Zwilazkowiec Alliancer, March 17, 1972

              ©
lii 1
s5?
rf
r'j s"#a iłi3(!i 47- -
fR 2 "ZWIĄZKOWIEC" MARZEC (Morch) piątek 17 — 1972 NR 23
"Związkowiec" (The Alliancer)
Prlnted and Publlshed for every Tuesday
and Friday by
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED
Offlclal Organ of The Pollsh Alllanee Frlendly Soclety ot Canada
K J Mazurkiewicz Chalrman of the Board H Lcplńskl Secretary
Edltor-ln-Chle- f — B Heydenkoro — General Manager — S F Konopka
Business Manager — R Frlkke
Subscrlptlon: In Canada tlO 00 per year In other Countrlei $1100
Sccond elan mail reglstratlon number 1673
1475Queen Sł W Toronto 156 Ontario Tel 531-249- 1
PRENUMERATA
Roczna w Kanadzie S1000 III Zagranicą — Roczna
Półroczna S 550 Półroczna
Kwartalna $ 350 III Pojedynczy numer
531-249- Z
Europejska wspólnota
Podczas ostatniegBorasnpdotetkmaniaomówwiPoanroyżuniepzrwezyklePomisptiodtonue
sprawy i osiągnięto pełne porozumienie Rozmowy odno-siły
się formalnie przecie wszystkim problemów dotyczą-cych
obu państw ale w rzeczywistości obejmowały zagad-nienia
ogólnoeuropejskie ze szczególnym uwzględnieniem
państw rozszerzonego obecnie Wspólnego Rynku
Współpraca francusko-nicmicck- a więcej sojusz mię-dzy
tymi państwami jest dziełem gen de Gaulle'a i kanc-lerza
Adenauera Ci dwaj mężowie stanu postanowili prze-kreślić
we wzajemnych stosunkach przeszłość i oprzeć się
na nowych podstawach Adenauer doskonale rozumiał iż
wyjście Niemiec z otchłani politycznej na arenę między-narodową
może odbyć sic przede wszystkim w oparciu o
Francje Postawił więc niemal wszystko na tę kartę Natu-ralnie
budował swoją politykę na najbardziej ścisłych wię-zach
ze Stanami Zjednoczonymi ale nie zapominał iż na
arenie europejskiej musi pozyskać Francję
Adenauer skłonny był uczynić wszystko za poparcie
Francji Nie cofał się przed żadnymi koncesjami czy to na-tury
politycznej czy gospodarczej Wysoce znamienne w tej
mierze było i mimo nacisków ludności Zagłębia Saary nie
podejmował żadnej akcji na rzecz przyłączenia tego okrę-gu
do NRF Nie wtrącał się do plebiscytu a kiedy wypadł
na rzecz Niemiec podjął ki oki aby zabezpieczyć gospodar-kę
francuską przed ujemnymi skutkami powstałymi z po-wodu
utraty Zagłębia Saary
Szybko odbudowany przemysł niemiecki współpraco-wał
i wspierał francuski unikając walki konkurencyjnej
Niemcy zgodnie z hasłem Adenauera parli ku "blokowi
europejskiemu" którego trzonem musiała być jak najści-ślejsza
współpraca francusko-niemieck- a Adenauer zostawił
de Gaulle'owi pierwsze skrzypce polityczne podbudowu-jąc
go gospodarczo Rozdżwięki w tym najlepszym okresie
współpracy ujawniały się jedynie do roli Stanów Zjedno-czonych
ale były one krótkotrwałe gdyż stary Adenauer
miał większe zaufanie do de Gaulle'a aniżeli do chwiej-nych
polityków amerykańskich Pewne realne oziębienie
w stosunkacli między Paryżem a Bonn powstało w okresie
krótkicli rządów następcy Adenauera tj kanc Erharda
Ale juz Kiesinger przywrócił atmosferę dawnych lat
Pompidou poszedł znwalazśłladdyoskswonoajełeggoo ppoaprrtzneedranikaDziiękwi -- temu współpraca między obu państwami jest bliska a za-chmurzenia
na' horyzoncie są tylko przejściowe Rząd NRF
byl bardziej aniżeli rząd francuski zainteresowany w roz-budowie
Wspólnego "Rynku Europejskiego w instrument
polityczny Francja w okresie-Jrządó- w gen de Gaulle'a
przeciwstawiając się zdecydowanie przyjęciu Wielkiej Bry-tanii
do Wspólnego Rynku broniła swojej kierowniczej
pozycji w tym zespole państw broniła swoją koncepcję
polityki europejskiej Wejście Wielkiej Brytanii niemal
automatycznie spowodowałoby przesunięcia wewnątrz
Wspólnego Rynku i — co jeszcze ważniejsze — tendencje
Londynu uczynienia z bloku gospodarczego również soju-szu
politycznego — zyskałaby poparcie -- większości państw
członkowskich
De Gaulle był zdecydowanym przeciwnikiem "super
rządu" i nic chciał nawet w najmniejszym stopniu rezyg-nować
z jakiegokolwiek atrybutu suwerenności Francji
Dążył do wyrugowania wpływów Stanów Zjednoczonych w
Europie a Wielka Brytania była dlań amerykańskim po-mostem
w Europie Wprawdzie Niemiecka Republika Fe-deralna
twardo stała przy sojuszu z USA ale jednocześ-nie
jeszcze bardziej mocno stalą u boku Francji Rząd
NRF był zwolennikiem zachodnio-europejskieg- o sojuszu
politycznego ale z powodu negatywnego ustosunkowania
się Francji do tej koncepcji nie podtrzymywał go zbyt
natarczywie
sie jednak w okresie ciągłych zmian prze- - Znajdujemymoże nawet słuszniej byłoby powiedzieć w i wpływania
okresie płynnym też jesteśmy świadkami nawet zas-kakujących
wydarzeń Zbytnim uproszczeniem byłoby u-trzymy- wać
iż tylko odejście i śmierć gen de Gaulle'a
umożliwiły przyjęcie Wielkiej Brytanii do Wspólnego Ryn-ku
Złożyło się na to szereg elementów Jest wysoce zna-mienne
i wielce wymowne iż bezpośrednio po tym dwaj
główni partnerzy to jest Francja i Niemiecka Republika
Federalna osiągnęły daleko idące porozumienie natury nie
tylko gospodarczej
Decvzja utworzenia generalnego sekretariatu specjal
biura dla zbadania możliwości ustanowienia wspólnej
waluty obrotach bo- -'
wiem nie mniejsze znaczenie polityczne aniżeli gospodar-cze
Naturalnie iż pierwszym następstwem wypuszczenia
wspólnej jednostki walutowej będzie zastąpienie dolara i
amerykańskiego to oczywiście oznaczało zakończe-nie
światowej roli dolara jako środka płatniczego Musi
to również mieć konsekwencje polityczne
Pompidou i Brandt porozumieli się również w spra-wach
politycznych dotyczących państw Wspólnego Rynku
Naturalnie nie przesądzają swoich koncepcji hie podejmo-wali
postanowień za innych natomiast uzgodnili swoje
stanowiska Postulaty swoje naturalnie przesłali zaintere-sowanym
rządom i znajdą się one na agendzie obrad mi-nistrów
spraw zagranicznych państw Wspólnego Rynku
Oczywiście koncepcje te nie będą natychmiast przyjęte już
chociażby dlatego iż wymagają szczegółowego rozpracowa-nia
ale staną się one wytycznymi politycznej działalno-ści
tych państw Będą one zmierzać do zwarcia swoich
szeregów nie tylko do wyrównania różnic ale do ustano-wienia
wspólnej platformy działania
Bardzo ważne jest by nie oznaczało to usztywnienia
podziału Europy ale było krokiem naprzód w kierunku
zlikwidowania tego podziału
Umowa handlowa
W Moskwie podpisano pro-tokół
o wymianie towarów
rynkowych 1972 r który
przewiduje że między
i ZSRR wyniosą tym
roku 51 min złotych dewizo-wych
Polska otrzyma herba-tę
konserwy rybne szampan
zegarki stopery
sprcęt fotograficzny lodówki
? '- -
artykuły papiernicze i mydło
toaletowe
W zamian polski handel we-wnętrzny
dostarczy ZSRR m
in konfekcje różne tkaniny
pow iększalniki maszyny do
szycia narzędzia ślusarskie
kosmetyki sprzęt sportowy i
meble Ponadto odbrywać się
będzie wymiana asortymento
wa rożnych tkanin
llehsander ' 1 1'{alejko Polska
Dla polskiej grupy etnicz-- ! nej w Kanadzie porów-nanie
obu ojczyzn starej i
nowej ma duże znaczenie
praktyczne Chcielibyśmy
przecież wiedzieć jak te dwa
kraje mają się do siebie pod
$1100 rozmaitymi względami Ale
$ 600 jest w tym także i sprawa
I5tf bardziej ogólna Mianowicie
rozważając co między rozmai-tymi
krajami jest wspólne a
co różne zyskujemy wgląd w
sprawy uniwersalistyczne na-bieramy
głębszej perspekty
wy Nie jest np kwestią bła-hą
że Polska przez cale wie-ki
była z niemałym powodz-eniem
tym czym Kanada jest
obecnie z taką znaczną tru
dnością: federacją równo-prawnych
kultur Polskie do-świadczenie
historyczne mo-głoby
być pomocne i intere-sujące
dla Kanady gdyby da
ło sie je dostatecznie uogól
nić Patrzenie na nistonę
własnego narodu z przysło-wiowej
pozycji "Słoń a spra
wa polska" tej ostatniej spra-wie
bardziej szkodzi niz po
maga
iest 33 ale więcej
większa ale surowców energetycznych
dwie ludno- - suiwki zeiaiu i au aidi- -
sci przy czym zagęszczenie
ludności w stosunku do po-wierzchni
kraju jest kilka-dziesiąt
razy mniejsze "W Ka-nadzie
jest mniej niż w Pol-sce
w stosunku do
liczby mężczyzn przyrost na-turalny
jest nieco większy
zdrowotność niemowląt jest
dużo lepsza (na tysiąc niemo-wląt
umiera w Polsce 34 a w
Kanadzie tylko 19) ale lu-dzie
żyją mniej więcej tak sa-mo
długo (przeciętnie niemal
:lo siedemdziesięciu lat) Pol-skie
społeczeństwo jest obec-nie
etnicznie jednorodne pod-czas
gdy Kanada składa się
w przeszło dwóch piątych z
anglo-sasó- w i jednej trzeciej
Francuzów kanadyjskich oraz
jednej czwartej innych ludzi
pochodzenia europejskiego
'Indianie i Eskimosi stanowią
jeden procent ludności)
Poza tym ludność kanadyjska
jest znacznie podzielona pod
względem religijnym: niemal
połowa katolików reszta prze-ważnie
różne ugrupowania
protestanckie
W obu krajach zarówno w
Kanadzie jak w Polsce pod-czas
kilkudziesięciu minio
nych lat znacznie wzrosła licz-ba
ludzi albo indyferentnych
religijnie albo wręcz nasta-wionych
ateistycznie W tym
względzie zróżnicowanie ideo-logiczne
okazuje sie ważniej
sze niz zróżnicowanie religij-ne
Jest to jednak w obu kra-jach
nie zróżnicowanie
przekonań ile przede wszy-stkim
kwestia rosnącej liczby
tjch ludzi których poza wła-snym
dobrobytem o nic nie
chodzi W warunkach demo-kracji
kanadyjskiej cały ten-proce- s
dzieje się przynaj-mniej
przy świetle dziennym
Ci którym o cokolwiek cho- -
cizlj mają swobodę działania
na resztę Nato
stąd
nego
Będzie
obroty
Polską
min'
dywany
tyle
miast w Polsce zinstytucjonal-izowano
urzędowo światopo-gląd
materialistyczny króluje
formalnie mając obok siebie
królujący faktycznie katoli-cyzm
tradycyjny Powstaje
pytanie gdzie w obu porów-nywanych
krajach i jakim
sposobem dojść może kry-stalizacji
więzi duchowej spo-łeczeństwa
stanowiącej pod--
w międzynarodowych handlowych snoLśc v nhu kraiaph
w
na
w
do
ma
postępuje szybko rozpad tra-dycyjnych
elementów wspom
nianej spoistości i powstaje
pytanie co i kiedy je zastąpi
Sięgnijmy jednak naprzód
do podstaw materialnego by
tu obu społeczeństw Kanada
ze swymi trzema czwartymi
ludności miejskiej jest od
bardziej zurbanizowana
W Polsce bowiem dotąd nie
mal pięciokrotnie więcej lu-dzi
pracuje w rolnictwie i leś-nictwie
(37 procent w porów-naniu
z 8 procentami w Ka-nadzie)
jeden rolnik utrzy-muje
sześciokrotnie mniej lu-dzi
(4 w Polsce a 24 w Ka-nadzie)
co wynika przede
wszystkim z niedorozwoju
polskiego rolnictwa Wpraw-dzie
plony w Polsce z hekta-ra
są w pszenicy i na-wet
nieco wyższe niż w Ka-nadzie
bydła w stosunku do
użytków rolnych jest niemal
trzykrotnie więcej a świń na-wet
sześciokrotnie więcej to
jednak Kanada ogólnie na je
irzyKrotme zboz nie-mal
półtorakrotnie więcej
mięsa o jedną trzecią więcej
jaj kurzych Zacofanie pol-skiego
rolnictwa wyraża się
min w wskaźniku ok 13 ko--
X -- T'3 — AJrrn "" J
JS"
USA jest ich tylko dwa (i pe-wnie
tyle samo w Kanadzie)
Konie stanowią ciągle jeszcze
słowna siłę pociągową pol- -
skich rolników
Polski dochód narodowy na
mieszkańca jest około osiem
razy mniejszy niż w Kanadzie
Za to jednak Polska wkłada
więcej od Kanady swych in-westycji
w przemysł (45 pro-cent
w zestawieniu z wskaźni-kiem
kanadyjskim 33 pro-cent)
i ma dwu i pól krotnie
szybsze tempo przyrostu in-westycji
W Polsce procento-wo
więcej ludzi (30 procent)
pracuje w przemyśle (w Ka-nadzie
24 procent) i ogólnie
wyższe jest nasilenie zatru-dnienia
(Spośród ogółu lud-ności
w Polsce pracuje 51
procent a w Kanadzie 40 pro-cent)
Przeszło polowa pol-skiego
dochodu narodowego
pochodzi z przemysłu pod-czas
gdy w Kanadzie tylko
jedna trzecia
W przeliczeniu na jednego mieszkańca Kanada
produkuje osiem razy mniej
od Polski węgla kamiennego
Kanada Drzeszło ra- - i cukru dwa razy
zy od Polski ma
tylko trzecie tyle
kobiet
tylko
Pol-ski
i
życie
więcej
S""1
Kowego puuoia icuy wiecuj
stali surowej i tworzyw sztu-cznych
pięć razy więcej ener-gii
elektrycznej dwadzieścia
razy więcej papieru i trzydzie
ści dwa razy więcej celulozy
Natomiast w produkcji ce-mentu
Kanada jest nieco w
tyle za Polską Polski prze-mysł
zatrudnia większy niz w
Kanadzie odsetek ludzi w
tekstylu skórze produkcji
maszyn oraz wszelkich wyro-bów
metalowych co musi łą-czyć
się z mniejszym unowo-cześnieniem
przemysłu w Pol-sce
niż w Kanadzie Jak wia- -
domo stan parku maszyno
druk może być sztuką?
zapyta niejeden Oczy- -
Nie dlatego- - ni„ najwyższej jakości r
iest
szerokim często zresztą na- -
dużywanym i stosowanymi
-
przyjęty
becnie myśli zupełnie od-mienny
rodzaj tej sztuki albo
jeszcze dokładniej jednego z
nielicznych prawdziwych i
wielkich artystów druku Moż-nab- y nawet zaryzykować
twierdzenie artystów książki
Zapewne niejednemu przy-pomną
się przesławni druka-rze
polscy czele ze Stani-sławem
Polonusem owym
bliżej nieznanym Polakiem
który pierwsze księgi w Hisz-panii
drukował ale lepiej
przeskoczyć szybko mis-trza
wieku XX sławnego Sa-muela
Tyszkiewicza z Floren-cji
autora wspaniałych nie-doścignionych
druków On
i oficyna florentyńska
wytyczyły drogę Stanisławie
Gliwie Ale nie dosłownie i
nie bezpośrednio
Rosły barczysty i zawadia-cki
Gliwa grafik który
skończył studia krótko
przed wybuchem wojny i wy-startował
miniaturzysta
projektował znaczki poczto-we
Sukcesom przeszko-dzie
stanęła wojna jednakże
nie wyrwała mu z reki ołów-ka
Rysował gdzie się dało ale
przypomniał się
gronu dopiero ilustrator
2 Dywizji Pancer
nej jakoże w tej jednostce
artysta służył w wysokim sto-pniu
plutonowego podchorą
żego Na rysunki jednak
czasu trzeba wo-jować
Kiedy jednak woj-ny
ostatecznie się wyjaśniły i
dywizja pancerna mogła się
ostatnim etapie działań
obejść bez dzielnego plut-pdc- hr Stanisława Gliwy od-stąpiono
Melchiorowi
Wańkowiczowi Wówczas
powrócił sztuki
rozpoczął pisa-nie
głośnej epopei Mon-te
Cassino i w bufecie kasyna
w zapadłej mieścinie włoskiej
San Piętro Bagnot zapytał:
"Siwek grafiką dla
pan?"
— Mamr
— To dawaj!
I ściągnięto z czołgów Sta
dnego mieszkańca produkuje' fnisława Gliwę oddając go w
pacht Melchiorowi Wańkowi-czowi
Dziełem Gliwy jest
wspaniała grafika 3
Monte Cassino Zdawało sie
więc pozostanie tym wy-czynie
przy ilustracjach!"Sta- - ini nalOOhaPioąsgdy wiło się jednak inaczej
i Kanada
wego oraz wydajność pracy w
Polsce nie najlepsze choć
widoki poprawę obecnie
lepsze niż pod poprzednimi
rządami Gomułki
Trzy piątek polskich obro-tów
zagranicznych jest zwią-zane
z krajami komunistycz-nymi
a tylko jedna trzecia
z rozwiniętymi gospodarczo
krajanu" kapitalistycznymi
Natomiast w przypadku Ka
nady dwie trzecie eksportu i
trzy czwarte importu wiążą
ten kraj ze Stanami Zjedno-czonymi
Rynek amerykański
jest wymagający co zmusza
do szczególnej dbałości o ja
towarów i ich opłacał
ność Z drugiej strony jest
to jednak zarazem i rynek
kapryśny podatny zmiany
koniunktury Te wszystkie
okoliczności wpływają oczy--
iście pozycję względna
Kanady i Polski rynkach
światowych Warto dodać ze
v przeliczeniu jednego
mieszkańca Kanada sześć ra-zy
więcej importuje i niemal
siedem razy więcej eksportu-je
jest znacz-nie
bardziej Polski zorien-towana
na handel zagranicz-ny
Polska eksportuje w
dwóch piątych maszyny urzą-Jzeni- a
i sprzęt transportowy
w jednej czwartej paliwa su-rowce
mineralne i metale w
jednej szóstej towary rolno-spożywc- ze
W Kanadzie dwie
trzecie eksportu stanowią ar-tykuły
przemysłowe Kanada
importuje procentowo biorąc
trzy razy mniej towarów rolno-spoż-ywczych
Polski
Stopa życiowa jest dużo wyższa w Ka-nadzie
niź w Polsce Przecięt-ny
Kanadyjczyk niemal
dwukrotnie- - o
trzecią 'gazet mieszkańca
Artysta -- typo
R ozsmakował w
dszztiuekca „tpv„olkjęojciem harrtz-uo tNrrantunrwalnnj'iteniłrnęJc5zinlynma ni aHtuBtrvJayhlł-na- -- i dziwna Ale w oeole w
(varimka'ch zdemobilizowane- -
ffiż £iS°kae£Wif '
L™w w była czymś nie
Je'dnak& mamy o-I- ŻZ
na
'
na
do
to
jego
to
na
jako
na
szerszemuj
jako
publikacji
było
mało było
losy
na
go
to
do
Wańkowicz
swej
di
mnie ma
tomu
po
są
na są
osc
na
na
na
co oznacza że
od
od
je
mięsa
typografii
czv
UIjCIJ WJ 1 _IJVJY'1
ro- -
Z czego jednak żyć? Zapła-cić
za pokój? Został instruk-torem
rysunków w szpitalu
dla umysłowo chorych w szpi-talu
w którym byli dawni pol-scy
żołnierzy Naturalnie jego
zadaniem nie było kształcenie
nowych artystów czy nawet
wyławianie wśród chorych
utalentowanych artystycznie
natomiast zajęcie chorych
plastyką stanowiło rodzaj te-rapii
Było to dla artysty pasjo-nujące
doświadczenie Z po-czątku
czuł sie niewyraźnie
nawet zagubiony Nie rozu-miał
chorych nie wiedział jak
do nich podejść i chyba miał
leż poważne wątpliwości jeśli
chodzi o celowość swej pracy
w szpitalu Do przezwycięże-nia
tych stanów pomogli mu
zarówno lekarze jak i pozo-stały
personel sanitarny A
później sami pacjenci
Znalazł sie i wśród nich
świetny grafik polski artysta
o znanym nazwisku Gliwa
wytrwale jednak szuka no-wych
dróg dla swej sztuki
Rysuje dłubie w drzewie
tworzy klocki nowych liter
przerywników ozdobników
Wypuści czasem jakiś drzewo
ryt próbuje litografie chwy-ta
się linoleum który stanie
się na długie lata jego pod-stawowym
surowcem Wydo-będzie
z niego więcej aniżeli
ktokolwiek nim jak to
zresztą zgodnie stwierdzają
rywale z szerokiego świata
Powoli i systematycznie
zbudował sławną: Oficyna
Stanisława Gliwy Nazwa szu-mna
i głośna i dorobek nie
lichy We wspaniałych mię
dzynarodowych katalogach bi-bliofilskich
drukarń prywat-nych
(Private Press Printers)
Oficyna Stanisława Gliwy zaj-muje
czołowe miejsce Trzeba
oczywiście' -- dodać iż takich
drukarń na świecie jest bar-dzo
mało 'i tak np w Wielkiej
Brytanii aż trzy
Dodajmy- - natychmiast
nie są to naturalnie przedsię-biorstwa
'dochodowe to war-sztaty
fanatyków artystów-ty-pografó- w
Warsztat Gliwy jest grafika i alche-mika
Ręczna prasa na której
odbija wyciska byłoby odpo-wiedniejsze
określenie każdą
stronę "liczy 100 lat niewiele
- uncDiiiic ttnona%'i t c
natomiast trzy razv
ziemniaków dwa razy
zbóż W Kanadzie na
0)
mniej
mniej
miesz'
kańca jest dwadzieścia trzy
razy więcej samochodów oso-bowych
niemal dziewięć razy
więcej teieionow cztery ra-zy
więcej aparatów radiowych
i dwa i pół raza więcej tele-wizorów
a nawet przeszło
dwa razy więcej studentów
szkół wyższych Warunki mie-szkaniowe
sa bezwzględnie
dużo lepsze w Kanadzie jeśli
np pod uwagę że w
Polsce 54 procent mieszkań
składa sie tylko z jednej lub
dwóch izb a w Kanadzie ta-kich
skromnych mieszkań
jest tylko 4 procent ogółu
Również wyposażenie miesz-kań
jest w Kanadzie znacznie
lepsze
Natomiast z drugiej strony
w Kanadzie jest mniej leka-rzy
(na 10000 ludności 15 le
karzy w Polsce i 11 lekarzy
w Kanadzie) i dentystów W
Polsce przypada 700 ludzi na
jednego lekarza i 2250 ludzi
na jednego dentystę nato-miast
w Kanadzie odpowie-dnie
cyfry sa 900 i 3300 Łą-czy
się to niewątpliwie z u- -
jorzywilejowanym i zamknię
tym charaKterze tych obu za-wodów
na kontynencie ame-r- j
kańskim podczas gdy w
Polsce lekarzy i dentystów
szkoli się masowo i płaci im
się słabo
W Polsce jeszcze ciągle du-żo
mniej ludzi ogląda telewi-zje
niz w Kanadzie choć róż-nica
w tym względzie nie jest
obecnie już tak znaczna jak
dawniej Na tysiąc ludności
jest w Polsce 117 odbiorców
telewizji a 294 w Kanadzie
Natomiast mniej wiecei tyle
samo jest widzów w kinach
więcej '(nieco więcej w Kanadzie)
jedną więcej cukru na
„„„
iż
na
przed
iż
wziąć
graf
i
młodsze sa inne części tej
drukarni Jakieś dzbany ko-tły
z których stercza nieokre-ślone
narzędzia są chyba jesz-cze
śtjireże Wszędzie na sto-lach"far-by
klocki kawałki li-riolen-um
rylce noże i w ka-sztach
litery o dziwnym kro-ju
Gliwa rysuje litery które
później odlewa sie Każdy
tekst składa ręcznie Praca
nad kilkunasto-stronicowy- m tomikiem wierszy trwa szereg
miesięcy Bo Gliwa komponu-je
litery układ tekstu ozdob-niki
ilustracje wewnętrzne
okładkę no i oczywiście usta-la
rodzaj papieru To nie sa
książki tłoczone pośpiesznie
ani oczywiście w rynkowych
nakładach Niektóre jego po-zycje
ukazały się zaledwie w
kilkudziesięciu egzempla-rzach
Jeden poemat sławnej
amerykańskiej poetki Sylvii
Plata z jego ilustracjami jest
unikatem bibliofilskim za któ-ry
ofiaruje sie $500 Ale jest
nieosiągalny
Wykonanie kosztoiysu jest
wysoce czasochłonnym zaję-ciem
Obliczyć bowiem trzeba
ilość znaków drukarskich na
każdej stronie Publikacja
jest bardzo kosztowna lecz
nie brak klientów Gliwa jest
bardzo zajęty ale z tej pracy
nie żyje Sztuka nie karmi
Oficyna Stanisława Gliwy wy
dała już 25 polskich 10 an-gielskich
i francuskich publi-kacji
Składają sie na nie poe-zja
i malarstwo Każda pozy-cja
zyskała najwyższe oceny
na rynku bibliofilskim Otrzy
muje zamówienia z rożnych
krajów ale przyjmuje tylko
nieliczne Po prostu nie stać
go by być tak szlachetnym
mecenasem artystycznego
drukarstwa
Wydał min piękną tekę
Tadeusza Piotrowskiego cho-rego
artysty którego' wpro-wadził
w linoryt Opatrzył je
go tekę doskonałym wstępem
o autorze jego sztuce i tech-nice
linorytu prezentując się
jako pisarz i krytyk
Niektóre pozycje zdobi je-go
znakomita grafika i w
skrytości uprawia ją na poży-tek
Muzom i własny Należa-łoby
o niej napisać traktat
ale Gliwa nie pozwala Chowa
te rysunki drzeworyty i lino-ryty
przed ciekawym okiem a
podsuwa z nieukrywaną du-mą
pojedyncze kartki tłoczo-no
na drzewie: zaproszenie
na "Spotkanie przyjaciół
książki i exlibrisu"
Naturalnie iż Gliwa jest
jednym z organizatorów tego
bractwa i jego czynnym człon-kiem
Niestety takiego towa-rzystwa
w Kanadzie nie ma-my
I nie ma tutaj Stanisława
Gliwy Siedzi w cichym dom-ku
w sDokoinei dzielnicy
lr~r
$łCS5!W©S
WAŻNE I NIEWAŻNE
SS$$SSS©©fc©S©SSS©S55Łe5fc0
COŚ DLA NERWOWYCH
W Stanach Zjednoczonych
rokazały sie w sprzedaiu a-mr- atu
telefoniczne które
zdaniem ich konstruktorów
nowinny chronić ludzkie ner- -
vv — Zamiast zwukieao
dzwonka toydaią one kumka-nie
ząbki albo ćwierkanie
wróbla Niektóre telefonu
"dzwonią" ciephimi dźicię-kam- i
fleta lub klarnetu
IDEAŁ KOBIETY
J'Reader Diapst" daje re-cen- te
na wsnółczcsmi ideał
wekne] kobiety Do odpo-iciednic- h
przymiotników sa
nrzupisane yio trzy rzeczow-niki
I tak kobieta powinna
mieć:
białe: skórę zęby dłonie:
różowe: wargi policzki
paznokcie:
długie: nogi irtosu stopu:
szczupłe: szyję talię kost
ki:
duże: oczy piersi biodra
KTO CHCE — NIECH
WIERZY
Pewien pracownik Akade-mii
Nauk Ukrainy Nikołaj
Siadrystyj je%t z pewnością
najzręcznkjszum człowie-kiem
śioiata Zashmał on ja-ko
niedościały mistrz minia
turowych konstrukcji Jest
wśród nich najmniejszy sil-nik
elektryczny śujiata mie
szcząca si? w przestrzeni o
objętości 120 mm sześcien-nego
Inne jego osiągnięcia
to sporządzenie najmniejszej
książki świata o powierzchni
06 mm kicadrat skrzypiec
o długości 345 mm czy
wreszcie narysowanie mapy
Zakarpacia która mieściła
się w pestce od winogrona
Siadrystyj lubi hcorzyć
swoje nula w ziarnkach ma-ku
Jedno z nich przeciął na
vół wudreżył i połączył obie
połówki zawiasami W jednej
z części tak powttołej szka-tułki
umieścił narysowany
przez siebie poitiel znane-a- o
rosujslacgo kompozytora
W Andrejewa w drugiej zaś
bołałajkę Maleńki instru-ment
jest icierną kopią pra-wdziwego
i składa sie z czter-dziestu
różnych części precy-zyjnie
wykonanych z drzewa
' Siadrytuj zaczął uprawiać
swoje hobby jeszcze jako 4
student Wyczytał wówczas w
aazecie że Ormianin Edward
Kazarjan przesłał pozdroioie-ni- ą
dla sutych przyjaciół pi-sząc
tekst na włosie o długo
ści 1 cm biaarysuj] wnoice
pobił ten rekoid a później
ustanowił dalsze
W ZSRR i tacy cudotwór-cy
isnie-j- ą
Wieści Polski
Opzacoioane poadawie
ZNACZNY WZROST
Groźba raka płuc astmy
oraz innych komplikacji dróg
oddechowych a także akcja
przeciwnikotynowa nie od-straszyły
palaczy
Sprzedaż papierosów w ub
roku wzrosła w porównaniu z
1970 r z 676 mld do 726
mld sztuk tj o przeszło 7
orocent
POWAŻNA KATASTROFA
Znowu zanotowano serie
tragicznych w skutkach wy-padków
drogowych których
przyczyną była zbyt szybka
jazda w trudnych warunkach
atmosferycznych: mgły ogra-niczającej
widoczność oraz
gołoledź na drogach
Do poważnej katastrofy
drogowej doszło min w
Chrzanowie pow Janów woj
lubelskie "Autobus wpadł w
poślizg i uderzył w przydroż-ne
drzewo 16 osób zostało
rannych Stan czterech pasa
żerów jest ciężki
STAN OSZCZĘDNOŚCI
Stan wkładów pieniężnych
ludności w PKO osiągnął w
dniu 29 lutego br 121 miliar
dów 788 milionów złotych w
milionów ra-chunkach
bieżących i rozlicze-niowych
— 4 miliardy 762
miliony złotych
W lutym br wkłady pie-niężne
wzrosły o 2060 min
zł a łącznie miesiącach sty--
sztuki drukarskiej Jest bar-dziej
w miłośni
ków książek i druków aniżeli
poniektórzy pisane
bo jego dzieło
będzie trwalsze I niego
autorów
B H
PRZYCZYNA DALTONIZMU
Uczeni chilijscy nrzez kil-ka
lat zaimowali się proble-matyka
chroniczneao alkoho-lizmu
W trakcie badań zu-pełnie
vrzypadkowo stwier-dzono
nicznanu dotąd nauce
fakt — wszuscy alkoholicu
mieli noważne zaburzenia
zdolności widzenia kolorowe-q- o
W tnku dalszuch badań
mwedł na inw bezpośredni
związek pomiędzy znnwanso- -
maniom zaburzeń indzenia a
nostenem mnrskości watro-h- v
chorpao Ostatnie stadium
marskości vatrobu wuwoht-j- e
łWua ślenntp na koloru
Dalsze bndania naukowe
uc~cni chiliisci prowadzili
wraz z zesnołem specjali-stów
anoietekich Sprawdzo-no
hipotezę według której
'niszczenie wątroby przez
wywołuje xo oraaniz-mi- e
brak pewnego fermentu
odnowicdzialncan za syntezę
substancji świaiłocziduch w
siatkóicce oka Ten sam fer-ment
uczestniczy iv normal-nej
pracy zdiowci watrobu
'tomaaajac rozkładać szkodli-we
dla ornanizmu składniki
W związku z okryciem u-czon- uch
chilijskich otwiera-ją
sie obecnie perspektywy
leczenia daltonizmu uważa- -
neao aowa --a senorzemcy
nieuleczalne Być może uda
sie opracoicnć preparaty hor-monalne
które przywrócą
daltonistom zdolność odróż-niania
banu
AUTOMATYCZNE ZNAKI
W Szwecji na dwóch od-cinkach
szos- - w pobliżu mia-'t- a
Lyrestad oraz miasta
Karlskrona zaslosoioano po
raz pieiwszu znaki drogowe
automatycznie teskazujące
dopuszczalna szubkość samo-chodów
w zależności od sta-nu
jezdni Np to godzinach
rannych gdy jezdnia jest po-kryta
szronem lub cienką
icarslva lodu znak drogowy
wskazuje maksumalną szyb-kość
50 kmgodz natomiast
ady jezdnia jest sucha — 90
kmgodz Zmiana następuje
automatycznie pod działa-niem
wilgotności i tempera-turu- :
- :
ZA DUŻO
Co minutę rodzi się 142
ludzi co dobę 200000 Wed-ług
danych ONZ liczba lud-ności
na Ziemi wynosi 37
miliarda a więc o 74 milio-ny
więcej niż w roku ubieg-łym
Największy przyrost
ludności zanotowano w
— 48 milionów
z
na piauj kzajowej
czniu i lutym br — o 4808
min zł
TONĄ POD LODEM
Tragiczny wypadek wyda
rzył sie na Zalewie Koronow-skim
w pow Tuchola Przez
pokryty cienka warstwa lodu
zalew usiłowali przejść 24-lel-- ni
Henryk Maliszewski i 7-let-- ni
Dariusz Teslaw W pewnej
chwili lód załamał sie i obaj
wpadli do wody i utonęli
Od stycznia w podobnych
okolicznościach zginęły już 32
osoby w tym 26 dzieci
PRZYROST NATURALNY
W świetle uzyskanych da-nych
można zakładać że licz-ba
ludności Polski wynosić
będzie: w 1975 r — 340664
tys w 1980 r —
tys w r — 364443
tys w r — 372842
tys w 1995 r — 379563 tys
i w 2000 r — 335905 tys
Roczny przyrost naturalny lu
dności w okresie perspektywi-cznym
zmalejcw Polsce z 85
1000 ludności w 1970 r do
29 w 2000 r Zakłada się że
przeciętny roczny przyrost li-czby
ludności wyniesie w la
tach 1971-197- 5 — 085 proc
tym na rachunkach oszczęd-- a w latach 1996-200- 0 tylko
nosciowych 117 miliardów 2bj034 proc zaś w całym trzy- -
złotych oraz na
w
na
dziestoleciu przeciętny roczny
przyrost wyniesie 05o proc
"MAZOWSZE"
WE FRANCJI
Na kolejne do
Francji udał się zespół "Ma-zowsze"
Obecny — siódmy już wy- -
NewEltham Londyn i tworzy { step we Francji obejmie 32
przy dzielnej pomocy ofiar- - koncerty Inauguracyjny od- -
nej zony Aiarn arcydzieła był sie w Paryżu w sali tea- -
znanv gronie
wielcy
półprawdzie
przez
imiona pewnych
al-kohol
Azji
353447
1985
1990
tournee
tru "Champs Elysees" W
stolicy Francji' zespól da ogó-łem
13 koncertów poza tym
odwiedzi ośrodki polonijne na
północy oraz występować bę-dzie
w Tolunie Aix-en-Pro-ven-ce
Cannes Lyonie i in
nych miastach
: łW XĄt£A5V--jerfAi-- ? sAW&W-Tj&iiaMaaJRiirSSs-w
(ivar msm --wsiAfciul-6ł Sjirkrf'Srf~-- i
- - A - --V