwie
ma żadnego praktycznego
znaczenia tekst bowiem jak-kolwiek
autorów jest tak wie-lu
nie odgrywa w tej książce
większej roli Jest li tylko u-zupełnie- niem
wręcz doskona-łych
zdjęć I za to należą się
wszystkim autorom słowa naj
wyższego uznania
Tekst — powtarzamy — ma
encyklopedyczny
pewną sumę informa-cji
z wszystkich działów:
ekonomii sztuki (litera-tura
plastyka muzyka teatr)
zwyczajów i obyczajów Osob-ny
rozdział poświęcony jest
Warszawie a turze kra-joznawczej
po-Pols- ce
- Nie jest to księga uczona i
dlatego właśnie wysoce poży-teczna
dla wszystkich 'natu-ralnie
nie znających Polski a
pragnących uzyskać pewną
dość informacji Jednakże
główna jej wartość tkwi w ilu-stracjach
I wolno stwierdzić
u jest to pierwsza tego rodza-ju
praca a do tego niezwykle
bogata wszechstronna
zewnętrzne i wewnętrzne
okładki mają wyeksponowane
różne zdjęcia dające niejako
ogólną charakterystykę Pol-ski
znajdują się bowiem na
nich postacie historyczne za-bytki
architektoniczne krajo-brazy
nowe obiekty fragmen-ty
uroczystości odświętnych
dni itp
Książka ukazała się w maso-wym
nakładzie jako publika- -
n
czy matę rialna imigracja ?
mowi integralnemu o charak
terze tradycyjno-konserwa-tywny- m
Mentalność przybysza u-kształto- wała
się — nie zapo-minajmy
o tym — w rzeczy-wistości
Polski Ludowej
okresu stalinowskiego i po-stalinowski-ego
kiedy troska
o własny byt a nie auten-tyczny
interes publiczny u-ros- ła
do rangi głównej racji
życia i przeżycia W warun-kach
systemu monopartyjne-g- o
o charakterze totalitar-nym
interes publiczny jest
zmonopolizowany przez wła-dzę
centralną i ona staje się
jego jedynym rzecznikiem
Sprawą obywatela jest
się tak aby być w jak
najmniejszej kolizji z for-malną
wykładnią interesu
publicznego pretendować do
popierania go na zewnątrz a
faktycznie zabiegać o własny
interes nieustannie zagrożo-ny
przez ingerującą we
wszystko władzę centralną
Obywatele Polski Ludowej
zostali w znacznej swej czę-ści
odspołecznieni na tyle
gruntownie że to wprost
nieuchronnie kształtuje w
sporym stopniu mentalność
wszystkich obywateli z zapa-miętałymi
wrogami ustroju
włącznie Jak słusznie zaob-serwował
z polskich
socjologów w totalitaryzmie
ludzie robią się albo sobka-mi
albo pyszałkami Aby
przeżyć i podołać ciężarom
systemu jedni izolują się od
reszty inni zaś starają się
resztę sobie podporządkować
W obu przypadkach następu-je
izolacja moralna ludzi od
siebie nawzajem ogólny
brak zaufania pogarda do
człowieka i niewiara w jego
dobre intencje
Przybysze z Polski Ludo-wej
łatwo i wnikliwie nieraz
krytykują to co zastali wśród
Polonii Próżno byłoby jed-nak
oczekiwać od nich oso-bistego
wzięcia odpowiedzial-ności
i dania swego osobiste-go
wkładu Nawykli od wie-lu
lat że każda aktywność
grozi poparzeniem sobie pal-ców
narażeniem się lub o-śmiesz-eniem
wśród najbliż
Polska dla
POLAND by Andrzej Zieleniewicz revised
and edited by Robert Leonard Chrobot
Geryk Swatek Ziemba in cooperation
with Center Polish and
Culture The
Michigan
POLAND
dokładniej
drugie
nie
charakter
zawiera
his-torii
drugi
urzą-dzić
jeden
Robert
Stro-ny
cja Ośrodka Badań Polskich
przy kolegium polskim w Or
chard Lakę Dyrektor tej in-stytucji
ks Ziemba jest jed-nym
ze współautorów tej pu-blikacji
Faktycznym wydaw
cą jest niewątpliwie Edward i
J Piszek milioner polskiego
pochodzenia właściciel firmy
Mrs Paul's Kitchens Inc któ-ry
stanął na czele wielkiej ak-cji
mającej na celu dania
Amerykanom prawdziwego o-bra- zu
— a nie zniekształco-nego
— Polski
Ta popularna bogato i do-skonale
ilustrowana książka o
Polsce z równym powodze-niem
znaleźć się może — a
nawet powinna — w każdym
polonijnym domu jak i stano-wić
świetny prezent dla na-szych
anglojęzycznych przyja-ciół
Jest to również bardzo
pożyteczna książka dla mło
dzieży polonijnej jako wpro
wadzenie do współczesnej
Polski a wreszcie może być
wielce korzystna dla wszyst-kich
układających sobie na
własną rękę tury wycieczko-we
po Polsce
Ciężkie gromy posypały się
na tę publikację ze strony b
senatora" Tadeusza Katelba-ch- a
znanego publicysty obo-zu
legionowego zamieszkałe-go
obecnie w USA Na łamach
londyńskiego "Tygodnia Pol-fkieg- o" sromotnie rozprawił
się z nią piętnując ją jako
straszliwą propagandę komu-nistyczną
Włączył się do ata-ku
czarujący człowiek Stani-sław
Gierat również zamiesz-kały
w USA działacz SPK i
zmobilizowano Dowstate New
York Division Kongresu Polo-nii
Amerykańskiej Podjął on
groźną i potępiającśą tę książ-kę
uchwałą Otrzymali w niej
napomnienia polonijni wspó-autorz- y
z ks Ziembą na czele
nie pominięto również finan-sisty
tej imprezy p Piszka Aż
do przeprowadzenia sugero-wanych
zmian w tekście tej
publikacji wezwano do nie na-bywania
jej
Wolno przypuszczać iż tak
wielkie zainteresowanie i wy-lóżnien- ie tej raczej skromnej
książki przez tak poważną in- -
szego otoczenia Aktywna
postawa społeczna zbyt dłu-go
w ich osobistym doświad-czeniu
utożsamiała się albo
z naiwnością (nabrali go na
ideały!) albo z mniej lub
bardziej świadomym odda-niem
się nieznanym mocom
(agent Moskwy!) Najbez-pieczniej
zawsze było nie an-gażować
się antentycznie a
co najwyżej udawać zaanga-żowanie
potakiwać władzy a
jednocześnie robić oko do
otoczenia że to przecież tyl-ko
tak dla pucu To samo w
jakimś stopniu powtarza się
rr emigracji Łatwo jest do-strzegać
różne słabostki
vśród Polonii naśmiewać
iię z jej prowincjonalizmu i
bigoterii dużo trudniej by-łoby
zrobić dla niej coś
konstruktywnego Wytacza
ię przeto kolubrynę argu-mentu
że nie trzeba szkodzić
rodzinie pozostałej w kraju
co nota bene czasami bywa
słuszne
Polska wusrpzóęłdcnzeiksónwa jebsto
przecież w warunkach dale
ko idącego upaństwowienia
wszyscy ludzie urzędniczeją
Nie rzeczą zaś urzędniku jest
wykazywanie inicjatywy Im
bardziej praca urzędniczeje
a jej wykonawcy są zależni
od widzi-mi-si- ę zwierzchni-kó- w
tym bardziej rośnie
przepaść między osobistym
światem człowieka a tym co
czyni on na zewnątrz dla
pozoru Inteligenci w Polsce
chcą czy nie chcą zależni są
od swych partyjnych chlebo-dawców
Aby żyć muszą klu-czyć
między wymaganiami
władzy a nakazami własnego
sumienia To zaś kluczenie
jest w rażącej niezgodzie z
odziedziczonym po szlachcie
poczuciem honoru czy choć-by
udawaniem że się go po-siada
Stąd bierze się swoi-sty
świat "na niby" charak-terystyczny
dla współczesnej
inteligencji w Polsce choć
nie tylko dla niej W braku
rpżnych rzeczy i wartości
traktowanych jako niezbędny
rekwizyt inteligenta udaje
się że się" jakoby je ma Na
wszystkich
tytucję jak oddział Kongresu
Polonii Amerykańskiej przy
czyni się do jej szybkiego ro
zejścia sie Wyświadczono wy
dawcy "Poland" wielką przy-sługę
Druga nie
pozycja
jest juz popular-ną
Ukazało się w języku fran-cuskim
obszerne dzieło "His-łoir- e
de Pologne" (Historia
Polski) znakomitych history
ków profesorów: Aleksandra
Gieysztora Stefana Rieniewi-cz- a
Emanuela Rostworow-skiego
Janusza Tazbira i Hen-ryka
Wereszyckiego Dzieło to
ukazało sie uprzednio w języ
ku angielskim i jest juz cał
kowicie wyczerpane Wydanie
francuskie nabyło wielkie wy-dawnictwo
paryskie Hachette
Omawialiśmy swego czasu
na tym miejscu angielskie wy
danie tej pracy i dlatego
ograniczymy się do przypom
nienia że historia Polski w
tym dziele doprowadzona jest
do wybuchu ostatniej wojny
światowej Każdy z wymienio-nych
autorów zajmuje się
okresem w którym jest spe-cjalistą
Jest to dzieło na naj-wyższym
poziomie naukowym
ale przeznaczonym dla cudzo
ziemców głębiej zainteresowa
nych dziejami Polski a zara-zem
posiadającymi dostatecz
ny zasób ogólnych wiadomo
ści historycznych Dzieło to na
pewno może być podręczni-kiem
dla studentów historii
nie specjalizujących sie w
dziejach Polski Niezależnie
od tego jest oczywiście bardzo
cennym dla każdego inteligen-ta
et
PT reszcie trzecia i ostatnia
X publikacja znowu w
języku angielskim "Aleksan-der
GIERYMSKI" Juliusza
Starzyńskiego Tej książki nie
należy kupować nawet dla
najlepszych przyjaciół ale
tylko dla siebie I trzymać ją
pod kluczem by ktoś jej nie
"pożyczył" Oczywiście podob-nie
jak poprzednie publikacje
tekst napisany został po pol-sku
i ukazuje się w tłumacze- -
ten świat "na niby" składają
się takie dziwolągi jak sno-bizm
prozachodni bez auten-tycznego
zainteresowania i
znajomości Zachodu ckliwy
sentymentalizm gruntownie
przemieszany z brutalną in-teresownością
łzawość bez
łez intelektualizm nie pod-budowany
rzetelną wiedzą
blichtr kulturalny bez kultu-ry
wewnętrznej marksizm
całkowicie antydialektyczny
praktycyzm bez realnych za-stosowań
praktycznych itd
Środowisko inteligenckie
w Polsce przedstawia sobą
nieraz korowód ludzi usiłują-ryc- h
sobie nawzajem wmó-wić
że są wielcy i ważni bez
poważniejszego pokrycia w
autentycznym stanie rzeczy
Co ich łączy naprawdę to
umowność świata "na niby"
podtrzymywana umownością
ustroju w którym blaga jest
moneta obiegowa Oczywi
ście chodzi tutaj nie o rzetel-nych
ludzi pracy których
znaleźć można w każdym za-wodzie
ale o tych którzy
właśnie żyją z samego świata
"na niby" To oni czarują
się nawzajem pseudo-twór-czości- ą
niby-oryginalnośc- ią
plotkami złośliwym dowci-pem
i tanim aktorstwem To
oni w najbliższym gronie
kreują się na bohaterów pod-gryzających
system gdy w
rzeczywistości ten właśnie sy-stem
chroni ich przed zmie-ceniem
przez prawdziwy
świat pracy na koszt które-go
żyją
Najnowsze fale ' emigran-tów
rekrutują się spośród
ludzi którzy mieli odwagę
od tego świata "na niby"
uciec i zacząć na własną od-powiedzialność
bez możności
zwalania nadal winy za
wszystko na reżym Nie ozna-cza
to jednak że przybysze
uwolnili się od trujących
miazmatów tamtego świata
które ciążą przede wszystkim
na ich stosunku do Polonii
będącej dla nich jakimś
przedłużeniem opuszczonej
ojczyzny
(Citfg dalszy nastąpi)
niu Praca ta zresztą wyszia
— w odróżnieniu od obu wy
żej wymienionych — również
po polsku
Prof Starzyński jest jed
nym z najwybitniejszych pol
skich historyków sztuki i wiele
lat poświecił 'oadaniu twórczo
ści Aleksandra Gierymskiego
Było dwóch artystów braci
Gierymskich Starszy Maksy-milian
(1846-1874- ) zmarł prze-żywszy
zaledwie 28 lat i młod-szy
Aleksander (1850-1901- )
który należy do najciekaw-szych
artystów polskich ubie-głego
stulecia Był artystą o
szerokich zainteresowaniach
stąd też tak wielki rozmach w
jego płótnach Posuwał sie w
swej twórczości nie tylko na-przód
z prądem ale odkrywał
nowe drogi Był realistą ale i
impresjonistą Potrafił być
oszczędny do ostatnich granic
w kolorach to znów rozjaśniał
nimi płótna Był portrecistą i
pejsażystą Żadna forma pla
stycznego wypowiadania się
nie była mu obca i — co
istotniejsze — w każdej był
mocny
Aleksander Gierymski jak
wspomnieliśmy był prekurso-rem
tych prądów które w
sztuce polskiej wystąpiły w
pierwszych dziesiątkach lat
bieżącego stulecia Stad oczy-wiście
zainteresowanie jego
osobą i twórczością
Wnikliwe studium prof
Starzyńskiego nie pozostawia
żadnych luk Kreśli żywot i
daje krytyczną analizę twór-czości
artysty uwypukla jego
pozycję w sztuce polskiej Bo-gata
bibliografia oraz katalog
prac Gierymskiego uzupeł-niają
tekst
To wszystko jednak tylko
przesmak gdyż właściwym
oaniem — i to przepysznym
— j'est album prac Aleksan-dra
Gierymskiego Wspaniałe
kolorowe zdjęcia najwięk-szych
jego dzieł ich fragmen-ty
zdjęcia biało-czarn- e szki-ce
fotografie Po prostu "or-gia"
wspaniałości Zaprezen-towano
nam Gierymskiego w
całej krasie
Książka wyjątkowa warta
każdej ceny
HISTOIRE DE POLOGNE par: Aleksander Gieysztor Stefan
Kieniewicz Emanuel Rostworowski Janusz Tazbir Henryk
Wereszycki — Editions Scientifiques de Pologne Warszawa
1971 pp 840
ALEKSANDER GIERYMSKI by Juliusz Starzyński Auriga-Warsa- w
1971
Wieści z Polski
Opzacoiaane na podstawie piazy kzajowej
STUDENCKIE WĘDRÓWKI
W czasie tegorocznych wa-kacji
Studenckie Biuro Po-dróży
i Turystyki "Almatur"
spodziewa się przyjąć ok 9
tys turystów z krajów komu-nistycznych
i "ok 73 tys z
krajów zachodnich
Najliczniejsze grupy przy-jadą
m in z: ZSRR Węgier
NRD Czechosłowacji Fran-cji
Włoch USA NRF Ang-lii
i Hiszpanii Aby stworzyć
dla nich odpowiednią bazę
12 domów akademickich w
całym kraju zostało zamienio-ne
w międzynarodowe hote-le
studenckie które dyspo-nują
ponad 7 tys miejsc no-clegowych
W świat ruszają również
polscy studenci Ok 9 tys
wyjeżdża do krajów komuni
stycznych z czego większość
do ZSRR Ponad 600 osób
weźmie udział w pieszych
wędrówkach po Węgrzech i
Rumunii Do krajów zachod-nich
głównie do Francji
Włoch Hiszpanii krajów
skandynawskich a również
do Egiptu i Libanu wyjedzie
ok 2 tys studentów którzy
w ciągu roku osiągali najlep-sze
wyniki w nauce Ok 250
osób weźmie też udział w
międzynarodowych obozach
pracy organizowanych we
wszystkich prawie krajach
Europy zachodniej
POLSKI MOST W IRAKU
W Tikrit w Iraku oddany
zostanie do użytku najdłuż-szy
w tym kraju most na rze-ce
Tygrys wybudowany przez
polskich specjalistów
734-metro- wy most w Tik-rit
powstał przy zastosowa-niu
najnowszych osiągnięć
techniki budownictwa mosto-wego
Składa się on z 16
przęseł kablobetonowych o-r- az
głównej części nad nur-tem
rzeki o długości 174 m
Łączna długość dojazdów do
mostu wynosi 1200 m — w
tym wiadukt oraz trasa prze-cinająca
środek miasta Tik-rit
Zawarcie kontraktu na bu-dowę
mostu w Tikrit było
pierwszą tego rodzaju tran-sakcją
handlu zagranicznego:
przetarg wygrany został przy
bardzo silnej konkurencji
Zdjęcia i wielostronicowe o-pi- sy
"polskiego" mostu na
Tygrysie zamieściła światowa
prasa techniczna
ZANIECZYSZCZENIE WÓD
Zasoby wodne w Polsce o-ce- nia
się na 58 kilometrów
sześciennych przy czym na
WAŻNE I
RYBIA PAMIĘĆ
holenderscy
ustalili że ryby mają pamięć
Okazało się że np karp zer-wany
z wędki pamięta to nie-mile
dla niego zdarzenie co
najmniej przez rok
NIEZWYKŁY PROJEKT
Czas przelotu nad Atlanty
kiem z Europy do Ameryki
czy odwrotnie wydaje się
nam już za długi Wielkie od-rzutowce
pokonują ten dys-tans
wprawdzie tylko w 6 go-dzin
ale i to już nie wystar-cza
Komunikacja samolota-mi
(jak
w przypadku Concorde) bę-dzie
trwała tylko 2 i pół go
dziny ale za ląt dziesięć i to
będzie się nam wydawało
zbyt powolne
W tych warunkach specja-liści
szukają nowych sposo-bów
a ponieważ na dalsze
skracanie czasu lotu nie ma
jak na razie możliwości tech-nicznych
wpadli na pomysł
całkiem nowy — szybkiej ko-munikacji
podwodnej
Kanadyjczyk dr Hyman
Bress ogłosił projekt śmiały
choć w dzisiejszych warun-kach
nie mający jeszcze szans
realizacji Oto proponuje po-łożenie
(czy zawieszenie) głę-boko
pod powierzchnią mo
rza wielkiej rury stalowej1
przekroju 6 m w której prze- - j
latywałaby
rakieta pasażerska lub towa-- t
rowa W rurze panowataoy
próżnia wytworzona przez a-greg- aty
o napędzie atomo-wym
dzięki czemu rakieta
vie napotykałaby na opór i
mogłaby rozwijać szybkość
do 12000 kmgodz
W tych warunkach podróż
z Europy do Ameryki PCł-nocn- ej
trwałaby tylko półio- -
j rej godziny
każde 7—8 metrów sześcien-nych
przypada obecnie 1
metr ścieków Jeżeli utrzy-mywać
się będzie dotychcza-sowe
tempo zanieczyszczania
wód to w roku 1985 znacz-nie
się pogorszy i na 3 ni
sześć wody przypadać będzie
1 m sześć ścieków Dodaj-my
tu że Polska znajduje się
w grupie najuboższych w wo-dę
krajów europejskich
Powierzchnia wód śródlą-dowych
w kraju kształtuje
się następująco: jeziora —
299 tys ha rzeki — 90 tys
ha — zbiorniki zaporowe —
296 tys ha stawy rybne —
3995 tys ha Wody silnie
zatrute w zestawieniu pro-centowym:
jeziora — 6 proc
rzeki — 35 proc zbiorniki
zaporowe — 38 stawy rybne
— 4 Termin "silnie zatrute"
obejmuje te wody w których
zginęło albo w najbliższych
latach zginąć może życie bio-logiczne
ZWIĘKSZENIE WYMIANY
W Rzymie podpisany zos-tał
kolejny protokół roczny
do wieloletniej umowy han
isfiffiSfi£££S£fiSS©SfiSS®SSS5£®S5S£®£®£S5£SSSv
Ichtiologowie
ponaddźwiękowymi
jednokierunkowa
dlowej obowiązującej między
Polską a Włochami regulu-jący
wymianę towarowa w
1972 r
Protokół przewiduje wzrost
wzajemnej wymiany towaro-wej
szczególnie poprzez szy-bszy
rozwój kooperacji prze-mysłowej
między obu kraja-mi
Nastąpiło również powięk-szenie
kontygentów na towa-ry
podlegające jeszcze ogra-niczeniom
ilościowym w tym
po stronie eksportu polskie-go
przede wszystkim w za-kresie
artykułów chemicz-nych
i włókienniczych Prze-widuje
się również zwiększo-ne
dostawy towarów przezna-czonych
na zaopatrzenie ryn-ku
wewnętrznego
KLĘSKA POŻARÓW
Upalna pogoda wzmaga
niebezpieczeństwo pożarów
Nieostrożne obchodzenie się
z ogniem wady urządzeń o-grzewc-zych
i elektrycznych
powodują ogromne straty
Liczba pożarów wciąż wzra-sta
w całym kraju paliło się
92 razy w tym 57 w indywi-dualnych
gospodarstwach
rolnych 5 w lasach 4 w za-kładach
przemysłowych i 2
w PRG
We wsi Szpaki pod Łosica-mi
(woj warszawskie) spło-nęło
10 stodół 9 obór i ga-raż
Straty wyniosły ok 800
tys złotych
Wszystko to miało miejsce
w czasie jednego tylko dnia
NIEWAŻNE
PRZYDAŁ BY SIĘ
W KANADZIE
Między leżącymi w odleg-łości
20 km wioskami Tacht-chw- a
i Kutchba (Botswana)
kursuje niezwykła poczta
Rolę listonosza pełni treso-wany
struś który w zawie-szonej
na szyi torbie przeno-si
przesyłki Jest to podob-no
najpewniejsza najszybsza
i najregidarniejsza poczta
świata
MIESIĘCZNIK
KULTURA
Numer 5 — maj 1972 r
zawiera min następujące po-zycje:
Józef Czapski: Na marginesie
wystawy Cieślewicza
Czesław Miłosz: Zapisane
wczesnym rankiem
Gustaw Herling -- Grudziński:
Dziennik pisany nocą
Alicja Iwańska: Pod barykadą
Juliusz Mieroszewski: "Kula-we
kaczki" i "święte krowy"
E Żagiel!: Litwini
Adam Kruczek: W sowieckiej
prasie
Bogdan Mieczkowski: Rocznik
Statystyczny 1971
Józef Gidyński: Turyści za-graniczni
w PRL a prze-stępstwa
skarbowe
Gen Wacław Słachiewiez:
Marszałek Śmigły
W- - Arkuszu Poetyckim
wiersze Tadeusza {Chabrów-skieg- o
Książki omawiają: MBroń
ski Maria Czapska '
Kazi-mie- rz Sowiński Bogdan Mie-czkowski
i AS
Ponadto w numerze Wyda-rzenia
miesiąca komunikat}'
Listy do Redakcji
Numer objętości 160 stron
Cena pojedynczego
egzemplarza $150
Do nabycia w księgarni
"Związkowca"
Na składzie również niektó-r-c numery poprzednie jak i
ojcflvicze numery "Zeszy
tów Historycznych" - f