000018 |
Previous | 2 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
Iff&al
'a
WtoiŁjttwU"W-- ł u:- -
Słr2 ZWIĄZKOWIEC — poniedziałek 10 sryerają 1977 i Nr 4
"Związkowiec" (The Alliancer)
Printed and Published every Monday and Wednesday by
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
1638 Bloor 'Street West — Toronto Ont Canada — M6P 4A3
Telephones: 531-249- 1 531-249- 2
Second clau mail reglstraUon umber 1673
Offlclal Organ of The Pollsh AUlance of Canada
Jan Bldas — Chalrman of Uie Board Mlec7sła Drozdowski — Secretary
Bened)kt Hcdenkorn — Edllor ln-Chl- ef
Czesław Blaszyk — Manager
PRENUMERATA
Rocma w Kanadzie $1500 K Za granicą — Roczna $1700
Półroczna $ 800 S Półroczna $10 00
Kwartalna $ 500 g Pojedynczy numer 20
Opozycja w łonie państw
satelickich rośnie
Ij onferencje w Belgradzie i Bukareszcie przywódców państw satelickich ZSRR zarządzone przez Moskwę i z
udziałem Breżniewa są dowodem iż ZSRR zaniepokojony
coraz to wyraźniejszymi tendencjami wolnościowymi w ich
łonie zamierza przywołać je do porządku i wzmóc w nich
subordynację Wyraźnie zresztą i zupełnie niedwuznacznie
widać to z treści wydanego po tych konferencjach komuni-katu
z którego poza tym można wysunąć pewne przypusz-czenia
odnośnie sytuacji która ZSRR nie za bardzo zaczyna
się podobać
Wielce znamienna jest w nim wzmianka o ukonstytuo-waniu
się na rozkaz Moskwy komitetu ministrów spraw za-granicznych
państw członkowskich Układu Warszawskiego
oraz scentralizowanego sekretariatu których zadaniem bę-dzie
"koordynowanie i stałe usprawnianie politycznego
współdziałania" Okazuje się wiec iż dotychczasowa metoda
po prostu płynących z Moskwy poleceń i rozkazów zaczyna
szwankować i trzeba szukać nowych dróg oczywiście ściśle
kontrolowanych przez nią i kierowanych
ZSRR zdaje sobie doskonale sprawę z tego iż w łonie
państw satelickich wzrasta napięcie które wywołuje jak
widać to we Włoszech i Francji ruchy odśrodkowe i chęć --i
usamodzielnienia się od centrali w Moskwie Ich partie ko-munistyczne
nie odżegnują się od zasad marksizmu-lenini-ztri- u
chcąc jednak być samodzielne podobnie jak to ma od
dawna miejsce w titowskiej Jugosławii i do czego od daw-na
zmierza Rumunia Pozostają komunistami ale we wła-snym
narodowym wydaniu Nie chcą być marionetkami
Moskwy
v'To' właśnie Moskwę niepokoi w tych bowiem warun-kach
jej 'polityczne gospodaicze i militarne zwierzchnictwo
nad nimi staje pod znakiem zapytania a na to nie może ona
i nie chće sobie pozwolić zbyt to bowiem może się okazać
niebezpieczne
już te czasy' gdy szermowanie "groźbą imperia-listycznej
agresywnej polityki Zachodu" było aktual-ne
i gdy można było tym rzekomym straszakiem utrzymy- -
wać w ryzach satelitów To skończyło się po klęsce Amery-kanów'
w" Wietnamie i po zmianie polityki Waszyngtonu Dal-sze
utrzymywanie tego twierdzenia byłoby zwykłą naiwno-ścią
w świetle rozgrywających się wypadków które nawet
w małym procencie nie mogą świadczyć o' jakichś agresyw
nych zakusach' Zachodu Sytuacja wewnętrzna w Wielkiej
Brytanii stojącej w obliczu coraz to pogłębiającego się kry-zysu
gospodarczego 'kłopoty Francji zamieszania we Wło
szech Hiszpanii Portugalii napięcie stosunków pomiędzy
Turcją i Grecją też chyba nie świadczą by mogły one mieć
jakieś zakusy "imperialistycznej agresji" Atut ten odpadł
więc definitywnie Patrząc na' to co w państwach tych się
dzieje i widząc kłopoty Moskwy jej państwa' satelickie za-czynają
szukać dróg rozluźniania swych od niej zależności
Napięcie w nich wzrasta i to właśnie zaczyna coraz więcej
Moskwę niepokoić by nie spowodowało ono powtórzenia się
takich wypadków jakie miały miejsce w 1956 'roku na Wę-grzech
i w 1968 roku w Czechosłowacji
P ' p'apńosrtowzaumcieznłoienkowwHskeiles'inUkkacłahdui nWaarteszj apwosdksiteagwoiepoddąpżąisadłyo
rozluźnienia narzuconych im przez Moskwę ograniczeń kon-taktowania
się z Zachodem i szukają z nim kontaktów Oby-watele
NRD żądają coraz głośniej prawa swobodnego komu-nikowania
się z rodzinami zamieszkałymi w NRF w Polsce
do 'tej pory nie ucichły echa rozruchów z czerwca 1976 ro-ku
władze jej łagodzą surowe wyroki na jakie skazano
uczestników zaburzeń protestacyjnych w Radomiu i Ursusie
w wyniku masowych protestów społeczeństwa
Wszystko to świadczy iż w łonie państw satelickich
Moskwy wzbierają coraz to potężniejsze1 siły które dążą do
uniezależnienia się od niej Moskwa widzi to i zdaje sobie
sprawę z tego czym by to groziło I szuka dróg by ewentual-ność
taką 'wykluczyć
Czy jej się to uda — pokaże przyszłość (r)
Makabryczne prezenty
Tradycja gwiazdkowych
prezentów pod choinkę jest
równie stara co w ogóle świąt
Bożego Narodzenia Obdaro-wywanymi
są przeważnie dzie-ci
a przedmioty przeznaczone
na prezenty zależą na ogół od
gustu i kieszeni dawców
czyli starszych Częstokroć
gusty dorosłych bywają odbi-ciem
ich własnej wyobraźni
marzeń nadziei" O takich
właśnie gwiazdkowych asocja-cjach
pisze zachodnioberliński
"Tagesspiegel"
"I teraz jak co roku: swa-styki'
po"d choinką miniatury
broni używanej w czasie II
wojny światowej Opakowane
w papier i pudełka upstrzone
obrazkami o tematyce wojen-nej
--narodowosocjalistyczny-mi
odznakami partyjnymi od-znaczeniami
wojskowymi W
tym roku szlagierem gwiazd-kowym
jest hitlerowski nur-kowiec
'--
Jn "Stuka 87B" zrzu-cający
bomby ńa majaczące
na dole'' obrazka miasto Po-wodzeniem
cieszy sięv także
sylwetka SS-man- a z dywizji
"Grossdeutschland' obwie-szonegodystynkcjami
i orde-rami
hitlerowskimi z pistole-tem
ma~-:vnowy-m MP40 w
ołowianych dłoniach Dla
dzieci — noże niegrzecznych
— przyŁ-lowan- o "maski imi-tujące'
twarze popalone ńap-'me- m-
Tyle'' jeśli cKodzf o iy-ne-k
zaćhodniegoBerlińa
' Według informacji proku-ratora
Webera z zachodnio-berliński- ej
prokuratury u-mieszc- zanie
na zabawkach
swastyk "i innych hitlerow-skich
odznak jest karalne
Głosi o tym odpowiedni pa-ragraf
Kodeksu Karnego
gdzie stwierdza się min: "Za-brania
sie wystawiania i
sprzedaży zabawek z odznaka-mi
narodowosocjalistyczny-m- i
Nie jest karalne nato-miast
posiadanie kolportowa-nie
i sprzedaż znaczków pocz-towych
z odznakami narodo-wosocjalistycznym- i"
"Prawa zachodnioberlińskie
sa znane i konkretne Ale cóż
robić skoro posthitlerowska
zaraza ma swe niekontrolowa-ne
działania Według danych
Agencji" Prasowej (PPA) w
NRF sprzedaje isie tysiące za-bawek
przypominających o-kresfasz- yzmu Producenci ja-k'ó- ś'
potrafią" oniijaJćodpowied-ni- e
przepisy i sprzedają te
zabawki w 4000 sklepów i
magazynów Doszło do tego
że w Monastyrze ukazały się
w' sprzedaży miniatury pie-ców
krematoryjnych używa-nych
przez hitlerowców w
obozach koncentracyjnych
Żeby nie było" wątpliwości
przedmiot ten nosi ha opako-waniu
-- nazwę "zabawka KZ"
tznobóz koncentracyjny
Tradycje szkfókie
Ludność Kanady jest
pod względem
narodowościowym zresztą jak
i wyznaniowo oraz koloru
skóry ale w podręcznikach
historii nic albo bardzo mało
można było znaleźć na temat
innych grup aniżeli anglosa-ska
i francuska Niektóre pod-ręczniki
szkolne uwzględnia-ły
nawet tylko w minimal-nym
stopniu problematykę
ściśle kanadyjska!
A przecież bez wkładu
owych milionów imigrantów
z różnych krajów nie byłoby
dzisiejszej Kanady Oni bo-wiem
zdobywali pod uprawę
busz trzebili lasy budowali
szosy tory kolejowe drogi
wodne przemysł itp Zakła-dali
szkoły prowadzili wsze-lakiego
rodzaju badania itp
Byli wszędzie Oczywiście
wchodzili w życie stawali się
częścią rozwijającego się-spo-łeczeń-stwa
kształtując jego
cblicze ściślej zmieniając je
Ten proces jeszcze trwa gdyż
Kanada jest w stałym rozwo-ju
Nie okrzepła jeszcze
Przed kilku laty Sekreta-riat
Stanu przystąpił do wy-konania
pewnych postulatów
grup etnicznych oraz niektó-rych
pedagogów a mianowi-cie
zlecił opracowanie histo-rii
poszczególnych grup etni-cznych
Plan przewiduje opu-blikowanie
dziejów ponad 40
grup z tym oczywiście iż pra-ca
została rozłożona na szereg
lat Specjalna komórka w Se-kretariacie
Stanu zajęła się
opracowaniem programu pu-blikacji
oraz wyselekcjono-waniem
autorów Ogólną re-dakcję
powierzono profeso-rom
Jean Burnet (socjolog —
York University) i Howard
Florian Śmieja Czarne
Dziewczynki w namiocie
wcześnie zbudzone przez słoń-ce
zrobiły nam rychłą pobud-kę
więc zwinęliśmy dobytek
spakowali sie i ruszyli dalej
na zachód Spróbowawszy bo-cznych
dróg w końcu wjecha-liśmy
na autostradę nr 90 i
raźniej pośpieszyli do krainy
monumentalnych rzeźb i in-diańskiej
przeszłości przez
nadgraniczne miastb- - Sioux
Falls To nie do wiary że
stan przez który jechaliśmy
dopiero w ubiegłym wieku zo-stał
zbadany i że w 1862 za-częli
sie w znaczniejszej ilości
osiedlać koloniści zaś w 1870
pobudowano kolej Ale właś-ciwie"
dopiero odkrycie złota
w Czarnych Wzgórzach spo-wodowało
tłumny napływ lud-ności
"reakcję Indian którzy
pod przywództwem Sitting
Bulla wydali im świętą wojnę
lecz w końcu ulegli Od 1889
Dakota jest samodzielnym
stanem
Sunęliśmy płaskowyżem
głównie przez pastwiska ale
także pola pszenicy i kukury-dzy
lnu i buraków cukro-wych
słoneczników Osiągnę-liśmy
miasto Mitchell do któ-rego
atrakcji należy tzw Corn
Palące wielki gmach w stylu
orientalnym dla wystaw i
spektakli W nim odbywają
sie festiwale i pokazy Indian
Wnętrze i zewnętrzne ściany
wyłożone są dziesiątkami ty-sięcy
kaczanów kukurydzy i
różnych traw tworzących ory-ginalne
wielkie freski Czy-niąc
zakupy w jednym z więk-szych
sklepów zauważyłem w
sprzedaży' stos książeczek pt
Ethnic Jokes Choć w publi-kacji
wymieniano różne naro-dowości
to najbardziej się
dostało Polakom Zaprotesto-wałem
z miejsca i zmyłem
głowę sprzedającej dziewczy-nie
niewinnej zapewne i je-dynie
małym ogniwie w łań-cuchu
molocha handlowego
którego jest to pokupny
towar Zresztą czy to warto
pomstować gdy w głębi serca
czujemy że wielu naszych ro-daków
w życiu prywatnym i
organizacyjnym nie odbiega
trybem życia od sytuacji opi-sywanych
w tego typu publi-kacjach
Na noc stanęliśmy w pry-watnym
campingu nazywają-cym
się stosowjnie Dakota
Miał ciepły—basen ale silny
wiatr zmusił nas do przenie-sienia
namiotu w bardziej za-ciszny
kąt obozu Po rannej
kąpieli ruszyliśmy dalej Kra
jobraz stał się bardziej pre-ryjn- y1
Zboże w dużej części
już było zebrane tak że rżyska
mile wzbogaciły koloryt z
przewagą płowych pastwisk
naktórych stały wielkie stada
bydła gdzie ongiś pasły się
bizony Nie uwidzisz drzewa
czy to dla wiatrów czy dla
gleby Zatrzymaliśmy się na
chwilę nad szeroko rozlaną
u Ł r --k ' i:''
Palmer (historyk — Univer-sit- y
of Calgary) Do-nic- h na-leży
ocena każdej pracy a
więc przyjęcie lub odrzuce-nie
sugerowanie poprawek
zmian itp
Pod koniec 1976 r ukazały
się wtej serii: "A llistoiij
oj Canada' s Pcoples" cztery
tomy z tym iż jeden o grupie
japońskiej został włączony
post factuni Praca bowiem
Kena Adachi: "The Enemy
thet never was" powstała z
inicjatywy czołowej organiza-cji
japońskiej w Kanadzie
W pierwszej grupie znajdu-ją
się prace o grupie polskiej
szkockiej i portugalskiej Zaj-miemy
się teraz obszerna
książką o Szkotach
Wyodrębnienie Szko'tów
jest znamienne Byliśmy bo-wiem
skłonni zakładać iż gru-py
anglosaskie będą potrak-towana
jako całość Skoro u-kaz- ało
się obecnie obszerne
dzieło o Szkotach należy o-czeki- wać
oczywiście dalszych
prac o Irlandczykach Walij-czykach
no i naturalnie o
Anglikach
"The Scottish Tradition in
Canada" jen dziełem zbioro-wym
pod redakcją W Stan-foi- d
Reidn Obejmuje ona
1C prac 14 autorów Dzieje
osadnictwa szkockiego różnią
się oczywiście od dziejów in-nych
grup Wprawdzie w -- niektórych
okresach niektóre
grupy Szkotów przybyły tu-taj
aby znaleźć lepsze warun-ki
życia aby uciec od trudno-ści
w stronach ojczystych ale
udawali się przecież do kra-ju
który był częścią — pod
względem politycznym — ich
państwa Przybywali do 'no
science
nie
v:K' ' ''
w MliMs
wego v jako koloniza-torzy
klimatyczne
{mogły być inne były trudno-ści
--komunikacyjne ale nie
musieli się przystosowywać
do obyczajów u- -
czyć języka itp
Autorzy koncentrują się
ila okresie do 1900 r gdzie-niegdzie
tylko i marginesowo
-- zatrzymując się nad 'współ-czesnością
Można przypusz-czać
iż dlatego iż teraz trud-no
byłoby wysupłać szkockie
tradycje jako ze zbyt głębo-ko
wrosły w życie kanadyj
skie
' Autorzy podkreślają że
wprawdzie swoista solidar-ność
czy klanów osć szkocka
występuje często bardzo ost-1-0
mimo iż od pokoleń osie-dlili
się w która
jet ich krajem ale Szkoci
byli i są ogromnie przywiąza-ni
do Kanady podkreślają
swoją kanadyjskość
Szkoci byli — no i oczywi-ście
są — wszędzie A więc
z grupami które
usadowiły się na roli we
wschodnich i zachodnich pro-wincjach
inni zajęli się han-dlem
rzemiosłem szkolnict-wem
Stali się dobrymi żoł-nierzami
i dowódcami Orga-nizowali
życie religijne za-lów- no
protestanckie jak i ka-tolickie
Pierwsi katoliccy bi-skupi
byli Szkotami Nie po-zostawili
odłogiem żadnej
dzielnicy Poza po-ziomami
szkolnictwa wkroczy-li
do literatury Sypią się na-zwiska
autorów wśród któ-rych
nie brak i kilku dob-- J
ych
W życiu politycznym znaj-dujemy
Szkotów na wszyst
ODWIEDZAMY WUJA SAMA wzgórza Dal
Missouri toczącą swoje wody narodu jak umiał który trnk-k- u zlewie z Mississippi tatów nie w? ł i nic
Zanim dotarliśmy do Rapid uznawał żadnej zwierzchności
City zboczyliśmy w tereny który wreszcie wystąpił zbroj-stanowią- ce rezerwat narodo- - nie kiedy Amerykanie podep-w- y
ciągnące się pasem długo- - tali układy i nie dotrzymali
ści ok 40 mil tzw Badlands słowa danego im kiedy zabili
czyli nieużytki czy ugoiy podstępnie jego druha Jego
dzieło erozji sprzed milionów także zwabili w pułapkę i
lat Wulkaniczne siły w{ połą'- - pchnęlfz tyłu bagnetem
czeniu z działaniem {Wiatru % '
wody stworzyłyW aOplącwszy „trzydolarowy
--Tzne groteskowe krajobrazy wjecna iMiiy naMteren
przypominające fantastyczne z kjore Ziółkowski przepro-mur- y
i zamki łańcuchy! naj- - wad?a vve!kQ budowę w rozo-dziwaczniejsz- ych
form 1 gl'a"1C]S- - V obsz?rnym'
kształtów rzeźbionych w "na- - f1?1" drewnianym budyń--
warstwionych osadach nanie- - ?ndu'?1lE s udl?
sionych przez rzeki I dziś z ih£gjaiglearniai rasliaśtciteumszukojdazciy]iś
tych piasków i mułów przed-- marmurowe rzeźby wystawio-historycznyc- h wydobywa się ne przed dom m in j k
szkielety niezwykłych zwie- - ne -- rząt jak np wielbłąda czy ko- - tfórepmopuiersoibelamPaadneorewnosskiegAole
ma z których ewoluowały ich uwage wszystkich przykuwal dzisiejsze odpowiedniki Dro- -
ga wiła sie wśród tvchnieopi- - P™de
_
wszystkim piętnaście
sanych formacji wstępowała m'de! dl™skie-n- a
górki i schodziła do'kótlin g? wodza na komu z wycag-- a po drodze można bvło bgnv Petą przed siebie ręka Zdaje
dać skamieliny zachowane jt ?le ?dP°w?dac owei™
plenerze Jadżąc przez to je- - dopytującemu sie o jego
dynę rumowisko i kłębowisko Zlemf Mo]a iemia st
stożków i tarasów mieliśmy S™' p?ą m01
wrażenie że znajdowaliśmy1 umar11 m?d?el??J ??--
sie w kraju fiction1
Bizonów ujrzeliśmy mimo
miejsca
Warunki
otoczenie
Kanadzie
lównolegle
wszystkimi
podpisy
giganty-- ™ty
r e
kl°tnym P°™-kszeni- u ukaże
że wypatrywaliśmy oczy i ba- - tec P°sjać Je'J 0&rom
dali horyzont ?szala™a ?63 stopy wysoko- -
sci i 641 stop długości) i snra- -
Po uzupełnieniu prowiantu wia że praca posuwa sie bar--w
Wall kontynuowaliśmy jaz- - dzo wolno Trzeba w sumie
de w kierunku Rapid City usunąć ponad 5 milionów ton
Byliśmy na skraju regionu kamienia Z początku Korczak
Czarnych Wzgórz jednego z Ziółkowski pracował sam te-najpopularniej:- -zych zakątków raz pomagają mu jego starsi
Stanów Zjednoczonych Ponie- - synowie (ma dziesięcioro dzie-wa- ż
miało sie ku wieczorowi ri) i używa do pracy wiertarki
nie zatrzymując sie skreciliś- - pneumatyczne Drążenie i
ńiy na południe w samo serce usuwanie kamienia jest czaso-teren- u
Z resztkami benzyny chłonne a także niebezpiecz-znaleźliśm- y
sie nad malowni- - ne po tylu latach pracy le-czy- m jeziorem Pactola Nie- - dwo wyłoniła sie końska gło-ste- ty camping był przepeł- - wa Niemniej tytańska ambi-nion- y
wiec musieliśmy obje- - cja godna jest najwyższej po-cli- ać jezioro próbować szcze- - chwały i dzieło musi wywie-ści- a
w Silver City i w końcu rać głębokie wrażenie na rze-"stan- ąć
na odludziu w campin- - szach turystów tłumnie odwie-gi- i
przydrożnyrn Whispering'-dzającyc- h miejsce Prasa nie-Pin- es Licznik pokazywał jednokrotnie i we wszystkich
1500 mil oddalenia od domu językach pisała' o przedsię-Nazajutr- z
nie zdążywszy na wzięciu szalonego Polaka
nabożeństwo do HUl City ru- - wśr°d --wycinków które prze-szyliśmy
ku górze w której chowy wane sa w studio nie
powstaje monumentalna rzeź- - raiważyłem ani jednegow ję-b- a
tragicznej postaci wodza ' polskim A przecież ten
Indian Crazv Horse (1843- - wizjoner usiłujący w życie
1877) czyli Szalonego Konia wcielić szalony gest jest na
Nie mniej szalony był czło-- lluare n5e naszych tuzinko-wie-k
który porwał się samot-- wJ"cn ziomków ale gigantów
nie na wykonanie tak ambit-- którz' na t)'m ogromnym la-nego
przedsięwzięcia To ro- - dzie wyciskają piętno swojej
dak Korczak Ziółkowski od lat woli
próbuje w ten sposób uczcić Do miasteczka poszukiwa-pamie- ć
odwiecznych miesz: czy złota Custer wiodła nas
kańców tych ziem Jest on śliczna droga po pagórkach
'przekonany o wielkiej krzyw-- porośniętych wysokopienną
dzie wyrządzonej Indianom sosną- - Zrobiliśmy wypad do
przez Amerykanów To do "Crystal Cave ale zrezygno-nieg- o zwrócił sic wódz Henry wali z jej zwiedzenia ze wzglę-Standing'Be- ar' by upamiętnił du na czas Pojechaliśmy wiec
jego ziomków by wiedziano j serpentynami na Mount Rush-ż- e nie tylko biali mieli swoichTmore ze słynnymi głowami
bohaterów 'W osobie Szalone-- "prezy dentów wykutymi w ska-g- o Konia chcieli uczcić człof "le Całe wzgórze drżało od
wieka który bronił swojego ferworu odświętnego pikniku
kich szczeblach i ' naturalnie
we wszystkich prowincjach
Nie bez kozery pierwsza
szczegółowa praca w omawia-nym
tomie dotyczy Szkotów
w Nowej Francji to jest w
Cjuebee gdy stanowił jeszcze
kolonię francuska Ci pierwsi
Szkoci niewątpliwie katolicy
którzy ze względów politycz-nych
opuścili Anglię i przez
Francje dotarli do Montrealu
bardzo szybko i całkowicie
zasymilowali się stali się pro-toplastami
znanych ąuebec-kic- h
rodzin Z ich szkockie-go
pochoazenja nie pozostał
nawet ślad Można jednakże
wszystko znaleźć w archi-wach
Stamtąd wydobył pew-ne
informacje na światło
dzienne Henry B M Best
''The Scottish Tiadition in
Canada" stanowi chyba dos-konały
podiecznik dla wszy-stkich
zaintersowanych dzie-jami
Kanady którzy nie są
pochodzenia szkockiego Jest
to zresztą założenie tej serii
Chodzi by różnorodna lud-ność
Kanady poznała wresz-cie
dzieje osadnictwa i wkład
swoich współziomków w bu-dowę
i rozwój tego kraju
Autorzy przedstawili bodaj-że
wszystkie aspekty "trady-cji
szkockiej" w tym kraju a
wobec tego iż Redaktor tomu
nie ingerował w treść siłą
faktu niektóre informacje
dane powtarzają się co jed-nak
nie jest szkodą dla czy-telnika
BH
W Stanjord Reid (ed) —
The Scottish Tradition in Ca-rad- a
— McClelland & Ste-wart
Tpronto 1976 pp XI-32- 4
(2)
InHy ™ffl
Trzy dźwiękach marszów i
przy łopocie flag wszystkich
stanów tworzących Stany Zje-dnoczone
wesoło tłumy wycie-czkowiczów
wstępowały na
platformę obserwacyjna z
której rozlegał sie widok na
monumentalne rzeźby
Oglądając te nabożeństwo
doBjajych Ojców z Białego
DonuYpomyślalem że dobrze-''sie- '
stało że przedstawiciel
upośledzonej grupy Polak
ujął się za postponowanym
ludem i stal się wielkim orę-downikiem
spraw indiańskich
przeciwstawiając w tym świę-tych
dla Indian pagórkach
własny gest oficjalnemu mito-wi
Dotrzymując słowa danego
dzieciom że wybierzemy się
na safari pojechaliśmy wśród
dzikich zwierząt a wiec przez
stada bizonów jeleni niedź-wiedzi
obok lampartów ale w
sumie była to marna jazda
bo upał nie nastrajał zwierząt
zbyt rozleniwionych trybem
życia i bardziej zainteresowa-nych
znalezieniem odrobiny
cienia niż przygodnymi cie-kawskimi
W katedrze w Ra-pid
City byto nabożeństwo po
południu Strop beczkowy
sztywny i zimny przypominał
katedrę w Coventry w Anglii
Ponieważ było ciągle jeszcze
dosyć jasno wyjechaliśmy na
autostradę i skierowali sie na
zachód Minęliśmy słynne z
historii miejscowości Dead-woo- d
i Lead gdzie wydoby-wa
się ciągle jeszcze bardzo
znaczną ilość złota Oddalona
o godzinę drogi leżała miej-scowość
Spearfish Do niej
postanowiliśmy zajechać wo-bec-nadciagaj- acej
burzy Gdy
posilaliśmy się hamburgerami
przy kiosku nagle zaczął pa-dać
grad wielkości jaja kurze-go
i walić nieostrożnych prze-chodniów
i bębnić po samo-chodach
Po jego przejściu
znaleźliśmy w miejskim parku
tuż obok wylęgarni ryb plac
campingowy nad bystrym
strumieniem rozbili namiot a
sami pojechali do lokalnego
teatru na wolnym pqwietrzu
W Spearhead bowiem odby-wają
się-o- d 1939 roku przed-stawienia
pasyjne przywiezio-ne
z niemieckiego Luenen
przez Józefa Meiera który po
dziś dzień odtwarza postać
Chrystusa Być może że z po-wodu
niewyraźnej pogody do-staliśmy
bez trudu bilety i za
dwadzieścia dolarów wszyscy
znaleźliśmy się w obszernym
amfiteatrze schodzącym do
szerokiej przestrzeni dla akto-rów
przedstawisjarei uli"e z
makietami ni'p"iu buHor 'i bib-lijnych
a cb'k _o'tr'-"~- i i
wzgórzem C?lośA bvh nie-zwykle
debrze cbm"--n!- " i
wszystko działało sprav Tle
y-fdccz-ncść
była d:s!:---l- a
t?!-- 'zimo pŁos-dob-rze
docho-dził
Ponieważ grano pod go- -
(Dokc-kieni- e na str 4)
[#
OLBRZYMIE ZADŁUŻENIE
Mieszkańcy Montrealu bę-dą
musieli zapłacić przeszło
$423000000 w okresie na-stępnych
20 lat z tytułu na-leżności
za przygotowanie
Igrzysk Olimpijskich które
odbyły sie w nim w ub roku
Przeciętna splata roczna tych
kolosalnych zadłużeń wynosić
bodzie około $21300000
W związku z tym zarząd
miasta Montreal zaciągnął po-życzkę
w bankach krajowych
i zagranicznych na globalną
sumę $215000000
POŻYCZKI BANKOWE
W tygodniu który zakoń-czył
się 15 grudnia ub roku
banki inkorporowane udzieli-ły
pożyczek na łączna sumę
$43950000000 o $210000-00- 0
więcej niż w poprzednim
i o $8710000 000 więcej niż
przed rokiem w tym samym
czasie
POWAŻNY DEFICYT
Siedem najwięks7ych towa-rzystw
komunikacji lotniczej
utraciło $13700000 w okre-sie
od 1 stycznia do 30 wrześ-nia
ub roku Są to: Air Cana-da
CP Air Eastern Provin-cia- l
Airways Ltd Nordair
Ltd Pacific Western Airlines
Ltd Quebecair Ltd i Trans-ai- r
Ltd Straty te spowodowa-ne
zostały pomimo wzrostu o
WIEŚCI z
Ojnaccujane na poditauiie piaiy bajowej
9 mflra
REKORDOWY KONTRAKT
PRL zawarła kontrakt na
dostawę do Sudanu urządzeń
elektryfikacyjnych o wartości
$32500000 Jest to jak do tej
pory największy kontrakt na
dostawę tego typu urządzeń
na rynek wolnodewizowy
Przedmiotem kontraktu któ-rego
realizacja rozpocznie sie
w połowie br są stacje
transformatorowo - rozdziel-cze
transformatory kable
osprzęt oświetleniowy liczni-ki
i różne maszyny Zakończę--'
nie dostaw nastąpić ma' wv
1979 r
TURYŚCI W ZAKOPANEM
Samo Zakopane posiada ak-tualnie
do dyspozycji tury-stów
35910 miejsc noclego-wych
oraz 21614 miejsc w
obiektach gastronomicznych
Natomiast chłonność urządzeń
towarzyszących w zimie sza-cuje
się na 30000 osób w cią-gu
dnia (wyciągi i kolejki nar-ciarskie
kina świetlice loka-le
rozrywkowe itd) --— 20000
latem
Wskaźnik wykorzystania
miejsc noclegowych wynosił
w 1975 roku 793 procenta
czyli był dwukrotnie większy
od średniej krajowej na jed-nego
stałego mieszkańca Za-kopanego
przypadało tu 133
turystów
PRODUKCJA BENZYNY
W płockiej Petrochemii roz-poczęła
pracę kolejna nowa
instalacja która dostarczać
będzie rocznie ok 150 tys ton
wysokooktanowej benzyny
Nowoczesne urządzenia po-zwalają
na uzyskiwanie w tym
obiekcie paliwa o liczbie okta-nowej
97 Stosowanie takiej
benzyny mieć będzie duże
znaczenie także dla zmniejsze-nia
zanieczyszczenia powie-trza
OŚRODKI ZDROWIA
Mieszkańcy Opolszczyzny
przed terminem wykonali te-goroczny
plan zbiórki na Na-rodowy
Fundusz Ochrony
Zdrowia gromadząc na jego
koncie 59500000 zł
Ze społecznych funduszy w
bieżącym roku wzniesiono
wiejskie ośrodki zdrowia w
Karłowicach i Łowkowicach
przychodnie lekarskie w Kie-trzu
i Nysie oraz dziecięcy
pawilon sanatoryjny w Jar-nołtówku
W budowie są dal-sze
trzy ośrodki zdrowia dwa
żłóbki i hotel dla pielęgnia-rek
KOPALNIA MARMURU
"W kieleckim "białym zagłę-biu"
— w miejscowości Łabę-dzić- w
koło Morawicy przystą-piono
do budowy nowej ko-palni
marmuru Znajdują się
i:T! begate pokłady tego su-c:v- ca
-- v kolorze jasno-czeko-:kry- m
zs słojami białego
kalcytu
Z kopalni wydobywać się
bdzie ok 2 tys: m sześć blo
049Ó ilości przewiezionych
pasażerów za normalnymi bi-letami
i o 254T charterami
stałym zwiększaniem sie kosz-tów
w pierwszym rzędzie ma-teriałów
pędnych
PRODUKCJA MINERAŁÓW
W okresie ub roku wartość
produkcji minerałów wyniosła
$15300000000 o 15 wię-cej
aniżeli w 1975 r W skład
icli wchodziły w pierwszym
rzędzie: środki opałowe az-best
gips sól glina cement
piasek i żwir Wzrost produk-cji
środków opałowych wy-niósł
229f metali 8 37c nie-metali
222rr materiałów bu-dowlanych
bez zmiany War-tość
wyprodukowanej ropy
wyniosła $4300000000 gaiU
naturalnego $2470000000
rudy żelaznej $1210000000
niklu $12-000000- 0 miedzi
$1130000000 cynku $862-00000- 0
UKARANE STATKI
Trzy statki lybackie będą-ce
własnością Kuby które
bezprawnie dokonywały poło-wów
w strefie wód przybrzeż-nych
Kanady ukarane zosta-ł- y
grzywną w łącznej wysoko-ści
$5500 Sa to: "Playa Colo-rada- "
"Oceano Antarctico" i
"Playa Giron"
Obecny pas wód terytorial-nych
wynoszący uprzednio
około 20 km został rozszerzo-ny
do przeszło 320 km
3E
POLSKI I
ków marmurowych rocznie Z
bloków wytwarzane będą pły-tki
marmurów e i inne wyroby
dla budownictwa obiektów
użyteczności publicznej
SENSACYJNE ODKRYCIE
Polskie ekspedycje archeo-logiczne
prowadzące prace
wykopaliskowe na terenie
Nubii natrafiają na ślady le-gendarnego
królestwa Meroe
Jest to jedna z najmniej po-znanych
dotąd kultur staro-żytnyc- h
w Afryce Rozwijała
się ona w Północnym Sudanie
w początkach pierwszego ty-siąclecia
pne na obszarach
pomiędzy kataraktą Nilu a
rzeką Atbarą
KONTO ROŚNIE
10500000000 zł przekro-czyło
konto Narodowego Fun-duszu
Ochrony Zdrowia W
społecznej zbiórce przodują
załogi uspołecznionych zakła-dów
pracy dzięki którym uzy-skano
5900000000 zł rolni-cy
zebrali dotychczas 986000-00- 0
zł
POLSKA EKSPORTEREM
SIARKI
Dwukrotnie zwiększyło się
wydobycie polskiej siarki od
1970 r Polska jest obecnie
nie tylko wielkim producen-tem
siarki rodzimej lecz rów-nież
stała się — dzięki dłu-goterminowym
umowom za-wartym
w okresie dużego za-potrzebowania
na tę kopalinę
— największym eksporterem
tego żółtego surowca W ub
roku wyeksportowano ponad
3000000 ton siarki
Największymi odbiorcami
polskiej siarki pozostaje Cze-chosłowacja
i Wielka Bryta-nia
znaczne ilości eksportuje
się także min do Indii NRF
Grecji i na Węgry
NOWOCZESNA
WYTWÓRNIA
W zakładach chemicznych
"Zachem" w Bydgoszczy ru-szyły
pierwsze urządzenia no-wej
nowoczesnej wytwórni
epichlorohydryny ważnego
półproduktu do wyrobu two-rzyw
sztucznych Sukcesywnie
uruchamiane będą pozostałe
instalacje
Uruchomienie nowej wy-twórni
umożliwi znaczne
zwiększenie produkcji nowo-czesnych
i poszukiwanych
tworzyw sztucznych
NIECODZIENNY
ŁADUNEK
Niecodzienny ładunek po-jawił
się na nabrzeżach Portu
Gdyńskiego Domki — konte-nery
ciężkie samochody tere-nowe
i amfibie pontony łazi-ki
zdolne do poruszania się na
śniegu
Jest to część wyposażenia
stacji polarnej Polskiej Aka-demii
Nauk która powstanie
na wyspie Livingstone'a Pol-ska
stacja na Antarktydzie
badać będzie morskie organiz-my
tego odległego rejonu
świata i jego środowisko
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, January 10, 1977 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1977-01-10 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2001065 |
Description
| Title | 000018 |
| OCR text | Iff&al 'a WtoiŁjttwU"W-- ł u:- - Słr2 ZWIĄZKOWIEC — poniedziałek 10 sryerają 1977 i Nr 4 "Związkowiec" (The Alliancer) Printed and Published every Monday and Wednesday by POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED 1638 Bloor 'Street West — Toronto Ont Canada — M6P 4A3 Telephones: 531-249- 1 531-249- 2 Second clau mail reglstraUon umber 1673 Offlclal Organ of The Pollsh AUlance of Canada Jan Bldas — Chalrman of Uie Board Mlec7sła Drozdowski — Secretary Bened)kt Hcdenkorn — Edllor ln-Chl- ef Czesław Blaszyk — Manager PRENUMERATA Rocma w Kanadzie $1500 K Za granicą — Roczna $1700 Półroczna $ 800 S Półroczna $10 00 Kwartalna $ 500 g Pojedynczy numer 20 Opozycja w łonie państw satelickich rośnie Ij onferencje w Belgradzie i Bukareszcie przywódców państw satelickich ZSRR zarządzone przez Moskwę i z udziałem Breżniewa są dowodem iż ZSRR zaniepokojony coraz to wyraźniejszymi tendencjami wolnościowymi w ich łonie zamierza przywołać je do porządku i wzmóc w nich subordynację Wyraźnie zresztą i zupełnie niedwuznacznie widać to z treści wydanego po tych konferencjach komuni-katu z którego poza tym można wysunąć pewne przypusz-czenia odnośnie sytuacji która ZSRR nie za bardzo zaczyna się podobać Wielce znamienna jest w nim wzmianka o ukonstytuo-waniu się na rozkaz Moskwy komitetu ministrów spraw za-granicznych państw członkowskich Układu Warszawskiego oraz scentralizowanego sekretariatu których zadaniem bę-dzie "koordynowanie i stałe usprawnianie politycznego współdziałania" Okazuje się wiec iż dotychczasowa metoda po prostu płynących z Moskwy poleceń i rozkazów zaczyna szwankować i trzeba szukać nowych dróg oczywiście ściśle kontrolowanych przez nią i kierowanych ZSRR zdaje sobie doskonale sprawę z tego iż w łonie państw satelickich wzrasta napięcie które wywołuje jak widać to we Włoszech i Francji ruchy odśrodkowe i chęć --i usamodzielnienia się od centrali w Moskwie Ich partie ko-munistyczne nie odżegnują się od zasad marksizmu-lenini-ztri- u chcąc jednak być samodzielne podobnie jak to ma od dawna miejsce w titowskiej Jugosławii i do czego od daw-na zmierza Rumunia Pozostają komunistami ale we wła-snym narodowym wydaniu Nie chcą być marionetkami Moskwy v'To' właśnie Moskwę niepokoi w tych bowiem warun-kach jej 'polityczne gospodaicze i militarne zwierzchnictwo nad nimi staje pod znakiem zapytania a na to nie może ona i nie chće sobie pozwolić zbyt to bowiem może się okazać niebezpieczne już te czasy' gdy szermowanie "groźbą imperia-listycznej agresywnej polityki Zachodu" było aktual-ne i gdy można było tym rzekomym straszakiem utrzymy- - wać w ryzach satelitów To skończyło się po klęsce Amery-kanów' w" Wietnamie i po zmianie polityki Waszyngtonu Dal-sze utrzymywanie tego twierdzenia byłoby zwykłą naiwno-ścią w świetle rozgrywających się wypadków które nawet w małym procencie nie mogą świadczyć o' jakichś agresyw nych zakusach' Zachodu Sytuacja wewnętrzna w Wielkiej Brytanii stojącej w obliczu coraz to pogłębiającego się kry-zysu gospodarczego 'kłopoty Francji zamieszania we Wło szech Hiszpanii Portugalii napięcie stosunków pomiędzy Turcją i Grecją też chyba nie świadczą by mogły one mieć jakieś zakusy "imperialistycznej agresji" Atut ten odpadł więc definitywnie Patrząc na' to co w państwach tych się dzieje i widząc kłopoty Moskwy jej państwa' satelickie za-czynają szukać dróg rozluźniania swych od niej zależności Napięcie w nich wzrasta i to właśnie zaczyna coraz więcej Moskwę niepokoić by nie spowodowało ono powtórzenia się takich wypadków jakie miały miejsce w 1956 'roku na Wę-grzech i w 1968 roku w Czechosłowacji P ' p'apńosrtowzaumcieznłoienkowwHskeiles'inUkkacłahdui nWaarteszj apwosdksiteagwoiepoddąpżąisadłyo rozluźnienia narzuconych im przez Moskwę ograniczeń kon-taktowania się z Zachodem i szukają z nim kontaktów Oby-watele NRD żądają coraz głośniej prawa swobodnego komu-nikowania się z rodzinami zamieszkałymi w NRF w Polsce do 'tej pory nie ucichły echa rozruchów z czerwca 1976 ro-ku władze jej łagodzą surowe wyroki na jakie skazano uczestników zaburzeń protestacyjnych w Radomiu i Ursusie w wyniku masowych protestów społeczeństwa Wszystko to świadczy iż w łonie państw satelickich Moskwy wzbierają coraz to potężniejsze1 siły które dążą do uniezależnienia się od niej Moskwa widzi to i zdaje sobie sprawę z tego czym by to groziło I szuka dróg by ewentual-ność taką 'wykluczyć Czy jej się to uda — pokaże przyszłość (r) Makabryczne prezenty Tradycja gwiazdkowych prezentów pod choinkę jest równie stara co w ogóle świąt Bożego Narodzenia Obdaro-wywanymi są przeważnie dzie-ci a przedmioty przeznaczone na prezenty zależą na ogół od gustu i kieszeni dawców czyli starszych Częstokroć gusty dorosłych bywają odbi-ciem ich własnej wyobraźni marzeń nadziei" O takich właśnie gwiazdkowych asocja-cjach pisze zachodnioberliński "Tagesspiegel" "I teraz jak co roku: swa-styki' po"d choinką miniatury broni używanej w czasie II wojny światowej Opakowane w papier i pudełka upstrzone obrazkami o tematyce wojen-nej --narodowosocjalistyczny-mi odznakami partyjnymi od-znaczeniami wojskowymi W tym roku szlagierem gwiazd-kowym jest hitlerowski nur-kowiec '-- Jn "Stuka 87B" zrzu-cający bomby ńa majaczące na dole'' obrazka miasto Po-wodzeniem cieszy sięv także sylwetka SS-man- a z dywizji "Grossdeutschland' obwie-szonegodystynkcjami i orde-rami hitlerowskimi z pistole-tem ma~-:vnowy-m MP40 w ołowianych dłoniach Dla dzieci — noże niegrzecznych — przyŁ-lowan- o "maski imi-tujące' twarze popalone ńap-'me- m- Tyle'' jeśli cKodzf o iy-ne-k zaćhodniegoBerlińa ' Według informacji proku-ratora Webera z zachodnio-berliński- ej prokuratury u-mieszc- zanie na zabawkach swastyk "i innych hitlerow-skich odznak jest karalne Głosi o tym odpowiedni pa-ragraf Kodeksu Karnego gdzie stwierdza się min: "Za-brania sie wystawiania i sprzedaży zabawek z odznaka-mi narodowosocjalistyczny-m- i Nie jest karalne nato-miast posiadanie kolportowa-nie i sprzedaż znaczków pocz-towych z odznakami narodo-wosocjalistycznym- i" "Prawa zachodnioberlińskie sa znane i konkretne Ale cóż robić skoro posthitlerowska zaraza ma swe niekontrolowa-ne działania Według danych Agencji" Prasowej (PPA) w NRF sprzedaje isie tysiące za-bawek przypominających o-kresfasz- yzmu Producenci ja-k'ó- ś' potrafią" oniijaJćodpowied-ni- e przepisy i sprzedają te zabawki w 4000 sklepów i magazynów Doszło do tego że w Monastyrze ukazały się w' sprzedaży miniatury pie-ców krematoryjnych używa-nych przez hitlerowców w obozach koncentracyjnych Żeby nie było" wątpliwości przedmiot ten nosi ha opako-waniu -- nazwę "zabawka KZ" tznobóz koncentracyjny Tradycje szkfókie Ludność Kanady jest pod względem narodowościowym zresztą jak i wyznaniowo oraz koloru skóry ale w podręcznikach historii nic albo bardzo mało można było znaleźć na temat innych grup aniżeli anglosa-ska i francuska Niektóre pod-ręczniki szkolne uwzględnia-ły nawet tylko w minimal-nym stopniu problematykę ściśle kanadyjska! A przecież bez wkładu owych milionów imigrantów z różnych krajów nie byłoby dzisiejszej Kanady Oni bo-wiem zdobywali pod uprawę busz trzebili lasy budowali szosy tory kolejowe drogi wodne przemysł itp Zakła-dali szkoły prowadzili wsze-lakiego rodzaju badania itp Byli wszędzie Oczywiście wchodzili w życie stawali się częścią rozwijającego się-spo-łeczeń-stwa kształtując jego cblicze ściślej zmieniając je Ten proces jeszcze trwa gdyż Kanada jest w stałym rozwo-ju Nie okrzepła jeszcze Przed kilku laty Sekreta-riat Stanu przystąpił do wy-konania pewnych postulatów grup etnicznych oraz niektó-rych pedagogów a mianowi-cie zlecił opracowanie histo-rii poszczególnych grup etni-cznych Plan przewiduje opu-blikowanie dziejów ponad 40 grup z tym oczywiście iż pra-ca została rozłożona na szereg lat Specjalna komórka w Se-kretariacie Stanu zajęła się opracowaniem programu pu-blikacji oraz wyselekcjono-waniem autorów Ogólną re-dakcję powierzono profeso-rom Jean Burnet (socjolog — York University) i Howard Florian Śmieja Czarne Dziewczynki w namiocie wcześnie zbudzone przez słoń-ce zrobiły nam rychłą pobud-kę więc zwinęliśmy dobytek spakowali sie i ruszyli dalej na zachód Spróbowawszy bo-cznych dróg w końcu wjecha-liśmy na autostradę nr 90 i raźniej pośpieszyli do krainy monumentalnych rzeźb i in-diańskiej przeszłości przez nadgraniczne miastb- - Sioux Falls To nie do wiary że stan przez który jechaliśmy dopiero w ubiegłym wieku zo-stał zbadany i że w 1862 za-częli sie w znaczniejszej ilości osiedlać koloniści zaś w 1870 pobudowano kolej Ale właś-ciwie" dopiero odkrycie złota w Czarnych Wzgórzach spo-wodowało tłumny napływ lud-ności "reakcję Indian którzy pod przywództwem Sitting Bulla wydali im świętą wojnę lecz w końcu ulegli Od 1889 Dakota jest samodzielnym stanem Sunęliśmy płaskowyżem głównie przez pastwiska ale także pola pszenicy i kukury-dzy lnu i buraków cukro-wych słoneczników Osiągnę-liśmy miasto Mitchell do któ-rego atrakcji należy tzw Corn Palące wielki gmach w stylu orientalnym dla wystaw i spektakli W nim odbywają sie festiwale i pokazy Indian Wnętrze i zewnętrzne ściany wyłożone są dziesiątkami ty-sięcy kaczanów kukurydzy i różnych traw tworzących ory-ginalne wielkie freski Czy-niąc zakupy w jednym z więk-szych sklepów zauważyłem w sprzedaży' stos książeczek pt Ethnic Jokes Choć w publi-kacji wymieniano różne naro-dowości to najbardziej się dostało Polakom Zaprotesto-wałem z miejsca i zmyłem głowę sprzedającej dziewczy-nie niewinnej zapewne i je-dynie małym ogniwie w łań-cuchu molocha handlowego którego jest to pokupny towar Zresztą czy to warto pomstować gdy w głębi serca czujemy że wielu naszych ro-daków w życiu prywatnym i organizacyjnym nie odbiega trybem życia od sytuacji opi-sywanych w tego typu publi-kacjach Na noc stanęliśmy w pry-watnym campingu nazywają-cym się stosowjnie Dakota Miał ciepły—basen ale silny wiatr zmusił nas do przenie-sienia namiotu w bardziej za-ciszny kąt obozu Po rannej kąpieli ruszyliśmy dalej Kra jobraz stał się bardziej pre-ryjn- y1 Zboże w dużej części już było zebrane tak że rżyska mile wzbogaciły koloryt z przewagą płowych pastwisk naktórych stały wielkie stada bydła gdzie ongiś pasły się bizony Nie uwidzisz drzewa czy to dla wiatrów czy dla gleby Zatrzymaliśmy się na chwilę nad szeroko rozlaną u Ł r --k ' i:'' Palmer (historyk — Univer-sit- y of Calgary) Do-nic- h na-leży ocena każdej pracy a więc przyjęcie lub odrzuce-nie sugerowanie poprawek zmian itp Pod koniec 1976 r ukazały się wtej serii: "A llistoiij oj Canada' s Pcoples" cztery tomy z tym iż jeden o grupie japońskiej został włączony post factuni Praca bowiem Kena Adachi: "The Enemy thet never was" powstała z inicjatywy czołowej organiza-cji japońskiej w Kanadzie W pierwszej grupie znajdu-ją się prace o grupie polskiej szkockiej i portugalskiej Zaj-miemy się teraz obszerna książką o Szkotach Wyodrębnienie Szko'tów jest znamienne Byliśmy bo-wiem skłonni zakładać iż gru-py anglosaskie będą potrak-towana jako całość Skoro u-kaz- ało się obecnie obszerne dzieło o Szkotach należy o-czeki- wać oczywiście dalszych prac o Irlandczykach Walij-czykach no i naturalnie o Anglikach "The Scottish Tradition in Canada" jen dziełem zbioro-wym pod redakcją W Stan-foi- d Reidn Obejmuje ona 1C prac 14 autorów Dzieje osadnictwa szkockiego różnią się oczywiście od dziejów in-nych grup Wprawdzie w -- niektórych okresach niektóre grupy Szkotów przybyły tu-taj aby znaleźć lepsze warun-ki życia aby uciec od trudno-ści w stronach ojczystych ale udawali się przecież do kra-ju który był częścią — pod względem politycznym — ich państwa Przybywali do 'no science nie v:K' ' '' w MliMs wego v jako koloniza-torzy klimatyczne {mogły być inne były trudno-ści --komunikacyjne ale nie musieli się przystosowywać do obyczajów u- - czyć języka itp Autorzy koncentrują się ila okresie do 1900 r gdzie-niegdzie tylko i marginesowo -- zatrzymując się nad 'współ-czesnością Można przypusz-czać iż dlatego iż teraz trud-no byłoby wysupłać szkockie tradycje jako ze zbyt głębo-ko wrosły w życie kanadyj skie ' Autorzy podkreślają że wprawdzie swoista solidar-ność czy klanów osć szkocka występuje często bardzo ost-1-0 mimo iż od pokoleń osie-dlili się w która jet ich krajem ale Szkoci byli i są ogromnie przywiąza-ni do Kanady podkreślają swoją kanadyjskość Szkoci byli — no i oczywi-ście są — wszędzie A więc z grupami które usadowiły się na roli we wschodnich i zachodnich pro-wincjach inni zajęli się han-dlem rzemiosłem szkolnict-wem Stali się dobrymi żoł-nierzami i dowódcami Orga-nizowali życie religijne za-lów- no protestanckie jak i ka-tolickie Pierwsi katoliccy bi-skupi byli Szkotami Nie po-zostawili odłogiem żadnej dzielnicy Poza po-ziomami szkolnictwa wkroczy-li do literatury Sypią się na-zwiska autorów wśród któ-rych nie brak i kilku dob-- J ych W życiu politycznym znaj-dujemy Szkotów na wszyst ODWIEDZAMY WUJA SAMA wzgórza Dal Missouri toczącą swoje wody narodu jak umiał który trnk-k- u zlewie z Mississippi tatów nie w? ł i nic Zanim dotarliśmy do Rapid uznawał żadnej zwierzchności City zboczyliśmy w tereny który wreszcie wystąpił zbroj-stanowią- ce rezerwat narodo- - nie kiedy Amerykanie podep-w- y ciągnące się pasem długo- - tali układy i nie dotrzymali ści ok 40 mil tzw Badlands słowa danego im kiedy zabili czyli nieużytki czy ugoiy podstępnie jego druha Jego dzieło erozji sprzed milionów także zwabili w pułapkę i lat Wulkaniczne siły w{ połą'- - pchnęlfz tyłu bagnetem czeniu z działaniem {Wiatru % ' wody stworzyłyW aOplącwszy „trzydolarowy --Tzne groteskowe krajobrazy wjecna iMiiy naMteren przypominające fantastyczne z kjore Ziółkowski przepro-mur- y i zamki łańcuchy! naj- - wad?a vve!kQ budowę w rozo-dziwaczniejsz- ych form 1 gl'a"1C]S- - V obsz?rnym' kształtów rzeźbionych w "na- - f1?1" drewnianym budyń-- warstwionych osadach nanie- - ?ndu'?1lE s udl? sionych przez rzeki I dziś z ih£gjaiglearniai rasliaśtciteumszukojdazciy]iś tych piasków i mułów przed-- marmurowe rzeźby wystawio-historycznyc- h wydobywa się ne przed dom m in j k szkielety niezwykłych zwie- - ne -- rząt jak np wielbłąda czy ko- - tfórepmopuiersoibelamPaadneorewnosskiegAole ma z których ewoluowały ich uwage wszystkich przykuwal dzisiejsze odpowiedniki Dro- - ga wiła sie wśród tvchnieopi- - P™de _ wszystkim piętnaście sanych formacji wstępowała m'de! dl™skie-n- a górki i schodziła do'kótlin g? wodza na komu z wycag-- a po drodze można bvło bgnv Petą przed siebie ręka Zdaje dać skamieliny zachowane jt ?le ?dP°w?dac owei™ plenerze Jadżąc przez to je- - dopytującemu sie o jego dynę rumowisko i kłębowisko Zlemf Mo]a iemia st stożków i tarasów mieliśmy S™' p?ą m01 wrażenie że znajdowaliśmy1 umar11 m?d?el??J ??-- sie w kraju fiction1 Bizonów ujrzeliśmy mimo miejsca Warunki otoczenie Kanadzie lównolegle wszystkimi podpisy giganty-- ™ty r e kl°tnym P°™-kszeni- u ukaże że wypatrywaliśmy oczy i ba- - tec P°sjać Je'J 0&rom dali horyzont ?szala™a ?63 stopy wysoko- - sci i 641 stop długości) i snra- - Po uzupełnieniu prowiantu wia że praca posuwa sie bar--w Wall kontynuowaliśmy jaz- - dzo wolno Trzeba w sumie de w kierunku Rapid City usunąć ponad 5 milionów ton Byliśmy na skraju regionu kamienia Z początku Korczak Czarnych Wzgórz jednego z Ziółkowski pracował sam te-najpopularniej:- -zych zakątków raz pomagają mu jego starsi Stanów Zjednoczonych Ponie- - synowie (ma dziesięcioro dzie-wa- ż miało sie ku wieczorowi ri) i używa do pracy wiertarki nie zatrzymując sie skreciliś- - pneumatyczne Drążenie i ńiy na południe w samo serce usuwanie kamienia jest czaso-teren- u Z resztkami benzyny chłonne a także niebezpiecz-znaleźliśm- y sie nad malowni- - ne po tylu latach pracy le-czy- m jeziorem Pactola Nie- - dwo wyłoniła sie końska gło-ste- ty camping był przepeł- - wa Niemniej tytańska ambi-nion- y wiec musieliśmy obje- - cja godna jest najwyższej po-cli- ać jezioro próbować szcze- - chwały i dzieło musi wywie-ści- a w Silver City i w końcu rać głębokie wrażenie na rze-"stan- ąć na odludziu w campin- - szach turystów tłumnie odwie-gi- i przydrożnyrn Whispering'-dzającyc- h miejsce Prasa nie-Pin- es Licznik pokazywał jednokrotnie i we wszystkich 1500 mil oddalenia od domu językach pisała' o przedsię-Nazajutr- z nie zdążywszy na wzięciu szalonego Polaka nabożeństwo do HUl City ru- - wśr°d --wycinków które prze-szyliśmy ku górze w której chowy wane sa w studio nie powstaje monumentalna rzeź- - raiważyłem ani jednegow ję-b- a tragicznej postaci wodza ' polskim A przecież ten Indian Crazv Horse (1843- - wizjoner usiłujący w życie 1877) czyli Szalonego Konia wcielić szalony gest jest na Nie mniej szalony był czło-- lluare n5e naszych tuzinko-wie-k który porwał się samot-- wJ"cn ziomków ale gigantów nie na wykonanie tak ambit-- którz' na t)'m ogromnym la-nego przedsięwzięcia To ro- - dzie wyciskają piętno swojej dak Korczak Ziółkowski od lat woli próbuje w ten sposób uczcić Do miasteczka poszukiwa-pamie- ć odwiecznych miesz: czy złota Custer wiodła nas kańców tych ziem Jest on śliczna droga po pagórkach 'przekonany o wielkiej krzyw-- porośniętych wysokopienną dzie wyrządzonej Indianom sosną- - Zrobiliśmy wypad do przez Amerykanów To do "Crystal Cave ale zrezygno-nieg- o zwrócił sic wódz Henry wali z jej zwiedzenia ze wzglę-Standing'Be- ar' by upamiętnił du na czas Pojechaliśmy wiec jego ziomków by wiedziano j serpentynami na Mount Rush-ż- e nie tylko biali mieli swoichTmore ze słynnymi głowami bohaterów 'W osobie Szalone-- "prezy dentów wykutymi w ska-g- o Konia chcieli uczcić człof "le Całe wzgórze drżało od wieka który bronił swojego ferworu odświętnego pikniku kich szczeblach i ' naturalnie we wszystkich prowincjach Nie bez kozery pierwsza szczegółowa praca w omawia-nym tomie dotyczy Szkotów w Nowej Francji to jest w Cjuebee gdy stanowił jeszcze kolonię francuska Ci pierwsi Szkoci niewątpliwie katolicy którzy ze względów politycz-nych opuścili Anglię i przez Francje dotarli do Montrealu bardzo szybko i całkowicie zasymilowali się stali się pro-toplastami znanych ąuebec-kic- h rodzin Z ich szkockie-go pochoazenja nie pozostał nawet ślad Można jednakże wszystko znaleźć w archi-wach Stamtąd wydobył pew-ne informacje na światło dzienne Henry B M Best ''The Scottish Tiadition in Canada" stanowi chyba dos-konały podiecznik dla wszy-stkich zaintersowanych dzie-jami Kanady którzy nie są pochodzenia szkockiego Jest to zresztą założenie tej serii Chodzi by różnorodna lud-ność Kanady poznała wresz-cie dzieje osadnictwa i wkład swoich współziomków w bu-dowę i rozwój tego kraju Autorzy przedstawili bodaj-że wszystkie aspekty "trady-cji szkockiej" w tym kraju a wobec tego iż Redaktor tomu nie ingerował w treść siłą faktu niektóre informacje dane powtarzają się co jed-nak nie jest szkodą dla czy-telnika BH W Stanjord Reid (ed) — The Scottish Tradition in Ca-rad- a — McClelland & Ste-wart Tpronto 1976 pp XI-32- 4 (2) InHy ™ffl Trzy dźwiękach marszów i przy łopocie flag wszystkich stanów tworzących Stany Zje-dnoczone wesoło tłumy wycie-czkowiczów wstępowały na platformę obserwacyjna z której rozlegał sie widok na monumentalne rzeźby Oglądając te nabożeństwo doBjajych Ojców z Białego DonuYpomyślalem że dobrze-''sie- ' stało że przedstawiciel upośledzonej grupy Polak ujął się za postponowanym ludem i stal się wielkim orę-downikiem spraw indiańskich przeciwstawiając w tym świę-tych dla Indian pagórkach własny gest oficjalnemu mito-wi Dotrzymując słowa danego dzieciom że wybierzemy się na safari pojechaliśmy wśród dzikich zwierząt a wiec przez stada bizonów jeleni niedź-wiedzi obok lampartów ale w sumie była to marna jazda bo upał nie nastrajał zwierząt zbyt rozleniwionych trybem życia i bardziej zainteresowa-nych znalezieniem odrobiny cienia niż przygodnymi cie-kawskimi W katedrze w Ra-pid City byto nabożeństwo po południu Strop beczkowy sztywny i zimny przypominał katedrę w Coventry w Anglii Ponieważ było ciągle jeszcze dosyć jasno wyjechaliśmy na autostradę i skierowali sie na zachód Minęliśmy słynne z historii miejscowości Dead-woo- d i Lead gdzie wydoby-wa się ciągle jeszcze bardzo znaczną ilość złota Oddalona o godzinę drogi leżała miej-scowość Spearfish Do niej postanowiliśmy zajechać wo-bec-nadciagaj- acej burzy Gdy posilaliśmy się hamburgerami przy kiosku nagle zaczął pa-dać grad wielkości jaja kurze-go i walić nieostrożnych prze-chodniów i bębnić po samo-chodach Po jego przejściu znaleźliśmy w miejskim parku tuż obok wylęgarni ryb plac campingowy nad bystrym strumieniem rozbili namiot a sami pojechali do lokalnego teatru na wolnym pqwietrzu W Spearhead bowiem odby-wają się-o- d 1939 roku przed-stawienia pasyjne przywiezio-ne z niemieckiego Luenen przez Józefa Meiera który po dziś dzień odtwarza postać Chrystusa Być może że z po-wodu niewyraźnej pogody do-staliśmy bez trudu bilety i za dwadzieścia dolarów wszyscy znaleźliśmy się w obszernym amfiteatrze schodzącym do szerokiej przestrzeni dla akto-rów przedstawisjarei uli"e z makietami ni'p"iu buHor 'i bib-lijnych a cb'k _o'tr'-"~- i i wzgórzem C?lośA bvh nie-zwykle debrze cbm"--n!- " i wszystko działało sprav Tle y-fdccz-ncść była d:s!:---l- a t?!-- 'zimo pŁos-dob-rze docho-dził Ponieważ grano pod go- - (Dokc-kieni- e na str 4) [# OLBRZYMIE ZADŁUŻENIE Mieszkańcy Montrealu bę-dą musieli zapłacić przeszło $423000000 w okresie na-stępnych 20 lat z tytułu na-leżności za przygotowanie Igrzysk Olimpijskich które odbyły sie w nim w ub roku Przeciętna splata roczna tych kolosalnych zadłużeń wynosić bodzie około $21300000 W związku z tym zarząd miasta Montreal zaciągnął po-życzkę w bankach krajowych i zagranicznych na globalną sumę $215000000 POŻYCZKI BANKOWE W tygodniu który zakoń-czył się 15 grudnia ub roku banki inkorporowane udzieli-ły pożyczek na łączna sumę $43950000000 o $210000-00- 0 więcej niż w poprzednim i o $8710000 000 więcej niż przed rokiem w tym samym czasie POWAŻNY DEFICYT Siedem najwięks7ych towa-rzystw komunikacji lotniczej utraciło $13700000 w okre-sie od 1 stycznia do 30 wrześ-nia ub roku Są to: Air Cana-da CP Air Eastern Provin-cia- l Airways Ltd Nordair Ltd Pacific Western Airlines Ltd Quebecair Ltd i Trans-ai- r Ltd Straty te spowodowa-ne zostały pomimo wzrostu o WIEŚCI z Ojnaccujane na poditauiie piaiy bajowej 9 mflra REKORDOWY KONTRAKT PRL zawarła kontrakt na dostawę do Sudanu urządzeń elektryfikacyjnych o wartości $32500000 Jest to jak do tej pory największy kontrakt na dostawę tego typu urządzeń na rynek wolnodewizowy Przedmiotem kontraktu któ-rego realizacja rozpocznie sie w połowie br są stacje transformatorowo - rozdziel-cze transformatory kable osprzęt oświetleniowy liczni-ki i różne maszyny Zakończę--' nie dostaw nastąpić ma' wv 1979 r TURYŚCI W ZAKOPANEM Samo Zakopane posiada ak-tualnie do dyspozycji tury-stów 35910 miejsc noclego-wych oraz 21614 miejsc w obiektach gastronomicznych Natomiast chłonność urządzeń towarzyszących w zimie sza-cuje się na 30000 osób w cią-gu dnia (wyciągi i kolejki nar-ciarskie kina świetlice loka-le rozrywkowe itd) --— 20000 latem Wskaźnik wykorzystania miejsc noclegowych wynosił w 1975 roku 793 procenta czyli był dwukrotnie większy od średniej krajowej na jed-nego stałego mieszkańca Za-kopanego przypadało tu 133 turystów PRODUKCJA BENZYNY W płockiej Petrochemii roz-poczęła pracę kolejna nowa instalacja która dostarczać będzie rocznie ok 150 tys ton wysokooktanowej benzyny Nowoczesne urządzenia po-zwalają na uzyskiwanie w tym obiekcie paliwa o liczbie okta-nowej 97 Stosowanie takiej benzyny mieć będzie duże znaczenie także dla zmniejsze-nia zanieczyszczenia powie-trza OŚRODKI ZDROWIA Mieszkańcy Opolszczyzny przed terminem wykonali te-goroczny plan zbiórki na Na-rodowy Fundusz Ochrony Zdrowia gromadząc na jego koncie 59500000 zł Ze społecznych funduszy w bieżącym roku wzniesiono wiejskie ośrodki zdrowia w Karłowicach i Łowkowicach przychodnie lekarskie w Kie-trzu i Nysie oraz dziecięcy pawilon sanatoryjny w Jar-nołtówku W budowie są dal-sze trzy ośrodki zdrowia dwa żłóbki i hotel dla pielęgnia-rek KOPALNIA MARMURU "W kieleckim "białym zagłę-biu" — w miejscowości Łabę-dzić- w koło Morawicy przystą-piono do budowy nowej ko-palni marmuru Znajdują się i:T! begate pokłady tego su-c:v- ca -- v kolorze jasno-czeko-:kry- m zs słojami białego kalcytu Z kopalni wydobywać się bdzie ok 2 tys: m sześć blo 049Ó ilości przewiezionych pasażerów za normalnymi bi-letami i o 254T charterami stałym zwiększaniem sie kosz-tów w pierwszym rzędzie ma-teriałów pędnych PRODUKCJA MINERAŁÓW W okresie ub roku wartość produkcji minerałów wyniosła $15300000000 o 15 wię-cej aniżeli w 1975 r W skład icli wchodziły w pierwszym rzędzie: środki opałowe az-best gips sól glina cement piasek i żwir Wzrost produk-cji środków opałowych wy-niósł 229f metali 8 37c nie-metali 222rr materiałów bu-dowlanych bez zmiany War-tość wyprodukowanej ropy wyniosła $4300000000 gaiU naturalnego $2470000000 rudy żelaznej $1210000000 niklu $12-000000- 0 miedzi $1130000000 cynku $862-00000- 0 UKARANE STATKI Trzy statki lybackie będą-ce własnością Kuby które bezprawnie dokonywały poło-wów w strefie wód przybrzeż-nych Kanady ukarane zosta-ł- y grzywną w łącznej wysoko-ści $5500 Sa to: "Playa Colo-rada- " "Oceano Antarctico" i "Playa Giron" Obecny pas wód terytorial-nych wynoszący uprzednio około 20 km został rozszerzo-ny do przeszło 320 km 3E POLSKI I ków marmurowych rocznie Z bloków wytwarzane będą pły-tki marmurów e i inne wyroby dla budownictwa obiektów użyteczności publicznej SENSACYJNE ODKRYCIE Polskie ekspedycje archeo-logiczne prowadzące prace wykopaliskowe na terenie Nubii natrafiają na ślady le-gendarnego królestwa Meroe Jest to jedna z najmniej po-znanych dotąd kultur staro-żytnyc- h w Afryce Rozwijała się ona w Północnym Sudanie w początkach pierwszego ty-siąclecia pne na obszarach pomiędzy kataraktą Nilu a rzeką Atbarą KONTO ROŚNIE 10500000000 zł przekro-czyło konto Narodowego Fun-duszu Ochrony Zdrowia W społecznej zbiórce przodują załogi uspołecznionych zakła-dów pracy dzięki którym uzy-skano 5900000000 zł rolni-cy zebrali dotychczas 986000-00- 0 zł POLSKA EKSPORTEREM SIARKI Dwukrotnie zwiększyło się wydobycie polskiej siarki od 1970 r Polska jest obecnie nie tylko wielkim producen-tem siarki rodzimej lecz rów-nież stała się — dzięki dłu-goterminowym umowom za-wartym w okresie dużego za-potrzebowania na tę kopalinę — największym eksporterem tego żółtego surowca W ub roku wyeksportowano ponad 3000000 ton siarki Największymi odbiorcami polskiej siarki pozostaje Cze-chosłowacja i Wielka Bryta-nia znaczne ilości eksportuje się także min do Indii NRF Grecji i na Węgry NOWOCZESNA WYTWÓRNIA W zakładach chemicznych "Zachem" w Bydgoszczy ru-szyły pierwsze urządzenia no-wej nowoczesnej wytwórni epichlorohydryny ważnego półproduktu do wyrobu two-rzyw sztucznych Sukcesywnie uruchamiane będą pozostałe instalacje Uruchomienie nowej wy-twórni umożliwi znaczne zwiększenie produkcji nowo-czesnych i poszukiwanych tworzyw sztucznych NIECODZIENNY ŁADUNEK Niecodzienny ładunek po-jawił się na nabrzeżach Portu Gdyńskiego Domki — konte-nery ciężkie samochody tere-nowe i amfibie pontony łazi-ki zdolne do poruszania się na śniegu Jest to część wyposażenia stacji polarnej Polskiej Aka-demii Nauk która powstanie na wyspie Livingstone'a Pol-ska stacja na Antarktydzie badać będzie morskie organiz-my tego odległego rejonu świata i jego środowisko |
Tags
Comments
Post a Comment for 000018
