000296a |
Previous | 4 of 8 | Next |
|
small (250x250 max)
medium (500x500 max)
Large
Extra Large
large ( > 500x500)
Full Resolution
|
This page
All
|
j
n - %--v - 5 - (4" TłrtłJy a- -
FftV VA &- - A ' jf riH"? '--
r c rmf '4F f
HtfajJAJńłiaW
łł-ŁSI'A1- 1 Vi Kt~
Oli f J ł-"Fl- "7 7
'CSU' ' v ii
SpWr
STR 4 "ZWIĄZKOWIEC" SIERPIEŃ (August) Sobota 23 — 1958
--ffwi'4
SfS
JŁ
4")'
fv
&
ALEKSANDER GROBICKI
©zegnanie Merioy
Samo południe
Dworzec kolejowy
w Mendzie Szklą-- n
dach perony
odgrodzone od
w-jtci- a i kas wy-soką
krU — co w
miniaturze przy
pomin4 loml)n-k- ą
Viclonj Slation
lliim pasażerów i przekupniom
Indiańskie biiłf ko7iilr i pjnli
lon obok wirkouatch sukun
i europejska!) fiarniturou Sloinu
ne sombrera słomkowe pjnamy
i szerokokrze dimku kcphwf
Sprzedawcy 'Coca" i "I'cp-- i ( ola '
oraz krminiln) h powieści dla
dorosłych i mrk kańskich komik
sów dla dzieci Hiwanu w zuu-łk- u
i wrzawie wjkle towirzsz(( jm
odjazdowi ponagli
Otatnia "-ta-cją
lej lerlnotorowkl
jedjnej jak dotal ljdowe) l(zno
ńci Jukatanu 7 reszla leksku
jest miasto o niełatwej do wjmo
wierna nazwie Coatacnahos Icn
ce o 32 godziny jizd) po przez wi
pienną płaszczyznę naszpikowaną
"sisalem" po przez tropikalne
dżungle sawanny i bagna Co dru-gi
dzień odchodzi pociąg w jedną
stronę co drugi w drugą Ja ie-dn- ak
chwilowo adę t)lkn do Pa
lrnquc zaledwie o 20 godzin jazdy
odległej od Mendy
Sentymentalnie zegnam stolicę
Jukatanu z jej staro hiszpańskimi
zabytkami indiańskim folklorem
i tradycją Majów "Hasta la vista'"
— do zobaczenia
PIERWSZĄ KLASĄ
Jadę pierwszą klasą na co wdry-ga
się moja prolctanacko-wlóczę-gowsk- a
dusza ale na drugą nie by-łem
w stanie zdecydować się wie-dząc
z dawnych doświadczeń że to
nie miejsce dla ludzi nie znają-cych
miejscowego języka i przy-wykłych
do pewnych najprost-szych
wygódT Finansowo-- " różnica
' jest niewielka Pierwsza klasa ko-sztuje
50 pesos (4 dolary) druga
2" pesos Natomiast nic zdecyduję
się już na dopłacenie dalszych 50
cen! iw za miejsce w wagonie sy-pialnym
Nie ze skąpstwa Mądrzej-s- i
ode mnie włóczędzy opisujący
rodróż tą jukatańską kolejką prze-strzegali
że lepszy w niej fotel niż
łóżko Stosuję się więc do ich rad
choć jeszcze nie bardzo wiem dla-czego
„Wagon w którym jadę jest wzo-ru
(a Zapewne również i produk-cji)
amerykańskiego Nie podzielo-ny
na żadne przedziały ma dwa
' 'rzędy miękkich wygodnych foteli
opatrzonych w czystą serwetkę
pod głowo Jest przy nim również
amerykańska ubikacia-palarni- a z
fotelem z woda nadającą się do
picia i papierowymi kubkami oraz
umywalnia z papierowymi ręczni--
kami Odmienne są tylko okna Też
szerokie i wpuszczające maksimum
i:' światła ale zbudowane z szeregu
podłużnych wąskich pasów szyb
które małą przekładnią można
otwierać lub zamykać Unika się w
len sposób przeciągu i wpadania
do wagonu kurzu lub robactwa
Towarzystwo mieszane — jak
wszędzie w Meksyku Są Indianie
i Indianki w swoich tradycyjnych
białych koszulach jukatańscy chło-pi
z trzcinowymi koszykami po-wiązanymi
sznurami z "sisalu" —
O Dii? O
-
%
rTRjlfl
m hftSWLfiM S 102 STREET
i- - -- - jfe? vy ł'it - "
5Ś45- 1- i fwVi
Oi ?
NA "MS
TRAVEL —
% WA 3-94- 84 i
swoim niepewnym wystraszonym koloru i tak starmi jak sta
zachowaniem się do złudc ma przy re jest osadnictwo rolne w Juka-pominają- cy
naszych polskich wie tnie Gorąco trudne do zniesienia
smaków wybierdjncch się koleją ieswiadom wielu jeszcze spraw
flo powiatowego miasta Si metsi i:sadowiłcm się po tej stronie na-- —
lub za takowych podijący się gonu po której świeci słonce i te
bowiem od Indian róznia mc tylko raz ponoszę tego konsekwencje
eurnpr jskim strojem i walizkami Konduktor zamknął okna b nie
Są Murlenci w śmiesznych tzapecz upuszczać rozgrzanego
karh i nieodstępną gitarą W dru Zasłon) spuście nie chcę b się nie
giej klasie mułbym jeszcze towa- - pozbawiać przyjemności oglądania rstu) papug psów kur i innego ' krajobrazu Męczę się więc teraz
dolntku W całym pociągu je dopiero pojmując dlaczego po mo-sM- m jdvnym turystą Mimo to jej stronie w wagonie było tyle
nikt się mną nie interesuje Jest
to idna z hpsych cech Meksyku
Odmulinie niz w innych krajach1
gdzie tut Ma jest obiektem po
uvm hn i i natrętnej uwagi nie-jik- o
okazem zoologicznym wypusz-- j
(zonm ni wolność lub bezdennym
I ziodh m doliiow Tutaj pozo
siwion ( t w spokoju nawet
tim gdif zjawia się bardzo rząd
ko Kiczrj on sam narzuca się oto
(inni j( st natrętny ze swoim
i parali m fologiaficznym brakiem
znajoniosii jeżyka odmiennym
wyglalon kolorem skory sposo- -
hem ubierania się i zachowaniem
mogąoni nieiaz zgorszyć nawet li-bcialn-jch
i zamerykanizowanych
Mcksjkanczykow nie mówiąc juz
0 "niecywilizowanych" Indianach
PRZYJAZNY NASTRÓJ
W wagonie są oczywiście dzieci
1 tutaj właśnie mając z nimi do
czynienia przez kilkanaście go-dzin
dostrzegam różnicę wychowa-nia
"naszego" i meksykańskiego
W Kanadzie dzieci lub wyrostki na
ulicy jeszcze można wytrzymać ale
w tramwaju czy w wagonie kole-jowym
to juz prawdziwy bicz boży
Wiemy wiemy zniecierpliwi
się w tym miejscu czytelnik i zacz-nie
dowodzić że przecież dziecko
musi się "wyszumieć" i nie wolno
mu w tvm przeszkadzać bowiem
mogłoby dostać "kompleks" W
Meksyku ( dzieci też "szumią" —
ale licz krzyku niepotrzebnego
plątania się między nogami bez
plucia kopania arogancji lub zło-śliwości
Inne wychowanie inna
kultura Grzeczność uprzejmość
poszanowanie starszych — o v
Meksyku nic są obiekty muzealne
czy też głupie przesądy dziewięt-nastowieczne
Stąd nawet "dziesięciolatki" któ-re
już trudniej utrzymać w rodzi-cielskich
karbach zachowują się
spokojnie i przyzwoicie nie tracąc
pic' na'' wesołości" czy' swobodzie
Jest ona u nich daleko bardziej
naturalna niż u młodzieży anglo-saskiej
robiącej często wrażenie
iż zachowuje się hałaśliwie na
złość sobie i innym Zresztą — w
Meksyku nawet psy są jakoś bar-dziej
przyjacielskie i nie witają
przybysza czy przechodnia wście-kłym
ujadaniem
Ale to już tylko uwagi na mar-ginesie
Pojechałem nic po to by
porównywać lecz by zobaczyć coś
nowego W porównywania niech
się bawią
Jedziemy jukatańską płaszczy-zną
po przez kolczaste plantacje
"sisalu" i geometryczne łamańce
stworzone pracz kamienne murki
wśród domków skupionych niczym
kurczęto w okół kokoszy — kościo-ła
i hacjend połączonych z mia
steczkami głęboko wyjeżdżonymi
drogami niemal czerwonymi od
Odpjyya z MONTREALU do Southampton 1V Kopenhagi i GDYNI
' "24 WRZENIA 25 PAŹDZIERNIKA
BOŻE NARODZENIE W POLSCE!
Odjazd z QUEBE- &- 9 grudnia
Koszty przejazdu do Gdjnl w Jcdnij stronę minimum
Pierwsza Klasa $305 00
Turystjczna „ JJ0900
Zgładzajcie się do lokalnyth biur podróży lub mWM AU90A Ul
Pickford & Black 'Limiled
BAY nt
ziemi
bez
inni
GENERAL AGENTS
REZERWUJCIE
IFOURislASONS tC$$'fB
TORONTO 1 CANADA
63-P-6- 9 ył
BATORYM"
109 Bloor St W Torontc
WA 3-97- 15
63 P-6- 9
MEKSYK OD PODSZEWKI (4)
powietrza
M o Ti
wolnych miejsc a po przeciwnej
ani jednego
Co kilkanaście minut jakaś sta-cjjk- a
Wzdłuż pociągu chodzą
sprzedawczynie owoców (mango
papaje banan} kokosy cytrynki
i Bog wie co jeszcze) tortillas
pdnnoczio fernkolles Prócz tego
w czasie jazdy po wagonach cho
dzą chłopcy sprzedający "Coca"
i "Ppsi-Cola- " oranżady i — ku
mojemu zadowoleniu — piwo Do
wody w umywalni zaufania nie
mam a wszelkiego rodzaju "cole"
pozostawiam abstynentom
SCHOWAĆ KOSZULE
Widząc wokoło zajadających to-warzyszy
podroży a nie mogąc
zdobyć się na odwagę skosztowania
sprzedawanych na stacyjkach
"przysmaków" idę do wagonu re-stauracyjnego
rezygnując na chwi-lę
ze statutu włóczęgi (nakazujące-go
upodabniać się do miejscowej
ludności) na korzyść statutu tury-sty
(nakazującego żyć inaczej niz
wszyscy dokoła)
Jest to raczej tylko pół wagonu
tyle bowiem miejsca zajmują czte-ry
stoliki i 16 krzeseł przeznaczo-nych
dla pierwszoklaśnych podróż-ników
Siadam i wysłuchuję ja-kiejś
dłuższej relacji ze strony
odzianego w biały kitel kelnera
Początkowo nie wiem o co mu cho-dzi
gdy jednak swoją hiszpańszczy-zn- ę
podpiera turystycznym "espe-ranto"
czyli gestykulacją czuję ze
moja twarz spalona na raka na
plaży w Progrcsso i na piramidzie
w Cziczen Iza czerwieni się jeszcze
bardziej Kelner po prostu tłuma-czy
mi bym się zapiął
Z powodu panującego w wago-nie
gorąca koszulę po amerykań-sku
wypuściłem na spodnie i roz-piąłem
na całą długość uważając
że siatkowa podkoszulka wystar
czająco zabezpiecza mnie przed po-sądzeniem
o nudyzm Okazuje się
że nie W Ameryce mogą do pierw-szorzędnej
restauracji nic wpuścić
bez krawata czy marynarki ale że-by
"na codzień" zwracał ktoś uwa- -
gc na rozpiętą koszulę?
Ze smutkiem i wstydem stwier-dzam
że pewne zasady czy przepi-sy
wpajane we mnie za młodych
lat starła amerykańska atmosfera
Wprawdzie gumy jeszcze nie żuję
włosów "na jcza" nie ostrzygłem
"coca-colq- " się nic upijam i dalej
przedkładam piłkę nożną nad base-bale- m
— ale koszulę już na spo-dnie
wypuszczam i czy chcę czy nie
chcę zachowuję się jak Ameryka-nin
— co nie wszędzie jeszcze jest
dowodem kultury lub dobrego
smaku
Mruczę pod nosem "lo siento"
(przepraszam) zapinam koszulę i
wpycham ją tak jak należy za
spodnie Doświadczenie raczej przy-ki- e
PIJANY WAGON
Tam tez w wagonie restauracyj
nym nad amerykańskim befszty-kiem
przyprawionym po meksykan-sk- u
zrozumiałem co mieli na my-śli
moi poprzednicy pisząc ze po-ciągiem
tym jedzie się jak na
gnbiecie dzikiego konia Ostatnimi
wagonami którymi są właśnie wa-gony
sypialny i restauracyiny izu-c- a
tak bezlitośnie że tiudno wi-delcem
do ust trafić cóz dopiero
pić Nawet do połowy tylko wy-pełniona
filiżanka kawy nie jest w
stanie utrzymać w sobie płynu roz
bujanego niczym y)dy burzliwego
morza Z jedzeniem! "piciem trze-ba
więc dosłownie czekać na chwi-lę
spokojniejszej jazdy i wykorzy-stywać
ją jak naprędzej bo już
wagon znowu chwieje się zatacza
i skacze jak pijany Butelkę piwa
wsadzam w "stojak" wiszący na
ścianie i przeznaczony na nieobec-ne
butelki sosów bardziej pilnuję
by nie spaść z krzesła niż befszty-ka
na talerzu i wyobrażam so&ie
jak w takich warunkach wygląda
"spanie" w wagonie sypialnym
Błogosławię więc przestrogi które
spowodowały że się nań nie sku-siłem
zastanawiam się czy to me-ksykański
zmysł humoru czy też
złośliwość w stosunku do zamoż-nych
spowodowały umieszczenie
wagonów restauracyjnego i sypial-nego
na ogonie tego pijanego po
ciągu
iWracam na f0tel na którym rzu-pan- ia
prawie- - sięgnie odczulya"1 i
jmożiia nawet robić i notatkizttym
jednak uczucjem zet niewiadomo
czy się jo polem zdoła odczytać i
Folodzinny pm-an- k w Cam
preze Na peronie nowoczesnego
ihiorra przed rozłozonjmi na
chijtkach na b'inic owocami
Medzą w kucki Indidnki Od pe
wnego czasu obsuwuję ?e wszyscy
dokoła coś żują Podpatruję ze są
to jakieś owoce sprzedawane ni-czym
winogrona w iclomch pacz
kach a wielkości okrągłej śliwki
i koloru gruszki Kupuję taki pą
czek i nic wiem co z nim robić
lYzy pominą mi sic lak kiedyś w
libańskiej restauriMi skusiłem się
na fioletowego polipa a potem
siedziałem nad nim nie wiedząc
czym i lak go atakoiac Wobec te-go
ze w sąsiedztwie nikt drugiego
polipa nie jadł — dałem mu spo-kój
i do dzisiaj nic wiem jak sma-kuje
Tym razem jidnak owoce żu-ją
wszyscy podpatruję więc dalej
zębami nadgryzani twardą skórkę
i wyłuskuję z niej do ust pomarań-czowe
jądro które właściwie jest
wielką pestką pokrytą warstwą
miązu Ma to smik cierpko słodka-w- y
i wcale odświeżający Sma-kuje
mi
INDIAŃSKA KSIĘŻNICZKA
Wśród sprzedawczyń owoców
zwraca uwagę Indianka przerasta
jąca inne o głowę i o królewskiej
zaiste postawie Ubrana jest w
czarną do kostek sięgającą suknię
i czarny seraaczek wyszywany w
różnobarwne olbrzymie kwiaty
czarne Włosy spadają jej po pas
grubymi warkocami oplecionymi
czerwoną wstążką Nie jest młoda
ale figury mogłaby jej pozazdro
scić niejedna meksykańska dzie
sięciolatka Skórę ma niemal cze
koladowego koloru orli nos wąs
ką rasową twarz i bystre inteli
gentne oczy Tak musiały wyglądać
indiańskie Księżniczki gdy je
pierwszy raz zobaczyli Hiszpanie
Tak może wyglądała sławna Ma- -
lintzin która pomagała Cortczowi
w podboju Azteków
Ruszamy dalej Pociąg skacze jak
rozbrykany rumak Krajobraz po-czyna
się zmieniać W tyle zostają
plantacje "sisalu" coraz więcej
roślinności a'horyzóht poczyna fa-lować
wzgórkami Mijamy trzcino-we
wioski ' ukryte w gąszczu aka-cji
otirlbne kiściami bananów lub
drzewkami mango Po głębokich
koleinach dróg kołyszą się zaprzę-grwołó- w
ciągnące drewniane wóz-ki
o dwóch wielkich kołach
W pociągu jest czas na rozmy-ślanie
notowanie wrażeń patrze-nie
czytanie o tym co się już wi-dzia- łp
lub co się jeszcze zofctoczy
Opuszczam kraj rolniczy va szu-kam
wiec w literaturzeuobś na ten
temat rZnejduję staranjak świat
historię uctŁskuni wyzsHu rolnika
potem rewolucji' (poprawy bytu
i w końcu depresji— nią spowodo-wanej
Jukatan który właśnie żegnam
jeszcze sto lat temu był najbied-niejszą
prowincją Meksyku Zie-mia
należała do 60 rodzin ziemiań-skiej
arystokracji a uprawiali ją
chłopi pańszczyźniani Tyle że
pańszczyzna ta polegała na ulega-lizowany- m
wierzycielstwie-"Peon- "
(chłop) był zasadniczo człowiekiem
wolnym z tym jednak ogranicze-niem
że nie mógł porzucić służby
póki był swojemu panu cośkolwiek
winien A że pan prowadził bu-chalterie
a peon stale potrzebował
pieniędzy (dziś chrzest jutro ślub
pojutrze pogrzeb uroczysta msza
"fiesta" walki byków czy kogu-tów)
w praktyce więc nigdy z dłu-gów
nie mógł się wygrzebać tym-bardzi- ej
że przechodziły one z
ojca na dzieci Tym sposobem plan-tatorom
nigdy nie zbywało rąk do
pracy Krai był biedny zacofany
dżunglą i morzem od śviata od-dzielony
Nie miał widoków ni
przeszłości Az wybuchła wojna
amerykańsko hiszpańska w 1897 1 roku i przerwała dostawę konopi z
Mamili dla amerykańskich farme-rów
(używali ie powszechnie do
wialnia zbiorów) Musieli się roz
glądnąć za innym dostawcą
NARODZINY MILIONERÓW
Uukatański "sisal" znajdujący
się niemal pod bokiem okazał się
i lepszy — i co ważniejsze — tań-szy
I oto niemal w ciągu jednego
rUV- - HI
ONTARIO
dnia jukatańscv plantatorzy stali
ię milionerami niczym arab-c- y
szejkowie na ktoiych piaskach do
wiercono się nafty Ceny "sisalu"'
podskoczyły o 100 procent i nawet
gdy wojna rychło się skończyła
dla plantatorów operujących bar
dzo tanią siłą roboczą nie było tru
dno konkurować z konopiami ma-nilskimi
"Sisal" opanował rynek
amerykański Były to dla Jukatanu
czasy prawdziwej "bonanzy"
Menda z zacofanego prowincjo
nalnego miasteczka przeobraziła się
w nowoczesną stolicę Budowano
drogi wodociągi pałace Aiysto
kracja jeździła do Europv przywo-żąc
stamtąd dzieła sztuki i odabia
jąc nimi swoje rezydencje peo_
jednak nadal zł w hacjendach1
swoich panów po uzy w długach
śrinaiae maozpfa Unlr7ntlr liiripi
"sisalu"
Az przyszedł 1915 rok meksy
kańska rewolucja a potem 1917
rok i przystąpienie Stanów Zjedno
czonych do wojny Niemal w ciągu
24 godzin reprezentant rewolucji
w Jukatanie generał Aharado
zmonopolizował rynek "sisalu" ce
lem uzyskania zan w Stanach wyz
szych cen a wobec tego ze do rzą
du należały koleje i urządzenia
portowe w Progresso — monopo-lowi
temu nikt z plantatorów nie
był w stanie przeciwstawić się
Generał jednak na tym nie skoń-czył
Zniósł również wszystkie dłu-gi
peonów uwalniając ich tym sa-mym
od pańszczyzny Ceny "sisalu"
podskoczyły pod niebo i amerykań-scy
farmerzy krzywiąc się musieli
je płacić — plantator jednak do-stawał
tylko jedną trzecią zarobku
przyczym kiedy dawniej płacił
peonowi 25 centów za obcięcie 1000
liści "sisalu" teraz musiał mu już
płacić dolara 25 centów Peon na-gle
ary --V-
7 jacił nigdy przedtem
nie miał tyle pieniędzy i wobec te-go
począł pracować najwyżej dwa
dni w tygodniu tyle bowiem wy-starczało
by resztę czasu przebu- -
jać w hamaku Na rezultaty nie
trzeba było długo czekać
Przy wzroście cen i zapotrzebo-waniu
dostawa "sisalu" poczęła
gwałtownie spadać brakowało bo-wiem
rąk chętnych do pracy Sko-rzystała
z tego konkurencja Afry-ka
Bahamy Kuba Ceny "sisalu"
z zawrotnych wyżyn spadły na łeb
i na szyję i 'dopiero obecnie po
blisko 40 latach sytuacja poczyna
się stabilizować a Jukatan wydo-stawać
z okresu gospodarczej de-presji
spowodowanej — parado-ksalnie
— poprawą bytu ludności
Oto jeszcze jedno pole do studiów
dla badaczy socjalizmu
Tymi ekonomicznymi notatkami
żegnamy "sisal" i zanurzamy się w
całkiem inny kraj w dżunglę od-gradzającą
Jukatan zielonym mu-rem
od reszty kraju Słońce zacho-dzi
za splątaną masą drzew przez
którą wąskim wyrąbem tak wąs-kim
że wyciągnąwszy rękę przez
okno możnaby zrywać liście lub
owoce przebija się pojedynczy jak
wąż kręty szlak żelaznych szyn
Zapada noc Gasną światła Po-ciąg
trąbi (jak taksówka) parska
(jak wielbłąd)'' i rzuca jak dziki
koń) Pasażerowie opuszczają fote-le
i zasypiają poskręcani na nich
w śmiesznych akrobatycznych nie-raz
pozycjach Czas i na mnie tym-bardzi- cj
że jutro od rana czeka-ją
na mnie w Palenąue najpięk-niejsze
ponoć w całej Ameryce
ruiny Opisywane i zalecane przez
największych i najwybredniejszych
włóczęgów odgrodzone od świata
murem dżungli dostępne tylko dla
tych którzy nie wzdrygają się
przed kilkunasto-godzinn- ą jazdą
rozbrykaną koleją lub których
stać na wynajęcie prywatnej awio-netk- i
BIURO TŁUMACZEM
Dr iur
J K MICHALSKI
Wizy — Paszporty —
Emigracja itd
57 QUEEN ST W EM 8-94-
30
(kolo Bay) pok 308 Toronto
9P
©ŁOTARI©
icy =—
rultlu!?!!?
3=
Rejestracia grap
ndywidualnych
m pocztoWwe osiedlach
1™
Polski skład towarów żelajnych
farb nacryn kuchennych oraz priy-boró- w
wodociągowych I ogrzewania
J & J HARDWARE
J Stefaniak właść
745 Oueen St W EM 6-48- 63
Solidna obshiea Niskie ceny
r
S 5
8
Bezpłatne porad w sprawach kana
Uzacji i ogrzewania
" - -
i
POZBĄDŹ SIE
wiosu i rt
2U l
a bedilesz młodszy
o latał
RETONE Uli Ht x=xcs£
oanizo znany sroneK &Es?Sr
meuiczny naoa iwo--
jemu włosowi kolor pierwotny
i piękny
Bex użycia farb i utleniania
Dzisiaj przyślij zamówienie wraz
z $250 na adres:
ANCHOR DISTRIBUTORS
PO Box 1083 Station "C"
Toronto Ont
Obecnie oo nabvcla w
"MIDTOWN DRUGS"
652 Oueen Sł W (rog Palmerston Ave I Toronto Ont
oraz we wszystkich aptekach
Tysiące podziękowań — Gwarantowany
zwrot pieniędzy w razie niezadowolenia
Proszę pisać o bezpłatna Informacje w
sprawie "Retone na siwe włosy"
l-E-
-4
Długoletnia gwarancja
Wielka fca$- -
wyprzedaż
Bogaty
najnow-szych
modeli
wy-bór
11 lir
futer po ce-nach
bezkonk-urencyjnych
Łatwe i dłu-goterminowa
spłaty
Dwa sklepy do Waszej dyspozycji
Firma nasza służy Polakom od 34 lat
PRIHCESS
ashion urs
506 Quosn St W EM 3-88-
84
750 Yonge Sł WA 1-8-
971 p
2-- gi i 3-- ci
lungagu
$1500 do $30000
Niskie spłaty — Bez bonusu
Powyższych pożyczek udzielamy
osobom które potrzebują pie-niędzy
na spłacenie 2-g- o lub
3-g- o "mortgage'u"
TAKŻE KUPUJEMY I POŻY-CZAMY
NA MORTGAGE
Przyjdź i porozmawiaj z nami
bez żadnych zobowiązań albo
zadzwoń po informarie
JAK KUPIĆ DOM
Jeśli posiadacie $1000 możemy
pożyczyć do $1500
Jeśli posiadacie $1500 możemy
pożyczyć do $3 000
Oosmopoiiłan Finance
641 YONGE ST — WA 3-09-
39
Otwarte codziennie od 9 do 530
w soboty do l-s- ze Wtorek
i czwartek do godz 9 wiecz
47 P
ii i
mim mi nu m n
ii
n
li
r- -
U
fi
n
iVii
fu
4
fi C
A
ADWOKAT _ NOTARIU?
296 SpadTineal EM (róg Di„„ 6-11-
08
MOWHIY PO POLSKij
JAN JAREMKO
ADWOKAT
qC BA AL A
49J vTiewmiipiuie uBnldrg 42 Richmond j w -j- l- Tel biurowy: EM STjH
Domowy: WA 1-7-
)58
ii LOUIS J ZUKER ii
Adwokat — Notariuśi
14 Dundas W Toronto Om
V6 u)jduuiaj
Biur EM 8-174-
6-7 Rez RE 32?j
Stephen Zahumeny Bfl U'
A3WOKAT I NOTARIUSZ
1009 Lumsden Building
6 Adelaide St E Toronto Oni Tel biurowy: EM 4-62-
17 domowy: PL 7-06-
12
J S WILLIAMS QC
U Grocholski) IM
Royal Bank Buildlno
8 KING STREET EAST
Pokój 508
Telefon EM 4-85- 94
GE0RGE DEN BA
ADWOKAT I NOTARIUSZ FrjTf
Mówi po polsku m 1147 Dundas St W Toronto
Tel LE 4-84-
31 i LE 4-84-
32
P"?
JAN L Z GÓRA
ADWOKAT — OBROŃCA
NOTARIUSZ
1437 Oueen St W — Toronlo
Tel Biura'LE 3-12-
11 Mieszk: Oakville VI 5-12- 15 M as
William McCulla BA
BARRIASTDEWR OKSAOTUCITOR mn
W polskiej dzielnicy mówcj
po polsku
352 Bathurst Sł Toronto Oni
Tel EM 6-76- 51 m
E H Łuck BA LLB
(ŁUKOWSKI)
ADWOKAT NOTARIUS7 OBR0KCA
Wspólnik firmy prawniczej Blin!
Pasternak Łuck
57 BLOOR Sł W róg Bay pokój HX
6 U WA ł-7- 55 Przjjmuje także wieczorami od 7)
do 9 tej oraz soboty za telefonlci
nym porozumieniem S5S
Andrew E McKague
Adwokat — Obrońca
Załatwia sprawy wieczorami
i na zamówienie
Room 201 Northern Ontario
Building 1
Office EM 4-13-94 e
MW
BA LLB
polski adwokat M
CONCOURSE BLDG
100 Adelaide St W Room 107
Tel EM 6-41- 82
F
E
BOLESŁAW I B
STANISZEWSKI BA m
ADWOKAT NOTARIUSZ
OBROŃCA
Wspólnik firmy prawniczej
Bagwell Stevens i Staniszewski
372 Bay Sł Pokoi 506 Tororlo
Telefon: EM 3-0427-
-8-9 Sn
wieczorami od 7—9 w flab'""'
220 Roneesvalles Ave LE
m
z
MJ3
:£ I
WM
tli a
m
In
w
Spółdzielnia Społem
687 Queen St W Toronto Tel 6-38- 55
Wyprzedaż PKO wg specjalnej Listy — przedłużona do 12 go
września Duży wybór paczek Pckao: żywność Materiały Cement
Węgiel Rowery Samochody Inwentarz żywy itd
Kupony do wyboru od 5 dolarów wzwyż wymieniane na towary
lub złote polskie — Lekarstwa wszelkiego rodzaju wysjlamjr
najszybciej i najtaniej bez Cla — Poza Toronto przyjmują:
Sudbory — W Rychlak 278 Bloor St Tel OS 3-91-
04
Sault Ste Marie Ont — L Wycichowski 2 Blake St-]4-
W
HOSFITAL
FinkelsteirvB
— pi
trwa do 31 sierpnia 1958 Formularze do igłoszeń
ław- lach gdz- ie'Pay-nDireicłe- " ma bankómwożnfaormuzuylasrkzaeć twakibeanwkyadchaiai usrzzpiętad-y
c
ONTARIO HOSPITAf SERYICES COMM1SSION TORONTO 7 WA 4-33- 01
fsMjuirl
plWI
11 i
t i
LA
i" 3
5
li
SI
U
j
Ave
'
i _ ""
-
i
I
r
w
2-08- W
EM
- - r i f -
j
Ve
j
rs?fi
g
n
rf
a
ii
I
$1
'
!ll
Object Description
| Rating | |
| Title | Zwilazkowiec Alliancer, August 23, 1958 |
| Language | pl |
| Subject | Poland -- Newspapers; Newspapers -- Poland; Polish Canadians Newspapers |
| Date | 1958-08-23 |
| Type | application/pdf |
| Format | text |
| Identifier | ZwilaD2000233 |
Description
| Title | 000296a |
| OCR text | j n - %--v - 5 - (4" TłrtłJy a- - FftV VA &- - A ' jf riH"? '-- r c rmf '4F f HtfajJAJńłiaW łł-ŁSI'A1- 1 Vi Kt~ Oli f J ł-"Fl- "7 7 'CSU' ' v ii SpWr STR 4 "ZWIĄZKOWIEC" SIERPIEŃ (August) Sobota 23 — 1958 --ffwi'4 SfS JŁ 4")' fv & ALEKSANDER GROBICKI ©zegnanie Merioy Samo południe Dworzec kolejowy w Mendzie Szklą-- n dach perony odgrodzone od w-jtci- a i kas wy-soką krU — co w miniaturze przy pomin4 loml)n-k- ą Viclonj Slation lliim pasażerów i przekupniom Indiańskie biiłf ko7iilr i pjnli lon obok wirkouatch sukun i europejska!) fiarniturou Sloinu ne sombrera słomkowe pjnamy i szerokokrze dimku kcphwf Sprzedawcy 'Coca" i "I'cp-- i ( ola ' oraz krminiln) h powieści dla dorosłych i mrk kańskich komik sów dla dzieci Hiwanu w zuu-łk- u i wrzawie wjkle towirzsz(( jm odjazdowi ponagli Otatnia "-ta-cją lej lerlnotorowkl jedjnej jak dotal ljdowe) l(zno ńci Jukatanu 7 reszla leksku jest miasto o niełatwej do wjmo wierna nazwie Coatacnahos Icn ce o 32 godziny jizd) po przez wi pienną płaszczyznę naszpikowaną "sisalem" po przez tropikalne dżungle sawanny i bagna Co dru-gi dzień odchodzi pociąg w jedną stronę co drugi w drugą Ja ie-dn- ak chwilowo adę t)lkn do Pa lrnquc zaledwie o 20 godzin jazdy odległej od Mendy Sentymentalnie zegnam stolicę Jukatanu z jej staro hiszpańskimi zabytkami indiańskim folklorem i tradycją Majów "Hasta la vista'" — do zobaczenia PIERWSZĄ KLASĄ Jadę pierwszą klasą na co wdry-ga się moja prolctanacko-wlóczę-gowsk- a dusza ale na drugą nie by-łem w stanie zdecydować się wie-dząc z dawnych doświadczeń że to nie miejsce dla ludzi nie znają-cych miejscowego języka i przy-wykłych do pewnych najprost-szych wygódT Finansowo-- " różnica ' jest niewielka Pierwsza klasa ko-sztuje 50 pesos (4 dolary) druga 2" pesos Natomiast nic zdecyduję się już na dopłacenie dalszych 50 cen! iw za miejsce w wagonie sy-pialnym Nie ze skąpstwa Mądrzej-s- i ode mnie włóczędzy opisujący rodróż tą jukatańską kolejką prze-strzegali że lepszy w niej fotel niż łóżko Stosuję się więc do ich rad choć jeszcze nie bardzo wiem dla-czego „Wagon w którym jadę jest wzo-ru (a Zapewne również i produk-cji) amerykańskiego Nie podzielo-ny na żadne przedziały ma dwa ' 'rzędy miękkich wygodnych foteli opatrzonych w czystą serwetkę pod głowo Jest przy nim również amerykańska ubikacia-palarni- a z fotelem z woda nadającą się do picia i papierowymi kubkami oraz umywalnia z papierowymi ręczni-- kami Odmienne są tylko okna Też szerokie i wpuszczające maksimum i:' światła ale zbudowane z szeregu podłużnych wąskich pasów szyb które małą przekładnią można otwierać lub zamykać Unika się w len sposób przeciągu i wpadania do wagonu kurzu lub robactwa Towarzystwo mieszane — jak wszędzie w Meksyku Są Indianie i Indianki w swoich tradycyjnych białych koszulach jukatańscy chło-pi z trzcinowymi koszykami po-wiązanymi sznurami z "sisalu" — O Dii? O - % rTRjlfl m hftSWLfiM S 102 STREET i- - -- - jfe? vy ł'it - " 5Ś45- 1- i fwVi Oi ? NA "MS TRAVEL — % WA 3-94- 84 i swoim niepewnym wystraszonym koloru i tak starmi jak sta zachowaniem się do złudc ma przy re jest osadnictwo rolne w Juka-pominają- cy naszych polskich wie tnie Gorąco trudne do zniesienia smaków wybierdjncch się koleją ieswiadom wielu jeszcze spraw flo powiatowego miasta Si metsi i:sadowiłcm się po tej stronie na-- — lub za takowych podijący się gonu po której świeci słonce i te bowiem od Indian róznia mc tylko raz ponoszę tego konsekwencje eurnpr jskim strojem i walizkami Konduktor zamknął okna b nie Są Murlenci w śmiesznych tzapecz upuszczać rozgrzanego karh i nieodstępną gitarą W dru Zasłon) spuście nie chcę b się nie giej klasie mułbym jeszcze towa- - pozbawiać przyjemności oglądania rstu) papug psów kur i innego ' krajobrazu Męczę się więc teraz dolntku W całym pociągu je dopiero pojmując dlaczego po mo-sM- m jdvnym turystą Mimo to jej stronie w wagonie było tyle nikt się mną nie interesuje Jest to idna z hpsych cech Meksyku Odmulinie niz w innych krajach1 gdzie tut Ma jest obiektem po uvm hn i i natrętnej uwagi nie-jik- o okazem zoologicznym wypusz-- j (zonm ni wolność lub bezdennym I ziodh m doliiow Tutaj pozo siwion ( t w spokoju nawet tim gdif zjawia się bardzo rząd ko Kiczrj on sam narzuca się oto (inni j( st natrętny ze swoim i parali m fologiaficznym brakiem znajoniosii jeżyka odmiennym wyglalon kolorem skory sposo- - hem ubierania się i zachowaniem mogąoni nieiaz zgorszyć nawet li-bcialn-jch i zamerykanizowanych Mcksjkanczykow nie mówiąc juz 0 "niecywilizowanych" Indianach PRZYJAZNY NASTRÓJ W wagonie są oczywiście dzieci 1 tutaj właśnie mając z nimi do czynienia przez kilkanaście go-dzin dostrzegam różnicę wychowa-nia "naszego" i meksykańskiego W Kanadzie dzieci lub wyrostki na ulicy jeszcze można wytrzymać ale w tramwaju czy w wagonie kole-jowym to juz prawdziwy bicz boży Wiemy wiemy zniecierpliwi się w tym miejscu czytelnik i zacz-nie dowodzić że przecież dziecko musi się "wyszumieć" i nie wolno mu w tvm przeszkadzać bowiem mogłoby dostać "kompleks" W Meksyku ( dzieci też "szumią" — ale licz krzyku niepotrzebnego plątania się między nogami bez plucia kopania arogancji lub zło-śliwości Inne wychowanie inna kultura Grzeczność uprzejmość poszanowanie starszych — o v Meksyku nic są obiekty muzealne czy też głupie przesądy dziewięt-nastowieczne Stąd nawet "dziesięciolatki" któ-re już trudniej utrzymać w rodzi-cielskich karbach zachowują się spokojnie i przyzwoicie nie tracąc pic' na'' wesołości" czy' swobodzie Jest ona u nich daleko bardziej naturalna niż u młodzieży anglo-saskiej robiącej często wrażenie iż zachowuje się hałaśliwie na złość sobie i innym Zresztą — w Meksyku nawet psy są jakoś bar-dziej przyjacielskie i nie witają przybysza czy przechodnia wście-kłym ujadaniem Ale to już tylko uwagi na mar-ginesie Pojechałem nic po to by porównywać lecz by zobaczyć coś nowego W porównywania niech się bawią Jedziemy jukatańską płaszczy-zną po przez kolczaste plantacje "sisalu" i geometryczne łamańce stworzone pracz kamienne murki wśród domków skupionych niczym kurczęto w okół kokoszy — kościo-ła i hacjend połączonych z mia steczkami głęboko wyjeżdżonymi drogami niemal czerwonymi od Odpjyya z MONTREALU do Southampton 1V Kopenhagi i GDYNI ' "24 WRZENIA 25 PAŹDZIERNIKA BOŻE NARODZENIE W POLSCE! Odjazd z QUEBE- &- 9 grudnia Koszty przejazdu do Gdjnl w Jcdnij stronę minimum Pierwsza Klasa $305 00 Turystjczna „ JJ0900 Zgładzajcie się do lokalnyth biur podróży lub mWM AU90A Ul Pickford & Black 'Limiled BAY nt ziemi bez inni GENERAL AGENTS REZERWUJCIE IFOURislASONS tC$$'fB TORONTO 1 CANADA 63-P-6- 9 ył BATORYM" 109 Bloor St W Torontc WA 3-97- 15 63 P-6- 9 MEKSYK OD PODSZEWKI (4) powietrza M o Ti wolnych miejsc a po przeciwnej ani jednego Co kilkanaście minut jakaś sta-cjjk- a Wzdłuż pociągu chodzą sprzedawczynie owoców (mango papaje banan} kokosy cytrynki i Bog wie co jeszcze) tortillas pdnnoczio fernkolles Prócz tego w czasie jazdy po wagonach cho dzą chłopcy sprzedający "Coca" i "Ppsi-Cola- " oranżady i — ku mojemu zadowoleniu — piwo Do wody w umywalni zaufania nie mam a wszelkiego rodzaju "cole" pozostawiam abstynentom SCHOWAĆ KOSZULE Widząc wokoło zajadających to-warzyszy podroży a nie mogąc zdobyć się na odwagę skosztowania sprzedawanych na stacyjkach "przysmaków" idę do wagonu re-stauracyjnego rezygnując na chwi-lę ze statutu włóczęgi (nakazujące-go upodabniać się do miejscowej ludności) na korzyść statutu tury-sty (nakazującego żyć inaczej niz wszyscy dokoła) Jest to raczej tylko pół wagonu tyle bowiem miejsca zajmują czte-ry stoliki i 16 krzeseł przeznaczo-nych dla pierwszoklaśnych podróż-ników Siadam i wysłuchuję ja-kiejś dłuższej relacji ze strony odzianego w biały kitel kelnera Początkowo nie wiem o co mu cho-dzi gdy jednak swoją hiszpańszczy-zn- ę podpiera turystycznym "espe-ranto" czyli gestykulacją czuję ze moja twarz spalona na raka na plaży w Progrcsso i na piramidzie w Cziczen Iza czerwieni się jeszcze bardziej Kelner po prostu tłuma-czy mi bym się zapiął Z powodu panującego w wago-nie gorąca koszulę po amerykań-sku wypuściłem na spodnie i roz-piąłem na całą długość uważając że siatkowa podkoszulka wystar czająco zabezpiecza mnie przed po-sądzeniem o nudyzm Okazuje się że nie W Ameryce mogą do pierw-szorzędnej restauracji nic wpuścić bez krawata czy marynarki ale że-by "na codzień" zwracał ktoś uwa- - gc na rozpiętą koszulę? Ze smutkiem i wstydem stwier-dzam że pewne zasady czy przepi-sy wpajane we mnie za młodych lat starła amerykańska atmosfera Wprawdzie gumy jeszcze nie żuję włosów "na jcza" nie ostrzygłem "coca-colq- " się nic upijam i dalej przedkładam piłkę nożną nad base-bale- m — ale koszulę już na spo-dnie wypuszczam i czy chcę czy nie chcę zachowuję się jak Ameryka-nin — co nie wszędzie jeszcze jest dowodem kultury lub dobrego smaku Mruczę pod nosem "lo siento" (przepraszam) zapinam koszulę i wpycham ją tak jak należy za spodnie Doświadczenie raczej przy-ki- e PIJANY WAGON Tam tez w wagonie restauracyj nym nad amerykańskim befszty-kiem przyprawionym po meksykan-sk- u zrozumiałem co mieli na my-śli moi poprzednicy pisząc ze po-ciągiem tym jedzie się jak na gnbiecie dzikiego konia Ostatnimi wagonami którymi są właśnie wa-gony sypialny i restauracyiny izu-c- a tak bezlitośnie że tiudno wi-delcem do ust trafić cóz dopiero pić Nawet do połowy tylko wy-pełniona filiżanka kawy nie jest w stanie utrzymać w sobie płynu roz bujanego niczym y)dy burzliwego morza Z jedzeniem! "piciem trze-ba więc dosłownie czekać na chwi-lę spokojniejszej jazdy i wykorzy-stywać ją jak naprędzej bo już wagon znowu chwieje się zatacza i skacze jak pijany Butelkę piwa wsadzam w "stojak" wiszący na ścianie i przeznaczony na nieobec-ne butelki sosów bardziej pilnuję by nie spaść z krzesła niż befszty-ka na talerzu i wyobrażam so&ie jak w takich warunkach wygląda "spanie" w wagonie sypialnym Błogosławię więc przestrogi które spowodowały że się nań nie sku-siłem zastanawiam się czy to me-ksykański zmysł humoru czy też złośliwość w stosunku do zamoż-nych spowodowały umieszczenie wagonów restauracyjnego i sypial-nego na ogonie tego pijanego po ciągu iWracam na f0tel na którym rzu-pan- ia prawie- - sięgnie odczulya"1 i jmożiia nawet robić i notatkizttym jednak uczucjem zet niewiadomo czy się jo polem zdoła odczytać i Folodzinny pm-an- k w Cam preze Na peronie nowoczesnego ihiorra przed rozłozonjmi na chijtkach na b'inic owocami Medzą w kucki Indidnki Od pe wnego czasu obsuwuję ?e wszyscy dokoła coś żują Podpatruję ze są to jakieś owoce sprzedawane ni-czym winogrona w iclomch pacz kach a wielkości okrągłej śliwki i koloru gruszki Kupuję taki pą czek i nic wiem co z nim robić lYzy pominą mi sic lak kiedyś w libańskiej restauriMi skusiłem się na fioletowego polipa a potem siedziałem nad nim nie wiedząc czym i lak go atakoiac Wobec te-go ze w sąsiedztwie nikt drugiego polipa nie jadł — dałem mu spo-kój i do dzisiaj nic wiem jak sma-kuje Tym razem jidnak owoce żu-ją wszyscy podpatruję więc dalej zębami nadgryzani twardą skórkę i wyłuskuję z niej do ust pomarań-czowe jądro które właściwie jest wielką pestką pokrytą warstwą miązu Ma to smik cierpko słodka-w- y i wcale odświeżający Sma-kuje mi INDIAŃSKA KSIĘŻNICZKA Wśród sprzedawczyń owoców zwraca uwagę Indianka przerasta jąca inne o głowę i o królewskiej zaiste postawie Ubrana jest w czarną do kostek sięgającą suknię i czarny seraaczek wyszywany w różnobarwne olbrzymie kwiaty czarne Włosy spadają jej po pas grubymi warkocami oplecionymi czerwoną wstążką Nie jest młoda ale figury mogłaby jej pozazdro scić niejedna meksykańska dzie sięciolatka Skórę ma niemal cze koladowego koloru orli nos wąs ką rasową twarz i bystre inteli gentne oczy Tak musiały wyglądać indiańskie Księżniczki gdy je pierwszy raz zobaczyli Hiszpanie Tak może wyglądała sławna Ma- - lintzin która pomagała Cortczowi w podboju Azteków Ruszamy dalej Pociąg skacze jak rozbrykany rumak Krajobraz po-czyna się zmieniać W tyle zostają plantacje "sisalu" coraz więcej roślinności a'horyzóht poczyna fa-lować wzgórkami Mijamy trzcino-we wioski ' ukryte w gąszczu aka-cji otirlbne kiściami bananów lub drzewkami mango Po głębokich koleinach dróg kołyszą się zaprzę-grwołó- w ciągnące drewniane wóz-ki o dwóch wielkich kołach W pociągu jest czas na rozmy-ślanie notowanie wrażeń patrze-nie czytanie o tym co się już wi-dzia- łp lub co się jeszcze zofctoczy Opuszczam kraj rolniczy va szu-kam wiec w literaturzeuobś na ten temat rZnejduję staranjak świat historię uctŁskuni wyzsHu rolnika potem rewolucji' (poprawy bytu i w końcu depresji— nią spowodo-wanej Jukatan który właśnie żegnam jeszcze sto lat temu był najbied-niejszą prowincją Meksyku Zie-mia należała do 60 rodzin ziemiań-skiej arystokracji a uprawiali ją chłopi pańszczyźniani Tyle że pańszczyzna ta polegała na ulega-lizowany- m wierzycielstwie-"Peon- " (chłop) był zasadniczo człowiekiem wolnym z tym jednak ogranicze-niem że nie mógł porzucić służby póki był swojemu panu cośkolwiek winien A że pan prowadził bu-chalterie a peon stale potrzebował pieniędzy (dziś chrzest jutro ślub pojutrze pogrzeb uroczysta msza "fiesta" walki byków czy kogu-tów) w praktyce więc nigdy z dłu-gów nie mógł się wygrzebać tym-bardzi- ej że przechodziły one z ojca na dzieci Tym sposobem plan-tatorom nigdy nie zbywało rąk do pracy Krai był biedny zacofany dżunglą i morzem od śviata od-dzielony Nie miał widoków ni przeszłości Az wybuchła wojna amerykańsko hiszpańska w 1897 1 roku i przerwała dostawę konopi z Mamili dla amerykańskich farme-rów (używali ie powszechnie do wialnia zbiorów) Musieli się roz glądnąć za innym dostawcą NARODZINY MILIONERÓW Uukatański "sisal" znajdujący się niemal pod bokiem okazał się i lepszy — i co ważniejsze — tań-szy I oto niemal w ciągu jednego rUV- - HI ONTARIO dnia jukatańscv plantatorzy stali ię milionerami niczym arab-c- y szejkowie na ktoiych piaskach do wiercono się nafty Ceny "sisalu"' podskoczyły o 100 procent i nawet gdy wojna rychło się skończyła dla plantatorów operujących bar dzo tanią siłą roboczą nie było tru dno konkurować z konopiami ma-nilskimi "Sisal" opanował rynek amerykański Były to dla Jukatanu czasy prawdziwej "bonanzy" Menda z zacofanego prowincjo nalnego miasteczka przeobraziła się w nowoczesną stolicę Budowano drogi wodociągi pałace Aiysto kracja jeździła do Europv przywo-żąc stamtąd dzieła sztuki i odabia jąc nimi swoje rezydencje peo_ jednak nadal zł w hacjendach1 swoich panów po uzy w długach śrinaiae maozpfa Unlr7ntlr liiripi "sisalu" Az przyszedł 1915 rok meksy kańska rewolucja a potem 1917 rok i przystąpienie Stanów Zjedno czonych do wojny Niemal w ciągu 24 godzin reprezentant rewolucji w Jukatanie generał Aharado zmonopolizował rynek "sisalu" ce lem uzyskania zan w Stanach wyz szych cen a wobec tego ze do rzą du należały koleje i urządzenia portowe w Progresso — monopo-lowi temu nikt z plantatorów nie był w stanie przeciwstawić się Generał jednak na tym nie skoń-czył Zniósł również wszystkie dłu-gi peonów uwalniając ich tym sa-mym od pańszczyzny Ceny "sisalu" podskoczyły pod niebo i amerykań-scy farmerzy krzywiąc się musieli je płacić — plantator jednak do-stawał tylko jedną trzecią zarobku przyczym kiedy dawniej płacił peonowi 25 centów za obcięcie 1000 liści "sisalu" teraz musiał mu już płacić dolara 25 centów Peon na-gle ary --V- 7 jacił nigdy przedtem nie miał tyle pieniędzy i wobec te-go począł pracować najwyżej dwa dni w tygodniu tyle bowiem wy-starczało by resztę czasu przebu- - jać w hamaku Na rezultaty nie trzeba było długo czekać Przy wzroście cen i zapotrzebo-waniu dostawa "sisalu" poczęła gwałtownie spadać brakowało bo-wiem rąk chętnych do pracy Sko-rzystała z tego konkurencja Afry-ka Bahamy Kuba Ceny "sisalu" z zawrotnych wyżyn spadły na łeb i na szyję i 'dopiero obecnie po blisko 40 latach sytuacja poczyna się stabilizować a Jukatan wydo-stawać z okresu gospodarczej de-presji spowodowanej — parado-ksalnie — poprawą bytu ludności Oto jeszcze jedno pole do studiów dla badaczy socjalizmu Tymi ekonomicznymi notatkami żegnamy "sisal" i zanurzamy się w całkiem inny kraj w dżunglę od-gradzającą Jukatan zielonym mu-rem od reszty kraju Słońce zacho-dzi za splątaną masą drzew przez którą wąskim wyrąbem tak wąs-kim że wyciągnąwszy rękę przez okno możnaby zrywać liście lub owoce przebija się pojedynczy jak wąż kręty szlak żelaznych szyn Zapada noc Gasną światła Po-ciąg trąbi (jak taksówka) parska (jak wielbłąd)'' i rzuca jak dziki koń) Pasażerowie opuszczają fote-le i zasypiają poskręcani na nich w śmiesznych akrobatycznych nie-raz pozycjach Czas i na mnie tym-bardzi- cj że jutro od rana czeka-ją na mnie w Palenąue najpięk-niejsze ponoć w całej Ameryce ruiny Opisywane i zalecane przez największych i najwybredniejszych włóczęgów odgrodzone od świata murem dżungli dostępne tylko dla tych którzy nie wzdrygają się przed kilkunasto-godzinn- ą jazdą rozbrykaną koleją lub których stać na wynajęcie prywatnej awio-netk- i BIURO TŁUMACZEM Dr iur J K MICHALSKI Wizy — Paszporty — Emigracja itd 57 QUEEN ST W EM 8-94- 30 (kolo Bay) pok 308 Toronto 9P ©ŁOTARI© icy =— rultlu!?!!? 3= Rejestracia grap ndywidualnych m pocztoWwe osiedlach 1™ Polski skład towarów żelajnych farb nacryn kuchennych oraz priy-boró- w wodociągowych I ogrzewania J & J HARDWARE J Stefaniak właść 745 Oueen St W EM 6-48- 63 Solidna obshiea Niskie ceny r S 5 8 Bezpłatne porad w sprawach kana Uzacji i ogrzewania " - - i POZBĄDŹ SIE wiosu i rt 2U l a bedilesz młodszy o latał RETONE Uli Ht x=xcs£ oanizo znany sroneK &Es?Sr meuiczny naoa iwo-- jemu włosowi kolor pierwotny i piękny Bex użycia farb i utleniania Dzisiaj przyślij zamówienie wraz z $250 na adres: ANCHOR DISTRIBUTORS PO Box 1083 Station "C" Toronto Ont Obecnie oo nabvcla w "MIDTOWN DRUGS" 652 Oueen Sł W (rog Palmerston Ave I Toronto Ont oraz we wszystkich aptekach Tysiące podziękowań — Gwarantowany zwrot pieniędzy w razie niezadowolenia Proszę pisać o bezpłatna Informacje w sprawie "Retone na siwe włosy" l-E- -4 Długoletnia gwarancja Wielka fca$- - wyprzedaż Bogaty najnow-szych modeli wy-bór 11 lir futer po ce-nach bezkonk-urencyjnych Łatwe i dłu-goterminowa spłaty Dwa sklepy do Waszej dyspozycji Firma nasza służy Polakom od 34 lat PRIHCESS ashion urs 506 Quosn St W EM 3-88- 84 750 Yonge Sł WA 1-8- 971 p 2-- gi i 3-- ci lungagu $1500 do $30000 Niskie spłaty — Bez bonusu Powyższych pożyczek udzielamy osobom które potrzebują pie-niędzy na spłacenie 2-g- o lub 3-g- o "mortgage'u" TAKŻE KUPUJEMY I POŻY-CZAMY NA MORTGAGE Przyjdź i porozmawiaj z nami bez żadnych zobowiązań albo zadzwoń po informarie JAK KUPIĆ DOM Jeśli posiadacie $1000 możemy pożyczyć do $1500 Jeśli posiadacie $1500 możemy pożyczyć do $3 000 Oosmopoiiłan Finance 641 YONGE ST — WA 3-09- 39 Otwarte codziennie od 9 do 530 w soboty do l-s- ze Wtorek i czwartek do godz 9 wiecz 47 P ii i mim mi nu m n ii n li r- - U fi n iVii fu 4 fi C A ADWOKAT _ NOTARIU? 296 SpadTineal EM (róg Di„„ 6-11- 08 MOWHIY PO POLSKij JAN JAREMKO ADWOKAT qC BA AL A 49J vTiewmiipiuie uBnldrg 42 Richmond j w -j- l- Tel biurowy: EM STjH Domowy: WA 1-7- )58 ii LOUIS J ZUKER ii Adwokat — Notariuśi 14 Dundas W Toronto Om V6 u)jduuiaj Biur EM 8-174- 6-7 Rez RE 32?j Stephen Zahumeny Bfl U' A3WOKAT I NOTARIUSZ 1009 Lumsden Building 6 Adelaide St E Toronto Oni Tel biurowy: EM 4-62- 17 domowy: PL 7-06- 12 J S WILLIAMS QC U Grocholski) IM Royal Bank Buildlno 8 KING STREET EAST Pokój 508 Telefon EM 4-85- 94 GE0RGE DEN BA ADWOKAT I NOTARIUSZ FrjTf Mówi po polsku m 1147 Dundas St W Toronto Tel LE 4-84- 31 i LE 4-84- 32 P"? JAN L Z GÓRA ADWOKAT — OBROŃCA NOTARIUSZ 1437 Oueen St W — Toronlo Tel Biura'LE 3-12- 11 Mieszk: Oakville VI 5-12- 15 M as William McCulla BA BARRIASTDEWR OKSAOTUCITOR mn W polskiej dzielnicy mówcj po polsku 352 Bathurst Sł Toronto Oni Tel EM 6-76- 51 m E H Łuck BA LLB (ŁUKOWSKI) ADWOKAT NOTARIUS7 OBR0KCA Wspólnik firmy prawniczej Blin! Pasternak Łuck 57 BLOOR Sł W róg Bay pokój HX 6 U WA ł-7- 55 Przjjmuje także wieczorami od 7) do 9 tej oraz soboty za telefonlci nym porozumieniem S5S Andrew E McKague Adwokat — Obrońca Załatwia sprawy wieczorami i na zamówienie Room 201 Northern Ontario Building 1 Office EM 4-13-94 e MW BA LLB polski adwokat M CONCOURSE BLDG 100 Adelaide St W Room 107 Tel EM 6-41- 82 F E BOLESŁAW I B STANISZEWSKI BA m ADWOKAT NOTARIUSZ OBROŃCA Wspólnik firmy prawniczej Bagwell Stevens i Staniszewski 372 Bay Sł Pokoi 506 Tororlo Telefon: EM 3-0427- -8-9 Sn wieczorami od 7—9 w flab'""' 220 Roneesvalles Ave LE m z MJ3 :£ I WM tli a m In w Spółdzielnia Społem 687 Queen St W Toronto Tel 6-38- 55 Wyprzedaż PKO wg specjalnej Listy — przedłużona do 12 go września Duży wybór paczek Pckao: żywność Materiały Cement Węgiel Rowery Samochody Inwentarz żywy itd Kupony do wyboru od 5 dolarów wzwyż wymieniane na towary lub złote polskie — Lekarstwa wszelkiego rodzaju wysjlamjr najszybciej i najtaniej bez Cla — Poza Toronto przyjmują: Sudbory — W Rychlak 278 Bloor St Tel OS 3-91- 04 Sault Ste Marie Ont — L Wycichowski 2 Blake St-]4- W HOSFITAL FinkelsteirvB — pi trwa do 31 sierpnia 1958 Formularze do igłoszeń ław- lach gdz- ie'Pay-nDireicłe- " ma bankómwożnfaormuzuylasrkzaeć twakibeanwkyadchaiai usrzzpiętad-y c ONTARIO HOSPITAf SERYICES COMM1SSION TORONTO 7 WA 4-33- 01 fsMjuirl plWI 11 i t i LA i" 3 5 li SI U j Ave ' i _ "" - i I r w 2-08- W EM - - r i f - j Ve j rs?fi g n rf a ii I $1 ' !ll |
Tags
Comments
Post a Comment for 000296a
