Zwilazkowiec Alliancer, March 19, 1958

              ?fr HŁSlflHgflaSHHWW ' "'' - v: V ":''"ZWIĄZKOWIEC" M:'ARZEC 0""' "" "' -" "a t - — — — " ulllf!ll i SLMjiłJ" ??
ifelMłtfti
w1Mmm
MhIJi
mwmk
KS Vtit Pf „ "1 !--VV1 1 tii
& im
si& Łf'itA"ftatsialj"ał?
Mmimmi llll
ETTT " WJ1 2 dEtim%rfm' sm
S3
yjif('Aii 'tlił
id mś li! (--IJii- wS&F
#PfflPJ
lP41MfM
ifllfeFItiY T£
mm
mmmĘ
sifHicfłaifc MlfflB-I- E
mm
rii3-- ? GitóJh K WKjjr
m
lSmm$§SMf
Fitsted for rrerr tfetattOzy tad Błtnrflay fcyi ff& P 5° iTfi IM wrogów jak i "swoich"
L"ZwIazkowiec" (The Afflancer) TeL IR T2iQ2
POLISH ALLIANCE PRESS LIMITED ' Orgaa Związku PoUkow w Ktnłitde wydawany pnei Dyrekcjo Pnxog
BMtkłer r OleawW KI" Drukarni J MaiurWwlci Kltr
PRENUMERATA
Eocjna w Kanadzie 5450 W Stanach Zjednoczonych
Półroczna ~ $275 1 Innych krajach ™ CflOO
Kwartalna $10 Pojedynczy numer
1475 Qoeen Słrteł Weit
Authcrised as Second Class Mail
Mm ttlM
10?
dwie ooepiy smmm umsMh
Bezrobocie stało się jednym z czołowych zagadnień w wielu
państwach Nasilenie bezrobocia jest wprawdzie różne ale problem
jest ten sam W Kanadzie gdzie znajdujemy się w okresie kam-panii
wyborczej obleczony został ponadto szatkami politycznymi
Stał się bardzo poważnym atutem propagandowym Partia rządo-wa
— konserwatyści — nie mogą oczywiście zamykać oczu na
rzeczywistość ale zrzuca odpowiedzialność za istniejący stan rzeczy
na liberałów To rząd poprzedni — wołają konserwatyści — winien
jest bezrobociu On to bowiem uprawiał politykę "sztywnego"
pieniądza Sprawozdania Banku Kanady brzmi wprawdzie odmien-nie
ale któżby w czasie kampanii wyborczej abał ścisłość
sprawiedliwość wobec przeciwnika?
Liberałowie zresztą — bynajmniej nie oskarżają konserwa-tystów
bezrobocie i w ten sposób jedynie ułatwili kampanię
CCF Przywódcy tego stronnictwa atakują przeto politykę obu
wymienionych wyżej partii i podkreślają ze wspólnie ponoszą
one odpowiedzialność za obecny stan rzeczy Więcej zapewniają
że żadne z tych stronnictw nie będzie w stanie opanować bezro-bocia
głosząc że jedynie program CCF gwarantuje pełne zatru-dnienie
Dziwne byłoby gdyby w toku kampanii wyborczej partia
ta głosiła coś innego Gdybyśmy nawet przyjęli ze zapewnienie
to jest słuszne to nie będziemy mieli możliwości stwierdzenia
jakoże CCF napewno nie uzyska większości w wyborach
W Kanadzie podobnie jak w Stanach Zjednoczonych gdzie
bezrobocie osiągnęło najwyższy notowany w okresie powojennym
poziom ścierają się zasadniczo dwie koncepcje zmierzające do
przezwyciężenia sytuacji Wynikają one zresztą odmiennej oceny
stanu rzeczy I tak ci którzy twierdzą iż mamy do czynienia jedynie
recesją więc okresowym czasowym załamaniem sie produkcji
uważają że wystarczy uruchomić pewne znaczniejsze kredyty na
roboty publiczne budownictwo mieszkaniowe i:nastąpi ożywienie
gospodarcze więc likwidacja bezrobocia Ten pogląd reprezentują
w Stanach Zjednoczonych czynniki rządowe partia' republikań-ska
w Kanadzie również rząd i partia konserwatywna podczas
gdy w obu tych państwach główna opozycja więc w Stanach
partia demokratyczna w Kanadzie liberalna uważają że przesi-lenie
obecne jest poważniejsze i wymaga radykalniejszych środ-ków
zaradczych Stąd wypowiadają się-niezależn-ie
od programu
robót publicznych i uchwalenia na ten cel poważniejszych kre-dytów
za znacznymi cięciami podatkowymi
Przywódca liberałów Pearson w swym pierwszym przemó-wieniu
programowym wypowiedział się za zmianami podatkowymi
w sumie $400000000 i jest wysoce charakterystyczne że wkrótce
po tym podobnymi wnioskami wystąpili demokraci w Stanach
Zjednoczonych W tej chwili wydaje się że prez Eisenhower bę-dzie
musiał przyjąć ten program demokratów
Przesilenie gospodarcze nie jest jednakże ograniczone do
Stanów Zjednoczonych i Kanady gdyż ujawnia się również —
jeśli nie w tak ostrej postaci — w poszczególnych państwach eu-ropejskich
Jest wysoce charakterystyczne że nie jest ono ko-niecznie
związane ustrojem Ekonomiści europejscy utrzymywali
że w gospodarce sowieckiej ujawnił się ponad rok temu kryzys i
— zdaniem niektórych — bynajmniej nie został opanowany
Utrzymują oni że jedynie pozornie w państwach systemu komu-- nistycznego istnieje pełne zatrudnienie W rzeczywistości bowiem
— mimo niskiej stopy życiowej nie brak tam jawnego i ukrytego
bezrobocia- -
PRZEROSTY -
K B
o o
o
z
z a
a
i
a
a
z
z
— Toronto Ontario
Post Department Ottawa
BEZR0B0CI
Awjaśnlćvw'riaśt£pmac"Vspósol
wspominany oziewuR wręcz pjsza
tym samym terenie więc
teren To jak wiemy
W Polsce np ubiegłego roku po -- zmianach z października
1956 r wiele osób znalazło się uez pracy Nie tylko UBowcy o
których najmniej należy się martwić jakoże właśnie świetnie
sobie dają radę ale cała masa drobnych urzędników robotników
znalazła się bez pracy Nikt w Polsce nie przeczył że istnieje ko-nieczność
reorganizacji aparatu administracyjnego gospodarczego
itp W systemie gospodarki prywatnej gdy pracownik jest zbędny
z braku dlań pracy zostaje usunięty W systemie gospodarki pań-stwowej
— komunistycznej sprawa 'jest skomplikowana Ilość
zatrudnionych ustanowiona jest według planu -- Plan "to "święty"
papierek i tylko "góra" może go zmienić Kiedy już wreszcie
zapada uchwała o zmniejszeniu personelu to- - jeszcze nie
że redukcję przeprowadza się pod kątem gospodarczym Pamiętać
trzeba że cała produkcja w Sy5temię-'k6mrmist'yczny-m'
obarczona
olbrzymim aparatem 7admińisrabyjrió-partyjno-na'dzórcźy- m' Ten stan rzeczy jest' jednymńajbaraźiejasadnlciyphfpbwodów
hiskichrpłac nieopłąraInoścUprc4utayjd
t"' rnożnawszystkó zmieścić: 'Niezaprżecżalnyrjj' "faktem
fodlikcji ssie krew'wszeIakieŹPfodząjU'administtdc}aV'"Tiybl
Ludu" W nr 66 usiłuje naprzód
na A
na
ci
obecny stan rzeczy: l -- t'V '"- -' "'' J' ' v "u"
- "Ogromna dynamika wzrostu atruńienia"iwynikajaca'vźdy'
naraiki rozwoju gospodarki uspołecznionej 'wiązała sijj-edn&- k
' w
minionym okresie także 'błęciaraipopemlonymijwpbUtycena
wsi w wyniku czego nastąpił- - przedwczesny' ji -- nadmiefnyoapljyw
ludności ze wsi do prcemyshi:Wiąźał£"Sięj! łjłęMamł vt starym
systemie planowaniami zarządzania' priernysłern'yorai jffaktitariym
brakiem odpowiedzialności przedsieoiorstwąiayrfezuUiiyAdziałal:
ności gospodarczej1 Ten brak odpowiedzialności bqw(Jdowah'a-trudniani- e w zakładach "na wyh)stV'b'y-'inłeć'ipbaVeRą"{fatb- ia rezerwę na wypadek -- fluktuacji czyabsensjLTo jednak' stwarzało
owo błędne koło bez wyjścia-zwalniał- o bowiem od troski o wzrost
dyscypliny pracy i porządek w zakładzie! a brak tej dyscypliny
i porządku sprzyja jak wiadomo fluktuacji 3 absencji" -
Przyznaje jednak dalej że "niemniej fstotne a często jeszcze
bardziej widoczne są przerosty w administracji — zarówno fabry-cznej
jak i centralnej" „ v
Oczywiście że ta likwidacja "przerostów oznać'zą
'
w pierw- szej fazie powstanie poważnego bezrobocia Niektórzy obliczają
ze uu"Toavkuuwuuippusu7 unpbwirnantiir!p:)racmęnmn i VpH71pttiv ttiipIi rn Mimionia
7P rlnwiclftpm lnlfnlnoon hoTrrwhnpi-- i _LL iip VAimv cło taan clnmz
— tam wszędzie gdzie nie będzie możliwości przesunięcia ludzi
zwalnianych do innych ewentualnie nowych działów produkcji do
luna™ 1MUUUIUJI uuuuej uia lutwuju juurcj uwuue wwegoiiue
naleey dołożyć maksimum starań I tam gdzie nie będzie możliwości
zatrudnienia w innych zakładach
— jedyne wyjście: przeniesienie
nie" jest proste i me może dotyczyć ludzi obarczonych rodzina
jedynych żywicieli rodzin itp a
takich — dla których wyjazd do
Office
inny
znaczy
jest%
esfez
-- etniczne
innej mię iscowości — zdobycie
zawodu czy przekwalifikowanie się pójdzie stosunkowo iatitro 1
bez komplikacji" ' ' ' !
v '
W ten sposób w państwie' rządzonym przez' komunistów
ujawnił się w całej ostrości kryzys na 'Irońćieaey 'wystąpiło
masowe bezrobocie Na dobro administracji Gomułki treba'-- ri0:
wiedzieć że podeszła odważnie do"'te"go" zagadnienia'' OdstęjHiTac
od teorctyczno-dogmatycznyc- h założeń komunistycznych Gomujfc"
stwarza realne podstawy dlaopariowanla becnej trudnej' sytuacji
gospodarczej ' } '
Przegrana wj:Anglii~
Partia kons°rwatvwna ponios-- : Ubiegłeso miesiąca -- Partia
ła znowu klęskę Tym razem wPracv odebrała konserwatystom
wyborach uzupełniających w mandat w ok'ręgu Rdcfithle
jednym z okręgów w Glasgow Wszystkie wybory uzupełniająco
w Szkocji' i świadczą o 'znacznym spadku
Mandat opróżnił sip 7 powodu woływów partii £onerwatvw-śmierc- i
nos Walter Elliot któ- - Jiej stad przywpdcy Partij-pra-r- y
w wvborach D0wpchnvch' w cy dbmaeaią sie -- rozpisania 'wy
1955 r' uzyskał 14854 głosów borów Prem Maemillan posia-- W wyborach uzupełniających Ida iednakże dostateczną wtek-któr- e'
odbyły sie w czwartek 13 szość w Izbie Gmin i nie żarnie-łu- n mindat zdobvła" kandydat- - ria rozwiązać Parła rriehturpfzed
ka Partii Pracy p' 'Mary McAlis- - iroływem (jego kadencji to oest
ter -- do 4960 t-- ' ~
LEI
"Doktór Haidasz powinien pójść
tam gdzie nazwisko jego nie bę-dzie
nikogo raziło" ("And Dr Hai-dasz
should go to the place where
his name sounds like" ) Czyli po
prostu językiem nie obwiniętym w
bawełnę: "fora ze dwora!" Tak
oto grzecznie i "demokratycznie"
skwitował burmistrz Gardiner u-dzi- ał
dr Haidasza w delegacji żą-dającej
podwyższenia "kieszonko-wego"
dla ludzi przebywających w
domach dla starców z $825 na
$1050 miesięcznie
Dr Haidasz był posłem w nie-dawno
rozwiązanym parlamencie z
ramienia partii liberalnej i pono
wnie kandyduje Pan Gardiner jest
z nominacji konserwatywnego rzą-du
prowincji Ontario — przewo-dniczący
Rady Wielkiego Toronto
(t zn metropolii) Nie potrzeba
ich nikomu przedstawiać ani też
wnikzć w to czy rację ma skarb
inetropolii płacący staruszkom ży
jącym w zakładach tylko $825 czy
też dr Haidasz radna May Bir--
chard i inni uważający że w dzi-siejszych
czasach suma ta jest na-wet
dla ludzi w podeszłym wieku
niewystarczająca na t zw "kie
szonkowe"
Trzeba stwierdzić że korzystając
ze sprawy na ogół błahej p Gar
diner "ulżył" sobie poddając pu-blicznej
krytyce społeczną działal
ność dr Haidasza i wyrażając się
o nim w sposób wysoce charakte-rystyczny
Nie pierwszy i zapewne
nie ostatni Znalazł się w dobra-nej
kompanii b burmistrza Toron-ta
Saundersa — który swego cza-su
postawił Polaków na równi z
gestapowcami pewnego kierowcy
autobusu który wyrzucił z pojazdu
dwóch Polaków za to że rozma-wiali
językiem dlań niezrozumia-łym
— czyli po polsku znanego
felietonisty z dziennika "Globe
and Mail" który stosunkowo nie-dawno
napadł na Włochów przy-pisując
im wszystko co jest złe w
Ameryce radząc im zmieniać na
zwiska itp oraz wielu wielu in-nych
jawnych czy ukrytych zago
rzałych Anglo-sasó- w ciągle jesz-cze
uważających Kanadę za bry-tyjski
folwark za podwórko na
którym tylko oni mają prawo się
rządzić są obywatelami pierwszej
klasy jedynie uprawnionymi do
piastowania urzędów I godności
Jednym słowem ludzi którzy kie-dyś
odmówili już praw jedynym
autochtonom kanadyjskim — India
nom i Eskimosom i chętnie uczy-niliby
to samo w stosunku do
wszystkich tych w których żyłach
nie płynie krew anglo-sask- a lub
przynajmniej germańska
Nie jest żadnym biegiem oko-liczności
że ów "demokratyczny"
wypad p Gardinera kt'ry stano-wisko
swoje zawdzięcza nie wybor-com
lecz premierowi konserwaty-wnego
rządu prowincji Ontario —
zbiegł się z innym konserwatyw-nymwypade- m
w stronę polskiej
"mniejszości "narodowej" miano-wiciś't£eiźnanynii- ui
komentarzem
redakcyjnym dziennika "Globe and
HaUyiiaWmdt -- granicy pólsko-ńfe-mieckiej- :: " ' ---
V --
"-""
Mamy wjięć dwa 'przykłady poli-tyki
--'wyborczej prowadzonej" przez
muii u utKWiauczeiuu 'iv iiiemuinu
ścpkarboiyych mających utrzymać
Jtr
tYsiĄCNoyyyćH prenumeratorów
ieczny prenumerator j
i--- _- ~ i" ! "
': Akcja
(-'0-'tysiac-nowych
pre-ntitneratorów
dobiegła do koń- - oaDnia 10 -- marca wpłynęła ty-
Ręczna prenumerata SzczęśliW'
cem jest p SUBryk z Jordan
który z zachęty ' pani Heleny
Krzyżanowskiej zaprenumerował
nasze pismo Aby upamiętnić ty-sięcznego
prenumeratora Redak
cja prześle zarówno p bt Bry
kowi iak i pani H Krzyżanów- -
SKiej prezenty KSiąZKOWe
--MUSimy Sie Przyznać Że Z3CZy- -
powinno obją'ćpr2ede-Avszyrtk1rnd4i3iciv"T- e- grupy od--
bowiem
konserwatystów
--- v -- -'
??J w1 xg ?"l_JleJKa lczD -
uujruYaiuji uyu uaiuiu£yjiiiiu
Chińczykami czy Litwinami pro
blem ten nie przedstawiałby tru
znaczają się wysokim
coziomem czytelnictwa
mimo że są 'niewielkie mair
wiele pism ol dużych nakładach
Gdybyśmy posiadali te same z?-let- y
co oni to "Związkowiec"
mialbv pięciokrotnie większy na-Ma- d
Przeprowadzałoby sie wte
dy„aKcJ9 nie o tysiąc nowych
prenumeratorów ale o pięć ty
ięcv Niestety czytelnictwo V
nas jest na opłakanym poziomie
Biorąc pod uwagę ilość czytelni-ków
wszystkich polskich pi:m z
1'czba polskiej gruny narodowo-ściowej
w Kanadzie' wyglądam"
"aspm iak niezmienny
itad kampania "O tysiąc nowych
prenumeratorów'' wydawała sie
za nadto optymistyczna
Po- - roku wp'vneła tysiec7rp
prenumerata Akcja wprawd7ie
nieco sie niemniej
jednak zakończyła się pełnym
%Cńvwiccpi w toku jej
tyle zachpty ze strony
naszych czytelników że cała
i
w ryzach chłopów pracujqcych na
pańskim folwarku
Z jednej strony namawia się "cu-dzoziemców"
aby do Kanady emi-growali
zapewnia się ich ze w
przepisanym okresie czasu zostaną
zrównouprawnieni z innymi dłużej
od nich w tym kraju mieszkający-mi
ludźmi że nie będzie żadnych
różnic że "demokracja" itp Gdy
jedoak trochę poskrobać gdy w
grę poczynają wchodzić sprawy
chwilowo ważniejsze nu llosc rąk
czarnoroboczych lub gdy nie daj
Boże ten czy tamten z "nowoprzy-byłych"
pocznie się w bijać zagra-dzać
drogę karierze anglosaskiego
"syna-wybraneg- o" — zmienia się
oblicze polityki i polityków Pada-ją
inne słowa wzięte juz tym ra-zem
spod serca: "co wolno woje-wodzie
to nie tobie DP nie wol-no
ci mówić innym językiem niż
tutejszy wszyscy są równi ale
my (Anglo-sasi- ) jesteśmy równiej-si
nie podoba mi się twoje na-zwisko
twoja religia twój nos "
Jednym słowem jeżeli nie jesteś
Brown Smith czy inny Mac lecz
po prostu Haidasz Vincenzo Pa-padal- us
czy nie daj Boże Kędzie-rzykows- ki
— to haruj na nas gło
suj na nas słuchaj nas bo jak nie
to "fora ze dwora" i idz tam gdzie
twoje nazwisko "nikogo nie będzie
razić"
"Demokracja" wydaniu p
Gardinera i innych anglosaskich
lojalistów orangemanów maso-nów
itp bardzo charakterystyczna
l nasuwająca niezbyt dla nich i dla
nas przyjemne porównanie
Nad drugim przykładem — ata-kiem
"Globe and Mail" na naszą
granicę na Odrze i Nysie — już się
rozprawiono Na tym miejscu wspo-minam
o nim tylko by zaznaczyć
że akcja ludzi bądź stojących u
rządu bądź chcących się doń do-rwać
zahacza nas z różnych stron
— często bardzo niespodziewanych
I objawy te — tak właśnie nie-spodziewanie
ujawnione wśród kon-serwatystów
— dają wiele do
myślenia szczególnie w okresie
przedwyborczym kiedy to ta na-sza
czarnorobocza tak jak widzi-my
nieraz lekceważona lub do cał-kiem
obcych nam celów wyzyski-wana
masa ma jednak coś do po-wiedzenia
Pod warunkiem oczywi-ście
solidarności —'choćby tylko
na razie wyborczej
Nie wielkie są nasze żądania
Sprowadzają się właściwie do jed-nego:
by nas traktowano na równi
z innymi Kanadyjczykami nie obra-żano
naszych uczuć i nie grano na-mi
w politycznego pokera I w
myśl lego powinniśmy solidarnie
występować przeciwko wszystkim
tym którzy traktują nas lub chcie-liby
traktować jako "second class"
Kanadyjczyków którzy zarówno
nas na terenie Kanady jak i Pol-skę
uważają za obiekt do przetargu
dla swoich własnych partyjno-politycznyc- h
rozgrywek l kombina
cji 'VI tych warunkach wszelkie
t zw "lojalności partyjne" lub te
czy inne przekonania" ' polityczne
nie są warte funta kłaków
Musimy się bronić — a to usku-tecznić
można' tylko stając murem
za tymi ludźmi do których mamy
zaufanie: że nas i naszych spraw
j akcja nie była jakaś przykrą
nudną i natrętną sprawą lecz
j miłym przeżyciem Pozostawiła
nam w pamięci wiele przyjem-nych
momentów
Przekonaliśmy się że wpraw-dzie
rozszerzanie kręgu prenu-meratorów
idzie dużo oporniej
niż w innych grupach etnicznych
niemniej jednak obok ludzi nie
mających zrozumienia dla pisma
sa ludzie o odmiennym poglą
dzie w większości tysiąc nowych
um to zachęcali swoich krew
'nych i znajomych do prenume
raty Rozszerzaiac "Związków
ca" czvnili to z zrozumienia do
niosłośe} poloniinego pisma Ter
objaw " ieśt bardzo "budujący
lest wśród Polonii może jeszcz'
niezbyt wielka sruoa lecz n'r
ywykle oddana Warto z nią i dl
niej pracować
Zamykając akcję '"O tysiąc
nowych prenumeratorów "ni'
reiypnujemy z nowych prenume-rat
W nowym budynku wygód
niejszym i przesfrzenniejszym
fłać nas na podwojenie a nawe'
potrojenie nakładu Zresztą pro-wadiim- y dalei akr ! "Darmo nr
Bforym do Polki'"'A wiec bo-dzie
można nadal przesyłać no-we
prenumeraty bv wziąć udział
v losowaniu bezpłatnego biletu
do Polski
Na zakończenie niech będzie
mi wolno w imieniu Dyrekcj1
Prasowej "Związkowca" oraz ca-łego
zespołu pracowników ser-decznie
"podziękować wszystkim
osobom które jakikolwiek spo
sób przyczyniły się do rozszerze-nia
kręgu naszego oisrha'o tysiąc
nowych stałych" czytelników
F Głogowski
A
naJ3ąCe nporwzeyach rporkiem aKcję u prenumdeortyactohrcózwasowiz'docbzvylitelnnicaym
~---- --
Stąd
naród
przedłużyła
powodzeniem
otrzy-maliśmy
w
w
będą bronić i to zarówno wobec
Musimy też atakować Przed kil-koma
laty ławnik Sanders musiał
się gęsto tłumaczyć za swój polsko-niemiec- ki
"lapsus" a zapłacił zaś
porażką przy wyborach na bur-mistrza
Toronto kiedy to po raz
pierwszy solidarnie zjednoczeni
anty-lojaliś- ci i nie-Anglosa- si wy-brali
żyda I to samo powinno spot-kać
p Gardinera którego "fora
ze dwora" dotyczyło nie tylko dr
Haidasza i Polaków których był
jedynym reprezentantem w Otta-wie
— ale wszystkich nie-Anglo-sas-ów
Torontończycy którym drogie
jest słowo "demokracja" którzy
nie sądzą ludzi według ich pocho-dzenia
koloru skóry nazwiska czy
religii którzy chcieliby widzieć
Kanadę krajem równości dla każ-dego
— powinni przy pierwszej
okazji powiedzieć p Gardinerowi:
"Good by!" A przedtem jeszcze
kazać mu połknąć jego słowa co
nie wątpię że się stanie jak ró-wnież
nie wątpię że nie będą mu
one smakowały Jan Bneiiński
Dzieje ostatnich lat ściślej
okresu wojny stanowią ciągle
jeszcze najbardziej frapujący
temat Lista publikacji krajo-wych
jest zadziwiająco wielka
Z chwilą gdy usunięto zakaz
zajmowania się AK Powstaniem
Warszawskim rządem i organi-zacjami
podziemnymi wyrosła
olbrzymia literatura: pamiętni-karska
literacka fotograficzna i
historyczna Niektóre prace ma-ją
charakter ściśle wojskowy
inne bardzo osobiste Jednak ta
masa publikacji nie daje jeszcze
ciągle obiektywnego obrazu O
niektórych zagadnieniach w dal-szym
ciągu milczy się dyskretnie
nad innymi trz2ba się dyskretnie
prześlizgnąć podczas gdy jeszcze
inne uwypukla się
Nie zawsze jest to wynik na-kazów
z góry jakkolwiek i te w
jakiejś formie mogą istnieć
Trzeba pamiętać o atmosferze
nastrojach wreszcie o osobistym
nastawieniu poszczególnych au-torów
Nie wolno zapominać że
te wydarzenia są zbyt bliskie by
można je rozważać beznamiętnie
bezosobowo Ta historia ciągle
jeszcze nie jest historią
Gdy relacje pochodzą od po-ważniejszych
uczestników owych
wypadków ustosunkowanie się
do nich nie nasuwa żadnych tru-dności
Zawsze możemy założyć
iż są przede wszystkim świadec-twem
osobistym I nie można wy-magać
od człowieka by zdołał
wyłączyć siebie Im bardziej taka
relacja jest osobista tym jest cie-kawsza
Zygmunt Zaremba odegrał
wcale poważną rolę w ruchu ro
botniczym w Polskiej Partii So-cjalistycznej
Pojawia się już na
noryzoncie w latach 1918 kiedy
to wykluwa sie niepodległość
Jako młody działacz socjalisty-czny
czynny jest w Warszawie i
w terenie w związkach zawodo-wych
i innych "organizacjach
Trafia naturalnie do Sejmu
gdzie daje się poznać jako zna
komity mówca zaliczano zyg
uunta Zarembę do radykalnego
skrzydła PPS Napewno należał
do bardzo śmiałych mówców
krytyków systemu pomajowego
Uprawiał tę krytykę również
jako publicysta dziennikarz na
lamach prasy PPS Zygmunt Za-remba
spędził całe swoje świado-me
życie w szeregach PPS
tdeałom młodości pozostał wier-ny
Jego "Wojna" j konspir-acja")
jest wyjątkową książką
Jest to bowiem zarówno próba
możliwie najbardziej obiektyw-nego
przedstawienia wypadków
w których autor odegrał niepo-ślednią'
rolę a jednocześnie ser-deczna'
relacja osobista o przy-jaciołach
i bliskich Obok stror
wyraźnie politycznych znajdują
się literackie cźy dziennikarskie
A że Zaremba operuje świstnip
piórem relacja jest wręcz przy-kuwająca
Zawiera ona największa ilość
szczegółów gdy chodzi o sformo
wanie i działania batalionów ro-botniczych
w obronie Warszawy
ve wrześniu lf3° r Sa to dane
"Utorytatywne jakoże autor bra'
bezpośrednio u"d7ał w rokowa
Mich z dowództwem wnisko
vym --Nie mnie s7cegółov-- P
T7Pd-t3wi- a Zaremba nowenn ip
-- od'bmnej organizfcii politv?- -
ej ? której sie zrodził następnie
zad krajowy Jednakżp tp inir--a:icj- e
znane" są już z innych źió-de- ł
Zrozumiale jest że Zaremba
Nowości
3 TYL
Akcja wyborcza nie należy
do najdelikatniejszego okresu
w życiu politycznym Tempe-ratura
nastrojów wzrasta w
miarę zbliżania się daty wy-borczej
tej ostatecznej próby
sił w ustroju demokratycz-nym
W okresie przedwybor-czym
skaczą sobie nawet w
oczy przyjaciele należący do
innych stronnictw szczególnie
gdy się zdarzy iż ubiegają się
sami o mandaty poselskie Ale
jak w każdej walce tak i w
tej obowiązują pewne zasady i
formy Przestrzeganie ich
świadczy o poziomie walki po-litycznej
oraz osobistym kan-dydata
W Wielkiej Brytanii panuje
najwyższy poziom walki poli-tycznej
Nie do pomyślenia
jest tam by rywalizujący kan-dydaci
przeciwnicy politycz-ni
stosowali osobiste wypady
oczerniali się wzajemnie
Wsiiyscy stosują zasadę spor-towego
"'air play" Stwierdzo-no
zresiłą że próby odmień- - r
poświęca najwięcej miejsca re
lacjom o działalności PPS i je
członków lecz nie zapomina
innych W stosunku do dawnycl
przeciwników politycznych d
innych stronnictw ich przywód
ców wykazuje wręcz imponując
obiektywność Wzruszające s
hołdy jakie składa pod adresen
różnych działaczy politycznych
którzy życiem swym przypłacił
działalność podczas okupacji
Kreśli jednak Zaremba nie tylke
sylwetki wybitnych osobistość
lecz i pomniejszych działaczy
składa hołd nieznanym żołnie
rzom Podziemia
Z relacji Zaremby wynika bez
spornie że odnośnie wielu obec
nych działaczy współpracujących
z komunistami wiadomo byk
jeszcze podczas okupacji że po
siadają kontakty z nimi Wymię
nia Bienia Wycecha O działał
ności komunistycznej pisze m in
"Jeśli powołanie do życia Pol
skiej Partii Robotniczej w po-czątku
1942 roku można było
jeszcze traktować jako zwykłe
zabezpieczenie przez ZSRR wglą-du
w życie polskie za pośredni-ctwem
własnej formacji polity-cznej
to wszystkie dalsze akty
należało rozumieć jako przygo-towanie
konkurencyjnego apa- ratu w Moskwie uzależnionego
od Kremla w celu przeciwstawie-nia
go rządowi polskiemu w Lon-dynie
W codziennym życiu Podzie
mia odczuwaliśmy gorączkowe
krzątanie sie komunistów w po
szukiwaniu ludzi mogących cho
ciażby pozornie wytworzyć wra
enie reprezentacyjności Zna
leźliśmy zabiegi wokół rozmai
tych byłych członków PPS i
Stronnictwa Demokratycznego
Obserwowaliśmy rozciąganie ms
cek komunistycznych ria różnycl
działaczy Stronnictwa Ludowe
go Widzieliśmy jak jcomuniśc
opanowali całkowicie grupkr
RPPS Powołanie Krajowej Radj
Narodowej było ukoronowanieri
tej ąccji mającej stworzyć złu- - dzenie istnienia drugiego podzie
mia walczącego z Niemcami j
współpracującego z zstttt"
Niewiele jednak to pomogło
Podobnie zresztą jak pełna świ?
domość Zaremby oraz innycł
członków władz podziemnych 1
istotnych 'zamiarach i calaeł
ZSRR odnośnie Polski Zaremb:
opisuje swoją pstatnią jpzmow
z Pużakiem który udawał się n-rozmo-wę
z-bolszew-ikami
jakkol
wiek nie miał wątpliwości iż te
pułapka Zaremba odmówił u
działu w tej wyprawie Był ju:
poszukiwany przez bolśzewikóv
i rozumiał że nie długo już bę-dzie
musiał uchodzić z Polski
Zaremba mieszka dziś na emi-gracji
we Francji Jak wielu in-nych
wybitnych' członków Po-dziemia
nie mógł pozostać w Pol-sce
"Wojna i konspiracja" pozo- stanie jednak zarówno jako świa-dectwo'
działalności Podziemia
nastrojów społeczeństwa w la
tach okupacji jak i ofiarnej pra
ćy jej Autora Jest to niewątpli
wie jeden z najciekawszych przv "ynków do dziejów Polski noc
okupacja niemiecka - B H
) Zypmunt Zaremba: "Woj
na i Konspiracji" Str 347 1 nlb
portret autora Wydawca: B Swi
derski Londyn 1957 Do nabv
c'a w księgarni "Związkowca"
Cfna egzemHza w oprawir
płóciennej $400
Wydawnicze
BOBKOWSKI — Szkice piórkiem 2 tomy - _ _ S50
D7fj s — Nowa klaya wvzvskiwaczy 2 0"
HERTZ — Ameryk Stron! Polityczne 20C
WYSPIAŃSKI — Żywy opr 4 50
CONRAD — Żywy opr 450
ZAREMBA Z — Woma i konspiracia opr 4 on
ZAREMBA P — Historia Stanów Ziednoczonych 5 0n
KOSTECKI — Trująca mga powieść 15 DOBRSKT — Nawijanie cewek elektr l on
DOBROWOLSKI — Podręcznik spawalnictwa 'l ?s
jmcTiT- - _ Sppwanie żeliwa ' 1 no
S7TMYLvIsŃłmSK5IKA— S—pawWaśnrióed mśwetiaaltieł i barw - „ ]1755
IFE M-PIRG- O — Virgin lVfarv Oueen of Poland 1 "0
LEDNICKI — Life & Culture of Poland 4 00
WAKZOMYAWRNSICKKrIKA—TRDebłRirtZh "oPf UrbSeTPRolOisWh WReipousbs'ic - 1$?22050
Do nabycia w Księgarni "Żwirowiec" 1475 Queert 5t West
Toronto Onf
'EM
w-i-arfcj- Ł niiJVA"f':i"i 1ŁJ2
ŻYCIA
nej taktyki poniżej tradycv:
nego poziomu kończą si „ ztewgyoczakj toklę0sksątosnuijeezalePżonidezieońd dzisiejszy np pamiętaj
Wielkiei Brytanii nieszczesn wystąpienie tak wytrawńeoa
gracza politycznego jakim 'Sir Winsłon iklK
w toku akcii przedwyborcze!
w 1945 r oświadczył że par' tia Pracy w razie zwycięstwa'
ustanowi system policynv
równy Gestapo czy NKWD
Było to uderzenie polityMn'
ale tak demagogiczne tak fj(!
szywe ii spowodowało jedy nie pogłębienie klęski konjef
watywnej
Walka wyborcza w Kana dzie jest mniej delikatna ani-że- li w Wielkiej Brytanii a!e
i znacznie mniej brutalna ani-że- li w Stanach Zjednoczó-nyc-h
Naogół kandydaci sta skraaódjwą stuiaęnniiktcrahzjyącmhawoćsyotóbpwieswtyncAyhcleh natziaaa sdtzeitey nie wszyscy i nie wsz
wóKdacżadama psawrtoiają wkłaażsdnyą pny tech-nik- e
I tak np utrzymuje sie że gdyby partia konserwaty!
wna nie zmieniła przywódcy nie odniosłaby zwycięstwa w czerwcu ubiegłego roku Po przedni przywódca Georga Drew nie umiał bowiem tra- mfićówdioćdmo asprznecieiętunmyciahł lupdrzzei nie mógł zdobyć sie na sfo-rmułowanie
pewnych nowych zasad John Diefenbaker z-askoczył
natomiast wszystkich
nieortodoksyjną technika
Wszyscy zwracają uwagę j9
mówi jak kaznodzieja prot-estancki
ale trafia do maluc-zkich
Do tych właśnie których
głosów szuka Jest niestrudzo-ny
w ściskaniu dłoni składa-niu
podpisów uśmiechów itp
Nie cofa się przed demago-gią
mocnym uderzeniem
przeciwnika przejaskrawia-niem
jego słów oraz prześliz-gie- m nad własnymi potkni-ęciami
Nie zapomina ani przez chwile że jest przywódcą par- tii która chce utrzymać się
przy władzy
Inaczej np Pearson Ten
ciągle jeszcze jest dyplomają
i nie usiłuje obniżyć swojego
poziomu Czuje się odpowi-edzialny
za każde słowo Jest
więc ostrożny wstrzemięźliwy
pozbawiony zaczepności Tak
on jak i przywódca CCF j
Coldwell zachowują się z dużą
godnością
Nie możnaby tego powi-edzieć
jednak o mniejszych
plotkach jak np o dr Fr An-cewic- zu kandydacie CCF w
Trinity Ten dla odmiany
wniósł na kanadyjski feren
najgorsze metody europejskie
W poprzednich wyborach po-pisywał
się donosami W tym
na "Związkowca" Czując ie
kampanie przegra co by'o w-idoczne
dla każdego nie cofał
sie przed niczym Chodziło mu
przede wszystkim o uniemożl-iwienie
wyboru dr Haidasza
W tej kampanii stanął znowu
do' walki rznowu nikt-ni- e
wątpi że mandatu nie uzyska
wobec czego dr Ancewicz czu-je
sie nieskrępowany żadnymi
zasadami "fair play" KtóiM
dbał o takie "drobnostki"? A
możecie --zresztą mylimyVgd"i
są' to zasady płynne i kifdy
być może'inacze[ je rozumie
ocenia' Co- - dla edneo jęśl
brutalne drugiemu wydaje $1$
delikatne ' ''--
"" Vtak np„ "iak informowfl
"Glóbe & Mail' p Ancęwfci
--UyyspeejalizbWaWszy sie lui
w czerwcu w sensacyjnych na-nosach
'— naturalnie fałszy
wych jśk ten" ii "Związk-owiec"
zapowiadał iż dr Ha-idasz
poszukuje płatnych ag-itatorów
na dzień wyborów —
obecnie doniósł ie biuro ty
formacyjne dr Haidasza jest
conajmniej' ośrodkiem prop-agandy
"wywrotowej" A jkad
to wie? Sam telefonował i pif-t- a'
o informacje i uzyskiwał
takie odpowiedzi że włosy
stanęły mu na g'owie dębem
I tak usłyszą' p Ancevich u
min Starr nie jest Kanady-jczykiem
ukraińskiego pocno
dren i a ale angielskim mil'?
nerem Możnaby wpraw
zapytać dlaczego p Ancevlen
łak:bard7o interesuje sio min
Starrem który nie kandydię
w TriniW ale to tajemniej
Wstrząśnięty został równiei r
rzekoma informacja q'osz3
iż otwarcie poprcHnieqo Ref
lamentu przer Królowe om-rr- y
"-f-wót
Kanada pod b'V-tski-e
iarzmo kolonialne- - j
Coprawda "znowu nie Wfljf
iakim stóońlu te pytni?
skierowane rzekomo rrzey JJ
Ancevich dA komitetu 'O'
"veoe d" Haid"a mJaj'
kiś zwitek z y-ynmi- '?!? nie trudno pn-rTc-ć
ie' $K'
1 fvru :ncyficż"r""' i ?'Ą
plav" B3rdzo Decynn'?
Czv'dnós n Ancevieha'ei
prawdziwy? Skłonni lest"'
nawpł prTypuszezać ie ''r
Bonibw dlarzego'nie-móołB- y
sie w biurze fvm znaleźć kfcfc
barrłTdowćińńy-- i rozrorm
tv''T?ki wrle atWo moał
iTientowiTr ro-rń- a 'docWitJ g
nła z Pytaniami o'char?kler a
p-punkjr-
Vinvm Awe"? r
'd'"ie1a się należytej odpo
dzi